1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Phân tích luận điểm: Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không còn con đường nào khác con đường cách mạng vô sản

34 2 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Phân tích luận điểm: Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không còn con đường nào khác con đường cách mạng vô sản
Người hướng dẫn Nguyễn Thùy Linh
Trường học Trường đại học Kinh tế quốc dân
Chuyên ngành Tư tưởng Hồ Chí Minh
Thể loại Bài tập lớn
Năm xuất bản 2021
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 34
Dung lượng 501,96 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Giai đoạn cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỉ XX là giai đoạn bùng nổ của các phong trào cách mạng cứu nước. Từ đây, rất nhiều cuộc cách mạng nổ ra với mong muốn giành lại quyền tự do, dân chủ cho những người công nhân, nhân dân lao động, những người thuộc tầng lớp giai cấp bị bóc lột hết sức mạnh mẽ trong xã hội. Với tư cách của một nhà cách mạng yêu nước, Hồ Chí Minh đã không ngừng phát triển tư tưởng và trí tuệ của bản thân từ việc học tập những quan điểm sáng tạo của các nhà lãnh đạo tài ba trên thế giới. Đặc biệt, Người đã bị cuốn hút bởi tư tưởng của V.I.Lênin, người đã chỉ ra đường lối đúng đắn để đem lại chiến thắng lịch sử cho cuộc Cách mạng tháng Mười Nga. Trong cuộc gặp gỡ về tư tưởng ấy, Người đã biết rằng đây chính là con đường đúng đắn nhất, phù hợp nhất, là chân lý để có thể vận dụng vào thực tiễn nước ta, áp dụng vào cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Sau nhiều nghiên cứu, rồi qua việc đúc kết kinh nghiệm, cũng như sáng tạo tư tưởng cách mạng của các nhà lãnh đạo để vận dụng một cách triệt để vào hoàn cảnh lịch sử của Việt Nam, Hồ Chí Minh đã nêu lên rằng: “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không còn con đường nào khác con đường cách mạng vô sản”. Liệu luận điểm có phần khác với các thân sĩ yêu nước trước có chính xác với hoàn cảnh Việt Nam thời bấy giờ hay không? Liệu có đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc, hòa bình mà nhân dân Việt Nam đang mong đợi hay không?

Trang 1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

- -

BÀI TẬP LỚN MÔN: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

Đề bài: Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh: “Muốn cứu nước và giải

phóng dân tộc không còn con đường nào khác con đường cách mạng vô sản.”

Giáo viên hướng dẫn : Nguyễn Thùy Linh

Hà Nội, tháng 5 năm 2021

Trang 2

DANH SÁCH SINH VIÊN THỰC HIỆN

1 Đỗ Thị Hoàng Anh : 11190116

2 Nguyễn Quỳnh Anh : 11190347

3 Nguyễn Thị Ánh : 11190658

4 Vũ Thị Diệu : 11191057

5 Bùi Thị Liễu Dương : 11191229

6 Đinh Quang Hiếu : 11191922

7 Vũ Minh Hiếu : 11191980

8 Nguyễn Văn Khương : 11192604

9 Lê Ngọc Nhật Minh : 11193404

10 Tạ Thị Uyên : 11195696

Trang 3

MỤC LỤC

I Cơ sở khoa học của luận điểm 6

1 Khái niệm cách mạng vô sản 6

2 Cơ sở lí luận 6

3 Cơ sở thực tiễn 7

4 Tiền đề tư tưởng, lí luận 10

4.1 Giá trị truyền thống của dân tộc 10

4.2 Tinh hoa văn hóa nhân loại 11

4.3 Chủ nghĩa Mác - Lê nin 12

4.4 Nhân tố chủ quan 13

II Phân tích luận điểm 14

1 Thất bại từ những con đường cứu nước đi trước là bài học kinh

nghiệm cho dân tộc ta

4 Lực lượng cách mạng là khối đại đoàn kết toàn dân, nòng cốt là

liên minh công – nông – trí

22

5 Vấn đề giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo

và gắn liền với cách mạng vô sản thế giới

24

6 Liên hệ thực tiễn với cách mạng Việt Nam 25

III Ý nghĩa của luận điểm 27

1 Định hướng đúng đắn cho cuộc tranh của nhân dân ta 27

2 Định hướng thực tiễn của cách mạng Việt Nam chứng minh là

hoàn toàn đúng đắn

29

Trang 4

IV Vận dụng luận điểm vào công cuộc đổi mới hiện nay ở Việt Nam 30

D Tài liệu tham khảo 35

Trang 5

A PHẦN MỞ ĐẦU

Giai đoạn cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỉ XX là giai đoạn bùng nổ của các phong trào cách mạng cứu nước Từ đây, rất nhiều cuộc cách mạng nổ ra với mong muốn giành lại quyền tự do, dân chủ cho những người công nhân, nhân dân lao động, những người thuộc tầng lớp giai cấp bị bóc lột hết sức mạnh mẽ trong xã hội

Với tư cách của một nhà cách mạng yêu nước, Hồ Chí Minh đã không ngừng phát triển tư tưởng và trí tuệ của bản thân từ việc học tập những quan điểm sáng tạo của các nhà lãnh đạo tài ba trên thế giới Đặc biệt, Người đã bị cuốn hút bởi tư tưởng của V.I.Lênin, người đã chỉ ra đường lối đúng đắn để đem lại chiến thắng lịch sử cho cuộc Cách mạng tháng Mười Nga Trong cuộc gặp gỡ về tư tưởng ấy, Người đã biết rằng đây chính là con đường đúng đắn nhất, phù hợp nhất, là chân lý để có thể vận dụng vào thực tiễn nước ta,

áp dụng vào cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc

Sau nhiều nghiên cứu, rồi qua việc đúc kết kinh nghiệm, cũng như sáng tạo tư tưởng cách mạng của các nhà lãnh đạo để vận dụng một cách triệt để vào hoàn cảnh lịch sử của

Việt Nam, Hồ Chí Minh đã nêu lên rằng: “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không

còn con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” Liệu luận điểm có phần khác

với các thân sĩ yêu nước trước có chính xác với hoàn cảnh Việt Nam thời bấy giờ hay không? Liệu có đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc, hòa bình mà nhân dân Việt Nam đang mong đợi hay không?

Trang 6

B PHẦN NỘI DUNG

I- Cơ sở khoa học của luận điểm

1 Khái niệm Cách mạng vô sản

Trước hết, theo định nghĩa thì cách mạng vô sản là một cuộc cách mạng xã hội và chính trị nhằm thay đổi chế độ tư bản chủ nghĩa, trong cuộc cách mạng đó, giai cấp công nhân là giai cấp lãnh đạo và cùng với quần chúng nhân dân lao động xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

2 Cơ sở lý luận quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lênin

Quan điểm của Mác-Lênin

Vào tháng 7-1920, V.I.Lênin đã hoàn thành tác phẩm “Sơ thảo lần thứ nhất Luận cương về các vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” Tác phẩm đã trở thành văn kiện được Người trình bày tại Đại hội II Quốc tế Cộng sản Thông qua tác phẩm, Lenin đã nêu lên 5

tư tưởng chiến lược lớn:

Một là, đặt vấn đề dân tộc đi đôi với vấn đề thuộc địa

Hai là, chỉ rõ trách nhiệm của các Đảng Cộng sản ở các nước đế quốc là phải ủng

hộ, giúp đỡ một cách tích cực nhất đối với phong trào giải phóng của các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc

Ba là, khẳng định các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc không những có nhiệm vụ giải

phóng khỏi ách thống trị của nước ngoài, mà còn phải đấu tranh chống lại các lực lượng phản động ở ngay trong nước mình

Bốn là, đề ra một nhiệm vụ lớn của cách mạng thế giới đó là sự đoàn kết chặt chẽ

giữa phong trào giải phóng các dân tộc thuộc địa bị áp bức với các nước đã làm cách mạng

xã hội chủ nghĩa thành công

Trang 7

Năm là, Quốc tế III đóng vai trò bộ tham mưu chung của cách mạng thế giới Nước

Nga Xô viết là ngọn cờ đầu, là căn cứ địa, là thành trì của cách mạng thế giới

V.I.Lênin đòi hỏi phải “phân biệt thật rõ nét những dân tộc bị áp bức, phụ thuộc, không được hưởng quyền bình đẳng, với những dân tộc đi áp bức, bóc lột, được hưởng đầy đủ mọi quyền lợi”; khẳng định quyền bình đẳng và quyền tự quyết của các dân tộc không phân biệt màu da Người yêu cầu các Đảng Cộng sản cần phải “tố cáo những việc

vi phạm thường xuyên nguyên tắc bình đẳng giữa các dân tộc và những sự đảm bảo quyền lợi của các dân tộc thiểu số trong tất cả các quốc gia tư bản chủ nghĩa” Ngoài ra, “điều quan trọng nhất là phải làm cho vô sản và quần chúng lao động của tất cả các dân tộc và tất cả các nước gần gũi nhau để tiến hành cuộc đấu tranh cách mạng chung nhằm lật đổ bọn địa chủ và giai cấp tư sản Chỉ có sự gần gũi ấy mới bảo đảm việc chiến thắng chủ nghĩa tư bản; nếu không có chiến thắng đó thì không thể thủ tiêu được ách áp bức và tình trạng bất bình đẳng”

Sau khi Nguyễn Ái Quốc đọc bản “Sơ thảo lần thứ nhất Luận cương về các vấn đề dân tộc và thuộc địa”, cùng với những trải nghiệm vốn có của Người trong suốt hành trình bôn ba tại các nước trên thế giới, Người đã tìm thấy những chỉ dẫn về con đường giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa nói chung cũng như đối với Việt Nam nói riêng Nguyễn Ái Quốc hoàn toàn tin tưởng V.I.Lênin và Quốc tế Cộng sản.Người đã trở thành một trong những người sáng lập Đảng Cộng sản Pháp và cũng trở thành người cộng sản Việt Nam đầu tiên Đó là một sự kiện chính trị vô cùng quan trọng trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và trong lịch sử cách mạng Việt Nam

Có thể khẳng định, tác phẩm này chính là lời giải đáp cho những câu hỏi về vận mệnh dân tộc, soi sáng con đường giải phóng dân tộc – con đường cách mạng vô sản

3 Cơ sở thực tiễn

Cuối thế kỷ XIX, thực dân Pháp cơ bản đã hoàn thành công cuộc xâm lược và bình định nước ta, mong muốn biến Việt Nam ta từ một nước độc lập trở thành nước thuộc địa

Trang 8

của Pháp Như vậy, ở thời kì này, Việt Nam là một nước thuộc địa nửa phong kiến

với hai mâu thuẫn cơ bản:

Một là, mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp xâm

lược và tay sai

Hai là, mâu thuẫn giữa nhân dân Việt Nam mà chủ yếu là nông dân với giai

cấp địa chủ phong kiến

Chính sự áp bức bóc lột nặng nề của bọn thực dân mà từ đây, nhiều cuộc khởi

nghĩa đã được nổi dậy nhằm chống lại ách thống trị tàn bạo và giành lấy hòa bình

cho đất nước ta Mở đầu là phong trào của các sỹ phu yêu nước theo ý thức hệ phong

kiến tiêu biểu như phong trào Cần Vương, khởi nghĩa Yên Thế của Hoàng Hoa Thá,

khởi nghĩa của Trương Định, Nguyễn Trung Trực ở Miền Nam, Phan Đình Phùng

ở Miền Trung, Nguyễn Thiện Thuật, Nguyễn Quang Bích ở Miền Bắc Sự thất bại

của các cuộc khởi nghĩa này về bản chất thể hiện sự bất lực, sự lỗi thời của hệ tư

tưởng phong kiến trước nhiệm vụ lịch sử

Sang đầu thế kỷ XX, phong trào yêu nước chuyển dần sang xu hướng dân chủ

tư sản với các phong trào Đông du, Duy tân, Đông kinh nghĩa thục nổi lên mạnh

mẽ và rộng khắp nhưng nhanh chóng thất bại vì đường lối cách mạng không rõ ràng,

không huy động được mọi tầng lớp nhân dân, tư tưởng còn sai lầm, cầu viện nước

ngoài, không độc lập tự chủ

Sự thất bại của phong trào yêu nước nói lên sự khủng hoảng về đường lối chính trị

ở Việt Nam, sự thiếu hụt về lực lượng, vũ khí, đặc biệt là thiếu đi đường lối chỉ đạo đúng đắn Do đó, đòi hỏi khách quan của thực tiễn lúc này là phải tìm kiếm một đường lối mới

để giải phóng dân tộc Việt Nam Có thể nói, Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước là

một tất yếu lịch sử

Lịch sử thế giới trong giai đoạn này cũng có những biến chuyển hết sức to

lớn Cuối thế kỷ XIX, CNTB đã chuyển sang giai đoạn CNTB độc quyền, với đặc

điểm quan trọng nhất của nó là xâm chiếm thuộc địa Thống trị và xâm chiếm thuộc

Trang 9

địa đã đẩy mạnh phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới Chủ nghĩa đế quốc trở thành kẻ thù chung của nhân dân thuộc địa Từ đó dẫn đến cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân giành độc lập dân tộc, gắn bó với cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản thế giới là đặc điểm mới của thời đại

Qua sự thất bại của các phong trào cứu nước cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, Nguyễn Tất Thành tuy chưa nhận thức được đặc điểm của thời đại, nhưng Người cũng thấy rõ con đường cứu nước của các bậc tiền bối cách mạng là không phù hợp, không đem lại kết quả Người phải đi tìm một con đường mới Mục đích ra đi lúc đầu là tìm hiểu tại sao và bằng cách nào mà các nước phương Tây giàu mạnh? Cái gì ẩn giấu đằng sau những câu châm ngôn lý tưởng về Tự do, Bình đẳng, Bác ái? Những năm hoạt động tại nước ngoài đã giúp Nguyễn Ái Quốc hiểu sâu sắc hơn về bản chất của chủ nghĩa đế quốc Năm

1911, khi Người đến cảng Mácxây đã tận mắt chứng kiến cảnh chết chóc của người da đen dưới roi vọt tàn nhẫn của bọn thực dân Pháp Sang năm 1912, khi đến thăm pho tượng

Nữ thần tự do tại Mỹ, điều Người chú ý nhất không phải là ánh hào quang quanh đầu tượng mà Người xúc động trước cảnh những nô lệ da đen dưới chân tượng Xem xét hai cuộc cách mạng là Cách mạng tư sản Mỹ (1776) và Cách mạng tư sản Pháp (1789) Nguyễn

Ái Quốc đã học hỏi được nhiều điều Tuy vậy, Người vẫn đánh giá “Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh Mỹ, nghĩa là cách mệnh tư bản, cách mệnh không đến nơi, tiếng là cộng hòa và dân chủ, kỳ thực thì trong nó tước lục công nông, ngoài thì nó áp bức thuộc địa Cách mệnh đã 4 lần rồi mà nay công nông Pháp hẵng còn phải mưu cách mệnh lần nữa mới hòng thoái khỏi vòng áp bức.”

Năm 1917, Cách mạng tháng Mười Nga dành thắng lợi Đây được xem là sự kiện chính trị lớn nhất của thế kỷ XX, mở ra một trang thời đại mới trong lịch sử loài người, thời đại chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội, thời đại thắng lợi của cách mạng giải phóng dân tộc và cách mạng vô sản “Trong thế giới bây giờ chỉ có cách mạng Nga là đã thành công, và thành công đến nơi, nghĩa là dân chúng được hưởng cái tự do, bình đẳng thật, không phải tự do và bình đẳng giả dối như đế quốc chủ nghĩa Pháp khoe khoang bên An Nam” Với thắng lợi của cách mạng tháng Mười Nga đã lật đổ nhà nước tư sản, thiết lập Chính quyền Xô viết; nhiều dân tộc vốn là thuộc địa của đế quốc Nga đã được tự do, được

Trang 10

hưởng quyền tự quyết, độc lập” Chính cuộc cách mạng này đã làm “thức tỉnh dân tộc Châu Á”, từ đó tác động mạnh mẽ tới tư tưởng của Nguyễn Ái Quốc Bị thu hút bởi sự kiện lịch sử gây chấn động thế giới, Nguyễn Ái Quốc được tiếp cận với Luận cương của V.I Lênin “Về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” khi còn ở Pháp Chính từ trong bản luận cương này Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh đã tìm ra con đường cứu nước, giải phóng cho dân tộc Việt Nam Việc lựa chọn đi theo con đường cách mạng vô sản, con đường của Cách mạng tháng Mười Nga, theo chủ nghĩa Mác - Lênin đã đánh dấu sự thay đổi và trưởng thành vượt bậc trong nhận thức của vị lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, đồng thời là bước ngoặt quan trọng đối với cách mạng Việt Nam

4 Tiền đề tư tưởng, lí luận

4.1 Giá trị truyền thống của dân tộc

Những truyền thống tốt đẹp cao quý của dân tộc ta đã được hình thành và duy trì, gìn giữ ngay từ những ngày đầu của thời kỳ dựng nước, giữ nước Đó là truyền thống yêu nước, đoàn kết; là truyền thống nhân nghĩa cần cù, yêu lao động; là tinh thần hiếu học, lạc quan…

Chủ nghĩa yêu nước chính là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong những truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam Đó là động lực, sức mạnh giúp dân tộc Việt Nam chống lại mọi kẻ thù xâm lược, vượt qua mọi khó khăn trong công cuộc dựng nước và giữ nước Hồ Chí Minh đã chú ý kế thừa, phát triển tinh thần đấu tranh anh dũng, bất khuất vì độc lập,

tự do của Tổ quốc, nhằm bảo vệ chủ quyền quốc gia và sự toàn vẹn lãnh thổ của chủ nghĩa yêu nước Việt Nam Chính sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước đã thúc giục người con trai Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước Từ thực tiễn đó Bác đã đúc kết thành chân lý: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là truyền thống quý báu của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước.”

Trang 11

Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc còn thể hiện qua từng phong tục nhỏ như việc quây quần bên mâm cơm gia đình cũng phần nào cho ta thấy được sự gắn kết của người Việt Bác đã từng nói: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết Thành công, thành công, đại thành công” để thể hiện truyền thống đoàn kết là một điều không thể thiếu trong cuộc sống của con người Việt Nam

Ngoài ra, đức tính cần cù, chịu khó, tinh thần hiếu học, lạc quan, ý chí bất khuất, kiên cường còn được thể hiện rõ qua con người Hồ Chí Minh Trong những năm tháng bôn ba nước ngoài dù gặp bao nhiêu khó khăn vất vả nhưng Bác chưa bao giờ có ý định

bỏ cuộc Không những thế, chính hoàn cảnh khắc nghiệt, khó khăn lại là môi trường để Bác phát huy sức mạnh của mình Bác biết khoảng 28 thứ tiếng, đọc thông viết thạo 7 thứ tiếng chủ yếu đều nhờ tự học Chính sự cần cù,chăm chỉ của Bác, của nhân dân Việt Nam

đã tạo nên nếp sống tốt đẹp, lành mạnh trong tư tưởng của mọi người

4.2 Tinh hoa văn hóa nhân loại

Đó là sự kết hợp giữa những giá trị truyền thống của văn hóa phương Đông và những thành tựu văn hóa phương Tây để góp phần hình thành nhân cách Hồ Chí Minh

Về nho giáo, Hồ Chí Minh đã chú ý kế thừa và đổi mới tư tưởng dùng nhân trị, đức trị để quản lý xã hội Kế thừa và phát triển tư tưởng xây dựng một xã hội lý tưởng trong

đó công bằng, bác ái, nhân, nghĩa, trí, dũng, tín, liêm được coi trọng để có thể đi đến một thế giới đại đồng với hòa bình, không có chiến tranh, các dân tộc có quan hệ hữu nghị và hợp tác Đặc biệt Hồ Chí Minh còn chú ý kế thừa, đổi mới và phát triển tinh thần trọng đạo đức của Nho giáo trong việc tu dưỡng rèn luyện con người và trong công tác xây dựng Đảng

Về Phật giáo, Hồ Chí Minh chú ý kế thừa và phát triển tư tưởng vị tha, yêu thương

con người, khuyến khích làm việc thiện, chống lại điều ác; đề cao quyền bình đẳng của con người và chân lý Vận dụng sáng tạo những quan điểm tích cực hướng nhân dân theo Đạo phật, đoàn kết toàn dân vì nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và

Trang 12

giàu mạnh Luôn luôn chú trọng kế thừa, phát triển tư tưởng nhân bản, đạo đức tích cực trong Phật giáo để xây dựng con người, xã hội hiện nay

Bên cạnh đó Hồ Chí Minh còn kế thừa, phát triển tư tưởng của các trường phái khác nhau trong các nhà tư tưởng phương Đông cổ đại khác như Mặc Tử, Hàn Phí Tử, Quản Tử,… những trào lưu tư tưởng tiến bộ như chủ nghĩa Găngđi, chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn Hồ Chí Minh đã phát triển sáng tạo những quan điểm về dân tộc, dân quyền, dân sinh của Tôn Trung Sơn trong cách mạng dân chủ tư sản thành tư tưởng đấu tranh cho Độc lập - Tự do - Hạnh phúc của con người và dân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản

Cùng với tư tưởng triết học phương Đông, Hồ Chí Minh đã tiếp thu những tư tưởng tiến bộ, phóng khoáng, hiện đại từ những nhà lãnh đạo tài ba trên thế giới Người quan tâm, tìm hiểu khẩu hiệu nổi tiếng Tự do - Bình đẳng - Bác ái của cuộc đại cách mạng Pháp năm 1789 Kế thừa, phát triển những quan điểm nhân quyền, dân quyền trong bản Tuyên ngôn Độc lập của Mỹ năm 1776, bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Pháp năm 1791 và đề xuất quan điểm về quyền mưu cầu độc lập, tự do, hạnh phúc của các dân tộc Nghiên cứu tư tưởng nhân văn, dân chủ và nhà nước pháp quyền của các nhà khai sáng phương Tây Trong hành trình tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã tự làm giàu vốn trí tuệ của mình bằng vốn trí tuệ của thời đại từ đó suy ngẫm, lựa chọn, kế thừa, đổi mới

và phát triển

Đối với Hồ Chí Minh, Chủ nghĩa Mác-Lênin là thế giới quan, phương pháp luận trong nhận thức và hoạt động cách mạng Là tiền đề lý luận quan trọng nhất, có vai trò quyết định trong việc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh Hồ Chí Minh đã tiếp thu chủ nghĩa Mác-Lênin trên nền tảng tri tri thức văn hóa tinh túy được chắt lọc cùng với những hiểu biết phong phú mà Người tích lũy được thông qua hoạt động đấu tranh thực tiễn vì mục tiêu giải phóng dân tộc Từ những tiếp thu ban đầu đối với tư tưởng Lênin, Hồ Chí Minh đã tiến dần tới việc nghiên cứu sâu sắc hơn chủ nghĩa Mác, tiếp thu có chọn lọc những tư tưởng trong chủ nghĩa Mác – Lênin, nắm lấy bản chất đồng thời bổ sung, phát

Trang 13

triển, làm phong phú chủ nghĩa Mác - Lênin và áp dụng vào thực tiễn cách mạng Việt Nam

Đặc biệt Hồ Chí Minh là người có tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo, giàu tính phê phán, đổi mới và cách mạng Khám phá và vận dụng đúng quy luật chung của xã hội, của cách mạng thế giới vào hoàn cảnh cụ thể của dân tộc khái quát thành tư tưởng và vận dụng vào thực tiễn

b.Tài năng hoạt động, tổng kết thực tiễn phát triển lý luận:

Hồ Chí Minh có vốn sống và thực tiễn cách mạng phong phú, phi thường Trong suốt những năm bôn ba nước ngoài, Bác đã không ngừng quan sát, học tập trau dồi cho mình những hiểu biết sâu sắc về chủ nghĩa đế quốc thực dân Bác thấu hiểu phong trào giải phóng dân tộc, xây dựng xã hội chủ nghĩa, xây dựng Đảng cộng sản Và từ đó Bác đã hiện thực hóa tư tưởng, lý luận cách mạng vào thực tiễn đồng thời tổng kết thực tiễn, bổ sung vào lý luận,tư tưởng cách mạng

II Phân tích luận điểm

Trang 14

Nguyễn Ái Quốc, với tư duy phóng khoáng, với tình yêu nước nồng nàn cùng những kinh nghiệm và sự trưởng thành trong tư tưởng đạt được sau nhiều năm bôn ba trên thế giới, đặc biệt là sau khi nghiên cứu các học thuyết của chủ nghĩa Mác-Lênin, Người đã sớm nhận thức rõ: đối tượng của cách mạng là chủ nghĩa thực dân đế quốc và tay sai; mục tiêu của cách mạng là đấu tranh giải phóng dân tộc, giành độc lập dân tộc

và thiết lập chính quyền của nhân dân; nhiệm vụ của cách mạng là đánh đuổi đế quốc giành độc lập, từ đó đánh đổ phong kiến giành ruộng đất cho dân cày Chính vì vậy,

Người lựa chọn khuynh hướng chính trị vô sản và khẳng định: “Muốn cứu nước và giải

phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” Chỉ có

chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao động trên thế giới khỏi ách nô lệ

1 Thất bại từ những con đường cứu nước đi trước là bài học kinh nghiệm cho dân tộc ta

Các phong trào yêu nước và các cuộc khởi nghĩa trong nước chưa thực tế, thiếu đường lối chỉ đạo đúng đắn

Từng được chứng kiến các phong trào cứu nước của ông cha ta và hoàn toàn khâm phục tinh thần yêu nước của họ, nhưng Nguyễn Ái Quốc không tán thành con đường cứu nước mà họ đưa ra Người nhận xét về phong trào Đông Du của cụ Phan Bội Châu chẳng khác nào “Đuổi hổ cửa trước, rước beo cửa sau”, con đường của Phan Châu Trinh cũng chả khác gì “Xin giặc rủ lòng thương” còn con đường của Hoàng Hoa Thám trong khởi nghĩa Yên Thế tuy có phần gắn liền với thực tế xã hội nhưng vẫn “mang nặng cốt cách phong kiến” Đây là lần đầu tiên trong lịch sử chúng ta phải đối đầu với một kẻ thù khác hẳn với chúng ta về nền văn minh và văn hóa Kẻ thù là chủ nghĩa tư bản mạnh hơn ta nhiều lần, với các phương tiện chiến tranh cũng hiện đại hơn ta Do đó, trong đường lối cách mạng cũ đều không thể giành thắng lợi Chủ nghĩa tư bản không những có nền văn minh hơn hẳn chúng ta mà còn trở thành một hệ thống trên toàn thế giới Vì vậy, để đối phó với nó, Người không đồng tình với những con đường cũ và muốn tìm một con đường mới, con đường chắc chắn và nhất định thành công

Trang 15

Sau thất bại của những phong trào yêu nước theo quan điểm phong kiến và dân chủ

tư sản, Nguyễn Ái Quốc, trong tư thế một người lao động, ra đi tìm đường giải phóng dân tộc (5/6/1911) Hành trang của Nguyễn Ái Quốc không có gì khác ngoài tấm lòng yêu nước vô bờ bến cùng ý chí quyết tâm giành lại độc lập tự do cho dân tộc Nhưng nếu chỉ

có lòng yêu nước như vậy, liệu có đủ để người đánh bại sự tàn bạo của bọn thực dân phong kiến? Chúng mạnh hơn ta rất nhiều, về cả thể chất lẫn sự hiện đại của trang thiết bị Chúng sẵn sàng đô hộ, bóc lột và tra tấn đồng bào ta không thương tiếc thì liệu tình yêu nước to lớn có đủ để làm cảm động trái tim của lũ cướp nước dã man kia?

Bằng chính sự tin tưởng vào bản thân mình dù chỉ có hai bàn tay trắng nhưng Nguyễn Ái Quốc vẫn có thể bôn ba khắp nơi, để rồi Người làm bạn và học tập được rất nhiều tư tưởng hay từ các nhà lãnh đạo trên thế giới Người đi hết từ châu Á sang Châu

Âu rồi tới Châu Mỹ để quan sát cuộc sống của người dân lao động Và đặc biệt, người chú

ý nhất là hình ảnh của những người nô lệ da đen Họ phải mặc những trang phục nghèo nàn, cũ kĩ và trở thành trò tiêu khiển, sự chỉ trỏ, cười đùa, giễu cợt của những tầng lớp xung quanh Thậm chí, có những nơi, người da đen bị đối xử như một món hàng đang trao đổi tại hội chợ thương mại quốc tế hay chợ nô lệ Và sau khi xem xét tất cả, Nguyễn Ái Quốc nhận ra rằng: đâu đâu trên thế giới cũng chỉ có hai loại người là thiểu số đi áp bức bóc lột, còn đa số quần chúng nhân dân lao động là những người bị áp bức bóc lột

Cách mạng tư sản không triệt để

Năm 1918, Nguyễn Ái Quốc trở lại Pháp và tích cực tham gia vào các hoạt động của phong trào công nhân Pháp Nhờ vào sự giúp đỡ của các đồng chí công nhân Pháp, năm 1919, Nguyễn Ái Quốc đã gia nhập Đảng xã hội Pháp Chỉ khi được sống và làm việc trong môi trường nước Pháp, Nguyễn Ái Quốc mới hiểu ra ở nước Pháp cũng có nhiều người lao động nghèo khổ như ở Việt Nam Ở đây, giai cấp tư sản cũng tàn bạo như chính tại quê hương mình Hơn nữa, điều mà Người không thể ngờ được rằng, trên chính nước Pháp lại có hai nước Pháp: một của giai cấp tư sản và một của giai cấp nhân dân lao động Mặc dù cùng tồn tại song song nhau trên một vùng đất, nhưng hai giai cấp lại như hai thái cực hoàn toàn khác nhau, giai cấp này đè lên giai cấp kia, chà đạp lẫn nhau để

Trang 16

sống, để tồn tại “Tư bản, dùng chữ Tự do, Bình đẳng, Đồng bào để lừa dân xúi dân đánh

đổ phong kiến Khi đánh đổ phong kiến rồi thì lại thay phong kiến mà áp bức nhân dân.”

Năm 1919, Nguyễn Ái Quốc thay mặt những người dân Việt Nam yêu nước gửi đến hội nghị Vécsai bản “Yêu sách của nhân dân An Nam” để đòi quyền lợi cho các dân tộc

ở Đông Dương Bản yêu sách không được thực dân Pháp chấp nhận, song nó đã để lại một tiếng vang lớn trong dư luận thế giới Cũng từ đây, Nguyễn Ái Quốc đã rút ra được bài học quan trọng rằng “Sự nghiệp giải phóng dân tộc mình phải dựa vào chính sức mạnh của mình chứ không phải dựa vào sức mạnh của các lực lượng bên ngoài”

Khi tìm hiểu thực tiễn cách mạng tư sản tại Pháp và Mỹ, Người nhận thấy rằng

“Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh Mỹ, nghĩa là cách mệnh tư bản, cách mệnh không đến nơi; tiếng là cộng hòa và dân chủ, kỳ thực trong thì nó tước lục công nông ngoài thì

nó áp bức thuộc địa” Chính vì lẽ đó, Người không đi theo con đường cách mạng tư sản

2 Tin tưởng vào Lênin và quốc tế thứ ba là cơ sở cho con đường giải phóng dân tộc

Cách mạng tháng Mười Nga thành công triệt để

Năm 1917 đánh dấu một sự kiện quan trọng có tác động đến công cuộc giải phóng dân tộc trên toàn thế giới, đó là thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga Tính đến thời điểm này, chỉ có Cách mạng tháng Mười Nga là thắng lợi một cách triệt để Nó không chỉ đánh dấu sự ra đời của nhà nước vô sản đầu tiên trên thế giới mà còn đặt nền móng cho một chế độ xã hội phù hợp nhất với các lợi ích cơ bản của con người Điều đó giúp khẳng định một chân lý: dưới sự lãnh đạo của một Đảng Cộng sản chân chính, hết lòng vì lợi ích, hạnh phúc của nhân dân, toàn tâm, toàn ý phục vụ nhân dân thì lý tưởng cách mạng

xã hội chủ nghĩa mới có thể được thực hiện đến cùng, mới đem lại được tự do, bình đẳng thực sự cho mọi người Không ai có thể hoài nghi về thắng lợi mà cách mạng tháng Mười Nga đem lại, một cuộc cách mạng đã làm rung chuyển cả thế giới Thắng lợi này là niềm tin, là hy vọng cho tầng lớp nhân dân lao động trên khắp thế giới Người Nga họ làm được thì dân tộc ta cũng làm được Nguyễn Ái Quốc tin tưởng vào Lênin, tin tưởng vào con

Trang 17

đường Lênin đã lựa chọn để giải phóng cho dân tộc mình Thông qua cuộc cách mạng này, chúng ta có thể thấy rằng muốn cách mệnh thành công thì phải lấy dân chúng làm gốc, phải có Đảng vững mạnh, phải bền gan, phải hy sinh, phải thống nhất Đó là chân lý

để hoàn thành công cuộc cách mạng cho dân tộc

Cách mạng Tháng Mười Nga để lại những phương pháp cũng như những bài học kinh nghiệm vô giá cho các quốc gia, dân tộc trong cuộc đấu tranh cách mạng vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; mở ra một trang mới trong lịch sử phát triển nhân loại, đánh dấu một xu thế phát triển tất yếu, một thời đại mới - thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi thế giới Nhận thức về ý nghĩa của cách mạng tháng Mười Nga, Nguyễn Ái Quốc viết: “Giống như mặt trời chói lọi, cách mạng tháng Mười chiếu sáng khắp năm châu, thức tỉnh hàng triệu, hàng triệu người bị áp bức bóc lột trên trái đất Trong lịch sử loài người chưa từng có cuộc cách mạng nào có ý nghĩa to lớn và sâu xa như thế”

Con đường giải phóng dân tộc

Năm 1920 người bắt gặp Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc

và vấn đề thuộc địa của Lênin đăng trên báo Nhân đạo Sau khi nghiên cứu kỹ luận cương của Lênin, cũng như xem xét kết quả từ Cách mạng tháng Mười Nga mang lại, Nguyễn

Ái Quốc đã tìm thấy một con đường cứu nước phù hợp cho dân tộc Việt Nam Con đường

đó là muốn cứu nước, muốn giải phóng dân tộc không còn con đường nào khác ngoài

con đường cách mạng vô sản Đây là con đường cách mạng triệt để nhất phù hợp với yêu

cầu của cách mạng Việt Nam và xu thế phát triển của thời đại Trong bài Con đường dẫn

tôi đến chủ nghĩa Lênin, Người kể lại: “Luận cương của Lênin làm cho tôi rất cảm động,

phấn khởi, sáng tỏ, tin tưởng biết bao! Tôi vui mừng đến phát khóc lên Ngồi một mình trong buồng mà tôi nói to lên như đang nói trước quần chúng đông đảo: “Hỡi đồng bào bị đoạ đày đau khổ! Đây là cái cần thiết cho chúng ta, đây là con đường giải phóng chúng ta!” Từ đó tôi hoàn toàn tin theo Lênin, tin theo Quốc tế thứ ba” Học thuyết cách mạng

vô sản của chủ nghĩa Mác-Lênin được Người vận dụng một cách sáng tạo trong điều kiện cách mạng Việt Nam

Ngày đăng: 13/06/2023, 16:40

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w