Tâm lý học lâm sàng can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ 5 6 tuổi có hành vi chống đối trong học tập tại trung tâm giáo dục hoà nhập bầu trời xanh thị trấn quốc oai thành phố hà nội

Đề tài tập trung vào nghiên cứu những đặc điểm và biểu hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ 5-6 tuổi tại Trung tâm giáo dục hòa nhập.. Phương pháp nghiên cứu lý luận - Được

Tự kỷ là một hội chứng rối loạn phát triển lan tỏa ở trẻ em, bao gồm những khiếm khuyết nặng nề về khả năng tương tác xã hội, giao tiếp và những hứng thú bó hẹp, định hình Trẻ tự kỷ điển hình có thể bị rối loạn nhiều kỹ năng phát triển như: Tự chăm sóc, ngôn ngữ, giao tiếp ứng xử, quan hệ xã hội, hành vi, cảm xúc, trí tuệ… Có nhiều dạng biểu hiện, triệu chứng tự kỷ khác nhau, nên tự kỷ còn được gọi dưới tên “Rối loạn phổ tự kỷ” Trẻ tự kỷ không chỉ là gánh nặng cho bản thân trẻ, mà còn để lại nhiều khó khăn cho gia đình và cộng đồng xã hội.

Trẻ mắc hội chứng tự kỷ sẽ gặp rất nhiều vấn đề về phát triển nhận thức, khiếm khuyết trong phát triển trí tuệ Điều này gây ra những khó khăn nghiêm trọng trong học tập, giao tiếp và hoà nhập cộng đồng Những khó khăn về nhận thức, giao tiếp đã gây trở ngại lớn trong việc kết bạn, quan hệ xã hội hay tham gia các hoạt động học tập ở trường dẫn đến trẻ tự

kỷ không thích nghi kịp và có những hành vi chống đối trong quá trình bắt đầu đi học, cảm thấy chán học và bỏ học Đặc biệt là giáo viên khi dạy trẻ

tự kỷ, thường mất rất nhiều thời gian để kiểm soát hành vi chống đối của các em Do đó, việc can thiệp hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập luôn là mối quan tâm của các giáo viên và bậc phụ huynh

Các công trình nghiên cứu riêng về hành vi, can thiệp hành vi đặc biệt

là hành vi chống đối với trẻ tự kỷ ở Việt Nam còn rất hạn chế, dù vấn đề hành vi chống đối là vấn đề phổ biến và có ý nghĩa quan trọng trong quá trình can thiệp, hỗ trợ trẻ tự kỷ nói chung và trẻ có những khó khăn về tâm

lý nói riêng

Trong quá trình phát triển của trẻ, giai đoạn trước và trong 6 tuổi là giai đoạn trẻ chuẩn bị những tiền đề quan trọng để chuẩn bị cho đời sống học đường Đây là giai đoạn trẻ có cơ hội hoà nhập cao Việc can thiệp hành vi chống đối giúp cho trẻ giảm bớt được các phản ứng chống đối trong học tập, hình thành được những hành vi mong muốn giúp các em hoà nhập tốt hơn trong trường học

Xuất phát từ những lý do trên, tác giả lựa chọn đề tài: “Can thiệp tâm

lý cho trẻ tự kỷ 5-6 tuổi có hành vi chống đối trong học tập tại Trung

tâm giáo dục hoà nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai - thành phố

Hà Nội” làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình.

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập

3.2 Khách thể nghiên cứu

Trẻ tự kỷ 5-6 tuổi có hành vi chống đối trong học tập và các giáo viên dạy trẻ tự kỷ (3 trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập 20 giáo viên tham gia dạy trẻ và 20 phụ huynh)

4 Giả thuyết khoa học

Hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ thường biểu hiện thông qua biểu hiện, thái độ và các hành động phi ngôn ngữ, đang là một thách thức đối với nhiều giáo viên dạy trẻ tự kỷ cũng như phụ huynh, gia đình trẻ Nếu can thiệp kịp thời hành vi chống đối trong học tập phù hợp với nhu cầu đặc điểm tâm lý của trẻ, thì có thể giúp trẻ hạn chế những hành vi không phù hợp, hình thành và duy trì những hành vi mong muốn, giúp trẻ học tập tốt hơn Biện pháp phân tích hành vi ứng dụng (ABA) có thể được

sử dụng hiệu quả trong quá trình can thiệp tâm lý nhằm giảm thiểu hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu các vấn đề lý luận về hành vi và hành vi chống đối trong học tập cho trẻ tự kỷ; những đặc điểm và biểu hiện về hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập

5.2 Phân tích thực trạng biểu hiện của hành vi chống đối trong của trẻ tự kỷ trong học tập tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai - thành phố Hà Nội

5.3 Can thiệp tâm lý đối với hành vi chống đối trong học tập của trẻ

tự kỷ bằng phương pháp phân tích hành vi ứng dụng Từ đó, đề xuất một

số khuyến nghị trong việc giáo dục và can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai - thành phố Hà Nội

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

6.1 Giới hạn nội dung nghiên cứu

Đề tài tập trung vào nghiên cứu những đặc điểm và biểu hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ 5-6 tuổi tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Việc can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập giới hạn trong việc sử dụng phương pháp phân tích hành vi ứng dụng (ABA).

6.2 Giới hạn về khách thể nghiên cứu

- Trẻ tự kỷ có hành vi chống đối: 3 trẻ

- Giáo viên can thiệp cho trẻ tự kỷ: 20 giáo viên

- Phụ huynh có con tự kỷ: 20 phụ huynh

6.3 Thời gian và địa bàn nghiên cứu

- Thời gian: Từ tháng 04/ 2020 - 10/ 2020

- Địa bàn: Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai - thành phố Hà Nội

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

- Được sử dụng để phân tích, tổng hợp hệ thống hoá tài liệu có liên quan nhằm thu thập, xử lý, chọn lọc và khái quát những vấn đề cơ bản về hành vi chống đối trong học tập, can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập nhằm xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài

7.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phương pháp quan sát

Đây là phương pháp chủ đạo, được sử dụng để quan sát hành vi

chống đối ở trẻ tự kỷ và quá trình thay đổi ở trẻ sau khi can thiệp tâm lý

- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

Được sử dụng để thu thập thông tin từ giáo viên về hành vi chống đối của trẻ trong học tập Đây là phương pháp chủ đạo của đề tài

- Phương pháp chuyên gia

- Phương pháp trắc nghiệm

- Phương pháp nghiên cứu trường hợp (cases study)

7.3 Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học

8 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, tài liệu tham khảo Nội dung chính của luận văn được thực hiện qua 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi

chống đối trong học tập

Chương 2: Tổ chức và phương pháp nghiên cứu

Chương 3: Kết quả nghiên cứu các hoạt động can thiệp tâm lý cho

trẻ tự kỷ 5-6 tuổi có hành vi chống đối trong học tập tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai - thành phố Hà Nội

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CAN THIỆP TÂM LÝ CHO TRẺ TỰ KỶ CÓ HÀNH VI CHỐNG ĐỐI TRONG HỌC TẬP

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Nghiên cứu về trẻ tự kỷ

1.1.1.1 Nghiên cứu về tỉ lệ trẻ tự kỷ trên thế giới

1.1.1.2 Nghiên cứu về tỉ lệ trẻ tự kỷ trong nước

1.1.2 Nghiên cứu về hành vi, hành vi chống đối của trẻ tự kỷ

1.1.2.1 Nghiên cứu về hành vi

1.1.2.2 Nghiên cứu về hành vi chống đối của trẻ tự kỷ.

1.2 Một số khái niệm cơ bản có liên quan đến đề tài

1.2.1 Hành vi và hành vi chống đối

1.2.1.1 Hành vi

Hành vi là: hành động có ý thức, là sự biểu hiện các mặt nhận thức, thái độ và hành động của con người đối với thế giới xung quanh hoặc với chính bản thân mình

1.2.1.2 Hành vi chống đối

Hành vi chống đối trong phạm vi nghiên cứu của đề tài là hành vi cố

ý làm trái ngược, không tuân thủ, bất hợp tác đối với việc thực hiện quy định nhằm đạt được sự chú ý tích cực hoặc tiêu cực, trốn, thoát khỏi các hoạt động hoặc để tự thỏa mãn mong muốn

1.2.2 Hành vi chống đối trong học tập

Hành vi chống đối trong học tập là hành vi bất hợp tác, làm trái ngược, không tuân thủ của người học đối với quy định của nhà trường, giáo viên trong việc lĩnh hội tri thức, thực hiện quy định của nhà trường

1.2.3 Trẻ tự kỷ và hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ

1.2.3.1 Trẻ tự kỷ

Tự kỷ là một dạng khuyết tật phát triển tồn tại suốt đời, thường được phát hiện trong 3 năm đầu đời Tự kỷ là do một loại rối loạn thần kinh ảnh hưởng đến chức năng của não bộ Tự kỷ có thể xảy ra không biệt giới tính, giàu nghèo, chủng tộc hay địa vị xã hội Tự kỷ được thể hiện qua các khiếm khuyết về tương tác xã hội, giao tiếp ngôn ngữ và phi ngôn ngữ, các hành vi, sở thích, hoạt động có tính hạn hẹp và lặp đi lặp lại”.

1.2.3.2 Phân loại, chuẩn đoán trẻ tự kỷ

1.2.3.3 Đặc điểm tâm lý trẻ tự kỷ 5-6 tuổi

1.2.4 Can thiệp tâm lý và can thiệp hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ

1.2.4.1 Can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ

1.2.4.2 Can thiệp hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ

Can thiệp hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ là những hoạt động can thiệp từng bước một, xây dựng kế hoạch để loại bỏ hành vi chống đối của trẻ, hình thành hành vi hợp tác tích cực của trẻ trong học tập Đây là những tác động giúp cho sự tiến bộ mỗi ngày thêm một chút, là sự đấu tranh một cách khoa học, có phương pháp để đẩy lùi giới hạn của những hành vi chống đối mà trẻ đang gặp phải

1.3 Định hướng can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ 5-6 tuổi có hành vi

and Children with Communication Handicaps).

Phương pháp hệ thống giao tiếp qua trao đổi hình ảnh (PECS - picture exchane communication system)

Phương pháp cùng chơi với trẻ (DIR/ Floor Time)

Phương pháp hoà nhập cảm giác ( SI –Sensory Intergration)

Phương pháp tâm lý - giáo dục

- Các kỹ thuật can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỉ có hành vi chống đối trong học tập:

Phương pháp can thiệp tích cực hành vi sớm (Early Intensive Behavioral Intervention - EIBI)

Phương pháp hoạt động trị liệu (Occupatoin Therapy - OT)

Phương pháp COMPC (Communication Picture)

Phương pháp PCS (Picture Communication Symbols)

Một số liệu pháp y - sinh học được sử dụng hiện nay

Ngoài ra còn có một số phương pháp can thiệp khác như: Phương pháp tâm vận động, phương pháp chỉnh âm và trị liệu ngôn ngữ, trị liệu thông qua các môn nghệ thuật, phương pháp nhóm; phương pháp lao động trị liệu, thủy trị liệu, dã ngoại trị liệu, trị liệu cảm giác, động vật trị liệu, phương pháp cắt khúc thời gian, câu chuyện xã hội….

1.3.2 Can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập bằng kỹ thuật phân tích hành vi ứng dụng ABA

Trẻ tự kỷ và hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ; Can thiệp tâm

lý và can thiệp hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ

Đặc biệt, luận văn phân tích các yếu tố cốt lõi về một số đặc điểm tâm lý và định hướng can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ 5-6 tuổi có hành vi chống đối trong học tập được phân tích trên các yếu tố cốt lõi về một số đặc điểm tâm lý của trẻ tự kỷ như: Tiêu chuẩn chẩn đoán, đánh giá trẻ tự kỷ; Đặc điểm tâm lý trẻ tự kỷ 5-6 tuổi

Một số xu hướng tiếp cận can thiệp cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập được đánh giá trên các yếu tố về: Một số lý thuyết, xu hướng can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỉ có hành vi chống đối trong học tập; Các kỹ thuật can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập

Đặc biệt, khái quát can thiệp tâm lý cho trẻ tự kỷ có hành vi chống đối trong học tập bằng kỹ thuật phân tích hành vi ứng dụng ABA Phân tích cơ sở lý luận trên đây là cơ sở để phân tích thực trạng ở chương tiếp theo

CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1 Tổ chức nghiên cứu

2.1.1 Vài nét về địa bàn và khách thể nghiên cứu

2.1.1.1 Về địa bàn nghiên cứu

2.1.1.2 Về khách thể nghiên cứu

2.1.2 Tiến trình nghiên cứu

2.1.2.1 Giai đoạn nghiên cứu lí luận

2.1.2.2 Giai đoạn nghiên cứu thực tiễn

2.1.2.3 Giai đoạn hoàn thành

2.2 Phương pháp nghiên cứu

2.2.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận

Mục đích sử dụng: Khái quát những vấn đề tâm lý liên quan đến

hành vi hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ để xây dựng cơ sở lý luận của đề tài

2.2.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

2.2.2.1 Phương pháp quan sát

Mục đích: Phương pháp quan sát cho phép thu thập thông tin về các biểu hiện hành vi chống đối của trẻ tự kỷ 5-6 tuổi trong học tập

2.2.2.2 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

Mục đích: Đánh giá thực trạng mức độ hiện biểu hiện hành vi chống đối của trẻ tự kỷ; Thực trạng nguyên nhân hành vi chống đối của trẻ tự kỷ;

Ảnh hưởng của hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong lớp học; Thực trạng hoạt động can thiệp tâm lý của giáo viên và phụ huynh sử dụng nhằm giảm thiểu hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ; Những khó khăn của giáo viên trong can thiệp tâm lý nhằm giảm thiểu hành vi chống đối của trẻ

tự kỷ trong lớp học

2.2.2.3 Phương pháp chuyên gia

Mục đích: Nhằm tìm hiểu biểu hiện hành vi chống đối của trẻ tự kỷ, các yếu tố ảnh hưởng và các hỗ trợ can thiệp tâm lý giáo dục nhằm giảm thiểu hành vi chống đối trong học tập ở trẻ tự kỷ 2.2.2.4 Phương pháp nghiên cứu trường hợp (cases study)

Mục đích: Xây dựng chân dung tâm lý của 02 trẻ tự kỷ có độ tuổi 5-6 tuổi có hành vi chống đối minh họa cho cơ sở lý thuyết

2.2.2.5 Phương pháp trắc nghiệm

Mục đích: Các trắc nghiệm phân loại được sử dụng làm công cụ nhận biết hành vi chống đối của trẻ tự kỷ

2.2.2.6 Phương pháp hồi cứu hồ sơ bệnh án của trẻ tự kỷ

Mục đích sử dụng: Phương pháp phân tích số liệu hồi cứu hồ sơ bệnh

án của trẻ được sử dụng nhằm thu thập các thông tin về tiền sử rối loạn qua lời khai từ gia đình trẻ

2.2.2.7 Phương pháp thống kê toán học

Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

Phương pháp quan sát: Tiến hành quan sát trên 3 trẻ bao gồm 2 trẻ nam, 1 nữ tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh nhằm ghi chép lại các biểu hiện hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập nguyên nhân dẫn tới hành vi và các mối quan hệ của trẻ khi xuất hiện hành vi Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Thực hiện phiếu hỏi trên 20 giáo viên và 20 phụ huynh tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời anh nhằm

đo mức độ hiểu biết, các hoạt động của giáo viên và phụ huynh nhằm giảm thiểu hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập

Phương pháp xin ý kiến chuyên gia: Tiến hành xin ý kiến các chuyên gia về biểu hiện hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập

Phương pháp nghiên cứu trường hợp: Tiến hành nghiên cứu trên 2 trường hợp điển hình về hành vi chống đối trong học tập

Phương pháp trắc nghiệm, xây dựng các công cụ đo về hiểu biết về hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ dựa trên các nghiên cứu trước đó Phương pháp hồi cứu hồ sơ bệnh án của trẻ góp phần hệ thống lại mức độ tự kỷ của trẻ thông qua hồ sơ chẩn đoán trước đó Phương pháp thống kê toán học giúp đo lường chính xác các tần suất hành vi, so sánh mức độ hiểu biết giữa giáo viên và phụ huynh về hành vi chống đối và các hoạt động can thiệp tâm lý nhằm giảm thiểu hành vi chống đối trong học tập.

CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CÁC HOẠT ĐỘNG CAN THIỆP TÂM LÝ CHO TRẺ TỰ KỶ 5-6 TUỔI CÓ HÀNH VI CHỐNG ĐỐI TRONG HỌC TẬP TẠI TRUNG TÂM GIÁO DỤC HÒA NHẬP BẦU TRỜI XANH - thị trấn QUỐC OAI - thành phốHÀ

NỘI 3.1 Thực trạng hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ 5-6 tuổi tại Trung tâm giáo dục hòa nhập Bầu Trời Xanh - thị trấn Quốc Oai -thành phố Hà Nội.

3.1.1 Thực trạng biểu hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự

(Thực hiện hành

vi 2,3 lần trong ngày)

Hành vi xuất hiện vào đầu giờ sáng và cuối giờ chiều khi cô giáo yêu cầu trẻ thực hiện một nhiệm vụ bài tập

Hoạt động giờ học cùng nhóm bạn trên lớp và giờ học đặc biệt Trẻ thực hiện hành vi để

có được bảng ghép chữ số bằng

Hành vi của trẻ làm ảnh hưởng đến giáo viên và gây tổn thương đến các bạn trong lớp

(Hành vi xuất hiện

1, 2 lần trong giờ học)

Hành vi diễn ra vào đầu giờ sáng và cuối giờ chiều trong thời điểm vào đầu giờ học

Hành vi thường diễn

ra trong giờ hoạt động nhóm (trong lúc trẻ chơi tương tác cùng nhóm bạn) và giờ học đặc biệt trẻ thực hiện hành vi để muốn xem tivi và trốn tránh việc học

Hành vi thực hiện gây ảnh hưởng đến

GV và các bạn trong lớp

Biểu hiện thường xuyên nhất của là gào thét và ném

đồ đạc khi không thích

(Hành vi xuất hiện cùng lúc 2,3, lần/

ngày và thường xuyên)

Trẻ biểu hiện hành

vi này thường vào đầu giờ sáng và cuối giờ chiều trong thời điểm

có bố mẹ đưa đón

Hoạt động giờ học đặc biệt, biểu hiện rõ nhất vào cuối giờ chiều khi mẹ chuẩn bị đón trẻ Thời điểm trẻ thực hiện hành vi

để trốn tránh việc học và được về

Khi có sự xuất hiện của bố, mẹ, trẻ thực hiện hành

vi trên người khác đặc biệt thời điểm

đó với giáo viên và với chính mẹ của trẻ

Có các biểu hiện xuất hiện liên tục, có những biểu hiện thỉnh thoảng xuất hiện nhìn chung các biểu hiện hành vi hành vi chống đối trong học tập được bộc rất rõ nét và diễn ra trong một khoảng thời gian khá dài (Biểu hiện hành vi sẽ được phân tích cụ thể hơn ở mục sau )

Nhìn chung các biểu hiện hành vi hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ rất khác nhau, với nhiều biểu hiện đang để lại báo động lớn trong can thiệp tâm lý cho trẻ ở nhóm hành vi này

Kết quả dưới đây, chúng tôi tìm hiểu những biểu hiện về hành vi chống đối của trẻ tự kỷ trong học tập:

Bảng 3.2: Thực trạng biểu hiện các hành vi chống đối

Chú thích: 5 - Luôn luôn; 4 - Rất thường xuyên; 3 - Thường xuyên; 2

- Thỉnh thoảng; 1 - Không bao giờ

Mức độ thường xuyên

ĐTB

Thứ bậc

18 Nhổ nước bọt vào mặt người khác 0 7 14 11 8 2.50 13

19 Trẻ không làm theo mong muốn, hướng dẫn từ

24 Chạy, đi lại trong lớp, chơi tự do trong giờ học 0 15 20 5 0 3.25 3

25 Lờ đi hoặc bịt tai khi nghe thấy âm thanh nào

Hành vi mà rất thường xuyên nhất xảy ra là hành vi không thực hiện nhiệm vụ trong tổng số 40 trẻ được khảo sát thì đa phần trẻ thể hiện:

“Gào thét quá nhiều làm ảnh hưởng đến người khác; Trẻ không làm theo mong muốn, hướng dẫn từ người lớn; Ồn ào hoặc la hét om sòm; Chạy, đi lại trong lớp, chơi tự do trong giờ học; Lờ đi hoặc bịt tai khi nghe thấy âm thanh nào đó”

Như vậy, hành vi chống đối của trẻ trong học tập của trẻ tự kỷ đa dạng, nhiều biểu hiện khác nhau Chúng ta biết rằng chức năng của hành vi chống đối là để không thực hiện nhiệm vụ, trẻ thực hiện chống đối để trốn tránh các nhiệm vụ được giao Điều này cho thấy nhiều trẻ chống đối bằng cách nói linh tinh khi giáo viên giao cho nhiệm vụ

Hành vi mà ít xảy ra nhất là hành vi chống đối bằng cách “Tự kéo tóc, đánh, cấu véo người khác; La hét, chửi mắng người khác; Hay đập đầu” là những hành vi tự làm tổn thương mình Trong tổng số 40 người được khảo sát (20 phụ huynh, 20 giáo viên) đều đánh giá mức độ biểu hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ tự kỷ diễn ra ở mức độ thường

xuyên và rất thường xuyên

Kết quả trên cho thấy rằng mỗi trẻ khác nhau lại có những biểu hiện hành vi khác nhau, do vậy GV cần xác định được đúng các biểu hiện hành

vi chống đối để có những biện pháp can thiệp phù hợp

3.1.1.2 Ứng xử của phụ huynh trước hành vi chống đối trong học tập

23.5

10.1

8.9 9.8

47.7

Phạt Dọa nạt Đánh Không biết Khuyên nhủ

Biểu 3.1: Ứng xử của phụ huynh trước hành vi chống đối trong học tập

Cách xử lý được các phụ huynh dùng nhiều nhất mỗi khi trẻ có biểu hiện hành vi chống đối là khuyên nhủ (47,7%) Phụ huynh thường giảng giải, chỉ cho trẻ thấy những hậu quả của hành vi và khuyên trẻ không nên tái diễn Biện pháp “phạt” cũng được áp dụng với những trẻ tự kỷ có hành

vi chống đối chiếm 23,5% Dọa nạt và đánh để trẻ sợ là cách ứng xử cũng

ít được phụ huynh chọn, “dọa nạt” chiếm 10,1%, “đánh” thấp nhất chiếm 8,9 % Còn một nhóm phụ huynh không biết phải ứng xử như nào khi trẻ xuất hiện hành vi chống đối chiếm 9,8%

Kết quả thu được từ phỏng vấn sâu cũng cho thấy điều này: “Trước đây mình cũng có đánh trẻ đôi lần, vì nhiều khi trẻ đánh nhau, gây rối rất bực Nhưng sau mình nghĩ đánh nhiều trẻ sẽ lì đòn và còn phản ứng mạnh hơn nên mỗi khi trẻ hư mình thường khuyên bảo, chỉ cho các con thấy hành vi sai trái của mình” Bên cạnh đó, một số PHHS còn trao đổi với giáo viên về những biểu hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ ở trên lớp để nắm rõ tình hình của con mình và cùng phối hợp với cô để giáo dục trẻ có những hành vi đúng chuẩn mực

3.1.1.3 Bối cảnh xuất hiện hành vi chống đối trong học tập của trẻ