Là những người làm giáo dục, chúng tôi muốn lan tỏa ý nghĩa giáo dục của những trang sách đến với các em học sinh và qua các em có thể lan tỏa tới một số phụ huynh chưa có thói quen đọc
Trang 1ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN
Kính gửi: Hội đồng sáng kiến Sở Giáo dục và Đào tạo Ninh Bình
Chúng tôi ghi tên dưới đây:
STT Họ và tên
Ngày tháng năm sinh
Nơi công tác Chức vụ
Trình độ chuyên môn
Tỷ lệ % đóng góp vào việc tạo ra sáng kiến
1 Phạm Thị Hương Cúc 1975 Trường THNinh An trưởngHiệu Đại học QLTH 20%
2 Nguyễn Thị Hạnh 1974 Trường TH
Ninh An
Phó Hiệu trưởng
Đại học Sư phạm Tiểu học.
20%
3 Vũ Thị Thu Hà 1986 Trường THNinh An Giáo viên phạm Tiểu học.Đại học Sư 20%
4 Hoàng Thị Ngọc 1997 Trường THNinh An Giáo viên Đại học Sư
phạm Tiểu học.
20%
5 Vũ Thị Nguyệt 1987 Trường THNinh An Giáo viên phạm Âm nhạcĐại học Sư 20%
I TÊN SÁNG KIẾN, LĨNH VỰC ÁP DỤNG:
Là nhóm tác giả đề nghị xét công nhận sáng kiến: “Một số biện pháp nâng
cao chất lượng giáo dục toàn diện thông qua phát triển văn hóa đọc cho học sinh Trường Tiểu học Ninh An”
Lĩnh vựcáp dụng: Lĩnh vực giáo dục
II NỘI DUNG
* Mở đầu:
Sách là kho tàng tri thức vô tận của nhân loại - một tài sản tinh thần vô giá vì
nó cung cấp cho chúng ta những kiến thức cơ bản nhất, những hiểu biết về khoa học, phong tục tập quán, văn hóa lịch sử của tất cả các dân tộc trên thế giới, giúp chúng
ta mở mang kiến thức và thêm yêu cuộc sống
Với mỗi học sinh, những trang sách không chỉ là những người bạn thân thiết giúp các em giải trí sau những giờ học căng thẳng mà nó còn là những người thầy trang bị nhiều kiến thức bổ ích, lí thú
Nhờ vào sách, nhiều học sinh có cảm nhận sâu sắc hơn về cuộc sống, cách nhìn nhận về thế giới xung quanh mình Có thể nói, đọc sách là một thói quen rất
có ý nghĩa, đặc biệt là đối với học sinh trong trường tiểu học Phát triển văn hóa đọc
Trang 2giúp các em lĩnh hội các giá trị văn hóa xã hội, hình thành và phát triển kỹ năng giao tiếp thông tin, tiếp nhận tri thức, hình thành nên nhân cách cho các em, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện
Là những người làm giáo dục, chúng tôi muốn lan tỏa ý nghĩa giáo dục của những trang sách đến với các em học sinh và qua các em có thể lan tỏa tới một số phụ huynh chưa có thói quen đọc sách, chưa hiểu hết tác dụng mà sách mang lại trong việc giáo dục toàn diện học sinh Hiểu được việc tạo cho các em có thói quen đọc sách, báo là việc làm rất cần thiết nhằm giúp các em tiếp thu một kho tàng tri thức của nhân loại, đồng thời qua đó còn giúp các em hình thành nhân cách tốt vì khi các em có thói quen đọc sách các em sẽ giải quyết những vấn đề trong cuộc sống một cách điềm đạm, từ tốn không nóng vội Biết áp dụng cách giáo dục nhẹ nhàng, nhân văn và có chọn lọc của sách như câu nói: “Sách là nguồn ánh sáng của nhân loại”
Đặc biệt năm học này, Trường Tiểu học Ninh An của chúng tôi mạnh dạn đầu
tư cơ sở vật chất, trang thiết bị xây dựng thư viện thân thiện theo mô hình Room to Read đã và đang mang lại hiệu quả thật sự thiết thực cho học sinh, giúp cho quá trình giáo dục toàn diện năng lực, phẩm chất đạt kết quả cao Bởi những lí do trên,
chúng tôi chọn sáng kiến“Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục toàn
diện thông qua phát triển văn hóa đọc cho học sinh Trường Tiểu học Ninh An”.
1 Giải pháp cũ thường làm
1.1 Giáo dục toàn diện học sinh lồng ghép trong các nội dung các tiết đọc sách, hoạt động ngoại khóa, ngày hội đọc sách.
Ngay từ đầu năm học nhà trường luôn chú trọng các biện pháp giáo dục toàn diện học sinh thông qua các môn học và hoạt động giáo dục, qua việc đọc sách Nhà trường thường xuyêntổ chức ngày hội đọc sách, kể chuyện về cuốn sách em thích, quyên góp sách báo ủng hộ các bạn nghèo,…
1.2 Đa dạng các hình thức thư viện, đầu tư các thể loại sách báo, tạp chí trong nhà trường, hướng đến những sách có giá trị giáo dục.
Nhà trường xây dựng “thư viện lớp học” trong mỗi lớp; ở sân trường có “Thư viện xanh” cho các em đọc trong các giờ ngoại khóa, ra chơi,…
Nhà trường trang bị nhiều thể loại sách, báo, tạp chí, các loại sách trong thư viện với nội dung gần gũi, thân thuộc với thực tế cuộc sống của học sinh để từ việc đọc sách các em được trang bị thêm nhiều kiến thức
1.3 Phối kết hợp chặt chẽ với phụ huynh để tạo điều kiện tốt nhất cho học sinh yêu thích đọc sách.
Phụ huynh học sinh luôn tạo mọi điều kiện thuận lợi trong việc trang bị sách
để học sinh học tập
* Ưu điểm:
Các nội dung được lồng ghép vào các hoạt động nên đã tác động một phần vào việc giáo dục học sinh
Trang 3Thư viện được bố trí ngăn nắp, sạch sẽ, thoáng mát và đầy đủ ánh sáng Nguồn sách hay và hấp dẫn các em thích mượn sách đọc hàng tuần, từ việc ham thích đọc sách các em được phát triển toàn diện về phẩm chất, năng lực
Cán bộ Thư viện nhiệt tình trong công việc, thường xuyên quan tâm đến công tác phục vụ bạn đọc nhất là chất lượng văn hóa đọc cho học sinh
* Tồn tại:
Một số học sinh chưa có thói quen đọc sách và chưa cảm nhận được những kiến thức bổ ích từ sách.Học sinh chưa có phương pháp đọc sách, báo, chưa thấy hết giá trị, tầm quan trọng của từng cuốn sách và ảnh hưởng của việc đọc sách báo đối với việc học tập của mình
Thư viện không có không gian đọc cho học sinh, thư viện ít hoạt động, chủ yếu là đầu năm cho giáo viên mượn sách giảng dạy, học sinh mượn sách giáo khoa, cuối năm học thu về, vào sổ sách, làm báo cáo Diện tích thư viện có hạn chỉ khoảng34 m2, mà số lượng học sinh lại đông 684 em
Học sinh đến thư viện đọc sách báo với niềm đam mê tìm tòi học hỏi còn hạn chế, chủ yếu mới thu hút số học sinh giỏi có lòng ham mê đọc sách báo và một
số ít học sinh thích đọc các loại truyện tranh mang tính giải trí nên hiệu quả của việc đọc sách tới giáo dục toàn diện chưa cao
Khi đến thư viện đọc sách báo một số em chưa có văn hoá ứng xử với tài liệu, vẫn còn có những hành động thiếu trân trọng sách, báo như: cuộn sách, gấp trang để đánh dấu, để sách, báo không ngay ngắn trên giá
Số đông phụ huynh chưa biết đến tầm quan trọng của việc đọc sách, chưa đầu
tư sách cho các con
2 Giải pháp mới cải tiến
2.1.Giúp học sinh nắm được giá trị thiết thực mà sách mang lại trong việc phát triển toàn diện.
Đọc sách giúp học sinh tiếp thu tri thức Có vô số những đầu sách thuộc nhiều lĩnh vực: Tự nhiên, xã hội, văn hóa, lịch sử, du lịch, kỹ năng sống Nếu đọc sách nhiều, các em sẽ có nhiều kiến thức, hiểu rộng, vốn từ phong phú vừa nâng cao trí tuệ vừa làm cho việc học ở trường trở nên đơn giản hơn
Đọc sách giúp rèn luyện năng lực ngôn ngữ
Thực tế trong quá trình chỉ đạo và giảng dạy, chúng tôi nhận thấy học sinh thường xuyên gặp phải các lỗi trong kỹ năng viết (cụ thể là viết chính tả, làm các phần nội dung viết đoạn văn, bài văn,…) Các em thường viết sai chính tả, thường viết câu không đúng ngữ pháp hoặc các câu không có đủ chủ ngữ, vị ngữ, không đủ
ý nghĩa, nội dung, đoạn văn tả cảnh song chưa có hình ảnh tu từ sinh động Hoặc vốn từ vựng của em quá ít nên em gặp khó khăn trong việc trình bày ý kiến để các bạn hiểu,…Việc đọc sách là việc làm hữu hiệu để giúp các em học sinh giải quyết những vấn đề nêu trên, đọc sách sẽ giúp học sinh khắc phục được sai sót trong việc
sử dụng từ ngữ
Trang 4Chẳng hạn, trước khi học bài Bài 3, Tuần 20 (Tiếng Việt 2): Họa mi hót (SGK Tiếng Việt 2- Trang 16, 17) để các em hiểu đoạn văn ngắn của nhà văn Võ Quảng nói về tiếng chim họa mi hót khi xuân về mang lại cho cảnh vật, bầu trời, cây cối,…
có sự thay đổi diệu kỳ Chúng tôi hướng học sinh đọc văn bản nhiều kết hợp với các sách, tài liệu về văn tả cảnh Từ việc đọc sách, các em sẽ biết cảm nhận được cái đẹp
trong thực tế mà thường ngày em chưa cảm nhận được (Trời bỗng sáng ra Những
luồng sáng chiếu qua các chùm lộc mới nhú, rực rỡ hơn….Các loài hoa nghe tiếng hót trong suốt của họa mi chợt bừng giấc, xòe những cánh hoa đẹp, bày đủ các màu sắc xanh tươi…)
Các em cũng nhận ra cách sử dụng các những từ ngữ mà trước đây em chưa biết sử dụng như thế nào cho phù hợp,…Qua việc đọc sách trong thời gian dài, sự tập trung và tinh ý sẽ giúp em hình thành kĩ năng ngôn ngữ Đọc sách giúp phát triển khả năng đọc nhanh và tư duy nhanh cho học sinh Dù là thể loại sách gì thì chúng cũng có thể giúp các em tiếp xúc với chữ viết nhiều hơn, rèn luyện khả năng đọc nhanh, tư duy nhanh và có lối suy nghĩ nhanh hơn Từ đó giúp các em làm tốt các bài đọc – hiểu văn bản
Đọc sách giúp các em phát triển toàn diện về nhân cách, phẩm chất
Sách trong nhà trường Tiểu học ở lứa tuổi 6 - 10 tuổi là những cuốn sách đem đến cho con người một cuộc sống tốt đẹp, có tình có nghĩa, hòa hợp giữa bản thân với cộng đồng, môi trường xung quanh, xã hội và cả nhân loại Chúng tôi định hướng cho học sinh: Đọc sách văn học sẽ giúp các em hình thành cảm xúc, thái độ phù hợp trước mọi cảnh ngộ, có suy nghĩ tích cực, nhân văn,…đọc sách về lịch sử sẽ giúp các em thêm yêu thương quê hương, đất nước, biết trân trọng thành quả của thế
hệ cha anh, đọc sách về kỹ năng sống giúp các em biết ứng phó linh hoạt trước mọi tình huống trong cuộc sống, Sau khi được định hướng, học sinh biết chọn những cuốn sách phù hợp, giúp hình thành năm phẩm chất chủ yếu mà chương trình giáo dục phổ thông 2018 hướng tới: yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm
Đọc sách giúp rèn luyện năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và khả năng sáng tạo
Vào đầu năm học, thầy cô giáo luôn có những bài kiểm tra khả năng giao tiếp, hợp tác, sự tự tin của từng em qua các bài giới thiệu bản thân Thực tế ở trường chúng tôi đã thu được kết quả là: nhiều em thấy ngại ngùng khi đứng trước đám đông.Các em thấy run không biết diễn đạt như thế nào khi đứng trước mọi người
Em không biết giải thích một vấn đề cho bạn hiểu được.Chúng tôi đã định hướng cho học sinh đọc sách sẽ giúp cho các em biết trình bày vấn đề mạch lạc, dễ hiểu, các em sẽ mạnh dạn hơn trong giao tiếp Từ đó, các em thấy được lợi ích của việc đọc sách và hứng thú tham gia
Không chỉ vậy, đọc sách giúp các em tinh tế hơn khi cảm nhận, phán đoán những cảm xúc, thái độ của người khác, hình thành những phản xạ và sự nhanh nhạy khi học tập và giải quyết mọi việc
Trang 5Khi các em đọc một quyển sách nói về “bạn bè” trong suy nghĩ của các em sẽ hình dung và liên tưởng đến người bạn thân của mình Tìm xem bạn mình có những điểm nào giống và khác mà những từ ngữ trong sách đã miêu tả Hoặc khi nói về một nhân vật lịch sử trong tiết lịch sử ở sách giáo khoa, chúng tôi hướng các em đọc thêm ở một quyển sách riêng nói về nhân vật lịch sử đó thì các em sẽ nhớ rất lâu, hiểu rất kĩ, có ấn tượng sâu sắc về nhân vật Khi đọc sách nói về các cây thuốc Việt Nam, các em sẽ hình dung xem cây đó như thế nào, được trồng ở đâu, nhà mình đã
sử dụng cây thuốc nam nào, trong việc chữa bệnh gì?…Như vậy thông qua việc đọc sách hằng ngày thực chất đây là một quá trình quan sát mọi vật xung quanh thông qua chữ viết để rèn luyện tính tưởng tượng, sáng tạo và có thể so sánh những nội dung đọc trong sách với những điều diễn ra trong cuộc sống
2.2.Định hướng học sinh lựa chọn sách, kết nối giữa các bài học với sách một cách phù hợp
Trên thị trường có rất nhiều các loại sách Ở trường, chúng tôi đã hướng dẫn các em lựa chọn và đọc những loại sách phù hợp
Học sinh của chúng tôi rất hiếu động nên các em còn thiên về tư duy trực quan, thích chơi game, xem phim hoạt hình trên tivi, phim siêu nhân, những truyện tranh nhiều màu sắc Ở lứa tuổi này, các em nặng về tính hành động, rất ít em thích đọc sách (đây là hoạt động tĩnh mang tính cá nhân) Chính vì vậy, chúng tôi hướng dẫn học sinh chọn sách rất cụ thể, chi tiết Ban đầu chúng tôi đã giới thiệu với các
em những quyển sách ít chữ, có hình ảnh, đọc sách có nội dung “cổ tích” và truyện tranh lành mạnh, dần dần sẽ giới thiệu với các em các loại sách danh nhân, văn hóa, lịch sử…
Chúng tôi hướng dẫn học sinh chọn các loại sách như sách khoa học Những cuốn sách giải thích các hiện tượng tự nhiên, vật lý, hay các cuốn trả lời các câu hỏi
vì sao rất có ích với các em bởi những sách này viết rất ngắn gọn, dễ hiểu… chúng lại cung cấp nhiều kiến thức
Ngoài ra, các em cũng nên chọn sách đạt giải thưởng: Hướng dẫn các em đọc những cuốn sách thiếu nhi đã được trao giải bởi những cuộc thi hoặc những đợt bình chọn uy tín Chúng tôi còn chia sẻ với các em các cuốn sách yêu thích thuở ấu thơ của bản thân và hướng dẫn các em đọc những cuốn sách thực hành, dạy kỹ năng sống Tiểu һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ là kһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ởi điểm quan trọng để các em trưởng tһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ànһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ Trang bị các kỹ năng sống cho học sinh tiểu học giúp trẻ rèn luyện kỹ năng tư duy, cách ứng xử trong đời sống, kỹ năng xử lý tình huống để các em có thể tự phát triển về nhận thức cũng như nhân cách bản thân sau này.Ví dụ, sách dạy cách xếp máy bay, xe hơi, dạy nấu ăn đơn giản, cách phòng bệnh,…Chúng tôi đã giới thiệu với các em 6 quуểnển
…áᴄһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ kỹ năng …ống ᴄһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.o һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ …inһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ tiểu һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ mang ý ngһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ĩa giáo dụᴄ …âu …ắᴄ, giúp ᴄáᴄ
em nһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ận tһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ứᴄ đượᴄ đâu là ᴠiệᴄ tốt, ᴠiệᴄ хấu, đâu là ᴠiệᴄ nên làm ᴠà ᴠiệᴄ kһông nênấu, đâu là ᴠiệᴄ nên làm ᴠà ᴠiệᴄ kһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ông nên làm, từ đó kһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ông ngừng һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ỏi, rèn luуểnện ᴠà һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.oàn tһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.iện һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ơn nữa (Bộ sách gồm 6 quyển là: 30 điều học sinh Tiểu học cần chú ý, Giáo dục toàn diện- Học sinh Tiểu học, 30 việc học sinh Tiểu học cần phải làm, 50 điều cần thiếtcһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.o họᴄ sinһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ Tiểu họᴄ,
Trang 6Cùng con bước qua Tiểu học, Giáo dụᴄ giới tínһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ ᴄһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.o һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ …inһọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ Tiểu һọᴄ là kһởi điểm quan trọng để các em trưởng tһànһ.ọᴄ- Con từ đâu tới? )
Trên cơ sở rà soát và đối chiếu với nội dung chương trình các bộ môn và hoạt động giáo dục, chúng tôi hướng dẫn học sinh cách khai thác nguồn tài nguyên của thư viện; từ đó hướng dẫn học sinh kết nối và bổ sung giữa nguồn tài nguyên trong thư viện với nội dung chương trình môn học, thúc đẩy ý thức tự giác đọc sách, hình thành thói quen đọc sách để giải quyết nhiệm vụ học tập Để thực hiện biện pháp có hiệu quả, chúng tôi hướng dẫn học sinh nhận biết các nội dung sách báo có thể khai thác tại thư viện của trường và của lớp Ví dụ: liên quan đến môn Lịch sử, bài Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nướcchúng tôi hướng dẫn học sinh đọc câu chuyện Búp Sen xanh; lên quan đến môn Tự nhiên và xã hội tìm hiểu về bầu trời và mặt đất chúng tôi hướng dẫn học sinh đọc bách khoa về vũ trụ,…
Để giáo dục toàn diện học sinh thông qua phát triển văn hoá đọc, chúng tôi kết hợp một cách hợp lí giữa kiểm tra lí thuyết và kiểm tra thực hành trong các bài kiểm tra; tiếp tục nâng cao yêu cầu vận dụng kiến thức vào thực tiễn; khi kiểm tra, chúng tôi tăng cường ra các câu hỏi mở, gắn với thời sự quê hương, đất nước để học sinh được bày tỏ chính kiến của mình, để đảm bảo được yêu cầu trên, chúng tôi ra các câu hỏi hướng học sinh phải suy nghĩ, tìm tòi, sáng tạo.Ví dụ: viết về một di tích lịch sử của quê hương em, đóng vai hướng dẫn viên du lịch giới thiệu về một danh lam thắng cảnh quê hương hay trình bày suy nghĩ của em sau khi đọc câu chuyện…
Ngoài ra, chúng tôi mạnh dạn, linh hoạt trong việc lựa chọn xây dựng nội dung chủ đề/bài học để tổ chức một số giờ học, bài học/hoạt động giáo dục, sự kiện, giao lưu tại thư viện trên cơ sở khai thác hiệu quả tài nguyên của thư viện Ví dụ: tổ chức tiết học kể chuyện lớp 2, tiết học Tự nhiên và xã hội lớp 2 Tiết 14,15: Ngày hội đọc sách của chúng em tại thư viện.Ngoài việc tổ chức cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ học tập ở trên lớp, chúng tôi coi trọng giao nhiệm vụ và hướng dẫn học sinh học tập ở nhà theo hướng tăng cường khai thác kiến thức, dữ liệu từ các nguồn sách báo, tài liệu phù hợp với chương trình môn học, lớp học
2.3 Xây dựng thư viện thân thiện, nâng cao chất lượng tiết đọc thư viện góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện
Từ những năm học trước, Trường Tiểu học Ninh An đã xây dựng được thư viện xanh, thư viện lớp học nhưng chúng tôi nhận thấy vẫn chưa đủ thu hút với học sinh Lớp học với diện tích nhỏ, thư viện xanh chủ yếu là báo, tạp chí, chưa có nhiều truyện hay Từ lí do trên, ngay từ đầu năm học 2021-2022,chúng tôi đã quyết tâm xây dựng và triển khai mô hình thư viện thân thiện Room to Read để phát triển thói quen đọc sách cho học sinh Nguồn học liệu sách được chọn lọc tinh tế, thu hút học sinh
Thư viện thân thiện Room to Read có nhiều khác biệt so với thư viện truyền thống như được sắp xếp theo hướng mở, thân thiện nhằm khuyến khích học sinh đến với thư viện, tạo điều kiện cho các em tiếp cận sách dễ dàng, phù hợp với sở thích và khả năng đọc Sách được trưng bày trên kệ, được phân loại theo trình độ đọc của học
Trang 7sinh và được dán mã màu Kệ sách được thiết kế phù hợp với chiều cao của học sinh tiểu học và sơn theo từng mã màu tương ứng.Ngoài ra, thư viện còn bố trí các góc hoạt động khác nhau như góc trò chơi phát triển ngôn ngữ, góc tra cứu, góc sáng tạo để khuyến khích học sinh đọc nhiều loại sách khác nhau và phát huy tính sáng tạo của các em
Thư viện thân thiện cũng được xây dựng có đủ không gian để học sinh tham gia vào các hoạt động Trong tiết đọc thư viện, học sinh được tham gia rất nhiều hoạt động
mở rộng, viết vẽ về nhân vật trong truyện, đóng vai, làm thơ, viết cảm nhận…
Một biện pháp mà chúng tôi cho rằng rất hiệu quả là nâng cao chất lượng các tiết đọc thư viện Học sinh được trải nghiệm các hình thức học tập mới mẻ, các tiết đọc thư viện theo trình tự, bài bản mang lại hiệu quả thiết thực trong việc giáo dục đạo đức, nhân cách.Nhà trường xây dựng lịch tiết đọc hợp lý, đảm bảo 1 tiết/tuần Trong mỗi tiết đọc của hình thức đọc to nghe chung và cùng đọc, để thu hút học sinh, chúng tôi lựa chọn những cuốn sách hay, giáo viên mang đến cho các em cái hay của sách qua cách đọc, giới thiệu, tìm hiểu về sách Cụ thể: Muốn học sinh lắng nghe tiếp thu câu chuyện một cách hứng thú thì giọng đọc, biểu cảm, ngôn ngữ cơ thể của cô sẽ lôi cuốn học sinh một cách tích cực…Ở hoạt động mở rộng, chúng tôi
tổ chức nhiều hoạt động phong phú như sắm vai, viết vẽ về nhân vật, sự kiện trong câu chuyện, thảo luận về cuốn sách vừa đọc Thông qua những hoạt động đó học sinh thêm yêu sách, qua đó phát triển toàn diện các năng lực và phẩm chất cho học sinh
Chúng tôi cũng luôn tuyên dương, khen thưởng kịp thời những học sinh giới thiệu được nhiều quyển sách hay hoặc những em có tiến bộ trong việc đọc và tìm hiểu sách để kích thích các em thi đua đọc sách
2.4 Phối hợp các lực lượng trong và ngoài nhà trường khơi nguồn hứng thú cho học sinh
Trong các giờ chào cờ đầu tuần, chúng tôi tổ chức cho học sinh giới thiệu những quyển sách hay tới tất cả học sinh trong trường Hưởng ứng Tuần lễ học tập suốt đời và ngày sách, chúng tôi chức các buổi thi kể chuyện, ngày hội đọc sách, tuyên truyền, giới thiệu sách, quyên góp ủng hộ sách cho thư viện…nhằm khích lệ phong trào đọc đến học sinh một cách thiết thực và hiệu quả
Ngoài ra giáo viên kết hợp với cô thủ thư của trường giới thiệu những cuốn sách phù hợp với từng lớp nhằm giúp các em định hướng được nên đọc những quyển sách nào theo từng giai đoạn lứa tuổi của học sinh.Hàng ngày dành 5 phút đầu giờ cho các em giao lưu trao đổi sách với nhau sẽ giúp các em thấy vui, thích tìm hiểu về sách và có thể chia sẻ nội dung cuốn sách mình đã đọc cùng các bạn
VD: Ở khối lớp 4,5 chúng tôi giới thiệu những truyện tranh lịch sử (chiến
thắng của Ngô Quyền trên sông Bạch Đằng, Lý Thái Tổ dời đô ra Thăng Long,…);
Truyện kể Bác Hồ; Búp sen xanh; Tuổi thơ dữ dội; Đường xưa mây trắng;
Trong buổi họp phụ huynh học sinh, chúng tôi trao đổi với phụ huynh về vai trò, ý nghĩa của việc đọc sách và cách tạo điều kiện cho con mình đọc sách Kết hợp
Trang 8với phụ huynh học sinh trang bị một số loại sách phù hợp với các em để các em đọc
và giải trí Nhân rộng các cách truyền thụ ý nghĩa, nội dung sách đến các phụ huynh
để phối kết hợp giáo dục đạo đức toàn diện trong và ngoài trường học
Ví dụ: Ở nhà cha mẹ thay vì động viên, khen thưởng cho con em bằng vật chất hay tiền, đồ ăn,…mà bằng cách tặng các em các cuốn sách hay, lý thú để các
em có động lực, ham đọc hơn
Nhà trường vận động cha mẹ học sinh nêu gương trong việc đọc sách,tham gia vào các hoạt động ngoại khóa của trường, tạo sự gắn kết nhằm thúc đẩyniềm yêu thích, say mê đọc sách của học sinh
Làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục, huy động cha mẹ học sinh, các tập thể,
cá nhântrên tinh thần tự nguyện tham gia tích cực xây dựng thư viện trường học
Trên đây là một số giải pháp mà chúng tôi đã thực hiện nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện thông qua phát triển văn hoá đọc cho học sinh Chúng tôi nhận
thấy các giải pháp trên có một số tính mới, tính sáng tạo so với các giải pháp cũ
như sau:
Một là, giúp học sinh nắm được giá trị thiết thực mà sách mang lại Để học
sinh thấy rõ đọc sách giúp rèn luyện năng lực ngôn ngữ, phát triển toàn diện về nhân cách, phẩm chất, rèn luyện năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề
và khả năng sáng tạo
Hai là, định hướng lựa chọn sách báo phù hợp với tâm sinh lý học sinh Tiểu
học và các phẩm chất năng lực cần giáo dục, phù hợp với nôi dung bài học Sách báo vô cùng đa dạng, phong phú, giáo viên cần định hướng cho học sinh lựa chọn sách phù hợp để phát triển toàn diện học sinh thông qua đọc sách Và một giải pháp chúng tôi tâm đắc đó là hướng dẫn học sinh kết nối và bổ sung giữa nguồn tài nguyên trong thư viện với nội dung chương trình môn học, thúc đẩy ý thức tự giác đọc sách, hình thành thói quen đọc sách để giải quyết nhiệm vụ học tập
Ba là, Nâng cao chất lượng các tiết đọc thư viện, giáo viên không ngừng tự
học, truyền cảm hứng đọc sách cho học sinh,linh hoạt trong việc lựa chọn xây dựng nội dung chủ đề/bài học để tổ chức một số giờ học, bài học/hoạt động giáo dục, sự kiện, giao lưu tại thư viện trên cơ sở khai thác hiệu quả tài nguyên của thư viện Manh dạn đầu tư cơ sở vật chất, xây dựng thư viện theo mô hình Room to Read, tạo hứng thú cho học sinh ngay từ không gian đọc
Bốn là, tuyên truyền, phối hợp với các lực lượng trong và ngoài nhà trường,
phối hợp cùng phụ huynh định hướng phát triển lòng say mê đọc sách cho học sinh, huy động cùng xây dựng và phát triển thư viện nhà trường
3 Hiệu quả kinh tế và xã hội đạt được
3.1 Hiệu quả kinh tế: Chúng tôi có thể khẳng định hiệu quả kinh tế củabiện
pháp là rất lớn không tính được cụ thể bằng tiền
3.2 Hiệu quả xã hội.
Trang 9Sau khi áp dụng những cách thực hiện như trên tới học sinh trường tôi đã hứng thú say mê đọc sách.Các em rấtmạnh dạn, tự tin trao đổi với bạn bè, thầy cô những nội dung mình đã tìm hiểu thông qua sách
Phong trào đọc sách của trường tôi đã lan tỏa tới 100% các lớp, các chi đội trong trường, được các lớp, các chi đội tham gia sôi nổi
Các em trước còn hạn chế về khả năng giao tiếp, viết chính tả còn sai nhiều hoặc viết văn chưa tốt thì giờ đây đã tiến bộ hơn rất nhiều
Trường chúng tôi đã xây dựng cho học sinh được một thói quen đọc với các tiết đọc ở trường và học sinh tự chủ đông mượn sách mang về nhà đọc một cách tích cực để giúp các em chủ động tìm hiểu và chủ động rèn bản thân có thói quen đọc sách mà không cần nhắc nhở Giờ truy bài rất trật tự; giờ ra chơi rải rác khắp sân trường, trong lớp đều bắt gặp học sinh chăm chú đọc sách Từ lượng học sinh mượn sách về nhà hàng tuần đạt 40% - 50% thì đến thời điểm này mỗi tuần hầu như 100% các em khối 2, 3, 4, 5 đều đến mượn sách về nhà đọc
Thông qua việc đọc sách nề nếp các lớp rất tốt- nhất là trước giờ vào lớp và giờ ra chơi Các em tham gia các trò chơi nhẹ nhàng không chạy đùa nhiều, không nóng vội khi giải quyết vấn đề và vận dụng được nhiều kiến thức từ sách vào cuộc sống hàng ngày
Kết quả rèn đạo đức cũng như các kỹ năng cơ bản thu được kết quả rất tốt từ các lớp trong trường Tỉ lệ học sinh được đánh giá hoàn thành tốt các năng lực, phẩm chất ở học kỳ I tăng rõ rệt so với năm học trước Học kỳ I, kiểm tra định kỳ có trên 40% học sinh đạt điểm 9,10 ở từng môn học Học sinh tham gia các sân chơi với tỉ lệ cao Đã có 33 em đạt giải Trạng nguyên Toàn tài, 162 em đạt giải Trạng nguyên Tiếng Việt cấp tỉnh
Nhà trường cử giáo viên tham gia giao lưu giáo viên tiểu học dạy giỏi tiết đọc
thư viện cấp Tỉnh đạt giải nhất.Điều này đã khẳng định rằng “Một số biện pháp
nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện thông qua phát triển văn hóa đọc ở Trường Tiểu học Ninh An” đã có hiệu quả đối với trường chúng tôi
4 Điều kiện và khả năng áp dụng
- Điều kiện áp dụng: Sáng kiến sẽ được áp dụng khi tập thể cán bộ quản lý và giáo viên, nhân viên đoàn kết, yêu nghề, yêu học sinh, tận tụy với nghề và có ý thức trách nhiệm trong công tác; cơ sở vật chất được đầu tư, xây dựng thư viện với không gian mở, sử dụng nhiều hình thức thư viện trong nhà trường: thư viện lớp học, thư viện xanh, thư viện theo mô hình Room to Read,…
- Khả năng áp dụng: Sáng kiến trên có thể áp dụng cho tất cả các trường Tiểu học trên địa bàn tỉnh Ninh Bình
- Danh sách những người đã tham gia áp dụng sáng kiến: 100% cán bộ, giáo viên, nhân viên và các tổ chức trong nhà trường
Chúng tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật
Trang 10Ninh An, ngày 22 tháng 03 năm 2022
XÁC NHẬN CỦA
Phạm Thị Hương Cúc Nguyễn Thị Hạnh
Vũ Thị Thu Hà Hoàng Thị Ngọc
Vũ Thị Nguyệt