Sổ tay hướng dẫn sử dụng thư viện báo cáo kết quả đề tài sáng kiến kinh nghiệm năm học 2015 2016

Trung tâm Thông tin Thư viện trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức được thành lập với chức năng phục vụ cho hoạt động đào tạo và nghiên cứu khoa học trong toàn trường, xây dựng thói quen tự

- -

BÁO CÁO KẾT QUẢ ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM NĂM HỌC 2015 – 2016

ĐỀ TÀI

SỔ TAY HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG THƯ VIỆN

Tác giả: Trung tâm Thông tin – Thư viện

Tp Hồ Chí Minh – Tháng 05/2016

MỤC LỤC

Trang

I Giới thiệu sơ lược về đề tài 2

II Quy trình thực hiện 2

III Nội dung thực hiện 4

Phần 1: Tổng quan Trung tâm Thông tin – Thư viện trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức 4

1 Quá trình phát triển của Trung tâm Thông tin – Thư viện 4

2 Chức năng, nhiệm vụ của Trung tâm Thông tin – Thư viện (Trích quy chế tổ chức và hoạt động Trung tâm Thông tin Thư viện trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức) 4

3 Cơ sở vật chất - trang thiết bị 6

4 Cơ cấu tổ chức 7

5 Nguồn lực thông tin 7

Phần 2: Hướng dẫn sử dụng thư viện 8

1 Thời gian phục vụ của Thư viện 8

2 Làm thế nào để sử dụng Thư viện 8

3 Quy trình mượn trả tài liệu 10

4 Hướng dẫn bạn đọc tìm kiếm tài liệu trong kho 11

5 Hướng dẫn bạn đọc tra cứu tài liệu online 12

6 Hướng dẫn gia hạn 7 Nội quy các phòng (Trích Nội quy Thư viện) 15

Phụ lục: 17

Phụ lục 1: Một số hình ảnh hoạt động của Trung tâm Thông tin – Thư viện 17

Phụ lục 2: Một số website phục vụ học tập tốt 24

Phụ lục 3:Website một số thư viện lớn và một số website học tập ở Việt Nam 26

I Giới thiệu sơ lược về đề tài:

Theo V.I Lênin: “Giá trị thư viện không nằm ở chỗ Thư viện có bao nhiêu sách, có nhiều sách quý hiếm hay không mà là Thư viện đó phục vụ, lôi cuốn được bao nhiêu bạn đọc

và đảm bảo lợi ích gì cho xã hội” Trung tâm Thông tin Thư viện trường Cao đẳng Công nghệ

Thủ Đức được thành lập với chức năng phục vụ cho hoạt động đào tạo và nghiên cứu khoa học trong toàn trường, xây dựng thói quen tự học tập, nghiên cứu trong HSSV và Giảng viên Trong nhiều năm qua, Trung tâm Thông tin Thư viện đã thực hiện nhiều giải pháp mang tính nghiệp vụ nhằm quảng bá nguồn lực thông tin, giúp bạn đọc tìm hiểu và có sự lựa chọn các thông tin phù hợp với nhu cầu học tập và nghiên cứu của mình Tuy nhiên, số lượng bạn đọc sử dụng thư viện còn hạn chế, ngoài nguyên nhân chính là nguồn lực thông tin của Thư viện chưa đáp ứng được nhu cầu, một nguyên nhân quan trọng khác là hình ảnh của Thư viện chưa được quảng bá tốt, chưa được cập nhật thường xuyên để trở nên gần gũi, thân quen với bạn đọc

Để xóa bỏ khoảng cách “vô hình” trên, với mục tiêu Thư viện phải trở thành điểm hẹn,

là nơi kết nối nguồn thông tin tri thức với nhu cầu khám phá, tìm hiểu thông tin của bạn đọc

Trung tâm Thông tin – Thư viện xây dựng “Sổ tay hướng dẫn sử dụng thư viện” nhằm cung

cấp thông tin khái quát về cơ sở vật chất, nguồn lực thông tin của Thư viện, về các quy trình sử dụng thư viện… giúp bạn đọc tìm hiểu được tổng quan về Thư viện, chọn lọc và khai thác thông tin một cách hiệu quả nhất phục vụ cho công tác nghiên cứu, giảng dạy, học tập, giải trí, đồng thời thực hiện đầy đủ và đúng nội quy của Trung tâm Thông tin – Thư viện

II Quy trình thực hiện:

1 Giải trình tính cấp thiết:

- Thư viện là nơi thực hiện công tác lưu trữ và khai thác nguồn thông tin: Sách, báo tạp chí, tài liệu đa phương tiện…phục vụ cho công tác nghiên cứu, học tập, giảng dạy của Nhà trường

- Đa dạng hóa các giải pháp quảng bá về Thư viện trường nhằm thu hút bạn đọc lựa chọn Thư viện là điểm đến thường xuyên để khai thác nguồn lực thông tin phục vụ cho việc học tập và nghiên cứu

- Tiết kiệm thời gian tìm kiếm tài liệu cho người dùng tin và cùng một lúc có thể phục

vụ được nhiều người

2 Mục tiêu của công trình:

- Giới thiệu tổng quát về Trung tâm Thông tin Thư viện, phục vụ được nhiều bạn đọc tìm hiểu về Thư viện

- Hướng dẫn bạn đọc khai thác thông tin hiệu quả nhất: nhanh chóng, thuận lợi, tiết kiệm thời gian tìm kiếm tài liệu

- Giúp bạn đọc thực hiện đúng nội quy Thư viện

3 Nội dung chủ yếu thực hiện:

- Giới thiệu tổng quan về Trung tâm Thông tin – Thư viện: quá trình phát triển của Thư viện, cơ sở vật chất – trang thiết bị, nhân sự hiện có

- Giới thiệu nguồn lực thông tin của Trung tâm Thông tin – Thư viện

- Hướng dẫn sử dụng thư viện: Quy trình mượn trả tài liệu Hướng dẫn bạn đọc tra cứu tài liệu tại thư viện và trên website của Thư viện Nội quy sử dụng các phòng

- Một số hình ảnh hoạt động của Trung tâm Thông tin – Thư viện

- Giới thiệu website một số thư viện lớn tại Tp Hồ Chí Minh

6 Tính mới của đề tài:

- Tài liệu đầu tiên quảng bá, giới thiệu về Thư viện

- Tập hợp đầy đủ các quy trình làm việc có liên quan đến bạn đọc

7 Tính khả thi:

- Phù hợp với chức năng và nhiệm vụ được giao

- Quảng bá được hình ảnh của Thư viện đến với bạn đọc

8 Tính hiệu quả:

- Bạn đọc tiếp cận Thư viện một cách thuận tiện nhất

- Nâng cao ý thức của bạn đọc trong việc thực hiện nội quy thư viện

Nội dung “Sổ tay hướng dẫn sử dụng Thư viện”

PHẦN I: TỔNG QUAN VỀ TRUNG TÂM THÔNG TIN – THƯ VIỆN

1 Quá trình phát triển của Trung tâm Thông tin – Thư viện:

Trung tâm Thông tin – Thư viện được thành lập theo quyết định số

558/QĐ-CĐCNTĐ-NS ngày 01/01/2012 của Hiệu trưởng trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức trên cơ sở tiền thân là Tổ Thư viện trực thuộc Phòng Quản lý Đào tạo Trong quá trình hoạt động, Trung tâm Thông tin-Thư viện đã được trang bị đầy đủ về cơ sở vật chất, trang thiết bị ngày càng khang trang, sạch đẹp Hiện nay, Trung tâm Thông tin Thư viện trường đã hoạt động ổn định và từng bước phát triển theo hướng hiện đại hóa: tổ chức kho theo hình thức mở hoàn toàn, bạn đọc có thể tự tìm kiếm tài liệu và các nguồn thông tin cần thiết; ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác xử lý nghiệp vụ tài liệu và tổ chức phục vụ bạn đọc; chuẩn hóa các quy trình làm việc theo hệ thống chất lượng ISO 9001:2008; tăng cường bổ sung nguồn tài liệu điện tử; mua tài khoản truy cập vào nguồn tài nguyên số của Cục Thông tin Khoa học và Công nghệ Quốc gia;

mở rộng mối quan hệ hợp tác với các đơn vị để được nhận tài liệu từ những dự án tài trợ như: Thư viện Quốc gia Việt Nam (Quỹ Châu Á), công ty Ree…

Từ tháng 4/2010, Trung tâm Thông tin Thư viện là thành viên của Liên chi hội Thư viện Đại học phía Nam (VILASAL) nhằm kết nối, mở rộng mối quan hệ giao lưu, hợp tác với Thư viện các trường đại học, cao đẳng khác, cán bộ thư viện thường xuyên được bồi dưỡng nghiệp

vụ nhằm tăng cường khả năng phục vụ cho bạn đọc, đóng góp hiệu quả và công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học của Nhà trường

Trung tâm Thông tin Thư viện cũng thường xuyên tổ chức các hoạt động nhằm cung cấp nguồn thông tin đến với bạn đọc như : tổ chức triển lãm sách theo chuyên đề nhân các sự kiện lớn trong năm, tổ chức xây dựng các thư mục tài liệu mới bổ sung, tài liệu nổi bật được bạn đọc lựa chọn và giới thiệu, các bài trích báo-tạp chí, tổ chức hội thi “Sách - mở ra trước mắt tôi chân trời mới”…

2 Chức năng, nhiệm vụ của Trung tâm Thông tin – Thư viện (Trích quy chế tổ chức và hoạt động Trung tâm Thông tin Thư viện trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức):

a) Chức năng:

- Quản lý chuyên môn, nghiệp vụ về thông tin – thư viện; tổ chức và quản lý công tác thông tin – thư viện phục vụ hoạt động đào tạo và nghiên cứu khoa học trong toàn trường

b) Nhiệm vụ:

- Tham mưu cho Hiệu trưởng trong việc thiết kế và lập kế hoạch phát triển thư viện Xây dựng nội quy quản lý thư viện trình Hiệu trưởng quyết định; Nghiên cứu, đề xuất các ý kiến và phương án xây dựng, củng cố và phát triển thông tin, thư viện nhằm phục vụ công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học của cán bộ, giáo viên, học sinh, sinh viên của trường;

- Thu nhận, quản lý các tài liệu do Nhà trường xuất bản, các công trình nghiên cứu khoa học đã được nghiệm thu, tài liệu hội thảo, thảo luận, luận văn thạc sỹ, luận án Tiến

sỹ của cán bộ, giảng viên, sinh viên, chương trình đào tạo, tập bài giảng và các dạng tài liệu khác của Nhà trường, các ấn phẩm tài trợ, biếu tặng, tài liệu trao đổi giữa các thư viện;

- Tổ chức các hoạt động thông tin thư mục, giới thiệu sách mới và các hoạt động thông tin tư liệu khác tạo điều kiện cho bạn đọc khai thác và sử dụng hiệu quả các nguồn thông tin Phụ trách liên hệ in ấn các loại sách, giáo trình tham khảo của trường Trực tiếp đề xuất mua sắm tài liệu (sách, báo, tạp chí và các tài liệu khoa học khác) cho thư viện phù hợp với yêu cầu đào tạo và nghiên cứu khoa học của các Khoa, bộ môn trên cơ

sở đề xuất của các bộ phận chuyên môn (Khoa, Phòng, Trung tâm,…) theo kế hoạch đã duyệt và nguồn tài chính được phân bổ;

- Tổ chức các khoá học đầu năm, hướng dẫn sinh viên sử dụng thư viện Phục vụ cán bộ, giáo viên, sinh viên Hướng dẫn bạn đọc mượn giáo trình, sách báo và tài liệu tham khảo khác Tổ chức các hội thảo, toạ đàm cung cấp thông tin, nghề nghiệp, tình hình chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội cho cán bộ, giáo viên và học sinh sinh viên;

- Được quyền thực hiện các phương thức giao dịch (đọc tại chổ, cho mượn về nhà,…) phù hợp với từng đối tượng sử dụng thư viện Thực hiện dịch vụ cung cấp thông tin, sao chép tài liệu và sử dụng hệ thống thông tin theo quy định của pháp luật và các quy định của Hiệu trưởng;

- Quản lý, sử dụng hiệu quả các tài sản được giao bao gồm toàn bộ các trang thiết

bị, hệ thống giáo trình, sách báo và các tài liệu tham khảo khác Kiểm kê định kỳ vốn tài liệu, tài sản khác của thư viện theo quy định hiện hành;

- Thực hiện các hoạt động nghiệp vụ: kiểm tra, phân loại, biên mục tài liệu, làm thư mục,…theo đúng các quy định về công tác thông tin thư viện Xây dựng hệ thống tra cứu, tìm và truy cập thông tin;

- Tổ chức các hoạt động, dịch vụ có phù hợp với chức năng, nhiệm vụ được giao

và phù hợp với quy định của pháp luật;

- Thực hiện báo cáo định kỳ, năm và báo cáo đột xuất về tình hình hoạt động của thư viện với Hiệu trưởng;

- Ứng dụng các thành tựu khoa học, công nghệ tiên tiến và công nghệ thông tin vào công tác thư viện Tổ chức bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn cho cán bộ thư viện để phát triển nguồn nhân lực có chất lượng cao nhằm nâng cao hiệu quả công tác

3 Cơ sở vật chất - trang thiết bị:

+ Tổng diện tích sử dụng: 428 m2 Trong đó chia thành 5 phòng – khu vực :

- Khu vực máy tính dùng cho Giảng viên

+ Các trang thiết bị cơ bản:

- Máy tính: 18 máy tính (10 máy dùng để làm việc, 01 server, 07 máy dành cho Giảng viên)

- Máy đọc mã vạch: 03

- Máy kiểm kê tài liệu: 01

- Máy in: 04 (02 máy in thường, 02 máy in màu)

- Máy photocopy: 01

- Máy scan: 01

- Phần mềm Zlis 7.0 của công ty PSC

- Máy lạnh: 3 máy (1 máy 10 ngựa, 02 máy 5 ngựa) + 2 máy ở phòng học nhóm

- Máy quạt: 7 máy quạt

- Tủ hồ sơ: 3 tủ

- Tủ tư trang bạn đọc: 4 tủ

- Kệ sách, kệ báo-tạp chí: 84 kệ

- Kệ đĩa: 1 tủ có kệ trưng bày

- Ti vi, đầu máy: 01 bộ

Về trình độ: 02 thạc sỹ, 05 cử nhân Đại học, 01 trung cấp

5 Nguồn lực thông tin :

- Theo hình thức tài liệu:

+ Sách: 17.780 bản (4.725 tên) + Báo – tạp chí: 80 tên

+ Tài liệu điện tử: 9.929tên + Khóa luận, đồ án tốt nghiệp: 12 tên + Tiểu luận tốt nghiệp: 866 tên + Tài liệu đa phương tiện (băng đĩa): 238 tên

- Sách theo chuyên ngành:

+ Công nghệ thông tin: 2430 bản + Kinh tế (Kế toán + Quản trị Kinh doanh): 5647 bản + Công nghệ Cơ khí và ô tô: 814 bản

+ Điện, Điện tử, cơ điện tử: 1953 bản + Du lịch: 1145 bản

+ Ngoại ngữ: 1820 bản

+ Khác: 3971

- Theo bậc đào tạo:

+ Cao đẳng, Đại học: 2.725 tên + Trung cấp chuyên nghiệp: 2.000 tên

PHẦN II HƯỚNG DẪN BẠN ĐỌC SỬ DỤNG THƯ VIỆN

1 Thời gian phục vụ của Thư viện:

2 Làm thế nào để sử dụng Thư viện:

+ Bạn đọc muốn sử dụng Thư viện phải xuất trình Thẻ sinh viên (đối với sinh viên, học sinh) hoặc Mã Giảng viên (gọi chung đối với CBGVNV biên chế và cơ hữu)

+ Đối với Giảng viên thỉnh giảng: phải có giấy giới thiệu của khoa chủ quản

+ Đối với sinh viên năm thứ nhất (khi chưa có Thẻ sinh viên): phải xuất trình giấy tờ tùy thân (có ảnh) và phải đóng tiền thế chân nếu muốn mượn tài liệu

+ Đối với bạn đọc ngoài nhà trường: phải xuất trình giấy tờ tùy thân (có ảnh) và chỉ được đọc tài liệu tại chỗ

 Khi sử dụng Thư viện cần:

+ Đi nhẹ, nói khẽ (phòng đọc)

+ Giữ gìn vệ sinh chung

+ Bảo vệ tài sản chung

+ Đọc kỹ quy định của các phòng

+ Không hút thuốc

 Trách nhiệm của bạn đọc:

- Xuất trình thẻ sinh viên hoặc thẻ CBGVNV khi vào khai thác và sử dụng các dịch

vụ thông tin tại các phòng chức năng của Thư viện Tuyệt đối không cho người khác mượn thẻ

- Bạn đọc tự bảo quản tư trang cá nhân: tiền bạc, máy tính xách tay, điện thoại…

- Trang phục lịch sự, nghiêm túc Giữ gìn vệ sinh chung, giữ gìn trật tự, trong phòng đọc Không hút thuốc trong khu vực của Thư viện

- Không mang tài liệu ra khỏi phòng khi chưa có sự đồng ý của thủ thư Không cắt xén, làm rách nát, hư hỏng tài liệu; không ghi chép vào các trang sách, báo - tạp chí và các tài liệu khác Trường hợp làm hư hỏng, mất mát tài liệu, bạn đọc phải bồi thường gấp

3 lần giá trị hiện hành của tài liệu

- Không được truy cập những Website có nội dung không lành mạnh và không được pháp luật cho phép

- Nghiêm cấm mọi hành vi gây thiệt hại đến vốn tài liệu, tài sản và cơ sở vật chất của Thư viện

- Nếu vi phạm các quy định, tùy theo mức độ vi phạm bạn đọc sẽ bị xử lý một trong những hình thức sau: Lập biên bản tại chỗ, khóa quyền sử dụng thư viện tạm thời hay vĩnh viễn; Báo cáo Hội đồng kỷ luật của Nhà trường hoặc đề nghị truy tố trước pháp luật

 Một số nhu cầu thường gặp của bạn đọc:

Mượn, trả tài liệu Phòng B009 Trả trễ bị phạt

1.000đ/cuốn/ngày Gia hạn tài liệu Phòng B009 hoặc online

Đọc sách trực tuyến Website của Thư viện

Tham khảo khóa luận,

tiểu luận tốt nghiệp Phòng B117

Góp ý, khiếu nại Trực tiếp tại các phòng

3 Quy trình mượn trả tài liệu:

Bước 1: BẠN ĐỌC

Xuất trình thẻ (hoặc mã Giảng

viên) tại bàn thủ thư

Nhận ổ khóa để gởi túi xách, vật dụng cá nhân gửi

Kiểm tra tình trạng tài liệu mượn

Nếu phát hiện hư hỏng phải báo ngay với cán bộ Thư viện

Bước 5: CÁN BỘ THƯ VIỆN

Thực hiện thủ tục cho mượn tài liệu

- Số lượng: 5 cuốn/ HSSV và 10 cuốn/ CBGVNV

- Thời gian mượn: 2 tuần/HSSV và 4 tuần/CBGVNV

- Lưu ý : Nếu trả trễ hạn bị phạt 1.000đ/ ngày/tài

+ Gửi email đến địa chỉ tttv@tdc.edu.vn, ghi rõ các thông tin gồm: họ tên, lớp/ đơn vị, mã Thẻ SV hoặc mã GV, mã tài liệu cần gia hạn;

- Thời gian gia hạn: 2 tuần/ HSSV và 4 tuần/

CBGVNV

Bước 7: TTTT-TV

Kiểm tra tình trạng tài liệu trả

Tùy tình trạng hư hỏng của tài liệu, bạn đọc phải đền theo quy định

4 Hướng dẫn bạn đọc tìm kiếm tài liệu trong kho:

 Số ký hiệu phân loại của các chuyên ngành:

Số ký hiệu phân loại Chuyên ngành/lĩnh vực

001 – 006: Công nghệ thông tin

 Cách sắp xếp tài liệu trong kho:

+ Tài liệu trong kho được sắp xếp theo thứ tự từ nhỏ đến lớn, từ trên xuống dưới và từ trái sang phải; cụ thể như sau:

5 Hướng dẫn bạn đọc tra cứu tài liệu online:

- Bạn đọc vào website thư viện tại địa chỉ: lib.tdc.edu.vn hoặc vào website trường tdc.edu.vn rồi chọn mục “Thư viện”