Là một giáo viên giảng dạy tiếng Anh, nhận thức được vai trò quan trọng của kĩ năng nói tiếng Anh, bản thân tôi luôn trăn trở làm thế nào để học sinh nói tốt tiếng Anh tôi mạnh dạn tiến
Trang 1BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
1 Lời giới thiệu.
Tiếng Anh là một ngôn ngữ Quốc tế có tính thông dụng và là một công cụ giao tiếp thiết yếu trong mọi lĩnh vực hoạt động của xã hội Trong thời đại toàn cầu hoá, nhu cầu giao tiếp giữa mọi người thuộc mọi quốc gia là bắt buộc Do vậy, việc học tiếng Anh đang trở thành một nhu cầu cần thiết và cấp bách giúp chúng ta tiếp cận, mở rộng hiểu biết với nguồn tri thức tiên tiến trên thế giới Đối với Việt Nam, một nước đang đứng trước thời đại phát triển, mở rộng ra với cánh cửa toàn cầu hoá, việc học tiếng Anh lại càng trở nên cần thiết hơn bao giờ hết đặc biệt ở lứa tuổi Tiểu học vì nó làm tiền đề cho các cấp học sau
Cũng như môn tiếng Việt, môn tiếng Anh muốn biết đọc, biết viết thì trước tiên phải biết “nói” Nói là một trong bốn kỹ năng quan trọng trong việc dạy tiếng Anh để học sinh có khả năng thực hành giao tiếp nhanh và đạt hiệu quả cao nhất
Qua nhiều năm giảng dạy, tôi thấy học sinh khó khăn trong rèn luyện kỹ năng nói Các em rất ngại nói tiếng Anh trong giờ học do nhiều nguyên nhân khác nhau như: tâm lý ngượng ngùng, dè dặt, thiếu tự tin Tổ chức luyện nói tốt sẽ giúp khắc phục những hạn chế trên
Là một giáo viên giảng dạy tiếng Anh, nhận thức được vai trò quan trọng của kĩ năng nói tiếng Anh, bản thân tôi luôn trăn trở làm thế nào để học sinh nói
tốt tiếng Anh tôi mạnh dạn tiến hành áp dụng “Biện pháp rèn kỹ năng nói tiếng Anh cho học sinh lớp 4” nhằm chia sẻ cách rèn kỹ năng nói Tiếng Anh cho học
sinh lớp 4 một cách trôi chảy, đầy tự tin và nâng cao chất lượng bộ môn Tiếng Anh đồng thời hướng đến mục tiêu chuẩn đầu ra Tiếng Anh cho học sinh lớp 5 đạt trình độ A2, theo Khung trình độ Năng lực Ngoại Ngữ của Bộ giáo dục và Đào tạo
2 Tên sáng kiến:
Một số biện pháp rèn kỹ năng nói tiếng Anh cho học sinh Tiểu học
3 Tác giả sáng kiến:
- Họ và tên: Nguyễn Thị Bích Vân
- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Trường Tiểu học Tam Sơn
- Số điện thoại: 0969 526 568 Email: nguyenbichvan93@gmail.com
- Họ và tên: Bùi Văn Huy
- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Trường Tiểu học Tam Sơn
- Số điện thoại: 0977 016 881 Email: buivanhuy79@gmail.com
Trang 24 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến:
Họ và tên tác giả: Nguyễn Thị Bích Vân Chức vụ: Giáo viên
Họ và tên tác giả: Bùi Văn Huy Chức vụ: Phó hiệu trưởng
5 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Lĩnh vực rèn luyện kĩ năng nói tiếng Anh
của học sinh Tiểu học
6 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: 06/09/2022.
7 Mô tả bản chất của sáng kiến
7.1 Thực trạng vấn đề nghiên cứu.
Qua khảo sát thực tế và nghiên cứu tôi nhận thấy một số thuận lợi và khó khăn như sau:
* Thuận lợi:
Nhà trường luôn quan tâm đến công tác dạy và học tiếng Anh Vì Tiếng Anh
là một bộ môn có đặc thù riêng cần có các thiết bị dạy học chuyên biệt nên nhà trường đã có sự đầu tư Đặc biệt, nhà trường đã được trang bị 01 phòng học Tiếng Anh với đầy đủ máy tính, máy chiếu và tai nghe phục vụ cho công tác dạy và học môn Tiếng Anh
Hầu hết học sinh có hứng thú với việc học tập môn ngoại ngữ, thích khám phá những điều mới lạ thông qua môn học
Giáo viên giảng dạy có lòng yêu nghề, có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc và có kiến thức về nghiệp vụ sư phạm tiểu học
Luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo chuyên môn kịp thời của Phòng giáo dục và sự động viên, ủng hộ của phụ huynh học sinh của trường
Học sinh Tiểu học sẵn sàng tham gia vào các hoạt động của giờ học với bản chất hồn nhiên, trong sáng
* Khó khăn:
Bên cạnh những mặt thuận lợi ở trên, việc giảng dạy bộ môn Tiếng Anh ở các trường tiểu học vẫn gặp những khó khăn nhất định Tiếng Anh là một bộ môn mới và khó đối với học sinh bậc tiểu học; đặc biệt là đối với những học sinh bắt đầu được học môn này Là một giáo viên dạy tiếng Anh, tôi hiểu số lượng học sinh
Trang 3yếu ở kĩ năng nói Tiếng Anh còn nhiều, hầu hết các em chỉ nói được những câu đơn giản, các em còn phát âm sai hoặc chưa phát âm các âm cuối
Đối với bản thân học sinh thường hay ngại ngùng nói trước đám đông Khi
có thầy cô giáo trong lớp các em rất ngại đưa ra ý kiến cá nhân Từ đó gây nên sự thiếu tự tin, hay rụt rè của các em trong giao tiếp, ngại nói trước đám đông
Với tình hình đó đòi hỏi giáo viên phải chủ động, sáng tạo, có phương pháp
sư phạm tốt, luôn cải tiến phương pháp luyện tập bằng nhiều hình thức khác nhau, nhiều dạng bài tập khác nhau làm sao cho phù hợp cho từng nội dung bài học để tạo ra hứng thú và động viên tất cả học sinh nhiệt tình luyện tập kĩ năng nói tiếng Anh
* Nguyên nhân:
Do đa số học sinh còn nhút nhát, thiếu tự tin, ngại phát âm và thực hành giao tiếp, bên cạnh đó có nhiều học sinh rất hiếu động, dễ mất tập trung trong việc học ngôn ngữ mới
7.2 Về nội dung của sáng kiến
Trong quá trình dạy học tiếng Anh, tôi đã cố gắng rèn luyện 4 kỹ năng cho học sinh tuy nhiên kỹ năng nói học sinh có phần hạn chế hơn do đây là một kĩ năng khó Vì vậy, tôi đã quan sát, chú ý xem các em nói như thế nào, cái gì được
và cái gì chưa được để tìm ra biện pháp giảng dạy thích hợp cho từng bài học với từng đối tượng học sinh, lên kế hoạch dạy học theo hướng phát triển năng lực của từng đối tượng học sinh trong lớp để một tiết Tiếng Anh đạt hiệu quả, tổ chức linh hoạt các hoạt động dạy và học để học sinh rèn luyện kĩ năng nói giúp các em hứng thú và tự tin trong giao tiếp
Qua việc tìm hiểu, phân tích và áp dụng giải pháp trong thực tiễn, tôi xin được trình bày biện pháp rèn kỹ năng nói Tiếng Anh cho học sinh lớp 4 như sau:
7.2.1 Tập cho học sinh cách phản xạ nhanh bằng Tiếng Anh
Trong quá trình dạy tiếng Anh cho học sinh tôi đã lường trước khó khăn mà mình sẽ gặp phải trong việc dạy kĩ năng nói cho học sinh, đó là làm sao tạo cho học sinh có thói quen nói tiếng Anh trong giờ học Đây là một vấn đề không hề nhỏ, đòi hỏi sự kiên trì không mệt mỏi của giáo viên chúng ta Tôi nói tiếng Anh
Trang 4khi bắt đầu vào lớp, từ những câu chào hỏi hàng ngày cho đến nội dung bài học Tôi dạy học sinh những câu mệnh lệnh đơn giản thường được sử dụng trong lớp học như: Stand up, please; Sit down, please; Listen and repeat; Come on; Go to the board
Để học sinh nhớ nhanh và hiểu Tiếng Anh thì các em nhất thiết phải sử dụng
nó Các em học sinh cần linh hoạt vận dụng các từ mới và mẫu câu các em mới được học thì mới dễ dàng nhớ cách sử dụng của từ hoặc câu đó Vì vậy, phương pháp luyện tập theo mẫu là rất quan trọng, hơn nữa các em nên sử dụng Tiếng Anh
ở nhiều nơi chứ không phải chỉ trong lớp học để đạt hiệu quả cao
7.2.2 Rèn luyện cách phát âm cho học sinh
Khi giới thiệu ngữ liệu, mẫu câu giáo viên cần phải đọc chuẩn về cả ngữ âm, ngữ điệu có trọng âm để các em bắt chước, đây là yếu tố cơ bản và quyết định trong việc dạy nghe - nói Tôi đã kiên trì luyện phát âm cho học sinh để tạo cho các em có thói quen phát âm đúng Chú ý luyện tập cho học sinh phát âm có các
âm cuối, tôi thường cho các em xem video hướng dẫn phát âm trong các giờ dạy
để các em nhìn, nghe và phát âm theo, sau đó cô giáo sửa lỗi
Tập cho học sinh có thói quen đọc nối bằng cách nếu thấy từ phía trước kết thúc bằng một phụ âm và từ sau nó được bắt đầu bằng một nguyên âm thì các em nối phụ âm cuối đó với nguyên âm đầu của từ tiếp theo
So với bậc mẫu giáo, trẻ ở bậc tiểu học sẽ cần tiếp nhận lượng kiến thức về Phonics nhiều hơn và có phần khó hơn Dạy phát âm cho trẻ em có thể chia ra làm nhiều giai đoạn Trong đó, giai đoạn đầu tiên là luyện nghe và tiếp nhận âm thanh một cách tự nhiên ở bậc mẫu giáo Sau đó là trẻ ở bậc tiểu học sẽ bắt đầu với giai đoạn thứ hai của việc học Phonics Ở giai đọan này bạn cần dạy trẻ về tất cả các chữ cái trong bảng chữ cái tiếng Anh
Trước khi dạy cho học sinh, giáo viên cần luyện tập và chuẩn bị một cách kĩ càng, đảm bảo dạy chính xác và không dạy sai cho học sinh Sau đó cần bồi dưỡng cho học sinh đọc đúng và chính xác các âm càng sớm càng tốt Bên cạnh đó, chúng ta cần có các biện pháp chữa lỗi phát âm bao gồm biện pháp luyện theo mẫu, và biện pháp luyện âm Tuỳ thuộc âm thanh, tùy thuộc vào học sinh mà giáo viên lựa chọn biện pháp thích hợp
Trang 5- Các cặp âm cơ bản: Để các em nắm bắt nhanh hơn cách phát âm các âm tiết trong tiếng Anh, thầy cô hay những người trực tiếp hướng dẫn các em có thể bắt đầu với những cặp âm đơn giản trong tiếng Anh Ví dụ như / ʊ / và / u: /; / hoặc / ɔ / và / ɔ: /.Với mỗi cặp âm giáo viên có thể lấy thêm các ví dụ về các từ quen thuộc với học sinh giúp quá trình phân biệt âm tiết đon giản hơn Ví dụ / ʊ / ta có một số từ như book, book, should…; còn / u: / ta có 1 số từ như noon, school, soon Các nguyên
âm đơn sẽ giúp các em tiếp thu dễ dàng hơn trong quá trình học phát âm tiếng Anh Giáo viên có thể đọc mẫu hoặc nghe băng của người bản xứ nói để cho học sinh nghe và so sánh các ngueyen âm, phụ âm, âm ngắn, âm dài, hơn thế nữa phải cho học sinh luyện thực hành giao tiếp thường xuyên với các bạn trong lớp với nhau
- Việc phát âm rõ ràng và chính xác mục tiêu quan trọng chúng ta cần hướng đến.Cho dù phát âm hay như thế nào thì chúng ta phải quan tâm làm nó có đúng hay không Các em phải phân biệt được nguyên âm, phụ âm một các thành thạo Cho học sinh phát âm thường xuyên qua sự giao tiếp theo nhóm , hoặc người nước ngoài ( nếu có điều kiện.)
Hình ảnh minh họa: Học sinh xem video về cách phát âm các âm, vỗ tay và
đọc to khi nghe thấy âm trong trong bài học
7.2.3 Tổ chức hoạt động rèn kĩ năng nói theo cặp - nhóm
Đây là hoạt động lý tưởng nhất và đắc lực trong quá trình luyện nói
Trang 6Làm việc theo cặp và theo nhóm làm tăng sự tham gia của học sinh vì các
em sẽ được làm việc cùng một thời gian Thêm vào đó làm việc theo nhóm không những lôi kéo được cả những học viên rụt rè mà còn cuốn hút được những học sinh tích cực nữa Vì vậy, học sinh có nhiều điều kiện để giúp đỡ nhau thông qua việc chữa lỗi cho nhau và bổ sung kiến thức cho nhau và, cùng nhau phát triển các
kĩ năng trong khi tiến hành những hoạt động giao tiếp này làm tăng hiệu quả rèn kĩ năng nói cho học sinh
Ví dụ: Tiếng anh 4 – Unit 4 – Lesson 2
Activity 3: Let’s talk: Birthday circle
Tôi hướng dẫn học sinh thực hành theo nhóm 5 - 6 người, các nhóm vẽ Birthday circle (Hình tròn sinh nhật); sau đó luyện nói về luyện nói về ngày sinh nhật của mình và các thành viên trong gia đình Tôi đưa mẫu học sinh quan sát và gợi ý bài nói như sau:
This is my family There are 4 people: , , ,
I’m years old My birthday’s
My father is His birthday is
My mother
My sister
Sau khi làm việc theo nhóm giáo viên mời một số đại diện các nhóm lên trình bày phần thực hành luyện nói Cả lớp lắng nghe, giáo viên mời các nhóm khác nhận xét và sau đó giáo viên nhận xét, sửa lỗi cho học sinh đồng thời dành lời động viên khích lệ để các em tự tin rèn luyện kĩ năng nói tốt hơn
Trang 7Hình ảnh minh họa: Giáo viên hướng dẫn các nhóm thực hành
kĩ năng nói Tiếng Anh
Hình ảnh minh họa: Học sinh đại diện nhóm thực hành nói Tiếng Anh sau khi
làm việc nhóm
Trang 8Hình ảnh minh họa: Giáo viên sửa lỗi cho học sinh sau khi thực hành kĩ năng nói
Hình ảnh minh họa: Học sinh rèn kĩ năng nói Tiếng Anh theo cặp
Trang 97.2.4 Tổ chức hoạt động rèn kĩ năng nói qua trò chơi
Cho học sinh chơi trò chơi trong tiết học Tiếng Anh là sự vận dụng một số
kỹ thuật dạy học theo tinh thần đổi mới phương pháp dạy học
Những kỹ thuật dạy học gắn với việc tổ chức cho học sinh chơi các trò chơi
là cách thức tốt thúc đẩy khả năng tư duy và vận dụng kiến thức vừa học của học sinh vào các trò chơi đó, không chỉ tạo cho các em sự hứng thú học tập, tạo không khí sôi nổi trong giờ học, mà còn tạo ra một sân chơi có sự thi đua giữa các nhóm
từ đó khuyến khích các em tích cực chủ động hơn trong hoạt động học tập của mình đồng thời rèn luyện sự phản xạ nhanh nhẹn của học sinh Khi tổ chức các trò chơi sẽ luôn tạo tâm thế chủ động cho học sinh Từ đó, luyện tập cho học sinh sự
tự tin và sự sẵn sàng, tích cực khi đón nhận những kiến thức mới
Luật chơi:
- Giáo viên chia lớp thành các nhóm và đặt tên các nhóm
- Giáo viên phát mỗi nhóm một flashcard
- Khi bắt đầu hiệu lệnh của giáo viên, mỗi học sinh của từng nhóm sẽ đứng lên và đọc đọc to từ trong flashcard hoặc câu chứa từ trong flashcard, sau đó đưa cho các bạn tiếp theo trong nhóm
- Nhóm nào đọc đúng và nhanh hơn thì nhóm đó sẽ có được một ngôi sao
- Giáo viên thay đổi các flashcard và tiếp tục chơi các lượt tiếp theo
- Nhóm nào được nhiều ngôi sao hơn thì thắng cuộc
Ví dụ: Giáo viên tổ chức cho học sinh chơi trò chơi Pass the flashcards để
ôn tập từ mới và câu mẫu trong Unit 5: Can you swim? Lesson 1(part 3)
- Các từ mới: swim, skip, skate, sing, dance, cook, paint.
- Câu mẫu: What can you do?
I can + tên hoạt động
I can dance
I can skip
I can cook
………
Trang 10Hình ảnh minh họa: Học sinh chơi trò chơi Pass the flashcards theo đội
Hình ảnh minh họa: Học sinh chơi trò chơi pass the flashcards theo nhóm
7.2.5 Giáo viên áp dụng các hình thức thi đua, khen thưởng cho học sinh.
Thi đua, khen thưởng là một hình thức tạo hứng thú thi đua trong học tập cho học sinh một cách rõ nét nhất Giáo viên có thể cho các tổ thi đua xem nhóm nào các bạn hăng hái phát biểu nhất, nhóm nào các bạn nói Tiếng Anh tốt nhất, hay nhóm nào hát, kể chuyện bằng Tiếng Anh hay nhất Giáo viên dùng stickers,
đồ dùng học tập, những món quà nhỏ để làm phần thưởng cho các em học sinh
Trang 11Hình thức này vừa có tác dụng khích lệ với mỗi cá nhân, vừa có hiệu quả với cả tập thể Các em học sinh biết “ mình vì mọi người, mọi người vì mình” để thật sự
cố gắng và tham gia nhiệt tình vào các hoạt động mà giáo viên tổ chức
Hình ảnh minh họa: Một số phần quà khích lệ các em trong thực hành kĩ năng nói
Hình ảnh minh họa: Giáo viên tặng phần quà nhỏ khích lệ
những bạn nói Tiếng Anh tốt
7.3 Về khả năng áp dụng của sáng kiến:
Thực tế áp dụng các biện pháp đã chứng minh rằng, hiệu quả của các biện pháp rất khả thi, có tính ứng dụng cao Trong các tiết Tiếng Anh tôi đã áp dụng
Trang 12biện pháp trên để khuyến khích tính tích cực, chủ động và sáng tạo của các em học sinh Đã không còn nữa kiểu dạy học truyền thống, cô đọc, trò chép, cô viết, trò đọc Các em học sinh tự mình chiếm lĩnh tri thức, phát huy hết khả năng và sự sáng tạo của mình trong quá trình học và luyện tập kĩ năng nói Tiếng Anh Các em học sinh hăng hái, tích cực nói Tiếng Anh Không còn sự rụt rè, thay vào đó là sự mạnh dạn, tự tin trình bày các chủ điểm quen thuộc bằng ngôn ngữ Tiếng Anh Từ
đó có thể khẳng định rằng, chúng ta hoàn toàn có thể áp dụng và áp dụng có hiệu quả cao biện pháp nhằm khuyến khích tính tích cực học kĩ năng nói Tiếng Anh của học sinh tiểu học
8 Những thông tin cần được bảo mật (nếu có):
Biện pháp có thể được áp dụng rộng rãi, không có thông tin bảo mật
9 Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:
9.1 Giáo viên:
- Chuẩn bị kĩ kế hoạch bài dạy, nội dung của từng tiết học
- Cần sử dụng tốt và cụ thể các bước luyện tập nhằm phát huy tính tích cực tròng rèn luyện kỹ năng nói cho học sinh; bên cạnh đó, giáo viên cũng cần sử dụng linh hoạt các thủ thuật trong các bước luyện nói cho học sinh giúp học sinh tự tin giao tiếp
9.2 Học sinh:
- Tập trung tiếp thu kiến thức, nhiệt tình tham gia các hoạt động trong giờ học
- Tích cực, chủ động tham gia các hoạt động của giáo viên trong quá trình học tập
10 Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến
10.1 Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến theo ý kiến của tác giả:
Qua quá trình thực tiễn vận dụng các phương pháp trên khi rèn kĩ năng nói cho học sinh hầu hết các em học sinh đã đầu tư thời gian và chú tâm vào việc học
môn Tiếng Anh, chuẩn bị bài chu đáo trước khi đến lớp Trong các giờ học, đa số
các em đã tích cực, chủ động làm việc theo các hoạt động được giao và phát biểu