Tiểu luận cao học tư tưởng hồ chí minh về phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ PHƯƠNG PHÁP, TÁC PHONG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ VÀ SỰ CẦN THIẾT PHẢI BỒI DƯỠNG PHƯƠNG PHÁP TÁC PHONG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ CHO CÁN BỘ CHÍNH T

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ PHƯƠNG PHÁP, TÁC PHONG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ VÀ SỰ CẦN THIẾT PHẢI BỒI DƯỠNG PHƯƠNG PHÁP TÁC PHONG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ CHO CÁN BỘ CHÍNH TRỊ Ở PHÂN

ĐỘI HIỆN NAY

Phương pháp, tác phong công tác là một trong những yếu tố quan trọngtạo nên chất lượng người cán bộ Trong bất kỳ hoạt động nào, để đạt được kếtquả cao nhất theo mục đích đã xác định, đòi hỏi con người phải có phươngpháp, tác phong công tác phù hợp

Theo quan niệm phổ biến hiện nay: Phương pháp, tác phong công tác làbiện pháp, cách thức, lề lối, cung cách để chủ thể tiến hành một công việc nào

đó nhằm đạt được kết quả cao nhất theo mục đích đã xác định Phương pháp,tác phong công tác bao giờ cũng gắn liền với chủ thể hoạt động, gắn liền vớiquá trình hình thành và phát triển của xã hội loài người, là công cụ, phươngtiện để con người nhận thức và cải tạo thế giới Trước khi hành động conngười đều phải xác định cách thức, biện pháp, lề lối và cung cách tác độngđến đối tượng nhằm đạt được kết quả mong muốn Mỗi con người, nhómngười hay tập đoàn người đều có những mục đích hoạt động không giốngnhau Mặt khác, phạm vi, tính chất hoạt động của con người vô cùng rộng lớn

và đa dạng nên không thể có phương pháp, tác phong công tác chung cho mọilĩnh vực hoạt động, cho mọi chủ thể hoạt động Ở mỗi lĩnh vực hoạt động đều

có phương pháp, tác phong đặc trưng, trong mỗi hình thức, mỗi lĩnh vực hoạtđộng lại có phương pháp, tác phong riêng như: phương pháp, tác phongngành, chuyên ngành, chuyên biệt, đặc thù, vv …

Để xác định phương pháp, tác phong cho một hoạt động cụ thể bao giờcũng dựa theo những cơ sở phương pháp luận nhất định, dựa trên cơ sở lý

luận và thực tiễn về lĩnh vực hoạt động được thể hiện ra bằng những quytrình, quy phạm, những thao tác theo một trình tự nhất định, phải đảm bảotính lôgíc, khoa học và được đo bằng hiệu quả hoạt động thực tế.

Công tác đảng, công tác chính trị là một bộ phận của công tác xây dựngĐảng và công tác vận động quần chúng của Đảng, là sự vận dụng những nộidung của công tác xây dựng Đảng và công tác vận động quần chúng của Đảngvào một tổ chức cách mạng đặc thù - tổ chức quân đội và vào một bộ phậnquần chúng đặc thù - bộ phận quần chúng cách mạng cầm súng tiến hành đấutranh vũ trang Thực chất đó là hoạt động đi sâu vào đời sống bộ đội nhằmgiữ vững đường lối chính trị của Đảng, không ngừng phát huy bản chất,truyền thống quân đội cách mạng của giai cấp vô sản Nó là hoạt động đối vớicon người, là công tác xây dựng và phát huy sức mạnh của những con người

và sức mạnh của những tập thể trong lực lượng vũ trang Do vậy, phươngpháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị phải hết sức cách mạng vàkhoa học

Từ quan niệm chung về phương pháp, tác phong công tác, từ bản chấthoạt động công tác đảng, công tác chính trị có thể quan niệm: Phương pháp,tác phong công tác đảng, công tác chính trị là một hệ thống những cách thức,biện pháp, lề lối làm việc với tính cách là một hệ thống các quan điểm,nguyên tắc xuất phát từ bản chất sự lãnh đạo của Đảng, bản chất của hoạtđộng công tác đảng, công tác chính trị và những đặc điểm tác động để xácđịnh và chỉ đạo hành động, nhận thức của cán bộ, đảng viên, để xây dựng tổchức và con người trong quân đội vững mạnh

Phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị có vị trí, vaitrò hết sức quan trọng, liên quan trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả công tácđảng, công tác chính trị Nó gắn bó chặt chẽ với phẩm chất, năng lực của

người cán bộ chính trị, bao gồm những yếu tố cơ bản như: phẩm chất chínhtrị, đạo đức, kiến thức, kỹ xảo, kỹ năng công tác đảng, công tác chính trị.

Là người sáng lập, giáo dục và rèn luyện Quân đội nhân dân Việt Nam,Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặc biệt chăm lo xây dựng quân đội về mọi mặt,trong đó Người rất chú trọng bồi dưỡng, rèn luyện phương pháp, tác phongcông tác cho cán bộ quân đội nói chung, phương pháp, tác phong công tácđảng, công tác chính trị cho cán bộ chính trị nói riêng để đáp ứng yêu cầu,nhiệm vụ Theo Hồ Chí Minh, đối với một đảng mácxít thì bản chất cáchmạng, khoa học không chỉ thể hiện ở đường lối, mà còn thể hiện ở phươngpháp, tác phong công tác Người chỉ rõ: “Cán bộ, đảng viên làm việc khôngđúng, không khéo thì còn nhiều khuyết điểm, khuyết điểm nhiều thì thành tích

ít, khuyết điểm ít thì thành tích nhiều Đó là lẽ tất nhiên”1 Người nhấn mạnh:nếu cán bộ không có phương pháp, tác phong công tác tốt thì chẳng nhữngcông việc không hoàn thành mà còn làm nảy sinh khuyết điểm Tư tưởng củaChủ tịch Hồ Chí Minh về phương pháp, tác phong công tác đảng, công tácchính trị đến nay vẫn còn nguyên giá trị, là chuẩn mực để chúng ta học tập,rèn luyện, phấn đấu

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị.

1 1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp công tác đảng, công tác chính trị.

Công tác đảng, công tác chính trị trong quân đội là một bộ phận rấtquan trọng trong hoạt động lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối vớiQuân đội nhân dân Việt Nam Với bản chất là hoạt động lãnh đạo của Đảngđối với quân đội, phương pháp công tác đảng, công tác chính trị là phươngpháp công tác của Đảng Đội ngũ cán bộ chính trị phải lấy phương pháp công

1 Hồ Chí Minh to n t àn t ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

tác của Đảng làm phương công tác của mình Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh,phương pháp là cái ngoài ta, tác phong là cái bên trong ta Xuất phát từnguyên tắc Đảng lãnh đạo quân đội, từ nội dung, nhiệm vụ công tác đảng,công tác chính trị mà phương pháp công tác đảng, công tác chính trị theo Chủtịch Hồ Chí Minh, thể hiện trên những nội dung chủ yếu sau:

Phương pháp giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải.

Đây là phương pháp được Chủ tịch Hồ Chí Minh sử dụng nhiều nhất.Người chỉ rõ: Đây là phương pháp lấy lẽ phải để thuyết phục, lấy tấm lòng đểcảm hoá con người, phải giải quyết thấu tình, đạt lý sẽ mang lại hiệu quảtrong giáo dục, thuyết phục

Sức mạnh của công tác đảng, công tác chính trị, theo Chủ tịch Hồ ChíMinh là sức mạnh của chính nghĩa cách mạng, của chân lý khoa học đượctruyền bá bởi chính những con người tiêu biểu cho chính nghĩa và chân lý đó.Quần chúng nhân dân có vai trò to lớn Dưới sự lãnh đạo của Đảng quầnchúng nhân dân được thức tỉnh, được giác ngộ Tính tích cực, chủ động, tựgiác, sáng tạo của con người sẽ được phát huy khi nhận thức được quy luật,nhận thức được chân lý sẽ tạo ra được sức mạnh vô địch Chủ tịch Hồ ChíMinh chỉ rõ: “Đảng tuyên truyền đường lối thông qua những cán bộ của mình.Khi tuyên truyền chính sách của Đảng, cán bộ phải dùng cách thuyết phục,chứ không được dùng mệnh lệnh”2… “Mỗi người chỉ huy về quân sự cũngnhư về chính trị, phải làm kiểu mẫu”3 Sức mạnh giáo dục, cảm hoá của Chủtịch Hồ Chí Minh ở chỗ bản thân Người là sự kết tinh và gặp gỡ giữa tinhthần triệt để cách mạng của giai cấp công nhân với những tinh hoa, truyềnthống tốt đẹp của nhân loại và của dân tộc ta trải qua mấy ngàn năm dựngnước và giữ nước Chính niềm tin cách mạng, ý chí quyết chiến, quyết thắng,

2 Sđd, tập 3, tr 566.

3 Sđd, tập 5, tr 204.

tinh thần thắng không kiêu, bại không nản của Người đã giáo dục và nâng cao

ý chí và nghị lực cách mạng cho mỗi chúng ta

Hồ Chí Minh luôn tin vào phẩm chất tốt đẹp, và sức mạnh của nhândân, là cơ sở để tạo ra sức mạnh cho cách mạng Người dạy: chúng ta phải ghitạc vào đầu cái chân lý này, “dân rất tốt, lúc họ đã hiểu thì việc gì khó khănmấy họ cũng làm được”4 Đối với cán bộ quân đội, Hồ Chí Minh chí minh chỉrõ: “Các chú là tiểu đoàn trưởng, trung đoàn trưởng, đại đội trưởng, các chúchỉ là người lập kế hoạch, lúc ra trận giật mìn, đặt bộc phá đều do tay anh emđội viên làm Nếu anh em tư tưởng vững, chính trị vững, kỹ thuật khá, thânthể khoẻ mạnh thì nhất định đánh thắng kẻ thù”5 Do đó, phải giáo dục, thuyếtphục họ

Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu giáo dục phải theo phương pháp tựnguyện, tự giác, giải thích, thuyết phục, bàn bạc, chứ không gò bó Bài nói,bài tuyên truyền phải ngắn gọn, giản dị, dễ hiểu đối với quần chúng Nội dungphải đảm bảo tính thiết thực, tính cấp bách của vấn đề đặt ra Nói và viết nhưthế nào để những chân lý cách mạng đến với quần chúng dễ dàng nhất, nângcao ý thức giác ngộ của họ và cổ vũ họ mạnh mẽ đấu tranh thực hiện cái chân

lý đó Hồ Chí Minh đòi hỏi, bài nói, bài viết phải xuất phát từ đối tượng quầnchúng để quyết định nội dung và hình thức, ngôn từ phải làm cho bài nói, bàiviết sát với đối tượng, đáp ứng những nguyện vọng sâu xa và cấp bách của

họ, sát với trình độ chính trị, văn hoá, sát với những thị hiếu thẩm mỹ của họ,tức là làm cho cả nội dung và hình thức đi được vào lòng người, thức tỉnhlương tri, trí tuệ và tâm hồn của con người Chỉ khi đó, bài nói, bài viết mới

có sức thuyết phục họ, họ mới nghe, mới làm theo Trước mọi yêu cầu, nhiệm

vụ đặt ra phải phân tích, giải thích cho quần chúng hiểu tại sao phải làm, làmthế nào cho đúng, làm đúng sẽ đem lại lợi ích gì cho cách mạng, cho nhân

4 Sđd, tập 5, tr 246.

5 Sđd, tập 6 tr 320.

dân, cho đơn vị mình , làm cho quần chúng, cán bộ, chiến sỹ ý thức giácngộ được việc phải làm, từ đó tự nguyện, tự giác và quyết tâm chiến đấu trựcdiện với kẻ thù, trực tiếp đối mặt với cái sống, cái chết; phải giáo dục cho họhiểu chiến đấu vì ai, vì cái gì, chiến đấu chống ai, ta mạnh yếu thế nào, địchmạnh yếu ra sao, vv… Xây dựng niềm tin chiến thắng cho họ Có như vậy, họmới có động cơ, quyết tâm chiến đấu, sẵn sàng hy sinh vì mục tiêu cao cả củaĐảng Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Người đi tuyên truyền bao giờ cũngphải tự hỏi Viết cho ai xem? Nói cho ai nghe? Nếu không vậy thì cũng như

cố ý không muốn cho người ta nghe, không muốn cho người ta xem”6 Ngườidùng ví dụ: “Tục ngữ nói “gẩy đàn tai trâu” là có ý chê người nghe khônghiểu Song những người tuyên truyền mà nói và viết khó hiểu, thì chính người

đó là “trâu””7

Giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải theo tư tưởng Hồ Chí Minh

là phải kết hợp chặt chẽ giữa “lý” và “tình” để giáo dục thuyết phục quầnchúng, xem xét giải quyết mọi vấn đề phải “có lý, có tình”, người cán bộ,đảng viên phải gương mẫu, làm gương cho quần chúng Trong giáo dụckhông chỉ dùng lời lẽ, dùng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng đểgiáo dục, mà còn phải biết vận dụng quy luật của tình cảm, quy luật của nhậnthức để giáo dục, thuyết phục, phải thực sự là mẫu mực, là tấm gương sáng đểquần chúng học tập

Là người theo chủ nghĩa Mác - Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minh hiểu rất

rõ phải dùng lý trí, phải có nguyên tắc đúng đắn thì mới xây dựng được mộtĐảng chiến đấu trong điều kiện khắc nghiệt của đấu tranh giai cấp và dân tộc,mới xây dựng được kỷ cương của một xã hội mới đi lên từ sản xuất nhỏ Đốivới quân đội, để chiến thắng kẻ thù, quân đội cần phải được tổ chức chặt chẽ,

kỷ luật nghiêm ngặt “Lý” ở đây là những nguyên tắc cách mạng, là Điều

6 Sđd, tập 3, tr 300.

7 Sđd, tập 5, tr 300.

lệnh, Điều lệ của quân đội Tuy nhiên, là một chiến sỹ cách mạng, Chủ tịch

Hồ Chí Minh không chỉ có trí tuệ, mà còn có trái tim của người cộng sản Làngười con của một dân tộc quen xử sự theo nhân, nghĩa, Người hiểu hơn aihết rằng, cần phải kết hợp lý và tình trong quan hệ đồng chí và giữa nhữngngười cộng sản với nhau Bời vì, nhờ cái “lý” mà hành động của hàng triệucon người mới thống nhất như một người, tạo nên sức mạnh to lớn Thếnhưng những con người phải tuân theo cái chung đó lại là những con ngườikhông hoàn toàn giống nhau về hoàn cảnh xã hội và quá trình giáo dục, vềtrình độ phát triển nhân cách, về khả năng nhận thức, và tính cách cá nhân, …

Do đó, khi xem xét, đánh giá con người và trong cách giáo dục, xử sự, bêncạnh những cái lý chung còn phải tính đến những yếu tố riêng biệt của cán bộ,chiến sỹ Quá trình thực hiện phương châm “có lý, có tình”, đòi hỏi người cán

bộ phải nắm vững nguyên tắc tổ chức, giữ nghiêm kỷ luật đồng thời phải sâusát, biết xử sự với đồng chí một cách dân chủ, thân ái, thấu tình, đạt lý, xâydựng tập thể quân nhân đoàn kết gắn bó không chỉ bằng lý trí, bằng nhữngnguyên tắc cách mạng mà còn bằng tình đồng chí, đồng đội, chân thành, thuỷchung

Với phương pháp giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải, Chủ tịch

Hồ Chí Minh còn yêu cầu giáo dục theo tinh thần hướng thiện, phát huy mặttốt, mặt tích cực trong mỗi con người Mặc dù luôn tỉnh táo, cảnh giác vàkhông dung thứ với những thói hư, tật xấu trong mỗi con người cán bộ, đảngviên, Chủ tịch Hồ Chí Minh bao giờ cũng có tình thương yêu vào những cáitốt đẹp trong mỗi con người Theo Hồ Chí Minh, công tác đảng, công tácchính trị chủ yếu phải hướng tới chỗ thức tỉnh, phát huy mặt tích cực trongmỗi con người, làm cho những mặt đó ngày càng mở rộng ra, lấn át nhữngmặt tiêu cực xấu xa, làm cho mỗi con người ngày càng tốt đẹp hơn, tự tin,hăng hái hơn, chứ không phải ngược lại, chỉ thấy phần tiêu cực, xấu xa trong

con người, thiên về phê phán, truy chụp, đao to búa lớn làm cho con ngườimất lòng tự tin, tự trọng vào chính bản thân mình Đối với cán bộ, đảng viên,Chủ tịch Hồ Chí Minh bao giờ cũng đòi hỏi phải có tinh thần phụ trách trướcĐảng, trước nhân dân, hoàn thành nhiệm vụ với cố gắng cao nhất Ngườikhông bao giờ bỏ qua các khuyết điểm, trong những trường hợp cần thiết,Người dùng những hình thức kỷ luật nghiêm khắc với những người làm bậy

để giáo dục chung Thế nhưng Hồ Chí Minh không bao giờ có thái độ địnhkiến, trì triết, mạt sát đối với những đồng chí bị vi phạm khuyết điểm làm cho

họ đi đến bi quan, chán nản Bao giờ Người cũng có lòng thương, cũng thấymặt tốt đẹp dù ít ỏi trong mỗi con người và ra sức vun trồng lên, bao giờ cũng

có một thái độ chân tình, khuyên răn, chỉ bảo hướng phấn đấu cho từng người

và quan trọng hơn là thực sự tin vào khả năng tiến bộ và sửa chữa của họ

Để nâng cao hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị Chủ tịch Hồ Chí Minh đã hết sức coi trọng phương pháp giáo dục thuyết phục bằng cách nêu gương người tốt, việc tốt.

Đây là phương pháp được Chủ tịch Hồ Chí Minh sử dụng có hiệu quảtrong việc giáo dục nhân dân, giáo dục cán bộ, đảng viên, chiến sỹ Phươngpháp này chính là cách lấy người thực, việc thực, những cái tốt ở bản thânquần chúng và ở thực tiễn đã có để giáo dục, cảm hoá và hướng dẫn ngườikhác làm theo Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, những gương “người tốt, việctốt” có vai trò to lớn trong việc hướng dẫn suy nghĩ và hành động của đôngđảo quần chúng, bổ sung đắc lực cho những lời kêu gọi của Đảng và Nhànước Lấy cái từ trong quần chúng tổ chức cho quần chúng làm theo, sẽ phùhợp khả năng, trình độ giác ngộ của quần chúng, vừa dễ làm, vừa có sứcthuyết phục cao Chính vì vậy, Người yêu cầu: Nêu gương “người tốt, việctốt” cần phải được áp dụng rộng rãi, bằng nhiều con người, nhiều sự việc, cầnchú ý đến tính phổ cập, dễ noi gương của những con người, những sự việc

được biểu dương, phải theo nguyên tắc và phương pháp là vun trồng conngười từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp, từ bộ phận đến toàn thể, làmcho những người tốt và việc tốt riêng lẻ sẽ trở thành những tập thể con ngườitốt, những tập thể xã hội tốt Song, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đòi hỏi gương

“người tốt, việc tốt” phải trung thực, khách quan, đúng đắn, “đúng người,đúng việc” mới có tác dụng và nhân điển hình, tức là “gương điển hình” phảigiúp cho quần chúng học được cái gì qua việc học tập, chứ không được quanliêu, vì động cơ vụ lợi, mọi sự biểu dương sai dẽ dẫn đến tác hại khôn lường,

mà tác hại lớn nhất là mất lòng tin trong quần chúng Theo Hồ Chí Minh,cùng với việc biểu dương người tốt, việc tốt, qua đó để giáo dục và nhân điểnhình, phê phán những mặt xấu, mặt yếu kém, khuyết điểm, tiêu cực, lạc hậu,tạo điều kiện cho cái tốt, cái tích cực phát triển Phải giành thời gian để tâmnhiều hơn cho người tốt, việc tốt, tạo điều kiện cho mặt tốt lấn át mặt xấu Đócũng chính là tư tưởng tiến công trong chiến lược con người của Chủ tịch HồChí Minh Người thường nhắc nhở trong mỗi con người đều có cái thiện vàcái ác ở trong lòng, phải làm sao cho cái thiện nảy nở như hoa mùa xuân, cáixấu, cái ác ngày càng mất dần đi

Để có nhiều “người tốt, việc tốt”, Chủ tịch Hồ Chí Minh hết sức coitrọng phong trào thi đua để phát hiện gương “người tốt, việc tốt”, phổ biếngương đó để cổ vũ phong trào Người yêu cầu tổ chức phong trào thi đuathường xuyên và phong trào thi đua đột kích, phải làm tốt từ lễ phát động, ralời kêu gọi, kiểm tra, theo dõi, chỉ đạo sát sao đến việc phát hiện điển hình,bồi dưỡng điển hình và nhân điển hình tiên tiến Người đòi hỏi mỗi cán bộphải kịp thời làm tốt công tác sơ kết, tổng kết sau mỗi đợt, mỗi giai đoạn, mỗiphong trào thi đua, biểu dương, khen thưởng kịp thời để khuyến khích, độngviên những tập thể, cá nhân có thành tích tốt, tổ chức cho mọi người học tập,đồng thời uốn nắn những động cơ lệch lạc, thiếu tích cực trong phong trào thi

đua Theo Hồ Chí Minh: khen thưởng là một cách giáo dục làm cho conngười ta hăng hái hơn và người chưa có thành tích thì hăng hái phấn đấu vươnlên.

Trong phương pháp công tác đảng, công tác chính trị, Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng giáo dục, thuyết phục bằng sự gương mẫu của cán bộ, của người đi giáo dục.

Đây là biểu hiện điển hình của người cán bộ lãnh đạo của Đảng vàcũng là đặc trưng cơ bản về mặt phương pháp của công tác đảng, công tácchính trị của quân đội kiểu mới của giai cấp công nhân là hoạt động thuyếtphục, giác ngộ quần chúng Đảng đòi hỏi mọi người cán bộ lãnh đạo muốnlãnh đạo, giáo dục, thuyết phục, giác ngộ quần chúng thì phải bằng mệnhlệnh, bằng cưỡng chế, bắt buộc mà phải bằng sự kiên trì tuyên truyền, giáodục, thuyết phục để cảm hoá quần chúng, thế nhưng dù cho ngôn từ có đạtđến trình độ nào về sự sâu sắc của nội dung cũng như sự hoàn hảo về hìnhthức thì vẫn không thể thay thế được vai trò của hoạt động gương mẫu củacán bộ, đảng viên trước quần chúng, của cấp trên với cấp dưới trong việcthuyết phục, giác ngộ cán bộ, chiến sỹ Hồ Chí Minh viết: “Nói chung thì cácdân tộc phương Đông đều giàu tình cảm, và đối với họ một tấm gương sángcòn giá trị hơn một trăm bài tuyên truyền” 8 và Người chỉ rõ: “Nếu thuộc baonhiêu sách mà sống không có tình nghĩa thì sao gọi là hiểu chủ nghĩa Mác -Lênin được”9

Sức mạnh thuyết phục của công tác đảng, công tác chính trị theo tưtưởng đạo đức và tác phong của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một sức mạnh nhânlên gấp bội do đã kết hợp nghệ thuật nói chuyện với quần chúng và hành độnggương mẫu của bản thân người nói chuyện, là sức mạnh thống nhất giữa lờinói và việc làm của người làm công tác đảng, công tác chính trị Chủ tịch Hồ

8 Sđd, tập 1, tr 263.

9 Sđd, tập 12, tr 554.

Chí Minh thường xuyên nhắc nhở: “Mỗi người chỉ huy về quân sự cũng như

về chính trị phải kiểu mẫu”10 Lời nói bao giờ cũng phải đi đôi với việc làm

Có thể chỉ làm mà không nói, vì trong một số tình huống công tác đảng, côngtác chính trị không nói tốt hơn là nói Thế nhưng nhất thiết không bao giờ chỉnói mà không làm hoặc nói một đằng, làm một nẻo Người yêu cầu hành độnggương mẫu đối với người lãnh đạo là toàn diện không chỉ về mặt đạo đức, tácphong, mà cả về mặt trình độ năng lực chuyên môn nghiệp vụ Theo Hồ ChíMinh, cán bộ, đảng viên ở lĩnh vực nào phải hiểu biết và làm gương cho quầnchúng về sự thành thạo nghề nghiệp ở lĩnh vực đó Cán bộ, đảng viên trongquân đội phải giỏi kỹ thuật, chiến thuật, phải làm gương cho quần chúngtrong nghệ thuật đánh giặc Tuy nhiên, Người đặc biệt nhấn mạnh đến yêucầu đạo đức, đòi hỏi người cán bộ, đảng viên phải làm gương về mặt đạo đứccách mạng cho quần chúng noi theo Người nói: “Trước mặt quần chúngkhông phải ta cứ viết lên trán hai chữ “cộng sản” mà ta được họ yêu mến.Muốn hướng dẫn nhân dân mình phải làm mực thước cho người ta bắttrước”11 Yêu cầu về tư cách đạo đức với cán bộ, đảng viên của Chủ tịch HồChí Minh cũng là một yêu cầu toàn diện, không phải chỉ về nội dung cơ bảncủa đạo đức cách mạng như: Lòng trung thành với cách mạng, thái độ đối vớibạn và thù, biết xả thân hy sinh, dũng cảm, ngoan cường trong chiến đấu…,

mà còn cả về những mặt trong sinh hoạt cá nhân Hồ Chí Minh căn dặn:người cán bộ chủ trì về chính trị “phải biết rõ và báo cáo cho cấp trên rõ sốlượng và chất lượng của bộ đội mình”, kịp thời “khen thưởng người tốt, trừngphạt người xấu”, “luôn luôn săn sóc đến sinh hoạt vật chất” và chăm lo đếnđời sống tinh thần của bộ đội; tỷ mỷ, thận trọng trong công việc, dám nghĩ,dám làm, dám chịu trách nhiệm, thực hiện cho được sự thống nhất giữa lýluận với thực tiễn

10 Sđd, tập 5, tr 204.

11 Sđd, tập 5, tr 552.

Trong cách đánh giá của dư luận xã hội Việt Nam về uy tín của mộtcon người, không có sự tách rời giữa đời sống công tác với đời sống riêng của

cá nhân Cho đến nay, xã hội Việt Nam vẫn là một xã hội trọng hành vi đạođức Tâm lý dân tộc Việt Nam không thể chấp nhận những cán bộ, đảng viênthiếu đạo đức, dù là có tài năng Do đó, uy tín của người cán bộ, đảng viênhiện nay đang phục thuộc một phần quan trọng ở những hành vi đạo đức cánhân của họ Do vậy, công tác đảng, công tác chính trị theo tư tưởng, đạo đức,tác phong Hồ Chí Minh đòi hỏi người làm công tác đảng, công tác chính trịphải không ngừng tu dưỡng đạo đức cá nhân, phải làm mực thước cho quầnchúng noi theo Sự tu dưỡng phải nhằm đạt tới sự biến đổi thực sự trong bảnchất của mỗi con người, làm cho hành vi đạo đức cá nhân chỉ là cái biểu hiệnbên ngoài của cái bản chất trong sáng đó, không phải là giả tạo Nó hoàn toàntrái với những hành vi đạo đức giả, “đóng kịch”, sẽ không có tác dụng thuyếtphục, cảm hoá quần chúng Người chỉ rõ: “chính trị viên lãnh đạo đội vũ tranghay đội du kích bằng lời nói chưa đủ, phải lãnh đạo bằng hành động nữa.Mình chủ trương cho đội làm việc gì thì mình phải làm trước, làm đúng, hếtsức làm hơn ai hết Từ công việc nhỏ đến công việc to đều như thế, gặp lúcgay go, nguy hiểm chừng nào thì người lãnh đạo càng xông pha bước trướcchừng ấy mới kéo được người khác theo mình”12

1 2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về tác phong công tác.

Cùng với việc bồi dưỡng phương pháp công tác cho cán bộ, đảng viên,Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng bồi dưỡng, rèn luyện tác phong công tác,nhất là đối với đội ngũ cán bộ chính trị trong quân đội Người cho rằng tácphong công tác đó là phương pháp đã được cá nhân hoá, cá thể hoá Ngườiđòi hỏi cán bộ lãnh đạo phải có tác phong quần chúng, tác phong dân chủ, tập

12 Hồ Chí Minh Về xây dựng LLVTND, Nxb QĐND 1995, tr 57.

thể, tác phong khoa học và tác phong nêu gương, nói đi đôi với làm của cán

bộ, đảng viên

Tác phong quần chúng.

Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, tác phong quần chúng có ý nghĩa quantrọng tương đối trong hoạt động công tác đảng, công tác chính trị, kể cả trongcông tác xây dựng Đảng, trong kiểm tra, giám sát, trong tham gia xây dựngđường lối, chính sách của Đảng Người yêu cầu mọi hoạt động của đội ngũcán bộ, đảng viên phải trên cơ sở lấy dân làm gốc, trên cơ sở lý luận chủnghĩa Mác - Lênin, phải dựa vào dân, vào tâm tư, nguyện vọng của nhân dân,

vì lợi ích của dân mà đề ra đường lối, chính sách, chủ trương, biện pháp chophù hợp với lợi ích của dân, phù hợp với lợi ích của quần chúng ở đơn vị.Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, nước lấy dân làm gốc, nhân dân là nền tảng, làcha mẹ của bộ đội, cho nên bộ đội phải bảo vệ dân, phải giúp đỡ dân, phảilàm cho dân tin, dân phục, dân yêu Cũng như cán bộ phải quan tâm chăm sóc

bộ đội, thương yêu, giúp đỡ bộ đội, với quan điểm:

“Gốc có vững, cây mới bềnXây lầu thắng lợi trên nền nhân dân”13

Quan điểm lấy dân làm gốc cũng là quan điểm xuyên suốt của Đảng ta,

đã được Đại hội VI của Đảng tổng kết thành bài học kinh nghiệm và đến Đạihội X xác định rất rõ: “phát huy quyền là chủ của nhân dân, dựa vào nhân dân

để xây dựng Đảng”14 Vì vậy, chúng ta phải quán triệt sâu sắc nội dung này

Để có tác phong quần chúng tốt, Hồ Chí Minh yêu cầu cán bộ, đảngviên phải sâu sát gần gũi bộ đội, hiểu tâm tư, nguyện vọng của cán bộ, chiến

sỹ, chăm lo mọi mặt đến đời sống bộ đội, thực sự yêu thương và tôn trọng conngười, chú ý lắng nghe và giải quyết thấu đáo những nhu cầu, kiến nghị chínhđáng của bộ đội, nghiêm túc tiếp thu phê bình của quần chúng và sửa chữa

13 Sđd, tập 5, tr 410.

14 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu to n qu àn t ốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr 303.

khuyết điểm của mình Cán bộ vừa làm tốt nhiệm vụ lãnh đạo, giáo dục, rènluyện, vận động và tổ chức quần chúng, vừa không ngừng học hỏi quầnchúng, tôn trọng quyền làm chủ tập thể của mọi cán bộ, chiến sỹ; thườngxuyên và nghiêm túc tu dưỡng, rèn luyện để được quần chúng mến phục, tinyêu Người đòi hỏi: “Muốn hiểu biết, học hỏi dân chúng, thì ắt phải có nhiệtthành, có quyết tâm, phải khiêm tốn, phải chịu khó Nếu không vậy, thì dâncũng không tin chúng ta Biết họ cũng không nói Nói họ cũng không nói hếtlời”15.

Chủ tịch Hồ Chí Minh còn nghiêm khắc phê phán những cán bộ tự coimình là “quan cách mạng”, “quan nhân dân”, “bệnh quan liêu”, xa rời quầnchúng, “ngồi một chỗ chỉ tay năm ngón”, mệnh lệnh, cửa quyền, không chú ýlắng nghe và đáp ứng nguyện vọng chính đáng của quần chúng

Tác phong dân chủ tập thể.

Đây là tác phong dựa trên cơ sở nguyên tắc tập trung dân chủ, trên cơ

sở kết hợp chặt chẽ cá nhân với tập thể, con người với tổ chức, nhằm phát huycao nhất trí tuệ của con người Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: Công việccách mạng rất phức tạp, không ai thấy hết, hiểu hết, làm hết được mọi việc,ngay đến anh hùng, lãnh tụ cũng vậy Người khẳng định: “Đem so với côngviệc của cả loài người trong thế giới, thì những đại anh hùng xưa nay cũngchẳng qua làm tròn bổn phận mà thôi”16 Cho nên, phải phát huy sức mạnh tậpthể, cái thông minh của tập thể cần có sự thông minh của người dẫn đầu làmcho cái thông minh của tập thể tăng lên gấp bội Người yêu cầu: Công việc dù

to, dù nhỏ đều phải được đem ra bàn bạc để tập thể quyết định Khi đã quyếtđịnh rồi thì phải giao cho từng người và phát huy trách nhiệm của từng thànhviên trong tổ chức thực hiện Nếu có bàn bạc là bàn để thực hiện quyết địnhcủa tập thể, chứ không được bàn lùi, bàn ngang… Trong quá trình thực hiện

15 Sđd, tập 5, tr 293.

16 Sđd, tập 5, tr 256.