(Skkn 2023) một số biện pháp giúp trẻ mẫu giáo 4 5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc

Việc cho trẻ tiếp xúc với các hoạt động giáo dục thẩm mỹ, đặc biệt là hoạtđộng âm nhạc là một trong những con đường phát triển thẩm mỹ cho trẻ mộtcách tốt nhất, hiệu quả nhất.. Từ đó tôi

Nội dung Trang SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

4 Đối tượng nghiên cứu

5 Đối tượng khảo sát thực nghiệm

6 Phương pháp nghiên cứu

7 Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu

2222

PHẦN II NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 3

4.1 Biện pháp 1 : Xây dựng môi trường lớp học “ lấy trẻ làm trung tâm”

tạo góc âm nhạc trong và ngoài lớp học

4.2 Biện pháp 2: Đổi mới các hình thức tổ chức trong hoạt động âm nhạc

4.3 Biện pháp 3: Giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc

ở mọi lúc, mọi nơi

4.4 Biện pháp 4: Sử sụng có hiệu quả phòng học nghệ thuật

4.4 Biện pháp 5: Ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và làm đồ

1111

1313

“Một số biện pháp giúp trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc”

2 Lý do chon đề tài:

2.1 Cơ sở lý luận:

Giáo dục mầm non là bậc học giáo dục hết sức quan trọng, một mắc xíchđầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, đặt nền móng cho sự phát triển toàndiện nhân cách trẻ Đến trường trẻ được học, được chơi, được tiếp xúc với nhiềubạn, được sống trong tình thương của cô giáo, được khám phá thế giới xungquanh Trường mầm non chính là tổ âm thứ hai của trẻ nơi hình thành nhân cáchban đầu cho trẻ mầm non

Phát triển thẩm mỹ cho trẻ là một trong những mục tiêu quan trọng nhấttrong sự nghiệp giáo dục mầm non Bởi phát triển thẩm mỹ là bước đầu hìnhthành và phát triển ở trẻ khả năng cảm nhận vẻ đẹp trong thiên nhiên, trong cuộcsống, hào hứng tham gia vào các hoạt động nghệ thuật, không những thế cáchoạt động giáo dục thẩm mỹ còn là phương tiện để giáo dục trẻ phát triển mộtcách toàn diện

Việc cho trẻ tiếp xúc với các hoạt động giáo dục thẩm mỹ, đặc biệt là hoạtđộng âm nhạc là một trong những con đường phát triển thẩm mỹ cho trẻ mộtcách tốt nhất, hiệu quả nhất Âm nhạc là thế giới kỳ diệu đầy cảm xúc, nó được

ví như nguồn sữa nuôi dưỡng tinh thần của trẻ, ngay từ khi lọt lòng trẻ đã đượcnghe những tiếng ru ầu ơ của bà, của mẹ và âm nhạc dần thấm đượm vào tâmhồn của trẻ trong những giai đoạn phát triển tiếp theo ở tuổi mầm non

2.2 Cơ sở thực tiễn:

Vai trò của âm nhạc là vô cùng quan trọng, nhưng trên thực tế ở các lớpmẫu giáo nói chung và lớp tôi nói riêng hoạt động âm nhạc còn nhiều hạn chế.Giáo viên tổ chức hoạt động còn dập khuôn máy móc, chưa sáng tạo, chuyển đổinội dung thiếu sự logic, phát huy tính tích cực của trẻ còn hạn chế nên không tạođược sự say mê hoạt động âm nhạc cho trẻ Đồ dùng đồ chơi còn chưa phongphú về chủng loại, chưa sáng tạo, chưa hấp dẫn trẻ Trẻ đã thuộc nhiều các bàihát nhưng chưa có đủ tự tin để thể hiện, còn rụt rè thụ động trong động tác, khảnăng phối hợp với bạn bè trong khi biểu diễn còn hạn chế, kỹ năng vỗ đệm, vậnđộng minh họa, đặc biệt là vận động sáng tạo nhiều trẻ còn lúng túng

Năm học 2019 - 2020 phòng Giáo dục đào tạo Huyện Ba Vì và nhàtrường đã triển khai thực hiện chuyên đề: “Tiếp cận học qua chơi và đổi mớihình thức tổ chức hoạt động giáo dục lĩnh vực phát triển Thẩm mỹ” Do vậy làgiáo viên dạy trẻ lớp 4 - 5 tuổi tôi đã nhận thức rõ được tầm quan trọng của việcphát triển thẩm mỹ cho trẻ Đặc biệt là phát triển thẩm mỹ cho trẻ thông qua

hoạt động âm nhạc Từ đó tôi đã đi sâu nghiên cứu và tìm ra “Một số biện pháp

giúp trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc” để làm đề tài thực hiện và nghiên cứu trong năm học này, góp phần thực

hiện tốt phương pháp đổi mới giáo dục mầm non của trường nói riêng và ngànhhọc nói chung đạt kết quả tốt hơn

3 Mục đích nghiên cứu của đề tài :

Mục đích nghiên cứu của đề tài này là tìm ra một số biện pháp giúp trẻ 4

- 5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc nhằm giúp trẻ nângcao khả năng cảm thụ âm nhạc, phát huy tối đa khả năng năng khiếu ca hát củabản thân, giúp trẻ mạnh dạn, tự tin hơn

4 Đối tượng nghiên cứu:

Những kinh nghiệm trên đây đã được tôi nghiên cứu và áp dụng thực tế

tại lớp mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi B1 tại trường nơi tôi đang công tác

5 Đối tượng khảo sát thực nghiệm:

+ Cơ sở vật chất: Môi trường trong và ngoài lớp học, đồ dùng, đồ chơi…

+ Nghiên cứu thực trạng tham gia hoạt động âm nhạc của trẻ lớp 4-5 tuổiB1

+ Nhận thức của giáo viên, phụ huynh về việc giúp trẻ 4-5 tuổi phát triểnthẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc

+ Kỹ năng tổ chức các hoạt động âm nhạc

+ Hồ sơ tài liệu có liên quan đến xây dựng môi trường giáo dục để giúptrẻ 4-5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc tại trường , lớp

6 Phương pháp nghiên cứu:

Để thực hiện thành công đề tài này tôi đã sử dụng một số phương pháp sau:

* Phương pháp nghiên cứu lí luận: đọc nghiên cứu tổng hợp các tài liệu cóliên quan đến đề tài nghiên cứu

* Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Phương pháp trực quan thính giác ;Phương pháp đàm thoại; Phương pháp sử dụng đồ dùng; Phương pháp làm mẫu,sửa sai;Phương pháp thực hành nghệ thuật ; Phương pháp điều tra, khảosát;Phương pháp so sánh, đối chứng; Phương pháp luyện tập, củng cố

7 Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu:

Đề tài được thực hiện tại lớp mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi B1 Năm học 2019 -

2020, từ tháng 9/2019 đến tháng 6/2020 và những năm tiếp theo

PHẦN II NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Cơ sở lý luận liên quan trực tiếp đến đề tài:

Hoạt động âm nhạc trong trường mầm non là một trong những hoạt động

quan trọng hướng trẻ tới Chân - Thiện - Mỹ Thông qua âm nhạc, trẻ sẽ linh hoạtmạnh dạn hơn qua việc sáng tạo các động tác minh họa khi hát, rèn luyện sựkhéo léo, dẻo dai khi vận động theo nhạc, trẻ sẽ thông minh lanh lợi hơn khitham gia các trò chơi âm nhạc, thể hiện cảm xúc của mình khi nghe nhạc nghehát Tuy nhiên, mức độ cảm thụ các tác phẩm âm nhạc ở mỗi trẻ là khác nhau.Chính vì vậy, bước đầu giúp trẻ mầm non có cái nhìn đúng đắn về âm nhạc cũngnhư cách thể hiện tốt các bài hát, bài vận động là một việc làm hết sức cầnthiết

Là một giáo viên mầm non với nhiệm vụ khơi dậy ở trẻ tình yêu đối vớinhững tác phẩm âm nhạc, những hình ảnh xuất hiện trong giai điệu bài hát hơnnữa là phát triển khả năng cảm thụ âm nhạc của trẻ Trước những yêu cầu về đổimới giáo dục hiện nay với phương pháp giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, phát huytính tích cực và khả năng tưởng tượng sáng tạo của trẻ, trẻ được học qua chơi,người lớn giữ vai trò “trung gian” và tổ chức môi trường, tạo điều kiện cho trẻhoạt động nhằm phát huy tối đa khả năng, năng khiếu của từng cá nhân trẻ Từnhững cơ sở lý luận trên tôi thấy việc giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt

động âm nhạc là vô cùng quan trọng Nên tôi quyết định chọn đề tài này để đưa

ra một số kinh nghiệm thực tế tốt nhất giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thông quahoạt động âm nhạc

2 Thực trạng điều tra ban đầu:

a Thuận lợi:

Được sự quan tâm của Phòng giáo dục đào tạo Huyện Ba Vì đã bồi dưỡngchuyên đề “ tiếp cận học qua chơi và đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáodục lĩnh vực phát triển thẩm mỹ” ngay từ đầu năm học Tạo mọi điều kiện giúptôi thực hiện tốt chương trình giáo dục mầm non

Lớp tôi ở tại khu trung tâm A là lớp có cơ sở vật chất đầy đủ theo Thông

tư số 02/2010/TT/BGDĐT Nhà trường có phòng âm nhạc riêng cho trẻ hoạtđộng, đầu tư trang phục biểu diễn cho trẻ

Trẻ được tham gia nhiều hoạt động văn nghệ của nhà trường (Ngày khaigiảng, trung thu, ngày lễ hội…) giúp trẻ được thể hiện và nâng cao tính tự tin vàthỏa sức thể hiện năng khiếu âm nhạc của mình

Phụ huynh có sự phối hợp chặt chẽ với giáo viên chủ nhiệm trong việctrao đổi các thông tin của trẻ Tạo được sự thống nhất để cùng giúp trẻ phát triểnthẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc

Bản thân là giáo viên tâm huyết với nghề, nhiệt tình, có ý thức học hỏi,tham gia các lớp học bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn Thường xuyên

tìm tòi, nghiên cứu tài liệu, thông tin trên mạng để tìm ra thực trạng giúp trẻ pháttriển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc một cách nhanh nhất.

Do trong năm có dịch covid-19 nên phải học tuyến tại nhà nên rất khókhăn trong việc truyền tải và tiếp nhận kiến thức của cô và trò

Là một trong những trường thuộc vùng nông thôn nên đa số phụ huynh đilàm ăn xa chưa thực sự quan tâm đến con mình Vì vậy trẻ ít có điều kiện đượctiếp cận với các hoạt động văn nghệ

c Số liệu khảo sát trẻ trước khi thực hiện:

Để thực hiện tốt đề tài nghiên cứu tôi tiến hành khảo sát với các nộidung đánh giá khả năng hoạt động âm nhạc của trẻ và có kết quả như sau:

Tỉ lệ

Số trẻ

Tỉ lệ

Số trẻ

Tỉ lệ

Số trẻ

Tỉ lệ

Chính vì thế là một giáo viên được phân công tại lớp mẫu giáo nhỡ B1 tôi luônchăm chỉ tìm tòi, nghiên cứu tài liệu và thay đổi các hình thức hoạt động giáodục âm nhạc khác nhau để tạo cảm giác cho trẻ hoạt động tích cực, có khả năngcảm thụ âm nhạc tốt nhất là tiền đề phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âmnhạc của từng cá nhân trẻ Dưới đây là các biện pháp nhỏ của tôi đã thực hiệntrong hoạt động âm nhạc trong thời gian vừa qua.

3 Những biện pháp thực hiện:

3.1 Xây dựng môi trường lớp học “lấy trẻ làm trung tâm” tạo góc âmnhạc trong và ngoài lớp học

3.2 Đổi mới các hình thức tổ chức trong hoạt động âm nhạc

3.3 Giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc ở mọi lúc,mọi nơi

3.4 Sử dụng có hiệu quả phòng học nghệ thuật

3.5 Ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và làm đồ dùng, đồ chơisáng tạo

3.6 Phối hợp với phụ huynh trong việc giáo dục âm nhạc cho trẻ

3.7 Bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ

4 Mô tả, phân tích các biện pháp:

4.1 Biện pháp 1: Xây dựng môi trường lớp học “lấy trẻ làm trung tâm” tạo góc âm nhạc trong và ngoài lớp học.

Môi trường học tập lấy trẻ làm trung tâm là môi trường hoạt động mà trẻtham gia xây dựng cùng giáo viên và là môi trường giáo dục dựa vào nhu cầu,hứng thú và khả năng của trẻ

Thực hiện chỉ đạo của PGD & ĐT huyện Ba Vì đây là năm học thứ nămtrường tôi thực hiện theo chuyên đề “lấy trẻ làm trung tâm” Bằng việc tổ chứchội thi “Thiết kế môi trường trong lớp học cho trẻ” theo hướng lấy trẻ làm trungtâm cho các nhóm lớp

Môi trường giáo dục trong trường mầm non gồm môi trường trong lớp,môi trường ngoài lớp Cả hai môi trường này đều rất quan trọng đến việc dạy vàhọc của cô và trẻ Trẻ em sẽ tham gia vào các hoạt động và các loại trò chơi âmnhạc khác nhau tùy thuộc vào môi trường mà trẻ đang ở đó Vì vậy trẻ cần có cơhội để chơi và học ở môi trường bên trong và môi trường bên ngoài lớp học.Ngay từ đầu năm học tôi đã nghiên cứu từ cách bố trí, sắp xếp các gócchơi, tùy từng mục tiêu, sự kiện trong tháng tôi xây dựng các góc sao cho phùhợp, nhằm thu hút trẻ phát huy tích cực khi tham gia chơi mà không làm ảnhhưởng đến các góc khác Là góc động nên tôi xây dựng góc âm nhạc cách xa cácgóc tĩnh, điều này giúp trẻ thoải mái thể hiện khả năng âm nhạc của mình mà

không làm ảnh hưởng tới các góc khác Các dụng cụ âm nhạc, trang phục biểudiễn được để trên giá và móc treo trên mảng tường thuận tiện cho việc trẻ sửdụng cũng như thuận tiện cho tôi trong việc xây dựng góc mở theo các chủ đề sựkiện trong năm

(Phụ lục 1 – Hình ảnh 1)

Góc âm nhạc là nơi để trẻ thể hiện khả năng nghệ thuật, cũng là nơi giúptrẻ ôn luyện, củng cố sau những buổi học Tại đây, trẻ được tự hát, tự vận độngtheo nhạc, biểu diễn một mình hay theo nhóm với các trang phục biểu diễn vàdụng cụ âm nhạc đa dạng trẻ được chơi một cách thỏa thích từ đó thỏa mãn nhucầu vui chơi và khơi gợi, kích thích sự sáng tạo của trẻ

(Phụ lục 1 – Hình ảnh 2)

Môi trường ngoài lớp học là yếu tố góp phần tích cực trong các hoạt động

nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục toàn diện trẻ Tận dụng cầu thang chúngtôi đa xây dựng môi trường ngoài lớp học có góc âm nhạc hoạt động chung cho

cả trường phù hợp, an toàn, sạch đẹp, hấp dẫn sẽ tạo cơ hội cho trẻ hoạt động,

đáp ứng nhu cầu thể hiện năng khướu âm nhạc của trẻ

(Phụ lục 1 – Hình ảnh 3+ 4)

Như vậy, việc tạo môi trường cho trẻ hoạt động là một việc làm vô cùngquan trọng, nó được ví như người giáo viên thứ hai trong công tác tổ chức vàhướng dẫn trẻ, là cơ sở vững chắc cho những trải nghiệm của trẻ trong hoạtđộng âm nhạc, giúp trẻ hứng thú và có nhiều ý tưởng sáng tạo khi tham gia vàocác hoạt động Để được như vậy đòi hỏi giáo viên phải biết khơi gợi những cảmxúc cho trẻ bằng các cách khác nhau trong các hoạt động và ở mọi lúc mọi nơi

Phù hợp với phương châm của Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo: "Học bằng

và một nội dung kết hợp hay chỉ một nội dung trọng tâm trong một hoạt động

âm nhạc

Bởi vậy, việc thay đổi các phương pháp, hình thức tổ chức trong quá trình

dạy trẻ, làm thế nào để trẻ được “học bằng chơi, chơi mà học” và giúp trẻ cảm

nhận, bộc lộ cảm xúc của trẻ với tác phẩm âm nhạc là vô cùng quan trọng Hiểuđược tầm quan trọng đó nên tôi thường xuyên sử dụng các cách vào bài khác

nhau để gây hứng thú cho trẻ như: tạo hoạt cảnh, kể chuyện sáng tạo, đọc thơ,câu đố, trò chơi giúp trẻ hào hứng tham gia vào các hoạt động và giúp chonghệ thuật lên lớp của giáo viên ngày một tốt hơn

Hoạt động âm nhạc ở trường mầm non được tiến hành theo 4 nội dung: Dạy hát; Nghe nhạc nghe hát; Dạy vận động; Trò chơi âm nhạc Ở mỗi nội dungtôi luôn tìm tòi nghiên cứu sáng tạo làm sao để dạy trẻ theo đúng quan điểmgiáo dục lấy trẻ làm trung tâm, cụ thể tôi đã thực hiện như sau:

* Dạy hát:

Trước khi dạy trẻ hát, tôi thường tìm và lựa chọn các bài hát trong chương trình và ngoài chương trình và các bài hát mới trong nước, các bài nhạc thiếu nhinước ngoài phù hợp để dạy trẻ Cùng với đó là nghiên cứu tìm hiểu về giai điệu,nhịp điệu, sắc thái tình cảm, nội dung lời ca, cách thể hiện của các bài hát và chotrẻ làm quen với bài hát ở mọi lúc mọi nơi để xem trẻ đã biết bài hát chưa, nhằmxác định nội dung, hình thức, phương pháp dạy trẻ cho phù hợp

Như vậy, để đa dạng các cách hát khác nhau, không chỉ đơn thuần là dạytrẻ hát đúng nhạc, đúng lời, thuộc bài hát Khi trẻ đã thuộc lời bài hát đó rồi tôicòn cho trẻ tiếp cận các cách hát nâng cao như hát: hát bè, hát hợp xướng , hát

bè âm la…Hay hát nhanh/chậm, to/nhỏ, hát nối tiếp, thì thầm hát…Như vậy, vớihình thức dạy trẻ hát nâng cao, các bài hát đã quen thuộc với trẻ cũng trở nên vôcùng hấp dẫn và thú vị

Với hình thức dạy trẻ hát thông thường trong quá trình trẻ hát theo tổ,nhóm tôi cho trẻ hát to/nhỏ, nhanh/chậm, theo hiệu lệnh của cô tùy vào khả năngcủa trẻ

* Nghe nhạc, nghe hát:

Ngoài các bài hát trong chương trình, tôi còn cho trẻ nghe hát, nghe nhạccác bài hát ngoài chương trình và làm quen với các thể loại nhạc khác như: cáclàn điệu dân ca, hát ru, nhạc không lời, nhạc giao hưởng

Khi cho trẻ nghe nhạc nghe hát ( trọng tâm), bao giờ tôi cũng cho trẻ lắngnghe dưới nhiều hình thức tổ chức khác nhau và cô sáng tạo, bồi dưỡng họcthêm các loại nhạc cụ để sử dụng kết hợp khi hát cho trẻ nghe Trẻ lớp tôi rấthứng thú khi nghe cô hát, từ đó cảm nhận được bài hát một cách tích cực

(Phụ lục 2 – Hình ảnh 1)

Trong năm học được sự quan tâm của BGH nhà trường cùng với sự cốgắng nỗ lực của bản thân ,tôi đã tham gia thi giáo viên giỏi cấp Huyện với nộidung nghe nhạc nghe hát là trọng tâm Trong hoạt động đó tôi đã lựa chon và rấtsáng tạo trong phương pháp dạy và thay đổi hình thức tổ chức Nên trẻ lớp tôirất hứng tích cực vào hoạt động

(Phụ lục 2 – Hình ảnh 2+3)

* Dạy vận động:

Qua việc đổi mới hình thức vận động, tôi thấy việc lựa chọn các nội dung,hình thức khác nhau dựa trên khả năng phát triển âm nhạc của trẻ và làm sao đểlựa chọn các vận động mang tính vừa sức với trẻ là việc làm cần thiết Cụ thểtrong thời gian qua tôi đã lựa chọn một số nội dung dạy trẻ vận động như:

Dạy trẻ vỗ tay theo nhịp, vỗ tay theo phách và vỗ tay theo tiết tấu chậm:Đầu tiên là dạy trẻ vỗ tay theo cô, khi trẻ đã biết vỗ tay, tôi đan xen các tổ, nhóm

vỗ tay kết hợp với các dụng cụ âm nhạc để gõ đệm Ngoài hình thức vỗ tay, gõđệm tôi còn cho trẻ kết hợp với các hình thức vỗ vai, dậm chân, lắc hông…giúpcho giờ học trở nên sôi động hơn

Với nội dung trọng tâm là dạy trẻ vận động minh họa trước tiên tôi cho trẻnghe một đoạn nhạc không lời, cho trẻ đoán tên và nói lên cảm nhận của mình

về giai điệu của bài hát Sau đó cả lớp vận động tự do theo nhạc, tôi quan sát vàghi nhớ những trẻ vận động tốt Tuyên dương các bạn có động tác đẹp, sau đótôi sẽ giới thiệu 1 số hình thức có thể kết hợp vận động với bài hát này ròi lựachọn và kết hợp các động tác phù hợp thành một bài hoàn chỉnh và dạy trẻ vậnđộng minh họa bài hát Từ các hình thức vận động đó tôi thấy khả năng cảm thụ

âm nhạc và khả năng biểu diễn của trẻ tốt hơn

(Phụ lục 2 – Hình ảnh 4+5)

* Trò chơi âm nhạc:

Trò chơi âm nhạc chiếm một vị trí quan trọng trong hoạt động giáo dục âm

nhạc của trẻ mầm non, bởi trẻ mầm non học bằng chơi nên việc trẻ được thamgia vào các trò chơi là một hoạt động vô cùng thú vị đối với trẻ Ngoài các tròchơi như: Nghe giai điệu đoán tên bài hát, nốt nhạc vui…giúp trẻ đoán tên cácbài hát đã học Hay việc cho trẻ làm quen với các nhạc cụ âm nhạc qua trò chơi:Nghe âm thanh đoán tên nhạc cụ, nhìn nhạc cụ mô phỏng cách chơi…Và các tròchơi theo tiết tấu như: Tai ai tinh, chuyền sỏi…Thì việc cho trẻ tiếp xúc với cáctrò chơi mới là rất cần thiết cho sự phát triển toàn diện của trẻ, cụ thể tôi cònthiết kế một số trò chơi khác như:

Trò chơi “Vẽ theo yêu cầu của cô”: nhiệm vụ của trẻ là vừa nghe nhạc vừa

vẽ ra một khối hình hoặc số mà trẻ biết, khi nhạc dừng cô yêu cầu trẻ lần lượtđọc số mà hình đã vẽ Khi nhạc dừng mà trẻ nào chưa vẽ được trẻ đó sẽ phảinhảy lò cò quanh lớp

Trò chơi “Vũ điệu hóa đá”: khi nhạc nổi lên các con tự do vận động theonhạc, khi nhạc dừng lại các con phải giữ nguyên tư thế

(Phụ lục 2 – Hình ảnh 6)

4.3 Biện pháp 3: Giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm

nhạc ở mọi lúc, mọi nơi.

Âm nhạc là món ăn tinh thần không thể thiếu được trong cuộc sống, nếuchỉ cho trẻ tiếp xúc với âm nhạc trong các giờ hoạt động âm nhạc hay tích hợpvào các hoạt động khác thôi thì chưa đủ Bởi vậy, tôi còn cho trẻ tiếp xúc với âmnhạc ở mọi lúc mọi nơi, trong các thời điểm sinh hoạt hàng ngày nhằm củng cố

kỹ năng hát, luyện tai nghe và kỹ năng cảm thụ âm nhạc cho trẻ

* Giờ đón trẻ:

Giờ đón trẻ là lúc cần tạo không khí vui vẻ, thoải mái, làm thế nào để “Mỗingày đến lớp là một ngày vui” với trẻ Nên lúc này âm nhạc góp phần tác độngrất lớn đến tâm lý của trẻ, còn gì tuyệt vời hơn khi trẻ đến lớp được nghe nhữnggiai điệu vui tươi, nhẹ nhàng, nói về trường về lớp trong ca khúc “Trường chúngcháu là trường Mầm non” của nhạc sĩ Phạm Tuyên “Vui đến trường” của nhạc

sĩ Hồ Bắc và bài “Em đi Mẫu giáo” của nhạc sĩ: Dương Minh Viên

Ngoài ra tôi còn cho trẻ làm quen với các bài hát mới, các bản nhạc khônglời, hát ru, dân ca…trong và ngoài chương trình, điều này giúp trẻ dần cảm nhậnđược giai điệu, tiết tấu và lời ca của bài hát mới Từ đó, tôi dễ dàng và thuận tiện

hơn trong việc cho trẻ làm quen với bài hát đó

* Giờ thể dục sáng:

Để giờ thể dục sáng của trẻ trở nên sôi động thì các bản nhạc có nhịp điệu vui nhộn và phù hợp với từng động tác là điều không thể thiếu Nhờ có nhạc màtrẻ chú ý hơn vào các động tác hay bài dân vũ mà mình đang tập, vì vậy cácđộng tác của trẻ trở nên nhịp nhàng và uyển chuyển Điều này giúp tai nghe vàcác bộ phận trên cơ thể trẻ phát triển tốt hơn

* Giờ hoạt động góc:

Hoạt động góc là khoảng thời gian trẻ được tự do thể hiện khả năng, năng khiếu âm nhạc của mình Bởi vậy tôi luôn tạo điều kiện cho trẻ phát huy tối đathế mạnh của mình Trẻ được tự do đóng vai theo thỏa thuận, có thể một trẻđóng vai là cô giáo còn các trẻ khác làm học sinh, hay trẻ đóng làm người dẫnchương trình và mời các bạn khác lên hát, vận động, múa những bài hát trong

tháng Trẻ tự lựa chọn các loại nhạc cụ để gõ đệm theo giai điệu bài hát và vậnđộng theo nhạc hay mặc trang phục biểu diễn và thể hiện bằng xúc cảm của trẻ.

Từ đó trẻ có thể sáng tạo những cách chơi mới với những đồ dùng, dụng cụ khácnhau

(Phụ lục 3 – Hình ảnh 1+2)

* Hoạt động ngoài trời:

Đây là hoạt động trẻ rất thích thú và tích cực tham gia, bởi khi hoạt động ngoài trời trẻ được khám phá và trải nghiệm mọi vật xung quanh Ở hoạt động này tôi thường sử dụng các bài hát để gây hứng thú cho trẻ như: Khi cho trẻ

“Quan sát và trò chuyện về cây bưởi” tôi cho trẻ hát bài “Em yêu cây xanh” hay khi cho trẻ “Quan sát cảnh trời mưa” tôi cho trẻ hát và vận động theo nhạc bài hát “Trời nắng trời mưa”

(Phụ lục 3 – Hình ảnh 3)

* Hoạt động chiều:

Với hoạt động chiều, tôi thường cho trẻ ôn lại các bài hát, bài vận động

mà trẻ đã học Đồng thời cho trẻ làm quen với các bài hát mới trong và ngoàichương trình, cho trẻ nghe nhạc thiếu nhi nước ngoài như bài: Baby sharte,Hello song, Walking Walking…hay cho trẻ làm quen với các hình thức hátnâng cao, các bài vận động và trò chơi âm nhạc mới

* Tích cực tham gia hoạt động văn nghệ trong các ngày hội ngày lễ:

Đây được coi là một trong những hình thức quan trọng giúp cô và trẻ rènluyện kỹ năng ca hát kỹ năng biểu diễn trước đám đông qua các bài hát, qua cácđộng tác múa uyển chuyển khi tham gia văn nghệ trong những ngày hội ngày lễnhư ngày khai giảng, tết trung thu, ngày nhà giáo Việt Nam 20/11…từ đó cô vàtrẻ sẽ mạnh dạn tự tin thể hiện khả năng của mình Để có được các kỹ năng, sựmạnh dạn, tự tin đó thì trong các hoạt động mọi lúc mọi nơi tôi thường rèn chotrẻ các động tác từ dễ đến khó và cho trẻ múa nối tiếp từng động tác một từ đầucho đến hết điệu múa Do vậy, trẻ đã học hỏi và tích lũy được rất nhiều các kỹnăng biểu diễn cho mình

(Phụ lục 3 – Hình ảnh 4 + 5)

Như vậy ở trường mầm non, từ lúc trẻ đến trường tới khi cha mẹ đón về,

âm nhạc luôn xuất hiện mọi lúc mọi nơi tạo không khí vui tươi, thoải mái chotrẻ Nếu vắng bóng những giai điệu, lời ca, tiếng hát thì trường lớp đối với trẻthật buồn tẻ Qua việc cho trẻ tiếp cận với âm nhạc ở mọi lúc mọi nơi mà khảnăng ca hát và cảm thụ âm nhạc của trẻ tốt hơn, đặc biệt trẻ tích cực, tự tin bộc

lộ cảm xúc âm nhạc của bản thân, cải thiện kỹ năng giao tiếp, rèn luyện tínhkiên nhẫn cho trẻ

4.4 Biện pháp 4: Sử sụng có hiệu quả phòng học nghệ thuật.

Cảm thụ âm nhạc là phương tiện nâng cao khả năng trí tuệ , phát triển thểchất, giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, tư duy.Tận dụng tối đa hiệu quả phòngnghệ thuật trong nhà trường ,phòng nghệ thuật với đầy đủ đồ dùng, đồ chơi vàtrang thiết bị dạy học Có lịch hoạt động cụ thể cho các nhóm, lớp và có nội quy

rõ ràng.Kết hợp với lịch hoạt động năng khiếu của khối tôi xây dựng xây, tổchức các chương trình giao lưu âm nhạc cho trẻ ở trên lớp là hết sức cần thiết,qua đó giúp các con cởi mở hơn, gắn bó với nhau, thêm đoàn kết, yêu thương,giúp đỡ lẫn nhau

Mỗi tuần tôi đã xây dựng cho các con 2 giờ hoạt động ngoại khóa vào cácbuổi chiều, thời gian của mỗi hoạt động này tôi thường để thời gian trongkhoảng 30 phút Vì nếu thời gian quá ngắn thì chương trình giao lưu của các con

sẽ mất đi sức hấp dẫn, nếu thời gian quá dài thì trẻ sẽ thấy mệt mỏi, còn nếuthường xuyên tổ chức thì sự hứng thú của trẻ sẽ không cao, gây nên sự nhàmchán Các hoạt động ngọai khóa thường có nội dung theo từng chủ đề hay các sựkiện nằm trong các chủ đề đó

Trẻ hoạt động tại phòng nghệ thuật , trẻ không những chỉ biết hát, múa,vận động mà trẻ còn được cô giáo hướng dẫn làm quen với những hình thứchát Acbella, hợp xướng, lĩnh xướng cách sử dụng các nhạc cụ âm nhạc: bộ gõ,

bộ dây, đàn, trống

(Phụ lục 3 – Hình ảnh 1+2+3+4)

4.5 Biện pháp 5: Ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và làm

đồ dùng, đồ chơi sáng tạo.

Đất nước ta đang trong quá trình hòa nhập và phát triển cùng với thế giới,

để đáp ứng được các yêu cầu của ngành giáo dục trong thời đại công nghệ thôngtin như hiện nay thì việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy là mộtviệc làm vô cùng cần thiết Ý thức được điều này tôi đã tự học hỏi để nâng caocông nghệ thông tin cho bản thân như: thường xuyên tìm kiếm các bản nhạcngoài chương trình, các bản nhạc thiếu nhi nước ngoài ở các trang web như:youtube, nhaccuatoi.vn, Zing mp3…đồng thời tìm kiếm các tài liệu phù hợp vớinội dung bài dạy sau đó sử dụng máy tính, làm các hiệu ứng với hình ảnh, ảnhđộng, sdile… kết hợp với các phần mềm: cắt ghép nhạc, powerpoint, photoshop

sử lí âm thanh, hình ảnh và sử dụng vào bài dạy Hình ảnh sống động, âm thanh

rõ nét đã tạo hứng thú cho trẻ và mang lại hiệu quả cao trong giờ học

Việc gây hứng thú cho trẻ để trẻ có một tâm thế thoải mái và hào hứngtrước khi tham gia vào các hoạt động là một trong những yếu tố quan trọng cho

sự thành công của mỗi hoạt động

Ví dụ như: Khi tôi dạy trẻ có nội dung là ôn vận động bài hát “Đố Bạn”sáng tác của Hồng Ngọc , tôi đã xây dựng bài dạy trên phần mềm Powerpointtrên máy tính, tôi cho trẻ xem video về các con vật sống động hướng trẻ vào bài

dạy Hoặc khi dạy trẻ hát bài “Cháu yêu cô chú công nhân” tôi sử dụng hình ảnhcác chú thợ xây đang làm việc, hay khi dạy trẻ hát bài “Cá vàng bơi” tôi cho trẻxem video đàn cá vàng đang bơi để gây hứng thú và trò chuyện với trẻ.

(Phụ lục 5 – Hình ảnh 1+2)

Song song với việc ứng dụng CNTT vào dạy trẻ, tôi còn quan tâm tới việclàm đồ dùng đồ chơi tự tạo dạy trẻ Các loại đồ dùng phục vụ cho hoạt động âmnhạc cho trẻ rất quan trọng qua đó tự trẻ được cầm nắm và sử dụng với các loạinhạc cụ, trẻ sẽ rất hứng thú, cảm thụ âm nhạc tốt hơn Ý thức được điều đó tôi

đã không ngừng sưu tầmnguyên vật liệu phế thải dễ tìm sẵn có như: vỏ lon nướcngọt, vỏ hộp sữa, giấy gói hoa, sách báo, vải vụn để tự sáng tạo những dụng cụ

âm nhạc và những bộ trang phục biểu diễn mà trẻ yêu thích Góp phần xây dựngmôi trường lớp học với đa dạng các loại đồ dùng, đồ chơi, giúp trẻ tích cực hơnkhi tham gia vào các hoạt động âm nhạc

Ngoài những dụng cụ mua sẵn như : Trống cơm, đàn nhựa, sắc xô… tôi đãlàm thêm một số dụng cụ âm nhạc khác để phục vụ cho hoạt động âm nhạc như: Mõ dừa, song loan, xúc xắc, dàn nhạc biểu diễn, trống cơm, đàn, các loại mũmúa, trống lắc…

Để nâng cao chất lượng hoạt động âm nhạc cho trẻ thì việc tuyên truyền

để phụ huynh hiểu hoạt động âm nhạc có ý nghĩa rất lớn trong việc phát triển về

cả “Đức – Trí – Thể – Mỹ” của trẻ là một việc làm vô cùng quan trọng Chính vìvậy trong cuộc họp phụ huynh đầu năm tôi đã nêu lên tầm quan trọng của lĩnhvực phát triển thẩm mỹ đối với trẻ, đặc biệt là thông qua hoạt động âm nhạc.Hàng ngày tôi trao đổi với phụ huynh trong giờ đón trả trẻ, qua bảng tuyêntruyền của lớp, nhóm Zalo, Messenger để phụ huynh nắm được nội dung cáchoạt động trong tháng và về các bài hát và nội dung giáo dục âm nhạc Qua đóphụ huynh biết được các hoạt động âm nhạc của trẻ từ đó cho trẻ làm quen và cóbiện pháp kích thích khả năng ca hát cho trẻ tại gia đình

Ngoài ra tôi còn huy động phụ huynh đóng góp ủng hộ tạo góc âm nhạcbằng cách thu thập những nguyên vật liệu sẵn có, dễ tìm như vỏ hộp sữa, vỏ lonnước ngọt, lõi chỉ, bông… để xây dựng góc âm nhạc với nhiều đồ dùng, dụng cụ

đa dạng cho trẻ hoạt động

Có thể nói công tác phối hợp với phụ huynh trong việc dạy trẻ hoạt động

âm nhạc là một việc làm rất thiết thực giúp trẻ nhớ lại những kiến thức mà côdạy ở lớp giúp trẻ phát triển một cách toàn diện

(Phụ lục 6 – Hình ảnh 1)

4.7 Biện pháp 7: Bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ.

Ngay từ đầu năm học Ban Giám Hiệu nhà trường đã xây dựng kế hoạch

bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, tiếp thu chuyên đề “tiếp cận học qua chơi và

đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáo dục lĩnh vực phát triển thẩm mỹ” do

PGD tổ chức Phải nói rằng việc tự học hỏi, nâng cao trình độ chuyên môn

nghiệp vụ cho bản thân là điều đặt lên hàng đầu đối với mỗi giáo viên Luônnắm vững tâm sinh lý của trẻ để có phương pháp tổ chức các hoạt động cho trẻ,không để trẻ nhàm chán im lặng, phải giúp trẻ hoạt động tích cực vào các hoạtđộng, gây hứng thú và sự chú ý cho trẻ nhằm giúp trẻ phát triển thẩm mỹ thôngqua hoạt động âm nhạc

Thực hiện đầy đủ các đợt chuyên đề Luôn có ý thức học hỏi những người

đi trước, dự giờ các hoạt động âm nhạc giúp trẻ phát triển thẩm mỹ có hiệu quảnhất

(Phụ lục 7 – Hình ảnh 1+2)

5 Kết quả thực hiện:

5.1 Về phía trẻ.

Nhờ áp dụng dần dần từng bước, từng ngày, sau một năm thực hiện “Một

số biện pháp giúp trẻ 4 - 5 tuổi phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc” trẻ lớp tôi có có kĩ năng ca hát tốt hơn, hát đúng nhịp, đúng giai điệu, kĩ

năng vận động tốt, biết sử dụng dụng cụ âm nhạc một cách thành thạo, múaminh họa tốt hơn, khả năng cảm thụ âm nhạc tăng lên rõ rệt Sau một năm thựchiện tôi đã thu được kết quả rõ rệt được thể hiện qua bảng sau

Bảng tổng hợp so sánh đối chứng trẻ phát triển thẩm mỹ thông qua hoạt động âm nhạc đạt kết quả như sau:

STT Tiêu chí đánh giá

Tổng số trẻ

xếp loại

Số trẻ Tỉ lệ Số trẻ Tỉ lệ