Thực tế hiện nay, đa số các nhà trường đều đã được đầu tư phương tiện dạy học hiện đại như đầu chiếu projector hay tivi kết nối được với máy vi tính, kĩ năng thiết kế bài giảng có chèn v
Trang 11 PHẦN MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài.
Mỗi chúng ta đều biết rằng mình đang sống trong một xã hội ngày càng hiện đại, văn minh, một thời đại của kinh tế tri thức nhằm thực hiện công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước do Đảng khởi xướng và lãnh đạo đòi hỏi ngành giáo dục phải đi trước một bước để đào tạo ra những con người có tri thức, năng động, sáng tạo
Thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, ngành giáo dục đã triển khai thực hiện công tác đổi mới giáo dục phổ thông bao gồm: đổi mới chương trình sách giáo khoa, đổi mới công tác quản lý giáo dục, đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới cách kiểm tra đánh giá nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện và không ngừng tăng trưởng cơ sở vật chất phục vụ công tác dạy và học
Giáo dục và đào tạo được Đảng và Nhà nước xem là quốc sách hàng đầu Do
đó, công tác dạy và học đã không ngừng đổi mới mà đặc biệt là phương pháp dạy học trong đó chú trọng công tác soạn giảng của các thầy cô giáo Mỗi bài giảng của các giáo viên trong thời đại mới luôn hướng đến sự gần gũi và dễ hiểu đối với các em học sinh nhằm kích thích niềm say mê học tập cho các em từ đó giúp các em tham gia học tập một cách chủ động và tích cực nhất Và việc ứng dụng công nghệ thông tin trong soạn giảng được xem như là một giải pháp hỗ trợ hiệu quả cho mục tiêu nói trên Vì vậy việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy ngày nay rất phổ biến trong các cấp học và trong các môn học
Môn Sinh học là một bộ môn khoa học tự nhiên hết sức sinh động và thực tế đặc biệt ở cấp trung học cơ sở thì đối tượng học sinh đang trong độ tuổi thích nghiên cứu, khám phá nên việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học sinh học cấp trung học cơ sở lại càng mang lại hiệu quả cao hơn
Nói đến môn Sinh học cấp trung học cơ sở nói chung và đặc biệt môn Sinh học
8 nói riêng ta thấy rằng đây là một môn học khá thú vị Tuy nhiên, trong suốt nội dung chương trình lại đề cập đến rất nhiều quá trình sinh lí diễn ra trong cơ thể và đây lại là một nội dung rất khó để làm sáng tỏ nếu sử dụng tranh ảnh hay sơ đồ nhưng lại khá dễ dàng giúp học sinh tiếp thu nếu ta sử dụng các đoạn video clip để mô tả những quá trình này
Như C.Mac đã nói:“Mọi sự nhận thức đều bắt nguồn từ trực quan sinh động
đến tư duy trừu tượng và từ tư duy trừu tượng đi đến thực tiễn” Do đó, việc sử dụng
Trang 2các đoạn video clip mô tả các quá trình sinh lí sẽ giúp học sinh quan sát các quá trình trên một cách trực quan nhờ đó mà nội dung kiến thức được các em nắm bắt nhanh chóng và hiểu bài sâu hơn Mặt khác, bằng cách học này các em còn phát huy được tính tích cực chủ động trong học tập và phát triển khả năng tư duy tốt hơn đồng thời cũng tránh được hiện tượng giáo viên phải diễn thuyết nhiều mà hiệu quả lại không
cao bởi lẽ “Trăm nghe không bằng một thấy”.
Thực tế hiện nay, đa số các nhà trường đều đã được đầu tư phương tiện dạy học hiện đại như đầu chiếu projector hay tivi kết nối được với máy vi tính, kĩ năng thiết
kế bài giảng có chèn video clip của đa số giáo viên khá thành thạo nên việc sử dụng các đoạn video clip mô tả quá trình sinh lí cũng không khó để tiến hành
Qua các giờ dạy tôi nhận thấy đa số các em học sinh đều ham học hỏi, thích tự mình tìm ra điều mới lạ và rất đam mê tìm hiểu các quá trình sinh lý diễn ra trong cơ thể người Đọc được suy nghĩ đó của các em, trong quá trình giảng dạy tôi đã không ngừng tìm tòi cải tiến phương pháp dạy học Một trong những ý tưởng mà tôi cảm
thấy tâm đắc và đem lại kết quả bước đầu là: “Ứng dụng công nghệ thông tin sử dụng các đoạn video mô tả các quá trình sinh lý ở người trong giảng dạy Sinh học 8 cấp trung học cơ sở”
Các đơn vị nội dung kiến thức liên quan đến quá trình sinh lý diễn ra trong cơ
thể người ở chương trình môn Sinh học lớp 8 mà tôi áp dụng, đã tạo được niềm vui, niềm say mê, hứng thú học tập cho các em Thông qua đó giúp các em tự học tự chiếm lĩnh tri thức khoa học Vì vậy, tôi tiến hành nghiên cứu về hoạt động dạy học:
“Ứng dụng công nghệ thông tin sử dụng các đoạn video clip mô tả các quá trình sinh lý ở người trong giảng dạy Sinh học 8 cấp trung học cơ sở” nhằm đánh giá
được hiệu quả thiết thực từ đó có phương hướng ứng dụng, nâng cao và phát triển hoạt động này trong giảng dạy
1.2 Điểm mới của đề tài.
Trong sáng kiến kinh nghiệm này thay vì sử dụng các tranh ảnh trong danh mục thiết bị dạy học sẵn có trong phòng thực hành để dạy các nội dung liên quan đến các quá trình sinh lý diễn ra trong cơ thể người bằng cách sử dụng các đoạn video clip cho các em quan sát Với cách làm này đã mang lại một số hiệu quả khá thiết thực:
* Đối với học sinh:
- Giúp Học sinh (HS) quan sát được các của quá trình sinh lý diễn ra trong cơ thể người góp phần phần làm tăng hiệu quả học tập
Trang 3- Lôi cuốn HS tham gia tích cực vào bài giảng, làm lớp học sinh động, phát huy tối đa tính tích cực tham gia các hoạt động nhận thức của HS
- Góp phần rèn luyện kỹ năng quan sát, phân tích, so sánh, tổng hợp, phát hiện kiến thức mới
- Thông qua các các đoạn video clip giúp các em hoạt động học tích cực của mỗi cá nhân học sinh và nhóm
* Đối với giáo viên:
- Ứng dụng công nghệ thông tin là công cụ thu thập những tư liệu, thông tin trong việc soạn giảng theo định hướng đổi mới phương pháp giáo dục hết sức thuận lợi
- Thực hiện được nhiều các phương pháp dạy học cho nhiều đối tượng học sinh thông qua các đoạn video clip
- Tiết kiệm được thời gian để truyền đạt thông tin và có thời gian để tổ chức các hoạt động cho học sinh hơn
Trang 4
2 PHẦN NỘI DUNG 2.1 Thực trạng của nội dung cần nghiên cứu.
Trong chương trình dạy học môn Sinh học lớp 8 có rất nhiều nội dung như: hình thái, sinh lý, giải phẩu… Trong quá trình dạy học giáo viên đã áp dụng nhiều phương pháp dạy học như hỏi- đáp, biểu diễn trực quan (tranh ảnh, mô hình, thí nghiệm ) và
đã sử dụng công nghệ thông tin vào trong dạy học sinh học để kích thích học sinh tự tìm tòi, khám phá, say mê môn học, phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh từ đó giúp các em học tập tốt hơn, nắm vững kiến thức một cách chắc chắn và sâu sắc hơn Tuy nhiên trong chương trình sinh học lớp 8 có những nội dung kiến thức về các quá trình sinh lý nếu chỉ sử dụng hình ảnh sách giáo khoa hoặc mô hình thì không thể làm rõ nội dung bài học và học sinh khó nắm bắt kiến thức Chính vì vậy việc sử dụng các đoạn video clip để dạy các nội dung này sẽ mang lại hiệu quả cao hơn, học sinh nắm bắt kiến thức nhanh, chính xác
2.1.1 Về thuận lợi:
- Hiện nay các trường phổ thông đều trang bị phòng máy đa năng, nối mạng Internet và môn tin học được giảng dạy chính thức, một số trường còn trang bị thêm thiết bị ghi âm, chụp hình, quay phim, máy quét hình (scanner), đèn chiếu tivi và một
số thiết bị khác, tạo cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin cho giáo viên sử dụng vào quá trình dạy học của mình
- Những ngân hàng dữ liệu khổng lồ và đa dạng được kết nối với nhau và với người sử dụng qua những mạng máy tính kể cả Internet… Những thí nghiệm, tài liệu được cung cấp bằng nhiều kênh: kênh hình, kênh chữ, âm thanh sống động làm cho học sinh dễ thấy, dễ tiếp thu và bằng suy luận, học sinh có thể có những dự đoán về các tính chất, những quy luật mới Đây là một công dụng lớn của công nghệ thông tin
và truyền thông trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học
- Một số giáo viên tiếp cận công nghệ thông tin sớm, tham gia các lớp tập huấn
về công nghệ thông tin học hỏi kinh nghiệm đồng nghiệp, trên internet, tìm kiếm phần mềm áp dụng là điều kiện tốt ứng dụng công nghệ thông tin cho công tác soạn giảng của giáo viên “Có thể khẳng định rằng, môi trường công nghệ thông tin và truyền thông chắc chắn sẽ có tác động tích cực tới sự phát triển trí tuệ của học sinh”
2.1.2 Về khó khăn:
- Thực trạng hiện nay, việc tiếp cận công nghệ thông tin ở một số giáo viên vẫn còn hạn chế, chưa đủ vượt ngưỡng để đam mê và sáng tạo, thậm chí còn né tránh
- Việc dạy học tương tác giữa người- máy, dạy theo nhóm, dạy phương pháp tư duy sáng tạo cho học sinh, cũng như dạy học sinh cách biết, cách làm, cách chung sống và cách tự khẳng định mình vẫn còn mới mẻ đối với giáo viên
Trang 5- Việc sử dụng các phần mềm, các đoạn phim vào phương tiện dạy học còn là một thách thức như: kỹ năng sử dụng phần mềm đa số giáo viên còn hạn chế thậm chí chưa tiếp cận, một số giáo viên chưa biết liên kết bài giảng với các công cụ hổ trợ khác hay chưa đóng gói được bài giảng đến khi thực hiện gặp nhiều sự cố trong quá trình dạy học ảnh hưởng không nhỏ đến tiết học
- Một điều cần thiết nhất trong các phương pháp giảng dạy phải lấy người học làm trung tâm, giáo viên chỉ là người hướng dẫn, gợi ý cho học sinh, để các em tự suy nghĩ, tìm tòi phát huy hết khả năng sáng tạo của mình Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học không phải trình chiếu cho học sinh được xem bài giảng của mình dẫn đến sai lệch về phương pháp dạy học hoặc việc phối hợp công nghệ thông tin trong dạy học chưa hợp lý dẫn đến tình trạng không đọc chép mà là nhìn chép
- Việc sử dụng công nghệ thông tin để đổi mới phương pháp dạy học chưa được nghiên cứu kỹ, dẫn đến việc ứng dụng nó không đúng chỗ, không đúng lúc, nhiều khi lạm dụng nó Điều đó làm cho công nghệ thông tin được ứng dụng vào quá trình dạy học vẫn chưa thể phát huy tính trọn vẹn tích cực và tính hiệu quả của nó
- Đối với bộ môn Sinh học 8 vấn đề ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
là vấn đề cấp thiết, giáo viên sử dụng hình ảnh, đoạn phim, sơ đồ dạy học về cấu tạo,
cơ chế, quá trình sinh lý, thí nghiệm ảo kết hợp thí nghiệm trên lớp nhằm rèn luyện
kỹ năng quan sát, phân tích, so sánh, nghiên cứu tìm tòi kiến thức phát huy tính tích cực học tập của học sinh Để làm được điều này giáo viên không ngừng học tập nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin một cách có hiệu quả
Trước khi thực hiện sáng kiến kinh nghiệm: "Ứng dụng công nghệ thông tin sử dụng các đoạn video mô tả các quá trình sinh lý ở người trong giảng dạy sinh học
8 cấp trung học cơ sở” Tôi tiến hành khảo sát trên lớp 8A, 8B, 8C Trường THCS
nơi bản thân tôi đang công tác trong năm học 2018-2019 Kết quả bài kiểm tra 45 phút, về nội dung liên quan đến các quá trình sinh lý trong cơ thể người
*Kết quả:
Lớp Số bài
kiểm tra
Qua kết quả kiểm tra cho thấy tỷ lệ học đạt điểm khá, giỏi còn thấp Học sinh đạt điểm từ trung bình trở lên chưa cao Trong lúc đó tỷ lệ học sinh điểm yếu, kém còn nhiều Trong quá trình chấm bài bản thân tôi thấy kỷ năng học sinh làm bài còn sai sót nhiều chổ rất trầm trọng dẫn đến kết quả làm bài điểm còn thấp như: chưa hiểu
Trang 6được bản chất của các quá trình sinh lý diễn ra trong cơ thể dẫn đến trình bày bài làm còn nhiều sai sót Vậy làm thế nào để giúp học sinh có kỹ năng trình bày được các nội dung có liên quan đến các quá trình sinh lý được tốt đồng thời phát triển được khả năng tư duy, sáng tạo của học sinh? Xuất phát từ tình hình thực tế đó bản thân tôi không ngừng học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, tự tìm tòi tham khảo sách giáo khoa, học hỏi đồng nghiệp đi trước, trăn trở mạnh dạn để đưa ra phương pháp giảng dạy nội dung có liên quan đến các quá trình sinh lý ở người môn
Sinh học 8- THCS nhằm giúp học sinh nâng cao chất lượng học tập bộ môn Cũng
như rèn luyện cho các em kỹ năng làm bài tập đạt kết quả cao tạo cho các em hứng thú, ham mê yêu thích môn học
Trong đề tài nghiên cứu này, tôi chỉ đi sâu vào mảng nội dung kiến thức liên quan đến quá trình sinh lý ở người trong chương trình Sinh học 8 THCS Muốn học sinh học tốt các nội dung này giáo viên cần phải đưa các đoạn video vào trong nội dung bài dạy để giúp học sinh quan sát từ đó rút ra được kiến thức nội dung bài học Với tinh thần trên, bản thân tôi đã nghiên cứu thực hiện và mạnh dạn đưa ra một số giải pháp để đưa được các video vào trong dạy sinh học 8 để giúp học sinh học tốt nội dung này
2.2 Các giải pháp thực hiện:
2.2.1 Quy trình soạn bài giảng
- Nghiên cứu tiết dạy dựa vào chuẩn kiến thức- kỹ năng, tài liệu giảm tải và
các tài liệu có liên quan
- Xác định mục tiêu bài giảng, từ đó tìm kiếm tư liệu (đoạn phim) phù hợp để thiết kế bài giảng
- Chuẩn bị các phương tiện dạy học hổ trợ khác như: máy tính xách tay, máy chiếu đa năng, USB
- Xác định thời lượng bài giảng =>Xác định thời lượng phim để chèn vào bài giảng một cách hợp lý
- Ứng dụng công nghệ thông tin được xem như là một phương tiện dạy học, không nhất thiết phải trình chiếu hoàn toàn tất cả các slides mà tách rời phấn trắng bảng đen
2.2.2 Một số kỹ năng thực hiện.
Khi đã xác định rõ bài dạy cần phải có tư liệu gì, videoclip nào có liên quan Xác định rõ bài nào cần phải sử dụng video clip để tìm tài liệu nguồn, tài liệu có rất nhiều trên mạng internet, người giáo viên nên thu thập lưu trữ nguồn tài liệu cho mình
để làm tài nguyên dạy học Tài liệu phải đảm bảo các yêu cầu: Phải đủ to, đủ rõ, phải
có độ nét cao, có tính thẫm mỹ Hình ảnh không bị nhiễu bởi các thành phần không liên quan đến bài dạy nếu không sẽ làm cho học sinh khó quan sát và giảm sự hấp
Trang 7dẫn, lôi cuốn của học sinh Đối với các bài liên quan đến quá trình, cơ chế khó tiến hành được ngay tại lớp ta nên dùng các đoạn phim để mô phỏng trong bài dạy Sau đây là một số kinh nghiệm kỹ năng ứng dụng:
2.2.2.1 Kỹ năng ứng dụng video clip.
Môn sinh học là môn khoa học thực nghiệm chính vì vậy khi soạn giảng những bài liên quan nội dung là quá trình sinh lý, đời sống và tập tính hay thí nghiệm thực hành, giáo dục kỹ năng sống, bảo vệ môi trường khó thực hiện trên lớp thầy cô dùng các đoạn video clip làm phương tiện trực quan hỗ trợ vào bài giảng là việc cần thiết
để làm nổi bật lên nội dung kiến thức cần đạt được
Khi soạn bài dạy giáo viên cần xác định bài đó cần đoạn video clip gì? Tìm ở đâu? Chèn vào bài giảng bằng cách nào? Khi đoạn video clip quá dài mà yêu cầu chỉ thời lượng 2- 5 phút thì phải làm sao?
Việc sử dụng đoạn video clip phải phù hợp nội dung bài dạy, đảm bảo thời lượng tránh tình trạng đưa vào quá nhiều nội dung không cần thiết vào bài giảng gây nhiễu trong hoạt động học của học sinh
Khi đã xác định được video clip cần đưa vào bài giảng ta nên cắt ghép đúng thời lượng đã định trước rồi chèn vào bài giảng
Để thực hiện tốt vấn đề này người giáo viên cần chú ý hướng dẫn học sinh thực hiện quy trình lên lớp sau:
- Giáo viên phát phiếu học tập cho học sinh để học sinh đọc trước nên thực hiện nội dung gì để học sinh chú ý theo dõi đoạn video clip?
- Cho học sinh theo dõi đoạn video clip bài dạy
- Thảo luận nhóm hoặc trả lời cá nhân hay hoàn thành phiếu học tập liên quan đến kiến thức bài dạy trong đoạn video clip
* Ví dụ: Dạy bài 29 “Hấp thụ chất dinh dưỡng và thải phân”
+ Mục I: Hấp thụ chất dinh dưỡng
Đối với bài này nếu cho học sinh quan sát hình ảnh SGK vẫn chưa toát được nội dung, các em còn mơ hồ về sự hấp thụ như thế nào Vì thế giáo viên cần kết hợp hình ảnh với đoạn video clip sự hấp thụ các chất dinh dưỡng các em sẽ hiểu sâu vấn đề
Sau khi cho các em xem phim (có thể vài lần vì đây là đoạn phim ngắn nhưng chứa nhiều nội dung về cấu tạo và chức năng của ruột non) Qua đoạn phim học sinh
dễ dàng trả lời câu hỏi:
- CH 1: Sự hấp thu chất dinh dưỡng diễn ra ở phần nào của ống tiêu hóa?
- CH 2: Đặc điểm cấu tạo trong của ruột non có ý nghĩa gì với chức năng hấp thụ
các chất dinh dưỡng của nó?
2.2.2.2 Một số kỹ năng chèn flash và video clip và kết nối bài giảng.
Trang 8* Chèn phim video và âm thanh:
Chọn Insert \ Movie and Sound \
+ Sound from File: chèn âm thanh, nhạc mp3…
+ Movie from File: chèn tập tin dạng *.AVI, WMV tự chọn
* Chèn Flash vào bài giảng:
Bạn muốn chèn Flash với đuôi swf vào bài giảng dùng phần mềm nhúng Flash – Cài đặt phần mềm: Vào Insert/ S movie/tập tin cần chèn/OK
- Bài giảng có hình chéo, kéo hình chéo to nhỏ theo ý muốn ta biểu diễn
* Kết nối bài giảng với phương tiện khác
Đối với một số tệp tin không thể chèn vào bài giảng ta có thể kết nối bài giảng với chúng bằng cách tô đen và kích phải vào từ, cụm từ hoặc hình ảnh nào đó trong bài giảng rồi kích vào hyperlink sẽ xuất hiện hộp thoại thầy cô có thể kết nối các các silde, tệp tin bất kỳ hay địa chỉ trang website mà bạn muốn kết nối và ngược lại thầy cô muốn xóa kết nối làm tương tự nhưng kích vào Remove hyperlink kết nối sẽ xóa ngay
2.2.2.3 Kỹ năng đóng gói bài giảng điện tử.
Sau khi hoàn thành một giáo án điện tử bằng PowerPoint với nhiều hình ảnh, âm
thanh Nhưng khi đem lên trường trình chiếu thì nhiều khi không trình chiếu được, hay lỗi font chữ, âm thanh không có, biểu tượng phim chèn vào thì có nhưng không
mở được chỉ vì thầy, cô đã không đóng gói cho giáo án của mình Để khắc phục lỗi trên thầy cô đóng gói bài giảng của mình bằng cách sau:
- Bước 1: Mở file giáo án cần đóng gói
- Bước 2: Vào menu File > Package for CD
- Bước 3: Trong hộp thoại Package for CD, chọn Copy to Folder (nếu muốn đóng gói vào một thư mục nào đó trong ổ cứng máy tính của mình)
- Bước 4: Trong hộp thoại Copy to Folder
+ Folder name: Đặt tên cho folder + Location: đường dẫn đến nơi cần để file đóng gói, mặc định là C:\
My Documents\tên máy tính\ Muốn thay đổi chọn Browse trong hộp thoại Choose Location, chọn nơi muốn để Folder đóng gói rồi Click OK
- Bước 5: Tại hộp thoại Package for CD, chọn Close kết thúc quá trình đóng gói
2.2.3 Mốt số lưu ý biểu diễn phương tiện khi thiết kế bài giảng
- Khi biểu diễn phương tiện (phim hay flash) cần có tập tin đính kèm và đóng gói bài giảng
Trang 9- Biểu diễn phương tiện phải đúng lúc, đúng chỗ kết hợp hài hòa phương tiện
và máy chiếu
- Nội dung phim ảnh phù hợp trọng tâm bài dạy
- Phân bố thời gian hợp lý
- Phim, ảnh phải đủ to, đủ rõ
2.2.4 Xây dựng và thiết kế giáo án:
Giáo án là một bản kế hoạch của một tiết lên lớp bao gồm không chỉ nội dung, phương pháp giảng dạy mà cả cách thức tổ chức hoạt động thầy- trò vì vậy giáo viên cần thực hiện tốt các việc sau:
- Giáo viên nghiên cứu kĩ nội dung trong sách giáo khoa (chú ý kênh hình và kênh chữ)
- Xác định mục tiêu bài học: Để xác định được mục tiêu bài học bao gồm các yếu tố: kiến thức, tư tưởng và kỹ năng sống, thái độ Mục tiêu đề ra là cho học sinh,
do học sinh thực hiện, chính học sinh thông qua các hoạt động học phải đạt được các mục tiêu ấy Giáo viên là người chỉ đạo, tổ chức, hướng dẫn, trợ giúp học sinh đạt tới đích dự kiến của bài học
- Bám sát chuẩn kiến tức kỹ năng đã được quy định trong chương trình GDPT Căn cứ vào mục tiêu, nội dung bài học, trình độ học sinh và các phương tiện dạy học hiện có, giáo viên cần dự kiến các hoạt động giúp học sinh tự lực đạt được mục tiêu của bài học
- Giáo viên dự kiến các hoạt động của học sinh (cá nhân hay theo nhóm lớp )
và thời gian làm việc của học sinh Tùy theo nội dung vấn đề có trong bài mà giáo viên yêu cầu học sinh làm việc các nhân hay theo nhóm và thời gian dành cho hoạt động nhiều hay ít
- Xây dựng đề cương và viết giáo án: Để xây dựng nội dung và đề cương giáo viên phải căn cứ vào nội dung chính của bài, thời gian tiết học, xác định khối lượng thông tin cần nắm, mức độ lĩnh hội các thông tin có được qua bài học để GV có thể hướng dẫn học sinh tự nghiên cứu rút ra kết luận
- Ví dụ cụ thể: Khi dạy bài 62 tiết 65 trang 193 sách giáo khoa giáo viên thực hiện thiết kế giáo án như sau:
Tiết 65 – Bài 62: THỤ TINH - THỤ THAI VÀ PHÁT TRIỂN CỦA THAI
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Nêu được các điều kiện của sự thụ tinh và thụ thai
- Trình bày được sự dưỡng thai trong cơ thể và điều kiện để bào thai phát triển
- Giải thích được hiện tượng kinh nguyệt
2 Kĩ năng sống:
Trang 10+ Rèn luyện kỹ năng quan sát, so sánh.
+ Kỹ năng phân tích tư duy
3 Thái độ: Giáo dục ý thức vệ sinh thân thể, vệ sinh cơ quan sinh dục Có thái độ đúng đắn trong quan hệ bạn bè (nam, nữ)
II Phương pháp: Trực quan, liên hệ thực tế, hoạt động nhóm, cá nhân.
III Phương tiện:
- GV: Bảng phụ, ti vi, máy tính xách tay, USB
- HS: Nghiên cứu bài theo hướng dẫn, bảng nhóm
IV Tiến trình bài giảng:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: (5’)
- Nêu tên và chức năng của các bộ phận ở cơ quan sinh dục nữ?
3 Khám phá: Sự thụ tinh, thụ thai xãy ra khi nào? Trong điều kiện nào? Thai được phát triển trong cơ thể mẹ như thế nào? Nhờ đâu? Trong tiết học này chúng ta cùng giải đáp
4 Kết nối:
*Hoạt động 1: Thụ tinh và thụ thai (10’ )
Mục tiêu: Học sinh nắm được thế nào là thụ tinh, thụ thai, điều kiện thụ tinh, thụ thai
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung
- Hướng dẫn HS nghiên
cứu C1- SGK
- GV cho hs xem phim về
quá trình thụ tinh
- Thế nào là thụ tinh?
Điều kiện sự thụ tinh xãy
ra?
- Cho hs xem phim về quá
trình thụ thai
- Thế nào là thụ thai?
Điều kiện của thụ thai là
gì?
- Đọc SGK=> tìm ra khái niệm
- HS quan sát, theo dõi
- Thảo luận nhóm đôi trả lời câu hỏi=> rút ra kết luận
- HS quan sát, theo dõi
- HS khá giỏi trả lời
- HS quan sát
I Thụ tinh và thụ thai
* Thụ tinh: Sự kết hợp giữa trứng với tinh trùng để tạo thành hợp tử
- Điều kiện thụ tinh:
+ Trứng gặp được tinh trùng + Tinh trùng lọt được vào trứng tạo thành hợp tử
+ Số lượng tinh trùng đủ lớn
* Thụ thai: Trứng được thụ tinh bám vào thành tử cung làm tổ và phát triển thành thai