Trường học hạnh phúc là nơi mang lại môi trường phát triển toàn diện, kích thích hứng thú học tập - vui chơi của trẻ, tạo dựng niềm tin và sự hài lòng cho phụ huynh,đồng thời xây dựng đư
Trang 1TRƯỜNG MẦM NON TÒNG BẠT
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG LỚP HỌC HẠNH PHÚC CHO TRẺ 4 – 5
TUỔI TRONG TRƯỜNG MẦM NON
Lĩnh vực: Giáo dục mẫu giáo Cấp học: Mầm non
Tên tác giả: Phùng Thị Phúc Đơn vị công tác: Trường mầm non Tòng Bạt Chức vụ: Giáo viên
NĂM HỌC 2022 – 2023
Trang 2I ĐẶT VẤN ĐỀ
1 Lý do chọn đề tài
Hạnh phúc là trạng thái cảm xúc hân hoan, thỏa mãn nhu cầu về đời sống vậtchất và sự vừa lòng của cả đời sống tinh thần Có rất nhiều định nghĩa về hạnh phúc.Hạnh phúc có ý nghĩa rất lớn đối với mỗi chúng ta và đặc biệt đối với trẻ nhỏ Trẻđược hạnh phúc trong môi trường gia đình và trẻ cũng cần được hạnh phúc trong môitrường xã hội và môi trường xã hội của trẻ chính là trường học Vậy “Trường học hạnhphúc” là gì?
Trường học hạnh phúc là nơi mang lại môi trường phát triển toàn diện, kích thích
hứng thú học tập - vui chơi của trẻ, tạo dựng niềm tin và sự hài lòng cho phụ huynh,đồng thời xây dựng được đội ngũ giáo viên nhiệt huyết, yêu nghề, yêu trẻ Lâu nay,chúng ta áp dụng cách giáo dục áp đặt nên đã gây những trở ngại trong việc vui chơi
và học tập của trẻ Vì vậy, đã đến lúc chúng ta phải thay đổi, tạo nên sự cởi mở, hòađồng, chia sẻ trong mối quan hệ giữa cô và trẻ Thay vì áp đặt, chúng ta nên để giáoviên và trẻ tự giác thực hiện theo những điều mong muốn của cá nhân và có địnhhướng
Khi xã hội ngày càng phát triển, nhu cầu xã hội ngày càng cao, việc xây dựngtrường học hành phúc ngày càng trở nên quan trọng Khi xây dựng được những lớphọc hạnh phúc, trường học hạnh phúc thì lúc đó giáo viên và trẻ đều cảm thấy thoảimái, vui vẻ, hứng thú trong dạy - học Lớp học hạnh phúc, trường học hạnh phúc phảitrên cơ sở cô và trẻ hiểu nhau, tôn trọng lẫn nhau Từ đó, tạo điều kiện để trẻ đượcphát triển bản thân mình và hạnh phúc khi là chính mình Đây là việc làm không vìthành tích, mà coi đó là việc làm để nhà trường, giáo viên và trẻ thực sự thay đổi Mặtkhác, đó là việc làm mang tính chất khoa học chứ không phải vì một chủ trương nào
đó để áp đặt Khi mọi người cùng tìm được niềm vui, niềm hạnh phúc thì họ sẽ thấyđược chân lý và tự điều chỉnh với nhau
Lớp học hạnh phúc phải là điểm đến thân thiện và vui thích của trẻ, là môi trườnggiáo dục hoàn hảo tạo được cho trẻ tâm lí thoải mái khi trẻ đến lớp lớp học hạnh phúc
là nơi khiến cả cô và trò đều có cảm giác muốn đến “Mỗi ngày đến trường là một ngàyvui” khi đến sẽ có hứng thú, niềm vui, sự mong chờ và những rung động
Lớp học hạnh phúc không áp đặt trẻ phát triển theo khuôn mẫu mà đóng vai tròđịnh hướng để trẻ được làm những gì mình yêu thích và say mê Ở đó, trẻ được họcnhững gì có ý nghĩa với chúng, được khơi gợi niềm yêu thích, các bài học được thôngqua các trò chơi và những trải nghiệm Để có một lớp học hạnh phúc cần chú trọng xâydựng những giá trị nhân văn và những chuẩn mực hành xử tích cực Chuẩn mực giữa
cô và trò, giữa cô với phụ huynh Và điều quan trọng nữa muốn trẻ hạnh phúc thì trướchết cô phải là người hạnh phúc Kể cả các bậc phụ huynh, mỗi ngày đến trường đềucảm thấy là một ngày vui và thực sự ý nghĩa
Liệu trẻ có thực sự được yêu thương, được giáo dục một cách chuẩn mực khi đếntrường? Liệu trẻ có được thoải mái, vui vẻ, hòa đồng cùng giáo viên và các bạn khiđến lớp? Làm sao để có môi trường học tập, vui chơi đủ tốt giúp trẻ phát
Trang 3triển toàn diện? Trong bối cảnh mà những vấn đề học đường vẫn đang được nhắc đếnmỗi ngày, đây hẳn là những câu hỏi mà bất cứ phụ huynh nào cũng thắc mắc, trăn trở.
Đã đến lúc giáo dục nước nhà cần thực hiện nghiêm túc công tác xây dựng những ngôitrường hạnh phúc đúng nghĩa, bắt đầu từ các trường Mầm non
Xây dựng “Trường học hạnh phúc” luôn là nỗi trăn trở của mỗi nhà giáo Đây chính
là mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm của ngành Giáo dục trong chặng đường dài trước mắt,đòi hỏi từ lãnh đạo, giáo viên đến học sinh đều phải phấn đấu chuyển biến Là mộtgiáo viên nhiều năm dạy trẻ tôi luôn cố gắng hoàn thành tốt công việc của mình vàđem đến những gì tôi cho là tốt nhất cho trẻ Chính vì vậy, tôi đã quyết định chọn đề
tài nghiên cứu: “Một số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4- 5 tuổi trong trường mầm non" để nghiên cứu.
2 Thời gian nghiên cứu:
Từ tháng 9 năm 2022 đến tháng 4 năm 2023
3 Đối tượng nghiên cứu:
Một số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non.
4 Phạm vi nghiên cứu và ứng dụng:
21 học sinh lớp mẫu giáo nhỡ 4 tuổi B1 trường mầm non nơi tôi công tác
Trang 4II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Cơ sở lý luận
Lớp học hạnh phúc là nơi vừa mang lại môi trường phát triển toàn diện , kích thíchhứng thú học tập, vui chơi của trẻ tạo dựng niềm tin và sự hài lòng cho phụ huynh.Đồng thời xây dựng được đội ngũ giáo viên nhiệt huyết, yêu nghề, yêu trẻ cũng nhưtối ưu hóa công tác quản lý nhà trường, giảm bớt gánh nặng công việc cho nhân sự Vậy liệu trẻ có thực sự được yêu thương, được giáo dục một cách chuẩn mực khi đếntrường? Trẻ có được thoải mái, vui vẻ, hòa đồng cùng cô và các bạn khi đến lớp ? Làmsao để có môi trường học tập , vui chơi đủ tốt giúp trẻ phát triển toàn diện?
Trong bối cảnh mà những vấn đề học đường vẫn đang được nhắc đến mỗi ngày, thìđây hẳn là những câu hỏi mà bất kì phụ huynh nào cũng thắc mắc Tôi nhận thấy cầnnghiêm túc thực hiện nghiêm túc công tác xây dựng những “lớp học hạnh phúc”
2 Cơ sở thực tiễn
2.1 Thuận lợi
Là một giáo viên gắn bó với nghề hơn 7 năm, tôi luôn cố gắng phấn đấu, học hỏitrau dồi kiến thức cho bản thân Đối với trẻ tôi luôn yêu thương, quan tâm và chăm sóctrẻ Trong quá trình dạy trẻ luôn tìm tòi và tạo các hoạt động giúp trẻ hứng thú và vui
vẻ đến lớp Ban giám hiệu nhà trường luôn chỉ đạo sát sao quan tâm bồi dưỡng chuyênmôn nghiệp vụ cho giáo viên Hướng dẫn làm các tranh ảnh, mô hình thể hiện đượcmột số góc trải nghiệm cần thiết cho trẻ để trẻ được thực hành, làm quen ở mọi lúcmọi nơi
Là giáo viên nắm được tâm sinh lý của trẻ và những thói quen của trẻ hàng ngày
để có những biện pháp giáo dục phù hợp Trẻ được phân chia học đúng theo độ tuổi, đihọc chuyên cần, khỏe mạnh
Ban giám hiệu nhà trường tạo điều kiện cho giáo viên học các lớp chuyên đề doPhòng giáo dục đào tạo tổ chức
Là một ngôi trường mới, có phòng học khang trang, đầy đủ để phục vụ trẻ học tập Môi trường rộng rãi, thoáng mát, thân thiện, nhiều cây xanh
Trẻ khỏe mạnh cùng độ tuổi, đi học đều
Trang 5Năm học 2022 - 2023 tôi được nhà trường phân công đứng lớp 4tuổi B1 với tổng sốtrẻ là 21 Để nắm được khả năng của trẻ đạt được ở mức độ nào ngay từ đầu năm tôi
đã tiến hành khảo sát trẻ Qua quá trình khảo sát tôi thấy kết quả đạt được như sau:
Số lượng Tỷlệ %
5 Trẻ biết yêu thương chia sẻ
Qua khảo sát trên tôi thấy kết quả trẻ đạt chưa cao, vậy làm thế nào để trẻ hứng thútham gia vào các hoạt động một cách tích cưc, tự tin, vui vẻ, thoải mái, không gò bó,
và trẻ cảm thấy hạnh phúc được đến lớp
3.Những biện pháp chính thực hiện đề tài:
Từ thực trạng và kết quả khảo sát nêu trên tôi mạnh dạn đưa ra: “Một số biện pháp xây dựng lớp học hạnh phúc cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non”
Sau đây tôi xin trình bày một số biện pháp mà tôi áp dụng có hiệu quả :
- Xây dựng môi trường lớp học an toàn cho trẻ
- Xây dựng lớp học bằng tình yêu thương thông qua các hoạt động
- Giúp trẻ luôn cảm thấy được tôn trọng và tôn trọng các thành viên trong lớp học-Xây dựng bộ tiêu chí lớp học hạnh phúc
- Giáo viên thay đổi bản thân để xây dựng lớp học hạnh phúc
-Phối kết hợp với phụ huynh học sinh
4 Những biện pháp thực hiện cụ thể
4.1 Biện pháp 1: Xây dựng môi trường lớp học an toàn cho trẻ.
Lớp học là ngôi nhà thứ hai của tất cả các con Là nơi các con tham gia hoạt độngnhiều nhất trong ngày và cũng là nơi để các em thể hiện được tất cả tài năng, cảm xúccủa mình Để tạo ra một môi trường học tập thân thiện thì trước tiên chúng ta cần tạomột không gian lớp học thật thoải mái, gần gũi với thiên nhiên, tạo điều kiện cho cáccon trải nghiệm, hợp tác, giao lưu, chia sẻ cùng nhau
Trang 6Môi trường giáo dục an toàn đối với trẻ lứa tuổi mầm non bao gồm an toàn về “thểchất” và “tinh thần” Do vậy an toàn về thể chất, trước hết là chúng ta phát triển đểkhỏe mạnh Các con được đảm bảo an toàn mọi lúc, mọi nơi Các cô luôn chú ý baoquát trẻ khi trẻ ra khám phá hoạt động ngoài trời hay giao lưu tập thể các lớp trongkhối cũng như giao lưu toàn trường luôn được đảm bảo Có những hoạt động chúng tôichia trẻ theo nhóm và có hoạt đông các con tham gia cả lớp nhưng vẫn được đảm bảo
an toàn 100% Luôn đặt an toàn của trẻ lên hàng đầu
Xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là một nhiệm vụ hết sứcquan trọng và có ý nghĩa đối với sự phát triển của trẻ ở lứa tuổi này Môi trường tạo cơhội cho trẻ tìm tòi, khám phá, phát hiện nhiều điều mới lạ, hấp dẫn trong cuộc sống, trẻđược tự lựa chọn hoạt động cá nhân hoặc theo nhóm một cách tích cực, qua đó kiếnthức và kỹ năng ở trẻ dần được hình thành
Chúng tôi luôn chú ý đến việc sắp xếp đồ dùng, đồ chơi các góc một cách khoa họctẩm mỹ, và thường xuyên bổ sung các đồ dùng, đồ chơi tự tạo phục vụ trẻ trong quátrình hoạt động Đặc biệt trong năm nay, lớp mẫu giáo bé C3 của tôi đã xây dựng môitrường không gian sáng tạo lấy trẻ làm trung tâm được nhà trường đánh giá cao
Môi trường đó phải đảm bảo an toàn về thể chất, tâm lý cho trẻ, nơi đó trẻ được bảo
vệ, yêu thương, tôn trọng trong tập thể cũng như mỗi cá nhân, và được xây dựng trongsuốt quá trình thực hiện chương trình chăm sóc giáo dục trẻ Trẻ được trải nghiệm,tham gia các hoạt động vui chơi cùng các bạn, từ đó giúp trẻ mạnh dạn, tự tin, năngđộng, cởi mở, chủ động hơn trong mọi hoạt động
Môi trường giáo dục thân thiện, đa dạng, phong phú sẽ kích thích tính tích cực chủđộng của trẻ từ việc tự lựa chọn góc chơi, đồ chơi đến việc tự quyết định và tìm cáchgiải quyết nhiệm vụ Trẻ sẽ dần biết tự chịu trách nhiệm với hành động của mình vàbiết đánh giá những thành công hay thất bại trong quá trình chơi, trẻ sẽ dần rút ranhững bài học cho bản thân mình Trong quá trình hoạt động, trẻ sẽ phối hợp chơicùng nhau như cùng xây dựng, cùng chơi gia đình, bác sĩ, … trên cơ sở đó giúp trẻ táihiện lại các mối quan hệ gia đình, cộng đồng Qua đó, trẻ học được cách làm việc vớingười khác, học cách lắng nghe và chia sẻ suy nghĩ của bản thân với bạn bè Đây là cơ
sở hình thành tính tập thể và đoàn kết ở trẻ
Ví dụ Trò chơi: “Ai nhanh, ai khéo”
Chuẩn bị: Mỗi trẻ 1 chén nước
Không gian tổ chức: Phòng thể chất nhà trường
Cách chơi: Cả lớp vừa đi vòng tròn vừa chọn cho mình một chén nước, cô mở nhạccho trẻ nghe Trẻ vừa đi thành vòng tròn vừa bưng chén nước Khi kết thúc bài hát.Trên tay trẻ nào chén nước còn đầy hơn trẻ đó sẽ được tuyên dương và tham gia chơilần 2 Ở trò chơi này phát huy khả năng tập trung chú ý, kỹ năng khéo léo của trẻ.Trong biện pháp này, tôi còn chú trọng việc phối hợp với phụ huynh trong việc xâydựng môi trường bên ngoài theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm Tính lantỏa đến phụ huynh được thể hiện như thế nào? Đó chính là việc khéo léo thu hút phụhuynh tham gia vào các hoạt động cùng trẻ trong giờ đón trẻ, trả trẻ Đó là: Chơi các
Trang 7trò chơi nhỏ cùng trẻ như: “Ô ăn quan”, “Bật chụm tách chân” Hay cùng trẻ chơi tạigóc “Họa sĩ nhí”, tưới nước tại góc thiên nhiên, nhổ cỏ tại “Vườn rau của bé”, chơi cát
ở góc khám phá cát- nước, cùng trẻ xem tranh xem ảnh, đọc truyện cho trẻ nghe tại thưviện của bé và vườn cổ tích Phụ huynh sẽ rất phấn khởi khi thấy một môi trường vừađẹp, vừa khang trang lại được chơi, trải nghiệm thực tế cùng con em mình Từ đó yên
tâm hơn vào chất lượng chăm sóc, giáo dục của trường, trẻ sẽ được thừa hưởng từ hiệu
quả mà việc xây dựng môi trường này đem lại, môi trường an toàn cả về thể chất lẫntinh thần, trẻ sẽ hạnh phúc, từ đó giáo viên sẽ hạnh phúc và phụ huynh sẽ hạnh phúc Việc tổ chức các hoạt động nhằm khai thác mục đích giáo dục theo môi trường đãxây dựng đòi hỏi giáo viên phải thường xuyên có sự thay đổi, sáng tạo trong cách bốtrí, sắp xếp đồ dùng đồ chơi và phương tiện để trẻ hoạt động, tránh gây nhàm chán trêntrẻ Điều này có ý nghĩa to lớn không chỉ đối với sự phát triển thể chất của trẻ mà cònthỏa mãn nhu cầu nhận thức, hình thành các kĩ năng, mở rộng hiểu biết của trẻ, kíchthích trẻ hoạt động tích cực, sáng tạo
Xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, đa dạng, phong phútrong trường mầm non vô cùng cần thiết và đặc biệt quan trọng, góp phần hình thành
và nâng cao mối quan hệ thân thiện, tự tin giữa giáo viên với trẻ và giữa trẻ với nhau.Hơn thế nữa, nó còn được ví như người giáo viên thứ hai trong công tác tổ chức,hướng dẫn trẻ nhằm thỏa mãn nhu cầu vui chơi và hoạt động của trẻ, qua đó nhân cáchcủa trẻ được hình thành và phát triển toàn diện
Một môi trường sạch sẽ, an toàn, có sự bố trí khu vực chơi và học trong lớp và ngoài
trời phù hợp, thuận tiện có ý nghĩa to lớn không chỉ đối với sự phát triển thể chất củatrẻ, mà còn thỏa mãn nhu cầu nhận thức, mở rộng hiểu biết của trẻ, kích thích trẻ hoạtđộng tích cực, sáng tạo, là phương tiện, điều kiện để trẻ phát triển toàn diện về thểchất, ngôn ngữ, trí tuệ, khả năng thẩm mỹ, tình cảm và kỹ năng xã hội, tạo tiền đềvững chắc sự phát triển nhân cách của trẻ và cũng là yếu tố tạo lên lớp học hạnh phúc
4.2 Biện pháp 2: Xây dựng lớp học bằng tình yêu thương thông qua các hoạt động
Để trẻ sau này trở thành một người con ngoan, trò giỏi, có đạo đức tốt, biếtquan tâm, yêu thương giúp đỡ mọi người, trở thành một người con hiếu thảo với cha
mẹ, ông bà thì hơn ai hết ở lứa tuổi này sự quan tâm, chia sẽ yêu thương trong môitrường gia đình và lớp học, trường học là vô cùng quan trọng, là nền tảng vững chắc
để trẻ trở thành một con người có nhân cách tốt trong tương lai
Trong các hoạt động học tôi luôn tìm tòi những câu truyện, bài thơ có tính giáo dụccao về tình yêu thương, chia sẻ phù hợp với từng chủ đề Qua đó tôi lồng giáo dục trẻtình yêu thương đối với những người thân trong gia đình Biết yêu thương giúp đỡnhững người già yếu, giúp đỡ bạn khi bạn gặp khó khăn, biết yêu thương chăm sócnhững con vật gần gũi
Ví dụ : Truyện: Đôi bạn tốt, chú vịt xám, bông hoa cúc trắng, Tích chu…Hay nhữngbài thơ như : Lấy tăm cho bà, …
Trang 8Ví dụ: Thông qua họat động âm nhạc tôi dạy trẻ những bài hát thể hiện tình cảm yêuthương như: Cả nhà thương nhau, gia đình nhỏ hạnh phúc to, em yêu cô giáo em, Bà
ơi bà,…
Bên cạnh đó tôi còn thường xuyên sưu tầm những bài ca dao, đồng dao hay để đọc chotrẻ nghe để lồng giáo dục trẻ biết yêu thương chia sẻ một cách nhẹ nhàng, thườngxuyên, giúp những tâm hồn ngây thơ của các con nuôi dưỡng những tình cảm quantâm, chia sẻ đến mọi người
* Tham gia các hoạt động trải nghiệm ngoài không gian lớp học
Có thể nói các hoạt động ngoại khóa đặc biệt là việc tổ chức hiệu quả các ngày hội
ngày lễ cho trẻ là một hình thức giáo dục hiệu quả và sinh động nhất, giúp trẻ được trảinghiệm các cảm xúc tích cực Thông qua đó trẻ được học và chia sẻ các kĩ năng sốngvới cô giáo, bạn bè và cha mẹ
Với quan điểm như vậy nên tôi thống nhất với cô giáo và ban phụ huynh lớp từ đầunăm học các kế hoạch hoạt động ngoại khóa cho các con Tôi đặc biệt chú ý đến cácngày lễ hội: Ngày 20/10, ngày Tết Trung Thu, Noel, Tết Nguyên Đán, ngày 8/3, ngàyhội thể thao, sinh nhật tháng của trẻ, với mỗi ngày hội chúng tôi cố gắng sử dụng mộthình thức tổ chức riêng nhằm lôi cuốn hấp dẫn trẻ tích cực tham gia hoạt động Vớihoạt động tập thể hoặc lao động vườn trường, tham quan, trải nghiệm giúp các concảm nhận được các hoạt động không chỉ nằm trong khuôn khổ lớp học mà còn được tổchức ngoài khuôn viên trường lớp, giúp trẻ cảm nhận sâu sắc về thế giới tự nhiên xungquanh qua đó giúp trẻ tự tin, hào hứng “học bằng chơi, chơi mà học” trong mọi hoạtđộng với cô và các bạn
Vì vậy, trẻ phải học hỏi không chỉ làm thế nào để có bạn bè trong suốt thời thơ ấu
mà còn làm thế nào để hình thành tình bạn tích cực với các bạn đồng trang lứa củamình Là cô giáo những người gần gũi trẻ nhất, có một số cách để chúng ta có thể giúpcác bé yêu của mình có được tình bạn tích cực, biết yêu thương chia sẻ với bạn bè Bên cạnh việc khuyến khích trẻ chơi thân ái đoàn kết với các bạn trong lớp, chúngtôi thường xuyên tổ chức các hoạt động đòi hỏi trẻ phải thể hiện cảm xúc, sự quan tâmchia sẻ và hợp tác với nhau như tổ chức sinh nhật tháng, giao lưu giữa các lớp, “viết”thư thăm bạn ốm, phát động thi đua “đôi bạn tốt” để trẻ tự học hỏi những ưu điểm củabạn và phát huy thế mạnh của mình
* Dạy trẻ biết yêu thương thông qua trò chơi tập thể
Với trẻ mầm non khả năng giao tiếp tốt trong tập thể giúp trẻ thích nghi dễ dàng,nhanh chóng với môi trường mới, thầy cô, bạn bè mới, và những đòi hỏi mới của hoạtđộng học tập Ý thức và tinh thần tập thể sẽ giúp trẻ tránh được những xung đột khôngđáng có giữa trẻ với nhau, giữa trẻ với thầy cô, làm nảy sinh ở trẻ lòng vị tha, sự quantâm đến người khác và trên cơ sở đó phát triển những mối quan hệ thân thiện, gần gũi,cảm thông giữa trẻ với những người xung quanh Tất cả những điều này tác động mộtcách tích cực lên trẻ, làm cho trẻ cảm thấy hứng thú muốn đến trường, muốn giao tiếpvới cô, bạn bè và muốn học
Tổ chức một số trò chơi tập thể mà các bé yêu thích khi tham gia hoạt động ngoài trờinhư: Đá bóng, quả bóng nảy, đá bóng vào gôn Để tạo thêm hứng thú sự thú vị khi chơi
Trang 9các trò chơi chúng tôi tổ chức thành những cuộc thi nhỏ giao lưu với các bạn cùng khối,như vậy trẻ có thêm nhiều động lực và thể hiện hết khả năng của mình, và hào hứng hơnkhi tham gia các trò chơi
Ngoài ra trong quá trình dạy trẻ tôi đã thiết kế một số trò chơi giúp trẻ thân thiện,
đoàn kết hơn Ví dụ:
Trò chơi 1: Đường hầm yêu thương
Mục đích: Phát triển kĩ năng thể hiện tình cảm và nói lời yêu thương của trẻ (Trò
chơi mang lại cho người nghe rất nhiều niềm vui, hạnh phúc khi được tôn vinh, quantâm Trò chơi này có thể sử dụng trong các buổi giao lưu hoặc tổ chức sự kiện)
Chuẩn bị: Một khăn tay.
Tiền hành: Cô giáo giúp trẻ bịt mắt người được mời đi trong đường hầm Các trẻ xếp
thành hai hàng dọc, một trẻ sẽ dẫn người bị bít mắt đến từng hàng, các trẻ khác lầnlượt nói thầm lời khen tặng, lời yêu thương với người bị bịt mắt: “Bạn thật xinh đẹp,bạn học giỏi thế, tớ yêu bạn lắm”
* Giáo dục trẻ biết yêu thương chia sẻ trên hoạt động học
Những nội dung tích hợp trên lớp đôi khi còn hời hợt chưa có tác dụng khơi gợicảm xúc và kích thích mong muốn được thực hiện ở trẻ Chính vì vậy tôi đã nghiêncứu tài liệu sưu tầm và thiết kế một số giáo án nhằm dạy trẻ biết yêu thương chia sẻ
Ví dụ: Chia sẻ yêu thương
Mục tiêu:
Giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, trí tưởng tượng, trẻ hiểu chia sẻ là niềm vui
Trẻ thực hành chia sẻ đồ chơi với bạn
Chuẩn bị:
Đài catset, băng ghi âm hoặc màn hình trình chiếu có hiệu ứng âm thanh sinh động
Các hộp nhỏ làm bằng bìa, đồ chơi ở xung quanh lớp
Tiến hành:
Ổn định: Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi : Tìm bạn thân.
Cô giới thiệu nội dung bài học: Chia sẻ đồ chơi với bạn bè
Hoạt động 1: Tưởng tượng
Trang 10Cho trẻ nhắm mắt thư giãn trong tiếng nhạc êm dịu và tưởng tượng theo những lời cô
kể đều đều’’Các con hãy nhắm mắt lại hít thở sâu và hình dung về một thế giới nhiềumàu sắc mà ở đấy con có nhiều người bạn thân thiết, các bạn mỉm cười với con nắmtay con cùng bước lên một chiếc xe màu xanh, xe lăn bánh đưa các con đến một cánhđồng nhiều hoa, con cùng các bạn chơi trò đuổi bắt và chia cho nhau những viên kẹongọt ngào Đã đến giờ trở về con vẫy tay chào các bạn, xuống xe mở mắt ra và mỉmcười.”
Hoạt động 2: Thảo luận
Cho trẻ chia sẻ cảm xúc về những gì mình tưởng tượng:
Con nhìn thấy gì? Con thích nhất điều gì? Con cảm thấy như thế nào?
Hoạt động 3: Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi chia sẻ: Đổi đồ chơi cho bạn.
Cách chơi: Mỗi trẻ có một hộp đựng nhiều đồ chơi (cùng loại do trẻ chọn) Trẻ cầm hộp
ở tay và cùng các bạn hát một bài, khi có hiệu lệnh ‘đổi đồ chơi’thì mỗi trẻ sẽ tìm mộtbạn và để một món đò chơi vào hộp của bạn ấy Cứ như vậy sau 5 lần chơi bạn nào đổiđược nhiều món đồ chơi nhất là người chiến thắng
Chia sẻ:
Con thích có nhiều loại đồ chơi hay chỉ một loại đồ chơi?
Có nhiều đồ chơi như vậy con cảm thấy như thế nào?
Gửi đến trẻ thông điệp: Nếu con chia sẻ với bạn những món đồ chơi con yêu thích và
bạn cũng vậy thì chúng ta sẽ vui hơn vì có nhiều đồ chơi mới và có thêm những người
bạn chơi thân thiết.
Sau đó cho trẻ cùng bạn chơi với những món đồ chơi mới
Để trẻ sau này trở thành một người con ngoan, trò giỏi, có đạo đức tốt, biết quan tâm,yêu thương giúp đỡ mọi người, trở thành một người con hiếu thảo với cha mẹ, ông bàthì hơn ai hết ở lứa tuổi này sự quan tâm, chia sẽ yêu thương trong môi trường gia đình
và lớp học, trường học là vô cùng quan trọng, là nền tảng vững chắc để trẻ trở thànhmột con người có nhân cách tốt trong tương lai
4.3 Biện pháp 3: Giúp trẻ luôn cảm thấy được tôn trọng và tôn trọng các thành viên trong lớp học
Tôn trọng cảm xúc là một trong những yếu tố tạo nên lớp học hạnh phúc Bởi dù ởlứa tuổi nào, trẻ cũng có những “hỉ nộ ái ố” như người lớn Không nên nghĩ rằng đihọc là một “ưu đãi” và các em phải tự bằng lòng với “ưu đãi” mà mình nhận được.Trẻ sẽ yêu thích việc đến trường nếu như ở đó trẻ được lên tiếng và được lắng nghemột cách đầy tôn trọng Thay vì la mắng, dọa dẫm, hãy cho trẻ được sai lầm, đượcnói ra cảm xúc của mình trong môi trường học đường Điều đó sẽ giúp trẻ tiếp thu tốthơn, tự tin và hòa đồng hơn Từ đó, rèn luyện ý thức và khả năng tập trung từ chínhnhận thức của bản thân mình
* Tôn trọng sở thích, năng lực của mỗi trẻ.
Dựa trên nhịp độ phát triển tự nhiên của trẻ, tôi luôn tôn trọng năng lực, sở thíchcủa mỗi trẻ và trao quyền làm chủ cho các con Vì vậy, trong lớp học, trẻ có thể tự dolựa chọn góc học tập, các hoạt động theo sở thích và năng lực Bằng những cái dắt tay,
Trang 11lời cảm ơn và nụ cười hiền hậu…các cô giáo luôn đóng vai trò định hướng, khuyếnkhích mà không can thiệp, làm gián đoạn chu trình làm iệc của trẻ
* Lắng nghe tích cực” và “Lời nói thể hiện cảm nhận bản thân
Đây là bộ công cụ đắc lực giúp giáo viên giao tiếp hiệu quả với trẻ, đồng thời làmnên đặc điểm của môi trường tôn trọng trẻ Theo đó, kỹ năng “lắng nghe tích cực” thểhiện sự tập trung, tiếp nhận, xử lý thông tin và có phản hồi lại của giáo viên đối vớicâu hỏi hay nỗi băn khoăn của trẻ Còn “lời nói thể hiện cảm nhận bản thân” chính lànhững cảm nhận riêng của giáo viên về những hành động của trẻ đang gây ảnh hưởngđến người khác
Thay vì có thái độ tiêu cực về kết quả chưa tốt mà trẻ gây ra, giáo viên chịu khóbước tới với lời nhắn: “Con bình tĩnh nhé!” cùng với khoảng thời gian ngồi xuống lắngnghe mong muốn của trẻ Với trẻ làm chưa đúng, các con sẽ có cảm giác được lắngnghe và chia sẻ Thay vì la rầy các con: “Con hư khi đẩy bạn ngã”, tôi sẽ lắng nghetrọn vẹn để hiểu nguyên nhân dẫn đến hành động đó và dùng “lời nói thể hiện cảmnhận bản thân” như “Cô thấy lo lắng khi con đẩy bạn ngã”, “Con có thể khiến cho bạnmình đau và bị tổn thương”.Từ sự nhẹ nhàng, thấu hiểu của cô giáo, trẻ sẽ tự nhận rasai lầm của bản thân và tự điều chỉnh hành vi đúng mực
* Luôn là một tấm gương để trẻ noi theo
Tôi luôn cẩn trọng, quy phạm từ những hành động nhỏ Là người tiếp xúc với các
con hàng ngày, các cô chính là tấm gương phản chiếu để trẻ biết cách cư xử, lịch sự,tôn trọng mọi người và môi trường xung quanh… Tôi luôn sử dụng những mẫu câuđơn giả “Cô mời bạn A phát biểu”, “Con muốn cô phải giúp gì nào?”, “Cô cảm ơn bạnA”, để “làm gương” cho trẻ về cách giao tiếp thân thiện, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi,
…
* Môi trường không khen - chê, thưởng - phạt
Tôi nhìn nhận lỗi sai của trẻ như là cơ hội để giúp con học hỏi, không khen-chê,thưởng-phạt, thay vào đó là khích lệ và kỷ luật tích cực Thay vì “tâng bốc trẻ” bằng
lời khen “Con làm tốt lắm”, “Con thật giỏi”, tôi sẽ ghi nhận, khích lệ “Cô thấy con đã
hoàn thành xong công việc của mình”, “Cô thấy con đã tập trung xây xong khối tháphồng” Trẻ sẽ cảm thấy được tôn trọng về thành quả mình đạt được và lấy đó là độnglực để cố gắng hơn nữa Trong môi trường “tôn trọng trẻ” trẻ được động viên, khích lệ
để cảm thấy hào hứng và thoải mái với từng ngày đến trường
Cô giáo là người gieo trồng hạnh phúc, khi cô có tư tưởng, thái độ thay đổi tích cực,biết vận dụng các kỹ năng sư phạm sẽ giúp trẻ vui vẻ khi đến lớp, cô giáo đóng vai tròcực kỳ quan trọng cho sự phát triển toàn diện của trẻ Vì vậy, đòi hỏi mỗi người giáoviên chúng ta phải thật sự yêu nghề, yêu trẻ, tôn trọng trẻ thì mới vượt qua khó khăntrong công việc để trở thành người mẹ hiền thứ hai của trẻ và giáo dục trẻ có nhâncách tốt
4.4 Biện pháp 4: Xây dựng bộ tiêu chí lớp học hạnh phúc của lớp
Làm sao biết được khi trẻ đến lớp có được hạnh phúc hay không, đòi hỏi giáo viêntrong lớp luôn phải gần gũi, quan tâm đến từng trẻ trong lớp Để làm được điều đó