Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã bến cát, tỉnh bình dương

LỜI CẢM ƠN Trong thời gian học tập và thực hiện nghiên cứu luận văn về “Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông ở các trường trung học phổ thông tại

1

QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CỐT CÁN

ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THỊ XÃ

BẾN CÁT, TỈNH BÌNH DƯƠNG

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

MÃ SỐ: 8140114

LUẬN VĂN THẠC SĨ

BÌNH DƯƠNG, NĂM 2022

BẾN CÁT, TỈNH BÌNH DƯƠNG

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

MÃ SỐ: 8140114

LUẬN VĂN THẠC SĨ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

TS TẠ THỊ THANH LOAN

BÌNH DƯƠNG – NĂM 2022

LỜI CAM ĐOAN

Tôi Phạm Thị Nga xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi

Các số liệu, kết quả nghiên cứu trình bày trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Bình Dương, ngày 07 tháng 02 năm 2022

Tác giả

Phạm Thị Nga

LỜI CẢM ƠN

Trong thời gian học tập và thực hiện nghiên cứu luận văn về “Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông ở các trường trung học phổ thông tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương”, tác giả xin bày tỏ tình cảm và lời tri ân đến quý thầy/ cô:

Quý Giảng viên Trường Đại học Thủ Dầu Một đã tận tình giảng dạy và trang

bị cho tôi những kiến thức, kỹ năng quý báu trong quá trình học tập tại trường

TS Tạ Thị Thanh Loan, Người hướng dẫn khoa học đã nhiệt tình, hỗ trợ, cũng như tận tâm hướng dẫn tôi trong suốt quá trình hoàn thiện luận văn

Hội đồng chuyên đề và Hội đồng bảo vệ luận văn thạc sĩ trường Đại học Thủ Dầu Một Thầy, Cô đã có những góp ý thiết thực, giúp tôi có cơ hội nhận ra những yếu điểm để hoàn thiện nội dung luận văn này

Các lãnh đạo, cán bộ giáo viên các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình

Dương đã tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình khảo sát, tìm hiểu vấn đề nghiên cứu trong thực tiễn của luận văn này

Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến gia đình và những người thân

đã động viên, khích lệ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu luận văn này

Do điều kiện và khả năng còn hạn chế nên luận văn sẽ không tránh được những sai sót ngoài mong muốn Tôi rất mong sự góp ý của quý Thầy Cô để luận văn được hoàn thiện hơn

Trân trọng cảm ơn!

Tác giả

Phạm Thị Nga

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT xiii

DANH MỤC CÁC BẢNG xiv

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ xvii

TÓM TẮT xviii

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 3

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 3

3.1 Đối tượng nghiên cứu 3

3.2 Phạm vi nghiên cứu 3

3.2.1 Chủ thể quản lý 3

3.2.2 Khách thể nghiên cứu 3

3.2.3 Địa bàn và thời gian nghiên cứu 3

4 Phương pháp nghiên cứu 3

4.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận 4

4.1.1 Quan điểm hệ thống - cấu trúc 4

4.1.2 Quan điểm lịch sử - logic 4

4.1.3 Quan điểm thực tiễn 4

4.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn 5

4.2.1 Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi 5

4.2.2 Phương pháp phỏng vấn 5

4.2.3 Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động 6

4.3 Phương pháp xử lí thông tin 6

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 7

6 Giả thuyết nghiên cứu khoa học 7

7 Kết quả nghiên cứu dự kiến 7

8 Đóng góp của nghiên cứu 8

9 Bố cục luận văn nghiên cứu 8

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CỐT CÁN ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỐ THÔNG 9

1.1 Tổng quan nghiên cứu của đề tài 9

1.1.1 Ở nước ngoài 9

1.1.2 Ở Việt Nam 12

1.2 Những khái niệm cơ bản của đề tài 15

1.2.1 Nhà trường trung học phổ thông, quản lý trường trung học phổ thông 15

1.2.1.1 Trường trung học phổ thông 15

1.2.1.2 Quản lý trường trung học phổ thông 16

1.2.2 Giáo viên trung học phổ thông, giáo viên cốt cán trường trung học phổ thông, đội ngũ giáo viên cốt cán trường trung học phổ thông 17

1.2.2.1 Giáo viên trung học phổ thông 17

1.2.2.2 Giáo viên cốt cán trung học phổ thông 17

1.2.2.3 Đội ngũ giáo viên cốt cán trung học phổ thông 18

1.2.3 Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trung học phổ thông 19

1.2.4 Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo 20

1.3 Lý luận về đội ngũ giáo viên cốt cán cấp trung học phổ thông đáp ứng yêu

cầu đổi mới giáo dục phổ thông 22 1.3.1 Tầm quan trọng của đội ngũ giáo viên cấp trung học phổ thông cốt cán đáp

ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông 22 1.3.2 Đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông 23 1.3.2.1 Chức năng của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo

dục phổ thông 23 1.3.2.2 Nhiệm vụ đội ngũ giáo viên đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông

24 1.3.3 Khung năng lực, phẩm chất của ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi

mới giáo dục phổ thông 26 1.3.3.1 Tiêu chuẩn lựa chọn giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

phổ thông 26 1.3.3.2 Quy trình lựa chọn giáo viên cốt cán cấp trung học phổ thông đáp ứng yêu

cầu đổi mới giáo dục phổ thông 30 1.4 Lý luận về quản lí đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

phổ thông tại trường trung học phổ thông 32 1.4.1 Tầm quan trọng của quản lí đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi

mới giáo dục phổ thông tại trường trung học phổ thông 32 1.4.2 Nội dung quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo

dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 33 1.4.2.1 Lựa chọn giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông

tại trường Trung học phổ thông 33 1.4.2.2 Phân công công việc đối với đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi

mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 34

1.4.2.3 Quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu

đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 35

1.4.2.4.Tạo động lực làm việc cho đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 36

1.4.2.5 Kiểm tra và đánh giá hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 36

1.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 37

1.5.1 Các yếu tố khách quan 37

1.5.2 Các yếu tố chủ quan 39

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 41

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CỐT CÁN ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THỊ XÃ BẾN CÁT, TỈNH BÌNH DƯƠNG 42

2.1 Khái quát kinh tế - xã hội, văn hóa và giáo dục của thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 42

2.1.1 Khái quát về tình hình Kinh tế, Văn hóa, Xã hội 42

2.1.2 Khái quát chung về giáo dục– đào tạo của thị xã BếnCát, tỉnh Bình Dương 43 2.1.3 Giới thiệu về các trường THPT tại thị xã Bến Cát, Bình Dương 45

2.1.3.1 Trường THPT Bến Cát 45

2.1.3.2 Trường THPT Tây Nam 46

2.2 Tổ chức khảo sát thực trạng 47

2.2.1 Mục đích khảo sát 47

2.2.2 Khách thể khảo sát 48

2.2.3 Nội dung khảo sát 48

2.2.4 Phương pháp khảo sát 49

2.2.4.1 Điều tra bằng bảng hỏi 49

2.2.4.2 Phỏng vấn 50

2.2.5 Xử lý kết quả khảo sát 51

2.2.5.1 Phương pháp xử lý số liệu thu được từ bảng hỏi 51

2.2.5.2 Phương pháp xử lý số liệu phỏng vấn 51

2.3 Thực trạng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 52

2.3.1 Thực trạng nhận thức của CBQL và GV về tầm quan trọng của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông 52

2.3.2 Thực trạng nhận thức của CBQL và GV về nhiệm vụ của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông 53

2.3.3 Thực trạng số lượng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 55

2.3.4 Thực trạng chất lượng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 56

2.3.4.1 Khả năng đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông 56

2.3.4.2 Năng lực chuyên môn 58

2.3.4.3 Phẩm chất của đội ngũ giáo viên cốt cán 60

2.3.5 Thực trạng thực hiện quy trình chọn lựa đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 60

2.3.5.1 Thực hiện quy trình chọn lựa GVCC 61

2.3.5.2 Đánh giá GVCC 62 2.3.5.3 Xác định số lượng và báo cáo phê duyệt giáo viên cốt cán 63 2.3.6 Thực trạng thực hiện nội dung hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 63 2.4 Thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 66 2.4.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về tầm quan trọng quản

lý hoạt động đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 66 2.4.2 Thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 68 2.4.2.1 Thực trạng quản lý lựa chọn đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 68 2.4.2.2 Thực trạng phân công công việc đối với đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 70 2.4.2.3 Thực trạng việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 72 2.4.2.4 Thực trạng việc tạo động lực làm việc cho đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 74

2.4.2.5 Thực trạng việc kiểm tra và đánh giá hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông

tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 76

2.5 Thực trạng những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 78

2.5.1 Yếu tố khách quan 78

2.5.2 Yếu tố chủ quan 79

2.6 Đánh giá thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 80

2.6.1 Ưu điểm 80

2.6.2 Hạn chế 81

2.6.3 Nguyên nhân 82

TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 83

Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CỐT CÁN ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THỊ XÃ BẾN CÁT, TỈNH BÌNH DƯƠNG 84

3.1 Cơ sở đề xuất biện pháp 84

3.1.1 Cơ sở lý luận 84

3.1.2 Cơ sở thực tiễn 84

3.2 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp 84

3.2.1 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học 84

3.2.2 Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa 85

3.2.3 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống – logic 85

3.2.4 Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn 86

3.2.5 Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi 86

3.3 Các biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 86

3.3.1 Kiện toàn công tác lựa chọn giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 86

3.3.1.1 Mục đích biện pháp 86

3.3.1.2 Nội dung và cách thực hiện biện pháp 87

3.3.1.3 Điều kiện thực hiện biện pháp 89

3.3.2 Hoàn thiện công tác phân nhiệm đối với giáo viên cốt cán theo yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 90

3.3.2.1 Mục đích biện pháp 90

3.3.2.2 Nội dung và cách thực hiện biện pháp 90

3.3.2.3 Điều kiện thực hiện biện pháp 92

3.3.3 Đẩy mạnh công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 92

3.3.3.1 Mục đích biện pháp 92

3.3.3.2 Nội dung và cách thực hiện 92

3.3.4 Tạo động lực làm việc cho đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 94

3.3.4.1 Mục đích biện pháp 94

3.3.4.2 Nội dung và cách thực hiện 95

3.3.4.3 Điều kiện thực hiện biện pháp 96

3.3.5 Tăng cường công tác kiểm tra và đánh giá hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ

thông 97

3.3.5.1 Mục đích biện pháp 97

3.3.5.3 Điều kiện thực hiện biện pháp 99

3.4 Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất 99

3.5 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 100

3.5.1 Mục đích khảo nghiệm 100

3.5.2 Nội dung khảo nghiệm 100

3.5.3 Đối tượng tham gia đánh giá 100

3.5.4 Phương pháp khảo nghiệm 100

3.5.5 Kết quả khảo nghiệm 101

3.5.5.1 Biện pháp 1: Kiện toàn công tác lựa chọn giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 101

3.5.5.2 Biện pháp 2: Hoàn thiện công tác phân nhiệm đối với giáo viên cốt cán theo yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 102

3.5.5.3 Biện pháp 3: Đẩy mạnh công tác bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 104

3.5.5.4 Biện pháp 4: Tạo động lực làm việc cho đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 105

3.5.5.5 Biện pháp 5: Tăng cường công tác kiểm tra và đánh giá hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông 106

3.5.6 Kiểm định sự tương quan giữa tính cấn thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất 109

TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 112

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 113

1 Kết luận 113

2 Khuyến nghị 114

2.1 Đối với Sở Giáo dục – Đào tạo tỉnh Bình Dương 114

2.2 Đối với các trường THPT trên địa bàn tỉnh Bình Dương 115

TÀI LIỆU THAM KHẢO 116

PHỤ LỤC 120

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

Stt Từ viết tắt Viết đầy đủ

DANH MỤC CÁC BẢNG

10 Bảng 2.10 Thông tin về các đối tượng tham gia khảo sát thực trạng 48

11 Bảng 2.11 Các mức độ quy ước của thang đo đánh giá kết quả khảo

13 Bảng 2.13 Đánh giá mức độ quan trọng của đội ngũ giáo viên cốt

Bảng 2.16 Thực trạng khả năng đáp ứng yêu cầu mới giáo dục phổ

thông của đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã

Bến Cát, tỉnh Bình Dương

56

17 Bảng 2.17 Thực trạng năng lực chuyên môn của đội ngũ giáo viên

cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 58

18 Bảng 2.18 Thực trạng phẩm chất của đội ngũ giáo viên cốt cán tại

19

Bảng 2.19 Thực trạng thực hiện quy trình chọn lựa đội ngũ giáo

viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình

Bảng 2.21 Thực trạng xác định số lượng và báo cáo phê duyệt giáo

viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình

Dương

63

22 Bảng 2.22 Thực trạng thực hiện nội dung hoạt động của giáo viên

cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 64

24 Bảng 2.24 Thực trạng quản lý quy trình chọn lựa giáo viên cốt cán

25 Bảng 2.25 Thực trạng phân công công việc cho đội ngũ giáo viên

cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 70

26

Bảng 2.26 Thực trạng quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo

viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình

Dương

72

26 Bảng 2.27 Thực trạng việc tạo động lực cho đội ngũ giáo viên cốt

28 Bảng 2.28 Thực trạng việc đánh giá hoạt động đội ngũ giáo viên

cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương 76

29

Bảng 2.29 Thực trạng ảnh hưởng của các yếu tố khách quan đến

quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến

Cát, tỉnh Bình Dương

78

30

Bảng 2.30 Thực trạng ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan đến quản

lý đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường THPT tại thị xã Bến Cát,

tỉnh Bình Dương

79

31

Bảng 3.1 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi biện pháp 1

“Kiện toàn công tác lựa chọn giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi

mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông”

101

32

Bảng 3.2 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi biện pháp 2

“Hoàn thiện công tác phân nhiệm đối với giáo viên cốt cán theo yêu

cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ thông”

103

33

Bảng 3.3 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi biện pháp 3

“Đẩy mạnh công tác bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng

yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung học phổ

thông”

104

34

Bảng 3.4 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi biện pháp 4

“Xây dựng môi trường làm việc thuận lợi cho đội ngũ giáo viên cốt

cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường Trung

học phổ thông”

105

35

Bảng 3.5 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi biện pháp 5

“Tăng cường công tác kiểm tra và đánh giá hoạt động của đội ngũ

giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại

trường Trung học phổ thông”

107

36 Bảng 3.6 Kết quả kiểm định sự tương quan giữa tính cần thiết và

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ

1 Biểu đồ 2.1 Đánh giá mức độ quan trọng của đội ngũ giáo viên cốt

2

Biểu đồ 2.2 Thực trạng nhận thức của CBQL,GV về tầm quan trọng

quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

phổ thông

67

3 Biểu đồ 3.1 Kết quả đánh giá tính cần thiết và khả thi của 5 biện

TÓM TẮT

Công tác quản lý GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong các trường

THPT vô cùng cần thiết, không chỉ đáp ứng nhu cầu trong học tập, nâng cao năng lực cho học sinh mà còn là điều kiện giúp nhà trường kiện đoàn ĐNGV đặc biệt là

GVCC, tạo môi trường hỗ trợ, tư vấn đồng nghiệp, thực hiện thành công trong dạy

và học theo yêu cầu hàng năm Ngoài ra, nếu xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán

phù hợp trong các nội dung tổ chức quy hoạch, kế hoạch, tuyển dụng, sử dụng, đào tạo,

bồi dưỡng, chính sách chế tài sẽ góp phần cải thiện chất lượng, cung cấp đội ngũ giáo viên đảm nhiệm công tác giáo dục và dạy học có đủ tiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn

và nghiệp vụ quy định, quyết định đến chất lượng hoạt động giáo dục của nhà trường

Qua đó, người nghiên cứu đã hệ thống hóa những khái niệm cơ bản về giáo viên, GVCC, trường trung học phổ thông, quản lý, quản lý GVCC, đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, cũng như đã hệ thống hóa nội dung quản lý đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục tại trường THPT, như: lựa chọn GVCC, phân công, quy hoạch, bồi dưỡng, tổ chức kiểm tra, đánh giá GVCC Đồng thời, người nghiên cứu đã thực hiện khảo sát tại 2 trường THPT tại thị xã Bến Cát, Bình Dương với 131 GV và 07 CBQL, và chỉ ra được một số hạn chế trong việc quản lý GVCC tại các trường THPT, như khả năng nhận thức, khả năng ứng dụng công nghệ thông tin và sử dụng ngôn ngữ tiếng Anh trong dạy học, nghiên cứu khóa học, đặc biệt là thiếu sót trong quản lý quy trình đánh giá, chọn lựa, chính sách, tổ chức bồi dưỡng, kiểm tra đánh giá hoạt động của GVCC

Từ đó, người nghiên cứu đã xây dựng 5 biện pháp hiệu và các biện pháp cũng đã được tổ chức đánh giá về tình cần thiết và khả thi góp phần nâng cao chất lượng trong quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Thế giới vật chất luôn luôn vận động và phát triển Nền Kinh tế - Xã hội ngày càng biến đổi, phát triển không ngừng Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế trở thành

xu thế tất yếu, trong đó có lĩnh vực giáo dục Trong bối cảnh đó, Đảng và Nhà nước

ta đã xác định “cùng với khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo đã được xem

là quốc sách hàng đầu” (Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI, 2013) Và phải

đổi mới mạnh mẽ giáo dục và đào tạo để theo kịp với sự tiến bộ của thế giới Điều này được thể hiện rõ trong Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về “Đổi mới căn bản, toàn diện Giáo dục và Đào tạo, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” Nhằm cụ thể hóa việc đổi mới giáo dục, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 về Ban hành Chương trình giáo dục phổ thông Nhiệm vụ trọng tâm giáo dục hiện nay là phải đổi mới hoạt động dạy học trước hết cần đổi mới mạnh mẽ hoạt động giảng dạy của thầy cô giáo, đổi mới trong cả tư duy, nhận thức và hoạt động thực tiễn trong nhà trường,

Để giải đáp được những khó khăn, vướng mắc trên, cũng như triển khai đồng

bộ, hiệu quả Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018 Bộ Giáo dục ban hành Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT ngày 22 tháng 8 năm 2018 ban hành quy định về chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông trong đó có quy định về giáo viên cốt cán được nêu tại khoản 9 điều 3, và điều 12 quy định về giáo viên cốt cán Đổng thời, Bộ Giáo dục đã triển khai Chương trình phát triển các trường sư phạm

để nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên (viết tắt là ETEP) nhằm hình thành mô hình bồi dưỡng thường xuyên, liên tục, tại chỗ, phát triển năng lực đội ngũ GV&CBQLCSGDPT bằng nguồn học liệu mở và mạng lưới đồng nghiệp hỗ trợ tự bồi dưỡng, vừa trực tiếp, vừa qua mạng internet

Trong quá trình bồi dưỡng thường xuyên, liên tục nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục, có một lực lượng nồng cốt, sẽ

hỗ trợ đồng nghiệp trong suốt quá trình bồi dưỡng nghiệp vụ, chuyên môn và cả

trong quá trình giảng dạy, đó chính là đội ngũ giáo viên cốt cán (GVCC) và cán bộ quản lý cốt cán cơ sở giáo dục

Vậy đội ngũ giáo viên cốt cán là ai và họ có nhiệm vụ gì trong quá trình dạy học và đổi mới giáo dục, đó có phải lực lượng tiên phong đi đầu trong đổi mới và bồi dưỡng năng lực nghề nghiệp cho đồng nghiệp, động viên, lôi cuốn tất cả giáo viên cùng thay đổi Nhận thấy sự cần thiết cần phải xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán cấp THPT, Bộ Giáo dục ban hành Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT ngày 08 tháng

10 năm 2018 về việc Ban hành quy định về chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông có đề cập đến tiêu chuẩn, quy trình, nhiệm vụ của giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán

Điều đó cho thấy vai trò của giáo viên cốt cán trường trung học phổ thông trong bối cảnh đổi mới giáo dục là vô cùng quan trọng Vì thế, Sở Giáo dục và Đào tạo Bình Dương đã chỉ đạo các trường THPT trên địa bàn thành lập đội ngũ giáo viên cốt cán cấp cơ sở, trên cơ sở đó Sở GD- ĐT xem xét, lựa chọn và thành lập đội ngũ giáo viên cốt cán cấp tỉnh

Tại các trường THPT ở Thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương, đã thành lập đội ngũ giáo viên cốt cán cấp cơ sở và cấp tỉnh Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường THPT này, đội ngũ GVCC chưa thể hiện rõ vai trò ‘đầu tàu” trong các hoạt động đặc biệt là trong việc đổi mới hoạt động dạy học Chất lượng hoạt động của đội ngũ GV cốt cán chưa thực sự nổi bật, việc thích nghi cho sự đổi mới diễn ra còn chậm Công tác quản lý đội ngũ GVCC còn tồn tại một số hạn chế nhất định như: quy trình lựa chọn đội ngũ GVCC chưa đảm bảo theo tiêu chuẩn quy định, đội ngũ này chủ yếu được tập hợp từ các tổ trưởng chuyên môn, việc lựa chọn giáo viên cốt cán của nhà trường còn mang tính cảm tính, chủ yếu dựa vào kinh nghiệm giảng Công tác lập kế hoạch quản lý đội ngũ GVCC,

kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng còn thiếu sót, chưa sát thực tế Chính sách dành cho đội ngũ GVCC chưa nhiều, và công tác kiểm tra đánh giá chưa được tổ chức thường xuyên

Xuất phát từ cơ sở pháp lý, cơ sở lý luận và thực tiễn nêu trên đây, chúng tôi

chọn đề tài ‘Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

phổ thông tại các trường Trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương.”

2 Mục tiêu nghiên cứu

Trên cơ sở hệ thống hóa cơ sở lý luận về công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trung học phổ thông, đề tài tiến hành khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương và đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

3.2 Phạm vi nghiên cứu

3.2.1 Chủ thể quản lý

Hiệu trưởng các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

3.2.2 Khách thể nghiên cứu Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán tại trường trung học phổ thông

3.2.3 Địa bàn và thời gian nghiên cứu

Địa bàn nghiên cứu: Đề tài nghiên cứu thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên

cốt cán tại 2 trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương, gồm: trường THPT Bến Cát và trường THPT Tây Nam

Thời gian nghiên cứu từ tháng 01/2021 đến tháng 01/2022

4 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện đề tài ‘Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường Trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh

Bình Dương” tôi sử dụng kết hợp các nhóm phương pháp nghiên cứu sau đây:

4.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Tiến hành thu thập tài liệu, sách báo, tạp chí và các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài Nghiên cứu các Chỉ thị, Nghị quyết, Thông tư của Đảng, Nhà nước

và của ngành GDĐT

Thực hiện phân tích nội dung, số liệu từ nhiều nguồn khác nhau để có cái nhìn tổng quan về đội ngũ GVCC; Tổng hợp, phân loại, sắp xếp tài liệu về mặt thời gian, mức độ một cách khoa học để hình thành nên cơ sở lý luận của đề tài

Các nhóm nghiên cứu này dựa trên các quan điểm sau:

4.1.1 Quan điểm hệ thống - cấu trúc

Quan điểm hệ thống – cấu trúc nghiên cứu hiện tượng một cách toàn diện, trên nhiều mặt, dựa vào việc phân tích đối tượng thành các bộ phận Xác định mối quan

hệ hữu cơ giữa các yếu tố của hệ thống để tìm quy luật phát triển Qua cách tiếp cận quan điểm này, người nghiên cứu tìm hiểu được mối liên hệ chặt chẽ giữa quản lý đội ngũ GVCC trong việc đổi mới giáo dục phổ thông Thông qua việc nghiên cứu, quan điểm hệ thống – cấu trúc giúp người nghiên cứu tìm hiểu chính xác thực trạng công tác quản lý đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

4.1.2 Quan điểm lịch sử - logic

Tìm hiểu họat động đội ngũ GVCC và công tác quản lý đội ngũ GVCC THPT tại Việt Nam nói chung, tại các trường THPT Thị xã Bến Cát nói riêng và trên thế giới Quan điểm này giúp người nghiên cứu xác định phạm vi không gian, thời gian

và điều kiện hoàn cảnh cụ thể, để điều tra thu thập số liệu chính xác, đúng với mục đích nghiên cứu đề tài, trình bày công trình nghiên cứu theo một trình tự hợp lý

4.1.3 Quan điểm thực tiễn

Nghiên cứu thực trạng quản lý đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại tỉnh Bình Dương nói chung và trên địa bàn thị xã Bến Cát nói riêng để tìm ra những tồn tại, khó khăn trong công tác quản lý đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông ở các cơ sở giáo dục này, từ đó đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới

giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương sao cho phù hợp với thực tiễn

4.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

4.2.1 Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

Là phương pháp khảo sát một số lượng lớn các đối tượng nghiên cứu, vào một hay nhiều thời điểm nhằm thu thập số liệu phục vụ cho mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu Xây dựng bảng hỏi phù hợp với các đối tượng có liên quan để tiến hành khảo sát thực trạng đội ngũ GVCC THPT và thăm dò ý kiến của cán bộ quản lý và các chuyên gia

Mục đích: Xác định rõ thực trạng hoạt động đội ngũ GVCC và công tác quản

lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường Trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương”; tìm hiểu và thu thập thông tin, dữ liệu để đánh giá một cách chi tiết, đúng đắn về vấn đề nghiên cứu Ngoài ra, tôi cũng sử dụng phương pháp này để khảo nghiệm tính khả thi và cần thiết đối với các biện pháp mà đề tài đề xuất thực hiện

Nội dung: Thực hiện thiết lập bảng khảo sát dành cho các đối tượng CBQL,

GV Sau đó, tiến hành khảo sát thực tế trên 02 trường THPT tại thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

Cách thức tiến hành: Thiết lập 01 phiếu khảo sát thực trạng và 01 phiếu khảo

nghiệm tính khả thi của các biện pháp đề xuất thực hiện

Đối tượng khảo sát : gồm 131 GV đang giảng dạy và 07 CBQL tại trường THPT Tây Nam và THPT Bến Cát

4.2.2 Phương pháp phỏng vấn

Mục đích: Thu thập thêm thông tin một cách trực tiếp; đối chiếu và so sánh kết

quả khảo sát thực trạng Trao đổi các vấn đề liên quan đến thực trạng hoạt động đội ngũ GVCC và quản lý hoạt động đội ngũ GVCC đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT tỉnh Bình Dương Phỏng vấn cán bộ quản lý, giáo viên cốt cán, và chuyên viên của Sở GD- ĐT Bình Dương về lĩnh vực quản lý đội ngũ GVCC Sử dụng ý kiến đóng góp của người được phỏng vấn đối với đề tài nghiên cứu; tập hợp được những ý tưởng mới, sáng tạo, những biện pháp hay đối

với việc quản lý hoạt động đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

Nội dung: Liên quan đến việc quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu

cầu đổi mới giáo dục phổ thông

Cách thức tiến hành: Tiến hành phỏng vấn thông qua điện thoại trực tiếp 4.2.3 Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động

Mục đích: Tìm hiểu thực tế hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp

ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

Nội dung: Tìm hiểu cách thức tổ chức hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán

đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị

xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương, thực hiện những nội dung đã được triển khai và hiệu quả mang lại thông qua các hoạt động

Cách thức tiến hành: Tiến hành nghiên cứu các hồ sơ quản lý; kế hoạch; biên

bản; báo cáo sơ kết, tổng kết; sản phẩm sau khi thực hiện của cán bộ quản lý, GVCC, giáo viên có liên quan đến hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương các năm học 2019- 2020;2020-2021

4.3 Phương pháp xử lí thông tin

Mục đích: Đánh giá một cách chính xác từ những số liệu khảo sát thực tế, đưa

ra những nhận định cũng như những phân tích phù hợp trên cơ sở kết quả thu thập được Đề xuất được một số biện pháp thực hiện mang tính khả thi cao

Nội dung: Tiến hành mã hóa các câu hỏi (định tính và định lượng) từ bảng khảo

sát; thiết lập thông tin và thực hiện các biện pháp tính toán phù hợp với nhu cầu cần phân tích của đề tài nghiên cứu Xây dựng kết hợp các yếu tố khi phân tích, nhận định ra vấn đề cần quan tâm Phương pháp xử lý và phân tích số liệu bằng bảng tính Microsoft Excel 2010 và SPSS 22

Cách thức tiến hành:

+ Đối với dữ liệu định tính: các cuộc phỏng vấn và những câu hỏi dạng định tính sẽ được phân tích bằng phương pháp trích lọc nội dung theo từng phần nghiên

cứu Các nội dung này được sử dụng phối hợp với dữ liệu định lượng để làm rõ hơn thực trạng của vấn đề nghiên cứu

+ Đối với dữ liệu định lượng: Sử dụng phần mềm SPSS 22 để tiến hành phân tích số liệu sau khi thực hiện khảo sát tại trường THPT Tây Nam và trường THPT Bến Cát, tỉnh Bình Dương bằng phương thức Google Form Kết hợp với phần mềm bảng tính Microsoft Excel 2010 và SPSS 22 để thu được bảng số liệu cần thiết cho việc nghiên cứu

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

Hệ thống hoá cơ sở lý luận về quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại trường THPT

Khảo sát và đánh giá thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

Đề xuất các biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

6 Giả thuyết nghiên cứu khoa học

Nếu tiến hành khảo sát, đánh giá và phân tích kết quả một cách khách quan

về thực trạng công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương thì sẽ đề xuất được một số biện pháp quản lí có tính cần thiết và khả thi nhằm cải thiện và nâng cao hiệu quả công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

7 Kết quả nghiên cứu dự kiến

- Hệ thống lý luận về đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường trung học phổ thông và quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường trung học phổ thông

- Đánh giá thực trạng quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

- Các biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới

giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

8 Đóng góp của nghiên cứu

+ Về lý luận: Đề tài góp phần làm rõ thêm cơ sở lý luận về công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông

+ Về thực tiễn: Nhận xét, đánh giá đúng thực trạng công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương Từ đó đề xuất các biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường THPT thị

xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương có hiệu quả nhằm góp phần đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo góp phần thực hiện thành công Chương trình giáo dục phổ

Chương 3 Biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông tại các trường trung học phổ thông thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương

Kết luận và khuyến nghị

Tài liệu tham khảo và phụ lục

Nghiên cứu về người giáo viên giỏi, UNESCO (1996) khẳng định rằng, người giáo viên có vai trò rất quan trọng trong thời kỳ đổi mới giáo dục, đặc biệt là trong thời kỳ hội nhập, đòi hỏi người giáo viên phải giỏi về chuyên môn và nghiệp vụ, bởi đây là yếu tố quyết định hàng đầu đối với chất lượng giáo dục Do đó, muốn phát triển giáo dục thì trước hết và trên hết phải xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán, giỏi

về chuyên môn, đảm bảo về số lượng và cả chất lượng (UNESCO, 1996) Quan điểm này cho thấy công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán là vấn đề rất quan trọng, đặt

ra nhiều cơ hội và thách thức cho nền giáo dục chất lượng, hội nhập của mọi quốc gia

Theo nghiên cứu của David G.Imig và Scott R.mig về chất lượng đội ngũ giáo viên, giáo viên cốt cán là giáo viên làm chủ một loại các kỹ năng và kiến thức, các kinh nghiệm và sự cam kết và niềm tin nghề nghiệp cần thiết đối với học sinh

và đồng nghiệp (David & Scott, 2007) Đây là những tiêu chí giúp người nghiên cứu xây dựng tiêu chí xác định giáo viên cốt cán trong các trường THPT

Theo nghiên cứu về quản lý hiệu quả trường học của Everard cho rằng, muốn nâng chất lượng giảng dạy là phải xây dựng và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên, phát huy được tính chủ động, sáng tạo trong lao động và tạo ra khả năng ngày càng hoàn thiện vì tay nghề sư phạm của mình Muốn xây dựng đội ngũ giáo viên có trình độ chuyên môn cao, giáo viên cốt cán, tâm huyết với nghề, người hiệu trưởng phải có

quyền lựa chọn đội ngũ giáo viên cho trường mình, đó là những người yêu trẻ, phải biết giao tiếp với trẻ, nắm vững chuyên môn giảng dạy, nắm vững các khoa học có liên quan các môn trong nhà trường, vận dụng linh hoạt lý luận dạy học, lý luận giao tiếp, tâm lý học (Everard, Geofrey, & Ian, 2009)

Nghiên cứu về tác động của giáo viên cốt cán đến kết quả học tập của học sinh của Eric A Hanushek cho thấy, có sự khác biệt rất lớn giữa một giáo viên bình thường và một giáo viên giỏi, giáo viên giỏi ảnh hưởng lớn đến kết quả học tập của học sinh, giúp học sinh tham gia tích cực trong các hoạt động học tập Một giáo viên giỏi có thể tạo ra sự khác biệt cho học sinh ở mọi lứa tuổi, bởi khả năng tiếp cận học sinh độc đáo, khả năng truyền cảm hứng, sự kiên nhẫn, sự đồng cảm, thích nghi, biết đặt mình vào vị trí của học sinh và khiến học sinh tự tin là sẽ thành công trong học tập Một giáo viên giỏi có thể nhìn nhận bản thân một cách khách quan và xem họ

có thể tiến bộ ở đâu, yếu kém ở đâu trong quá trình dạy học để tìm cách thích nghi, khắc phục, cũng như có thể kiểm soát căng thẳng, chụi áp lực trong công việc (Eric, 2011) Như vậy, trong quá trình quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán, nhà trường cần quan tâm đến công tác tuyển dụng giáo viên, bồi dưỡng và duy trì hiệu quả trong hoạt dạy học cho giáo viên

Theo nghiên cứu của Suleman đã chỉ ra rằng, một giáo viên có trình độ chuyên môn cao nhưng làm việc trong điều kiện không thuận lợi sẽ giảm nhiệt huyết trong công việc, dẫn đến làm giảm năng suất hơn một giáo viên không đủ tiêu chuẩn nhưng làm việc trong điều kiện thuận lợi Vì vậy, để phát huy vai trò của người giáo viên cốt cán, lãnh tạo điều kiện thuận lợi để giáo viên phát huy năng suất, ngoài việc tuyển chọn giáo viên có năng lực, nhà trường cần phải có sự phân công đúng người, đúng việc Qua đó, trong quá trình quản lý đội ngũ giáo viên giỏi, trong các trường THPT nhà quản lý cần quan tâm đến việc bố trí, phân công nhiệm vụ phù hợp theo

vi trí, năng lực chuyên môn của giáo viên (Suleman, 2012)

Nhóm tác giả Jafeth E Sanchez, Janet Usinger, Bill Thornton,William Sparkman (2018) trong nghiên cứu với Tiêu đề “Tôi đang trả giá thời gian cho tội

ác của người khác: Hiệu trưởng và giáo viên cốt cán tại các trường trung học cơ sở

ở nông thôn bị căng thẳng kinh niên trong học tập” đã thực hiện các cuộc phỏng vấn

để hiểu được cách hiệu trưởng và giáo viên cốt cán làm việc tại các trường trung học

cơ sở ở nông thôn trong điều kiện căng thẳng học tập kinh niên cảm nhận được kỳ vọng học tập tăng lên tại trường của họ Ba phát hiện chính trong nghiên cứu của nhóm tác giả bao gồm: (a) Có sự giải thích sai lệch của hiệu trưởng và giáo viên về những nỗ lực cải thiện trường học; (b) có xu hướng tập trung liên tục vào những gì

đã xảy ra với trường học; và (c) hiệu trưởng cảm thấy họ đơn độc trong quá trình này (Jafeth E Sanchez, Janet Usinger, Bill Thornton,William Sparkman, November 2018)

Xiao Pingshi (2021) với nghiên cứu “Không phải giáo viên bộ môn cốt cán có thể làm giáo viên chủ nhiệm không? Tranh luận giữa giáo viên bộ môn cốt cán và giáo viên bình thường với tư cách là giáo viên chủ nhiệm” đã cho thấy rằng các trường tiểu học và trung học cơ sở ở Trung Quốc, giáo viên bộ môn cốt cán là giáo viên chủ nhiệm ở hầu hết các lớp học Tuy nhiên, một số trường phổ thông ở nước này đang bắt đầu cố gắng tận dụng những giáo viên không phải là giáo viên cốt cán làm giáo viên chủ nhiệm Hàng loạt tranh chấp đã nổ ra về việc không phải giáo viên

bộ môn cốt cán làm giáo viên chủ nhiệm Nghiên cứu này đã tóm tắt quá trình tranh cãi quan điểm giữa các học giả về việc không phải giáo viên bộ môn cốt cán có thể làm giáo viên chủ nhiệm không?; phân tích vai trò và nguyên nhân tiềm ẩn của việc giáo viên chủ nhiệm không phải là giáo viên bộ môn cốt cán Qua nghiên cứu này cho thấy vai trò quan trọng của giáo viên bộ môn cốt cán, đặc biệt khi phân công và sắp xếp vị trí giáo viên chủ nhiệm tại các trường tiểu học và trung học cơ sở ở Trung Quốc hiện nay (Pingshi, February 2021)

Nghiên cứu về phẩm chất của giáo viên cốt cán của Emily Dennison cho rằng, giáo viên cốt cán là những giáo viên có những phẩm chất như: có khả năng giao tiếp mạnh mẽ, biết lắng nghe tốt, tập trung vào công việc đã phân công, có thể thích nghi, điều chính phương pháp dạy học, thu hút học sinh bằng sự hài hước, đồng cảm và thấu hiểu học sinh, thể hiện sự kiên nhẫn, kiểm soát hành vi, sẵn sàng chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm với người khác, tự học để nâng cao kiến thức và công hiến cho

sự nghiệp giáo dục liên tục (Emily, 2019) Qua đó, để quản lý đội ngũ giáo viên cốt

cán, Hiệu trưởng nhà trường cần quan tâm và nắm bắt những tâm tư, nguyện vọng

và năng lực của giáo viên để phát huy hết tiềm năng của giáo viên

Theo nghiên cứu của nhóm tác giả Rosilawati Sueb cho thấy, giáo viên cốt cán là những giáo viên được nhận danh hiệu “Guru Cemerlang” và được coi là chuyên gia trong việc giảng dạy và thể hiện phẩm chất cao trong nhân cách và khả năng lãnh đạo của họ, cũng như dày dặn về kinh nghiệm dạy học Giáo viên cốt cán được đánh giá xuất sắc về kiến thức, và kỹ năng, công việc xuất sắc, giao tiếp xuất sắc và có tiềm năng xuất sắc Đặc biệt, giáo viên cốt cán cần phải có chiến lược khác nhau để quản lý hành vi của học sinh là duy nhất và có các khả năng và nhu cầu khác nhau Qua đó, để quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán hiệu quả, hiệu trường nhà trường THPT cần phải giương mẫu, đặt kỳ vọng rõ ràng vào người giáo viên, tạo cơ hội để giáo viên sáng tạo, xây dựng chiến lược quản lý thời gian hiệu quả cho giáo viên cốt cán, vận dụng công nghệ thông tin trong quản lý giáo viên và tạo phục lợi thúc đẩy động cơ, phát huy vai trò, tiềm năng làm việc của giáo viên cốt cán trong môi trường

sư phạm (Rosilawati, Hamimah, Khadijah, & Munirah, 2020)

Nhìn chung, qua các bài viết, công trình nghiên cứu của các tác giả trên thế

giới cho thấy giáo viên cốt cán là lực lượng quyết định chất lượng giáo dục trong nhà trường, hiểu được thế nào là giáo viên cốt các, vai trò, vị trí của giáo viên cốt cán trong phát triển nghề nghiệp giáo viên ở các quốc gia trên thế giới Từ đó, xây dựng công cụ quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán phù hợp với điều kiện, môi trường giáo dục nhà trường THPT

có nhiều mô hình phát triển nghề nghiệp giáo viên, một trong những mô hình đó là xây dựng và sử dụng đội ngũ giáo viên cốt (Bùi Văn Quân, 2011)

Trong bài viết của Nguyễn Tiến Dũng về “Tập huấn, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán đầu đàn - yếu tố quyết định để xây dựng nhà trường hiệu quả” cho thấy, xây dựng ĐNGV cốt cán là một trong những giải pháp đặc biệt quan trọng đối với các trường THPT hiện nay, nhằm đảm bảo chuẩn hóa về nghề nghiệp, nâng cao chuyên môn, khả năng nghiên cứu khoa học cho đội ngũ giáo viên Để quản lý ĐNGV cốt cán, trước hết nhà trường phải xác định được GV cốt cán, đồng thời hiệu trưởng nhà trường phải nhận thức đúng mức về vai trò của GV cốt cán, xây dựng và hoàn thiện chính sách, cơ chế, thân thiện, dân chủ đối với GV cốt cán, xây dựng kế hoạch phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cốt cán tiềm năng, tổ chức bồi dưỡng thông qua hoạt động theo tổ, nhóm chuyên môn (Nguyễn Tiến Dũng, 2012)

Trong bài viết của Đặng Quốc Bảo và Phạm Minh Giản về “Đội ngũ giáo viên cốt cán trường phổ thông: sứ mệnh và hành động sư phạm” cho thấy, có sự khác biệt giữa GV phương pháp và GVCC, GVCC có sứ mệnh cao cả trong nhà trường, GVCC nổi trội hơn tất cả về tài năng sư phạm và phẩm chất sư phạm, là người thực hiện hài hòa 3 sứ mệnh (truyền đạo, thụ nghiệp, giải hoặc) Người GVCC phải xuất phát từ người học và tập trung vào người học, tổ chức các hoạt động dạy học phải lấy lợi ích của người học, cộng đồng làm trung tâm, cũng như phân hóa dạy học theo khả năng tính cách người học để góp phần vào công cuộc đổi mới phương pháp dạy học Như vậy, công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trong trường THPT đòi hỏi phải có những chính sách phù hợp để thu hút, sử dụng GVCC mang lại những thành tựu mới cho giáo dục (Đặng Quốc Bảo và Phạm Minh Giản, 2013)

Tác giả Nguyễn Hữu Độ trong nghiên cứu về “mạng lưới giáo viên cốt cán”

đã chỉ ra một số biện pháp xâu dựng đội ngũ GVCC, bao gồm như: tạo nguồn GVCC thông qua con đường đào tạo, bồi dưỡng Bên cạnh đó, nhà trường cần xây dựng tiêu chí và tuyển chọn GVCC (Nguyễn Hữu Độ, Một số vấn đề về mạng lưới giáo viên cốt cán trong phát triển nghề nghiệp giáo viên, 2011) Trong một nghiên cức khác của Nguyễn Hữu Độ cho thấy, một số vấn đề liên quan đến công tác xây dựng đội ngũ giáo viên cốt cán cấp THPT thông qua việc trình bày quan niệm về người giáo viên cốt cán cáp THPT, sự cần thiết phải xây dựng đội ngũ này và bước đầu

đề xuất một số tiêu chí để lựa chọn giáo viên cốt cán cấp THPT (Nguyễn Hữu Độ,

2014, trang 7)

Trong bài viết của Đỗ Văn Hào “một số vấn đề lí luận về phát triển đội ngũ giáo viên trường trung học phổ thông chuyên” cho thấy, đội ngũ giáo viên cấp THPT cần đảm bảo về số lượng và chất lượng đáp ứng yêu cầu đổi mới hội nhập quốc tế, phù hợp theo chuyên môn, vị trí công tác Công tác phát triển đội ngũ giáo viên là làm cho đội ngũ này có năng lực và phẩm chất mới cao hơn Đồng thời, bài viết thể hiện rõ nội dung phát triển đội ngũ GV trong trường được tiếp cận theo hướng quản

lý nguồn nhân lực bao gồm: quy hoạch nguồn nhân lực dựa trên năng lực, đào tạo

và phát triển dựa trên năng lực, đánh giá nguồn nhân lực dựa trên năng lực, đãi ngộ theo năng lực (Độ Văn Hào, 2019) Đây là hường tiếp cận mới giúp người nghiên cứu định hướng và vận dụng để hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trong trường THPT của đề tài này

Trong luận văn của Hồ Thị Lệ “Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán các trường THPT huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội trong giai đoạn 2013-2016” cho thấy, vai trò quan trọng trong công tác quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán, công tác quản lý hiệu quả góp phần đào tạo nhận lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước cũng tạo ra lực lượng lao động có sức khỏe, có kỹ năng và động lực học tập suốt đời (Hồ Thị

Lệ, 2014)

Trong luận văn của Nguyễn Thị Định “Phát triển đội ngũ giáo viên cốt cán tại các trường THPT huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn trong giai đoạn hiện nay” cho thấy lực lượng GVCC của các trường THPT còn quá mỏng mà hầu hết lại bị chi phối bởi công việc giảng dạy ở mức quá tải làm ảnh hưởng đến việc tổ chức các hoạt động chuyên môn Ngoài ra, năng lực của GVCC còn nhiều hạn chế, trong đó họ chưa thể hiện được vai trò đầu tàu trong hoạt động dạy học, đặc biệt là trong công tác nghiên cứu khoa học giáo dục chưa tạo đột phát, sáng tạo Qua đó, nhà trường cần có những biện pháp trong việc tạo nguồn, quy hoạch, bồi dưỡng, đãi ngộ cho đội ngũ GVCC phù hợp, kịp thời (Nguyễn Thị Định, 2014)

Như vậy, vấn đề đội ngũ giáo viên cốt cán được nhiều tác giả nghiên cứu với

nhiều khía cạnh khác nhau Và từ việc tìm hiểu những nghiên cứu, các bài báo, tạp

chí, các luận văn nêu trên, cho thấy tầm quan trọng của đội ngũ GVCC, và vai trò của đội ngũ GVCC trong việc bồi dưỡng, phát triển nghề nghiệp của đội ngũ giáo viên cốt cán theo chuẩn nghề nghiệp, tuy nhiên chưa có công trình nghiên cứu nào

đề cập cụ thể đến hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông nhất là trong giai đoạn hiện nay, khi mà lộ trình thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018 đối với cấp Trung học phổ thông đang đến gần, cần có đội ngũ GVCC là lực lượng nồi cốt để tham gia các lớp tập huấn nhằm học tập, tiếp thu những đổi mới trong giáo dục phổ thông, đặc biệt là việc đổi mới các chương trình môn học cụ thể, và tập huấn truyền đạt lại cho tất cả giáo viên chưa được tập huấn để thực hiện tốt việc đổi mới chương trình dạy học, đồng thời đội ngũ GVCC là lực lượng tiên phong đi đầu cho việc đổi mới, sáng tạo trong dạy học, là đầu tàu khơi gợi tất cả các thành viên trong tập thể giáo dục cùng thay đổi, để đạt được mục tiêu đổi mới căn bản, toàn diện nền giao dục và đáp ứng đầy

đủ các yêu cầu về đào tạo ra thế hệ học sinh có đầy đủ phẩm chất và năng lực đáp ứng thời đại

Ngoài ra, Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT ngày 22 tháng 8 năm 2018 ban hành quy định về chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông Thông tư nêu rõ định nghĩa GV cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán (Thông tư 20/2018/BGD, Khoản 9, Điều 3), và các quy định về giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán như Tiêu chuẩn lựa chọn giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán; Quy trình lựa chọn giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán; Nhiệm vụ của giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán

1.2 Những khái niệm cơ bản của đề tài

1.2.1 Nhà trường trung học phổ thông, quản lý trường trung học phổ thông

1.2.1.1 Trường trung học phổ thông

Trường trung học phổ thông là một bậc trong hệ thống giáo dục ở Việt Nam, còn được gọi là cấp III Trung học phổ thông kéo dài 3 năm (từ lớp 10 đến lớp 12) Thông thường, độ tuổi học sinh vào lớp 10 là từ 15 tuổi Trường THPT được tổ chức

theo hai loại hình: công lập và tư thục Trường công lập do Ủy ban nhân dân quận, huyện quyết định

Trường THPT có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây: Tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục khác theo mục tiêu, chương trình giáo dục phổ thông do Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành Công khai mục tiêu, nội dung các hoạt động giáo dục, nguồn lực và tài chính, kết quả đánh giá chất lượng giáo dục; quản lý GV, cán bộ, nhân viên theo quy định của pháp luật; tuyển sinh và tiếp nhận HS; vận động HS đến trường; quản lý HS theo quy định của Bộ giáo dục và Đào tạo; thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục trong phạm vi được phân công; huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực cho hoạt động giáo dục; phối hợp với gia đình

HS, tổ chức và cá nhân trong hoạt động giáo dục; quản lý, sử dụng và bảo quản cơ

sở vật chất, trang thiết bị theo quy định của Nhà nước; tổ chức cho GV, nhân viên,

HS tham gia hoạt động xã hội; thực hiện các hoạt động về kiểm định chất lượng giáo dục; thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật

Mục tiêu của giáo dục THPT: nhằm trang bị kiến thức công dân; bảo đảm cho học sinh củng cố, phát triển kết quả của giáo dục THCS, hoàn thiện học vấn phổ thông và có hiểu biết thông thường về kỹ thuật, hướng nghiệp; có điều kiện phát huy năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học đại học, cao đẳng, trung cấp, học nghề hoặc tham gia lao động, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc (Quốc hội nước Công hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật Giáo dục , 2019)

1.2.1.2 Quản lý trường trung học phổ thông

Quản lý giáo dục cũng giống như quản lý nói chung, bao gồm lập kế hoạch,

tổ chức, lãnh đạo, kiểm tra, cụ thể như sau: Lập kế hoạch thực hiện các hoạt động giáo dục trong nhà trường; Tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục trong nhà trường; Chỉ đạo thực hiện các hoạt động trong nhà trường; Kiểm tra, đánh giá các hoạt động giáo dục nhà trường Mặt khác, có thể xem xét và kiểm nghiệm mức

độ phù hợp của quá trình hoạt động của các đối tượng quản lý với các quyết định của tổ chức đã được xây dựng (Trần Kiểm, 2012)

Quản lý nhà trường là những tập hợp tối ưu trong việc cộng tác, tham gia, hỗ trợ, phối hợp, huy động, can thiệp của hiệu trưởng nhà trường đến tập thể giáo viên,

học sinh và các cán bộ khác Nhằm tận dụng các nguồn dự trữ do nhà nước đầu tư,

xã hội đóng góp, do lao động xây dựngvà vốn lao động tự có hướng vào việc đẩy mạnh mọi hoạt động của nhà trường, mà điểm hội tụ là quá trình đào tạo thế hệ trẻ Thực hiện có chất lượng mục tiêu và có kế hoạch đưa nhà trường tiến lên trạng thái mới (Nguyễn Ngọc Quang, 1990, trang 34)

Như vậy, trong phạm vi nghiên cứu thì quản lý trường THPT là sự tác động

có mục đích, có kế hoạch, nội dung và biện pháp quản lý phù hợp từ lãnh đạo nhà trường (hiệu trưởng) đến các đối tượng quản lý là giáo viên, học sinh và các lực lượng giáo dục khác nhằm thực hiện hiệu quả nhiệm vụ và đáp ứng mục tiêu giáo dục phổ thông

1.2.2 Giáo viên trung học phổ thông, giáo viên cốt cán trường trung học phổ thông, đội ngũ giáo viên cốt cán trường trung học phổ thông

1.2.2.1 Giáo viên trung học phổ thông

Giáo viên THPT là nhà giáo thực hiện nhiệm vụ giảng dạy ở cơ sở giáo dục phổ thông (Quốc hội nước Công hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật Giáo dục , 2019)

Như vậy, giáo viên THPT là người làm nhiệm vụ giảng dạy và giáo dục trong

các trường THPT, bao gồm: Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, giáo viên bộ môn, giáo

viên làm công tác Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (bí thư, phó bí thư hoặc trợ lý thanh niên, cố vấn Đoàn) và giáo viên làm công tác tư vấn hỗ trợ học sinh trong trường THPT

1.2.2.2 Giáo viên cốt cán trung học phổ thông

Giáo viên cốt cán là giáo viên có năng lực, phẩm chất vượt trội hơn những giáo viên phương pháp, giáo viên cốt cán có thể truyền dạy hệ giá trị của đất nước, thời đại, đồng thời tạo cho học sinh có nghề và hóa giải các nghi hoặc, suy nghĩ chưa chuẩn cho học sinh (Đặng Quốc Bảo và Phạm Minh Giản, 2013)

Giáo viên cốt cán là giáo viên giỏi về chuyên môn và xuất sắc về nghiệp vụ dạy học, giáo dục, đồng thời họ còn trợ giúp tích cực đối với các đồng nghiệp trong việc phát triển năng lực (Nguyễn Hữu Độ, 2011, trang 15)

Giáo viên cốt cán là giáo viên chất lượng cao, họ có thể làm chủ một loạt các

kỹ năng và kiến thức, các kinh nghiệm và sự cam kết và niêm tin nghề nghiệp cần thiết đối với học sinh và đồng nghiệp (David & Scott, 2007)

Khoản 9 Điều 3 Quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông ban hành kèm Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT định nghĩa: Giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông cốt cán là giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông có phẩm chất đạo đức tốt; hiểu biết về tình hình giáo dục; có năng lực chuyên môn, nghiệp vụ tốt; có

uy tín trong tập thể nhà trường; có năng lực tham mưu, tư vấn, hỗ trợ, dẫn dắt, chia

sẻ đồng nghiệp trong hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ và trong hoạt động bồi dưỡng phát triển năng lực nghề nghiệp (Thông tư 20/2018/BGD)

Như vậy, giáo viên cốt cán THPT là người có thâm niên giảng dạy trong trường THPT, là người có những kiến thức và kỹ năng vượt trội hơn những giáo viên khác, đồng thời họ có thể hỗ trợ, tư vấn học sinh và đồng nghiệp trong trường và trường bạn phát triển năng lực; là người luôn biết lắng nghe, có trách nhiệm trong công việc, thích nghi, kiên nhẫn, kiểm soát hành vi, có thể điều chính phương pháp dạy học, thu hút học sinh THPT bằng sự hài hước, đồng cảm và thấu hiểu học sinh THPT, sẵn sàng chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm với đồng nghiệp

1.2.2.3 Đội ngũ giáo viên cốt cán trung học phổ thông

Đội ngũ là một khối đông người cùng chức năng nghề nghiệp, được tập hợp và

tổ chức thành một lực lượng (Nguyễn Như Ý, 2010)

Đội ngũ giáo viên là tập thể những người đảm nhiệm công tác giáo dục và dạy học có đủ tiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn và nghiệp vụ quy định, đội ngũ giáo viên

là lực lượng quyết định đến chất lượng hoạt động giáo dục của nhà trường (Từ điển giáo dục, 2001, trang 95)

Qua đó, đội ngũ giáo viên cốt cán trường THPT là tập hợp những giáo viên đầu đàn, giỏi về chuyên môn, xuất sắc về nghiệp vụ dạy học và giáo dục phổ thông,

là những giáo viên hiểu biết sâu sắc và tâm huyết với việc dạy học, giảng dạy cao hơn so với chuẩn đặt ra, có khả năng bồi dưỡng học sinh giỏi; am hiểu về hoạt động học tập, đánh giá, phát huy năng lực học sinh, giao tiếp mạnh mẽ; giúp học sinh học bằng nhiều phương pháp học khác nhau; tổ chức hướng dẫn, tư vấn cho học sinh về

học tập và các vấn đề liên quan đến học đường, tạo ra những ảnh hưởng tích cực đến kết quả học tập của học sinh và phát triển năng lực của đồng nghiệp trong trường THPT

Trong sự phân hạng của giáo viên THPT, hạng III là hạng cơ sở, nghĩa là các yêu cầu đối với giáo viên mới chỉ dừng lại ở mức tiêu chuẩn Trãi qua thời gian tích luỹ và rèn luyện, khi bước vào giai đoạn thứ hai trong sự nghiệp thăng tiến nghề nghiệp (hạng II) thì GV THPT đã tiến tới vị trí của giáo viên cốt cán trong đội ngũ nhà giáo của cấp học Các giáo viên cốt cán khi tập hợp thành đội ngũ, đội ngũ đó

sẽ có đầy đủ các đặc trưng của đội ngũ nói chung với các thành tố cấu trúc cơ bản như số lượng, cơ cấu và chất (Bộ Giáo dục và Đào tạo, 2018)

1.2.3 Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trung học phổ thông

Quản lý là sự tác động có chủ đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý nhằm đạt được mục tiêu kế hoạch đề ra trong điều kiện thay đổi (Trần Thị Tuyết Oanh et al., 2009)

Quản lý đội ngũ giáo viên phải mang tính toàn diện, chú trọng trên cả ba mặt: nhận thức, hành vi, thái độ, đồng thời phải chú ý đến vấn đề tuyển dụng và sử dụng, bồi dưỡng giáo viên (Trần Kiểm, 2004)

Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán THPT là quản lý hoạt động phát hiện, lựa chọn giáo viên giỏi đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục, đồng thời thực hiện phân công công việc, cũng như quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng giáo viên giỏi nâng cao hơn về chuyên môn, nghiệp vụ Đặc biệt, quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán THPT

là thực nhiện những chính sách phù hợp, tạo động lực làm việc tích cực và kiểm tra, đánh giá hoạt động của những giáo viên giỏi về chuyên môn, xuất sắc trong nhiệm

vụ dạy học, nhằm tạo ra những ảnh hưởng tích cực đến kết quả học tập của học sinh

và tạo môi trường thi đua, phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên trong nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đạo tạo trong nhà trường

Theo Thông tư 20/2018/BGD, Quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trong trường phổ thông là những tác động có tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý nhà trường

đến hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán nhằm đảm bảo cho hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đi vào nề nếp đạt hiệu quả và phù hợp với điều kiện thực tế của

trường, trong đó sử dụng và khai thác có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội để nâng cao chất lượng giảng dạy-giáo dục trong nhà trường theo mục đích giáo dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo, 2018)

Trong phạm vi đề tài này, quản lý đội ngũ giáo viên cốt cán trường THPT là hoạt động của chủ thể quản lý gồm lựa chọn, phân công công việc, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, tạo động lực làm việc và công tác kiểm tra đánh giá các hoạt động của đội ngũ giáo viên cốt cán đang công tác giảng dạy tại trường THPT một cách có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông

1.2.4 Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo

Theo Từ điển Tiếng Việt “Đổi mới là thay đổi cho khác hẳn với trước, hoặc làm cho thay đổi tốt hơn, tiến bộ hơn so với trước, khắc phục tình trạng lạc hậu, trì trệ và đáp ứng yêu cầu của sự phát triển” (Nguyễn Như Ý, 2010, tr.2809) Điều này cho thấy nội hàm của khái niệm đổi mới nhằm chỉ những hoạt động của con người làm thay đổi những cái cũ, lạc hậu bằng những cái mới tiến bộ hơn

Đối với giáo dục phổ thông, việc đổi mới tập trung vào phát triển trí tuệ, thể chất, hình thành phẩm chất, năng lực công dân, phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu, định hướng nghề nghiệp cho học sinh…khuyến khích học tập suốt đời Để đáp ứng nhu cầu đổi mới giáo dục THPT, phải xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục gắn liền với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng và hội nhập Đồng thời, thực hiện chuẩn hóa giáo viên, giáo viên trường THPT phải có trình độ đại học trở lên và có năng lực sư phạm (Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI, 2013)

Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo là đổi mới về nội dung chương trình và phương pháp dạy học, đổi mới trong thi cử, đảm bảo được sự phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất của học sinh được tích hợp từ nội dung chương trình và liên thông qua các cấp học Vì vậy, đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo

là đưa học sinh từ tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực thông qua thay đổi những nội dung chương trình cũ bằng những nội dung chương trình mới mang tình hòa nhập, phù hợp với các nước trong khu vực và trên thế giới, gần gũi với xu thế phát triển của xã hội