Quy định Giám sát thị trường phát điện cạnh tranh
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Số: /2012/TT-BCT Hà Nội, ngày tháng năm 2012
THÔNG TƯ Quy định Giám sát thị trường phát điện cạnh tranh
BỘ TRƯỞNG BỘ CÔNG THƯƠNG
Căn cứ Nghị định số 189/2007/NĐ-CP ngày 27 tháng 12 năm 2007 củaChính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của BộCông Thương;
Căn cứ Luật Điện lực ngày 03 tháng 12 năm 2004;
Căn cứ Quyết định số 26/2006/QĐ-TTg ngày 26 tháng 01 năm 2006 củaThủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt lộ trình, các điều kiện hình thành vàphát triển các cấp độ thị trường điện lực tại Việt Nam;
Theo đề nghị của Cục trưởng Cục Điều tiết điện lực,
QUY ĐỊNH:
Chương I QUY ĐỊNH CHUNG Điều 1 Phạm vi điều chỉnh
Thông tư này quy định về trình tự thủ tục giám sát vận hành thị trườngphát điện cạnh tranh và trách nhiệm của các đơn vị
Điều 2 Đối tượng áp dụng
Thông tư này áp dụng đối với các đơn vị sau đây:
1 Cục Điều tiết điện lực (ERAV)
2 Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN)
3 Đơn vị Mua buôn duy nhất (SB)
4 Các Đơn vị phát điện (GENCO)
5 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện (SMO)
6 Đơn vị truyền tải điện (TNO)
7 Các Tổng Công ty điện lực (PC)
Trang 2Điều 3 Giải thích thuật ngữ
Trong Thông tư này, các thuật ngữ được định nghĩa như sau:
1 Dịch vụ phụ trợ là các dịch vụ điều chỉnh tần số, dự phòng quay, dự
phòng khởi động nhanh, dự phòng nguội, vận hành phải phát do ràng buộc anninh hệ thống điện, điều chỉnh điện áp và khởi động đen
2 Hợp đồng mua bán điện dạng sai khác là hợp đồng mua bán điện ký kết
giữa Đơn vị mua buôn duy nhất với các đơn vị phát điện giao dịch trực tiếp trênthị trường điện theo mẫu do Bộ Công Thương ban hành
3 Thị trường điện là Thị trường phát điện cạnh tranh Việt Nam (VCGM)
theo quy định tại Điều 18 của Luật Điện lực, Thông tư số 18/2010/TT-BCTngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ Công Thương ban hành quy định về Quy địnhvận hành thị trường phát điện cạnh tranh và Thông tư số 45/2012/TT-BCT ngày
30 tháng 12 năm 2011 của Bộ Công Thương về sửa đổi, bổ sung một số điều củaThông tư số 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010
4 Dữ liệu thị trường điện là các dữ liệu về tất cả các số liệu đầu vào và đầu
ra của công tác lập kế hoạchvận hành thị trường và hệ thống điện do Đơn vị vậnhành hệ thống điện và thị trường điện quản lý và được lưu trữ tại Trung tâm Dữliệu Hệ thống Quản lý thị trường (MMS)
5 Quy định thị trường điện là Thông tư số 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng
5 năm 2010 do Bộ Công Thương ban hành quy định về Quy định vận hành thịtrường phát điện cạnh tranh và Thông tư số 45/2012/TT-BCT ngày 30 tháng 12năm 2011 của Bộ Công Thương về sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư
số 18/2010/TT-BCT
6 Các quy trình thị trường điện là các quy trình vận hành thị trường được
quy định tại Điều 109, Thông tư số 18/2010/TT-BCT quy định chi tiết hướngdẫn việc thực hiện Quy định thị trường điện và các quy trình hướng dẫn việcthực hiện Thông tư số12/2010/TT-BCT ngày 15 tháng 4 năm 2010 do Bộ CôngThương ban hành Quy định hệ thống điện truyền tải, Thông tư số 27/2009/TT-BCT ngày 25 tháng 9 năm 2009 do Bộ Công Thương ban hành quy định về Đođếm điện năng trong thị trường phát điện cạnh tranh
7 Các biện pháp xử lý là những biện pháp do ERAV (hoặc cơ quan có
thẩm quyền) áp đặt đối với một hoặc nhiều thành viên thị trường vi phạm quyđịnh về thị trường điện và các quy định có liên quan
8 Giá thị trường toàn phần (FMP) là tổng của giá thị trường điện năng
(SMP) và giá công suất (CAN) trong một chu kỳ giao dịch
9 Đơn vị phát điện (GENCO) là đơn vị sở hữu một hoặc nhiều nhà máy
điện tham gia thị trường điện và ký hợp đồng mua bán điện cho các nhà máyđiện này với Đơn vị mua buôn duy nhất
10 Can thiệp thị trường được quy định tại Điều 55 của Thông tư số
18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ Công Thương ban hành quyđịnh về Quy định vận hành thị trường phát điện cạnh tranh là trong trường hợp
Trang 3SMO được quyền can thiệp vào sự vận hành của thị trường điện trong một sốtrường hợp theo quy định:
11 a) Khi hệ thống điện trong tình trạng bất khả kháng được quy định tạiQuy định Hệ thống điện truyền tải;
12 b) Trong trường hợp, 15 phút trước thời điểm bất đầu của giờ tới vẫnkhông thể lập được lịch huy động giờ tới
13 Thành viên tham gia thị trường điện là đơn vị tham gia vào các hoạt
động giao dịch hoặc cung cấp dịch vụ trên thị trường điện quy định tại Điều 2Thông tư 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ Công Thương banhành quy định về Quy định vận hành thị trường phát điện cạnh tranh
14 Các biện pháp hạn chế là các biện pháp do Cục Điều tiết điện lực (hoặc
cơ quan có thẩm quyền) thực hiện nhằm giảm thiểu khả năng vi phạm các quyđịnh thị trường điện
15 Tổng Công ty điện lực (PC) là đơn vị điện lực được cấp phép hoạt động
điện lực trong lĩnh vực phân phối và bán lẻ điện trực tiếp cho khách hàng hoặccác đơn vị phân phối khác
16 Hợp đồng mua bán điện là văn bản thỏa thuận mua bán điện giữa Đơn
vị mua buôn duy nhất và đơn vị phát điện hoặc xuất khẩu, nhập khẩu điện
17 Đơn vị mua buôn duy nhất (SB) là Đơn vị mua điện duy nhất trong thị
trường điện, có chức năng mua toàn bộ điện năng qua thị trường điện và quahợp đồng mua bán điện
18 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện (SMO) là đơn vị chỉ
huy điều khiển quá trình phát điện, truyền tải điện, phân phối điện trong hệthống điện quốc gia, điều hành giao dịch thị trường điện
19 Giá công suất thị trường (CAN) là mức giá cho một đơn vị công suất
tác dụng xác định cho mỗi chu kỳ giao dịch, áp dụng để tính toán khoản thanhtoán công suất cho các đơn vị phát điện trong thị trường điện
20 Đơn vị truyền tải điện (TNO) là đơn vị điện lực được cấp phép hoạt
động điện lực trong lĩnh vực truyền tải điện, chịu trách nhiệm quản lý, vận hànhlưới điện truyền tải quốc gia
Chương II NGUYÊN TẮC GIÁM SÁT THỊ TRƯỜNG ĐIỆN Điều 4 Mục tiêu giám sát thị trường điện
Giám sát thị trường điện nhằm thực hiện các mục tiêu sau đây:
1 Phát hiện các hành vi vi phạm các quy định thị trường điện, các hành vilạm dụng quyền lực thị trường, câu kết lũng đoạn thị trường hoặc các hành vicạnh tranh không lành mạnh, làm cơ sở tiến hành các cuộc điều tra vi phạm
2 Phát hiện những vướng mắc, khó khăn do sự thiếu đầy đủ hoặc bất hợp
Trang 4lý của thiết kế, quy định và các quy trình vận hành thị trường điện, đồng thời đềxuất các biện pháp xử lý.
3 Phát hiện sự kém hiệu quả trong vận hành thị trường điện và nguyênnhân, đề xuất các kiến nghị sửa đổi, bổ sung thiết kế, quy định và các quy trìnhvận hành thị trường điện
Điều 5 Nguyên tắc giám sát thị trường điện
Các nguyên tắc cơ bản của công tác giám sát thị trường điện quy định nhưsau:
1 Mọi phân tích, quyết định và đánh giá phải dựa trên cơ sở các quy định
về vận hành kinh tế hệ thống điện, đồng thời tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật
2 Các loại dữ liệu được sử dụng cho công tác giám sát thị trường điện baogồm:
a) Dữ liệu thị trường điện do Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trườngđiện công bố bao gồm dữ liệu đầu vào, đầu ra của tất cả các quá trình lập kếhoạch, vận hành thị trường điện và hệ thống điện;
b) Các dữ liệu bảo mật, do Cục Điều tiết điện lực thu thập khi cần thiết;c) Các dữ liệu khác được cấp khi có yêu cầu của Cục Điều tiết điện lực
3 Quyền thu thập dữ liệu thị trường điện của các đơn vị phục vụ công tácgiám sát thị trường điện:
a) Cục Điều tiết điện lực có quyền sao chép nguyên bản tất cả dữ liệu thịtrường điện, đặc biệt trong quá trình điều tra các vấn đề nội tại của thị trườngvà/hoặc điều tra các hành vi vi phạm trên thị trường;
b) Tất cả các thành viên thị trường có quyền truy cập dữ liệu thị trườngđiện được phân quyền truy cập và có thể tự kiểm tra và phân tích hỗ trợ choviệc phát hiện và báo cáo các dấu hiệu vi phạm của các thành viên thị trườngkhác với Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện và Cục Điều tiếtđiện lực
4 Các quyết định đưa ra phải trên cơ sở kết quả giám sát thị trường điện vàđược thực hiện minh bạch, tức là:
a) Thông tư Quy định giám sát thị trường phát điện cạnh tranh phải đượccông bố rộng rãi và dễ dàng tiếp cận đối với tất cả thành viên thị trường;
b) Kết quả giám sát thị trường điện phải được công bố;
c) Cơ sở đưa ra các biện pháp xử lý hoặc biện pháp hạn chế phải được giảithích;
d) Các quyết định được đưa ra từ quá trình giám sát phải nhất quán;
đ) Đảm bảo không có sự phân biệt đối xử với các thành viên thị trường;e) Áp dụng các giải pháp cần thiết ít can thiệp nhất nhằm mang lại hiệuquả cao nhất của thị trường điện
Trang 5Điều 6 Phạm vi giám sát thị trường điện
Công tác giám sát thị trường điện tập trung vào các lĩnh vực cơ bản sau:
1 Kết quả vận hành thị trường điện:
a) Đánh giá và kiểm tra các kết quả thị trường;
b) Tiến hành điều tra, phân tích, nghiên cứu sâu hơn đối với các kết quảvận hành thị trường điện nếu phát hiện có dấu hiệu bất thường
2 Hành vi của các đơn vị phát điện trực tiếp giao dịch trên thị trường:
a) Đánh giá sự tuân thủ, chấp hành các quy định thị trường điện;
b) Đánh giá khả năng các đơn vị phát điện nộp các bản chào có phản ánhđược các ràng buộc trong vận hành hoặc ràng buộc trong hợp đồng mua bánđiện;
c) Đánh giá và kiểm tra các trường hợp lạm dụng quyền lực thị trườnghoặc lũng đoạn thị trường;
d) Đánh giá và kiểm tra các trường hợp có hành vi cạnh tranh không lànhmạnh;
đ) Đánh giá tính hợp lý của sản lượng hợp đồng được phân bổ đối với cácnhà máy điện
3 Hành vi của Đơn vị mua buôn duy nhất:
a) Đánh giá sự tuân thủ, chấp hành các quy định và quy trình vận hành thịtrường điện;
b) Kiểm tra công tác chào giá thay cho các nhà máy điện BOT, các nhàmáy điện bị đình chỉ quyền thành viên thị trường điện;
c) Kiểm tra công tác cung cấp thông tin về xuất nhập khẩu điện cho Đơn
vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện;
d) Đánh giá sản lượng mua theo hợp đồng và sản lượng mua trên thịtrường giao ngay
4 Công tác vận hành thị trường điện của Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện:
a) Đánh giá sự tuân thủ, chấp hành các quy định và quy trình vận hành thịtrường điện;
b) Đánh giá các khó khăn, vướng mắc nảy sinh trong quá trình thực thicác quy định thị trường điện;
c) Điều tra, nghiên cứu các khó khăn, vướng mắc do Đơn vị vận hành hệthống điện và thị trường điện báo cáo về việc không thể đáp ứng các quy địnhhoặc quy trình vận hành thị trường điện
5 Công tác vận hành của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điệnđối với các đơn vị phát điện giao dịch gián tiếp:
Trang 6a) Đánh giá và kiểm tra công tác vận hành của các nhà máy thủy điệnchiến lược đa mục tiêu ;
b) Đánh giá và kiểm tra công tác vận hành của các đơn vị cung cấp dịch
a) Kiểm tra các thanh toán được thực hiện cho các đơn vị phát điện;
b) Kiểm tra các trường hợp thanh toán có ràng buộc phát tăng thêm;
c) Kiểm tra các thanh toán điện năng và công suất;
d) Kiểm tra các khoản thanh toán khác
8 Cấu trúc ngành điện và cơ cấu sở hữu:
a) Đánh giá cơ cấu sở hữu trong thị trường;
b) Kiểm tra thị phần của các đơn vị
Điều 7 Các hoạt động giám sát thị trường điện
Các nhiệm vụ chính của Cục Điều tiết điện lực trong công tác giám sát thịtrường điện bao gồm:
1 Giám sát thị trường thường xuyên, bao gồm:
a) Đánh giá định kỳ kết quả của thị trường điện;
b) Đánh giá hành vi của các nhóm thành viên thị trường;
c) Các đơn vị giao dịch trực tiếp;
d) Công tác vận hành của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trườngđiện đối với các đơn vị giao dịch gián tiếp;
đ) Công tác chào giá của Đơn vị mua buôn duy nhất cho các nhà máy điệnBOT
e) Đánh giá phân bổ sản lượng hợp đồng;
g) Đánh giá các kết quả thanh toán
2 Các đánh giá, phân tích đột xuất do Cục Điều tiết điện lực tự thực hiện
để đánh giá các vấn đề do Cục Điều tiết điện lực phát hiện được
Trang 73 Quyết định về sự cần thiết tiến hành điều tra sâu hơn.
4 Đánh giá quy định thị trường điện và giám sát sự tuân thủ, bao gồm:a) Đánh giá tính đầy đủ và hợp lý của các quy định và quy trình thị trườngđiện;
b) Điều tra các vi phạm quy định thị trường điện khi có báo cáo của cácđơn vị gửi lên Cục Điều tiết điện lực;
c) Đánh giá công tác vận hành thị trường của Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện trong việc tuân thủ các quy định và quy trình vận hànhthị trường điện; và
d) Đánh giá việc tuân thủ quy định và quy trình vận hành thị trường điệncủa các thành viên thị trường điện
5 Giám sát cấu trúc ngành điện, sở hữu và hành vi cạnh tranh, bao gồm:a) Định kỳ theo dõi cấu trúc sở hữu và quản lý của ngành điện;
b) Điều tra các trường hợp lạm dụng quyền lực thị trường, lũng đoạn thịtrường hoặc các hành vi cạnh tranh không lành mạnh được báo cáo;
c) Rà soát các kết quả thị trường điện đối với các trường hợp có dấu hiệulạm dụng quyền lực thị trường, câu kết lũng đoạn thị trường hoặc hành vi cạnhtranh không lành mạnh
6 Báo cáo giám sát thị trường, bao gồm:
a) Công bố báo cáo tuần, tháng về kết quả giám sát thị trường thườngxuyên;
b) Công bố báo cáo hàng năm về:
Kết quả giám sát tuân thủ;
Kết quả giám sát cấu trúc và sở hữu ngành;
Tổng hợp các kết quả giám sát thường xuyên trong năm
7 Công bố các thông báo chung cho các thành viên thị trường và công bốđại chúng về tình trạng của các cuộc điều tra
8 Điều tra vi phạm: được tiến hành dựa trên kết quả giám sát thị trườngthường xuyên, giám sát tuân thủ thường xuyên, phân tích đột xuất khi có mộthành vi vi phạm quy định thị trường được phát hiện bởi Cục Điều tiết điện lựchoặc được báo cáo bởi một thành viên thị trường điện Quá trình này bao gồmcác đánh giá sâu hơn các quy định thị trường điện và các kết quả thị trường
9 Giám sát kết quả của các biện pháp hạn chế hoặc xử lý được áp dụng:Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm kiểm tra quá trình thực hiện các quyếtđịnh thi hành được thực thi đúng và đạt được kết quả yêu cầu Trong trường hợpphát hiện một vấn đề không được giải quyết hợp lý, Cục Điều tiết điện lực cóthể nâng mức độ nghiêm trọng của vụ việc
Điều 8 Trách nhiệm, quyền hạn và nghĩa vụ
Trang 81 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm:
a)Thực hiện các hoạt động giám sát thị trường được quy định tại Thông tưnày;
b) Công bố các báo cáo được quy định tại Thông tư này;
c) Đảm bảo các thông tin bảo mật Cục Điều tiết điện lực thu thập đượcphải được giữ bí mật;
d) Quản lý hệ thống công nghệ thông tin lưu trữ dữ liệu giám sát thịtrường điện và các công cụ hỗ trợ phân tích dữ liệu
2 Cục Điều tiết điện lực có các quyền sau đây trong việc thực hiện côngtác giám sát thị trường điện:
a) Yêu cầu cung cấp các thông tin liên quan và bổ sung từ Đơn vị vậnhành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị mua buôn duy nhất hoặc tất cảthành viên thị trường khác nhằm hỗ trợ việc điều tra;
b) Tổ chức các cuộc họp, trao đổi và kiểm toán Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện, Đơn vị mua buôn duy nhấthoặc các thành viên thịtrường khác
3 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm:
a) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực các dữ liệu theo yêu cầu của CụcĐiều tiết điện lực phục vụ mục đích giám sát thị trường điện;
b) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực tập hợp đầy đủ tất cả các kết quảthị trường điện, thông qua việc nhân bản các tập dữ liệu con của Trung tâm Dữliệu Hệ thống Quản lý thị trường (MMS Data) tới Trung tâm Dữ liệu của CụcĐiều tiết điện lực;
c) Tính toán các chỉ số hoặc tiêu chuẩn giám sát thị trường quy định tạiPhụ lục 2 và Phụ lục 3 Thông tư này theo yêu cầu của Cục Điều tiết điện lực
4 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có nghĩa vụ:
a) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực các dữ liệu hoặc thông tin bổ sung
có liên quan theo yêu cầu của Cục Điều tiết điện lực nhằm hiểu rõ hơn các kếtquả thị trường điện;
b) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực ý kiến giải trình, trả lời các câuhỏi hoặc các hỗ trợ khác trong quá trình điều tra các vấn đề thị trường điện;c) Hỗ trợ Cục Điều tiết điện lực trong việc thực hiện kiểm toán hệ thốngthống tin thị trường và trong việc trao đổi với các nhân viên chính trong việc
hỗ trợ quá trình điều tra;
d) Làm việc với Cục Điều tiết điện lực trong việc phát hiện sự kém hiệuquả của các đặc điểm thị trường và sửa đổi các quy định và quy trình thị trườngđiện, nhằm giảm thiểu khả năng vi phạm quy định thị trường và nâng cao hiệuquả của thị trường điện
Trang 95 Các thành viên thị trường khác có nghĩa vụ:
a) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực các thông tin kỹ thuật của nhà máybao gồm: hệ số tăng, giảm tải của các tổ máy, công suất định mức, suất haonhiệt và mức công suất ổn định tối thiểu, thời gian lên, giữ và ngừng máy tốithiểu;
b) Cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực các thông tin hoặc dữ liệu bổ sungliên quan theo yêu cầu của ERAV nhằm làm rõ các kết quả thị trường;
c) Sửa đổi, bổ sung các quy trình vận hành thị trường điện, trong trườnghợp có yêu cầu của Cục Điều tiết điện lực, để giảm thiểu khả năng vi phạm cácquy định thị trường điện
Điều 9 Các biện pháp hạn chế
1 Các biện pháp hạn chế là các biện pháp được Cục Điều tiết điện lực(hoặc cơ quan có thẩm quyền) thực hiện nhằm giảm thiểu khả năng vi phạm cácquy định của pháp luật về thị trường điện
2 Các biện pháp hạn chế bao gồm:
a) Thực hiện việc sửa đổi quy định, quy trình thị trường điện;
b) Thực hiện các biện pháp nâng cao hiệu quả thi hành các quy định, cácquy trình vận hành thị trường điện
Điều 10 Các biện pháp xử lý
1 Các biện pháp xử lý là những biện pháp được Cục Điều tiết điện lực(hoặc cơ quan có thẩm quyền) áp đặt đối với một hoặc nhiều thành viên thịtrường điện bị phát hiện có hành vi vi phạm các quy định của pháp luật về thịtrường điện, theo quy định tại Nghị định 68/2010/NĐ-CP của Chính phủ banhành ngày 15 tháng 6 năm 2010 quy định về xử phạt vi phạm pháp luật tronglĩnh vực điện lực và Quy định thị trường điện
2 Trong quá trình điều tra, Cục Điều tiết điện lực có thể xem xét các biệnpháp xử lý áp dụng đối với từng hành vi vi phạm các quy định thị trường điệncủa thành viên thị trường
3 Các biện pháp xử lý được sắp xếp theo thứ tự từ nhẹ nhất đến nặng nhất,bao gồm:
a) Cảnh cáo và yêu cầu giải trình;
b) Đình chỉ thành viên thị trường theo các quy định tại Thông tư 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ Công Thương ban hành quy định vềQuy định vận hành thị trường phát điện cạnh tranhvà áp dụng các hình thức xửphạt đối với đơn vị vi phạm theo quy định tại Nghị định 68/2010/NĐ-CP củaChính phủ ban hành ngày 15 tháng 6 năm 2010 quy định về xử phạt vi phạmpháp luật trong lĩnh vực điện lực
Trang 10Chương III GIÁM SÁT THỊ TRƯỜNG ĐIỆN THƯỜNG XUYÊN
Điều 11 Mục tiêu và nội dung giám sát thị trường điện thường xuyên
1 Các mục tiêu của giám sát thị trường điện thường xuyên bao gồm:
a) Đánh giá các kết quả vận hành thị trường điện;
b) Xác định các vấn đề tồn tại, các khó khăn vướng mắc trong quá trìnhvận hành thị trường;
c) Đánh giá, cân nhắc việc thực hiện điều tra, xác minh các hành vi có dấuhiệu vi phạm (nếu cần thiết)
2 Các nội dung của giám sát vận hành thị trường điện bao gồm:
a) Các kết quả vận hành thị trường điện (quy định tại Điều 12 Thông tưnày);
b) Hành vi của các đơn vị thành viên khi tham gia các hoạt động trên thịtrường điện (quy định chi tiết Điều 13 Thông tư này);
c) Kết quả phân bổ sản lượng hợp đồng (quy định chi tiết tại Điều 14.Thông tư này);
d) Kết quả tính toán thanh toán trên thị trường điện (quy định chi tiết tạiĐiều 15 Thông tư này);
đ) Các trường hợp đột xuất phát sinh trong quá trình vận hành thị trườngđiện
Điều 12 Giám sát các kết quả vận hành thị trường điện
1 Các nội dung giám sát kết quả vận hành thị trường điện bao gồm:
a) Các kết quả lập kế hoạch vận hành thị trường điện năm tới, tháng tới vàtuần tới, bao gồm:
Giá trần thị trường điện;
Giá công suất thị trường và các kết quả tính toán Nhà máy điện mớitốt nhất;
Giá điện năng thị trường và giá thị trường toàn phần dự kiến;
Giá trị nước và giá trần bản chào của các nhà máy thủy điện
Giá trần bản chào của các tổ máy nhiệt điện;
Giới hạn điện năng phát của các nhà máy thủy điện;
Kết quả phân loại tổ máy chạy nền, chạy lưng và chạy đỉnh
b) Các kết quả lập lịch huy động ngày tới, bao gồm cả lập lịch có ràngbuộc và lập lịch không ràng buộc, kết quả lập lịch huy động giờ tới và lập lịch
Trang 11tính giá thị trường, bao gồm:
Giá điện năng thị trường và giá thị trường toàn phần;
Tổ máy chạy biên;
Phụ tải dự báo;
Kế hoạch bảo dưỡng, sửa chữa và các nguyên nhân dẫn đến khôngđảm bảo công suất khả dụng;
Mức suy giảm công suất khả dụng do sự cố;
Giới hạn điện năng phát của các nhà máy thủy điện;
Lượng công suất chào bán, so sánh với lượng công suất khả dụng công
bố có xét đến lịch bảo dưỡng sửa chữa và giới hạn điện năng phát của các nhàmáy thủy điện;
Thứ tự huy động các tổ máy phát điện;
Đường cung;
Bản chào giá của các tổ máy;
Sắp xếp bản chào giá các tổ máy theo từng nhóm (theo công nghệ phátđiện, theo nhiên liệu, theo phân loại thành viên tham gia thị trường điện củacác nhà máy điện);
Biến động của giá thị trường theo nhu cầu phụ tải;
Lịch huy động theo từng tổ máy và theo nhiên liệu;
Giới hạn truyền tải và trào lưu công suất dự kiến trên lưới điện 500kV;
Danh sách các ràng buộc an ninh hệ thống được xét đến khi lập lịchhuy động có ràng buộc;
Các điều chỉnh số liệu đầu vào của Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện cho lập lịch huy động ngày tới, bao gồm: điều chỉnh biểu đồphát điện của các nhà máy thuỷ điện chiến lược đa mục tiêu, các thay đổi trongbản chào của các tổ máy…;
Các thay đổi trong bản chào dùng cho lập lịch ngày tới, giờ tới và lậplịch sau vận hành
2 Các vấn đề bất thường trong vận hành thị trường điện căn cứ theo cáckết quả giám sát vận hành thị trường điện:
a) Có biến động lớn về giá SMP, phụ tải, bản chào của các tổ máy, lượngcông suất chào trong chu kỳ giao dịch so với các chu kỳ giao dịch tiếp theo;b) Có khác biệt lớn của các kết quả lập lịch huy động ngày tới, giờ tới vàlập lịch sau vận hành, bao gồm:
Lịch huy động tổ máy so với công suất thực phát;
Trang 12 Phụ tải dự báo so với phụ tải thực tế;
Lượng công suất chào của các tổ máy;
Giá SMP dự kiến so với giá SMP thực tế;
Có sự thay đổi lớn về thứ tự huy động, hành vi chào giá trong chu kỳgiao dịch so với các chu kỳ giao dịch tiếp theo;
Giá SMP tăng đột biến, và các chu kỳ có mức giá SMP quá cao;
Các chỉ số, thông số vận hành được quy định tại Phụ lục 2 Thông tưnày;
Có sự khác biệt lớn giữa kết quả vận hành thị trường so với các chỉ sốtiêu chuẩn được quy định tại Phụ lục 3 Thông tư này
Điều 13 Giám sát hành vi của các thành viên thị trường điện
Các nội dung giám sát hành vi của các đơn vị thành viên khi tham gia cáchoạt động trên thị trường điện bao gồm:
1 Hành vi chào giá của các các đơn vị phát điện giao dịch trực tiếp:
a) Đối với các nhà máy nhiệt điện:
So sánh lượng công suất chào với công suất đặt, công suất khả dụng;
So sánh lượng công suất chào với công suất phát ổn định thấp nhất, đểđánh giá khả năng quản lý ràng buộc về công suất tối thiểu trong quá trình lậpbản chào;
b) Đối với các nhà máy thủy điện:
So sánh lượng công suất chào với công suất khả dụng có xét đến cácgiới hạn về điện năng phát;
So sánh mức giá chào với mức giá trần bản chào;
So sánh mức công suất lập lịch với mức công suất chào;
So sánh mức công suất lập lịch với mức công suất huy động thực tế.c) Xem xét kế hoạch sửa chữa bảo dưỡng của các đơn vị phát điện giaodịch trực tiếp và các nguyên nhân dẫn đến ngừng, giảm công suất phát;
d) Xem xét các trường hợp ngừng máy bắt buộc của các đơn vị phát điệngiao dịch trực tiếp và các nguyên nhân
2 Hành vi tham gia thị trường điện của Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện:
a) Vận hành các nhà máy thủy điện chiến lược đa mục tiêu (SMHP):
Đánh giá, so sánh biểu đồ huy động các nhà máy thủy điện chiến lược
đa mục tiêu theo các kết quả lập kế hoạch vận hành tháng tới, tuần tới, lập lịchhuy động ngày tới, giờ tới và biểu đồ huy động thực tế;
Trang 13 Đánh giá nguyên nhân dẫn đến việc Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện điều chỉnh biểu đồ huy động của nhà máy thủy điện chiến lược
đa mục tiêu trong lập lịch giờ tới và đối chiếu với các giới hạn điều chỉnh quyđịnh tại Quy định thị trường điện;
So sánh biểu đồ huy động dự kiến với mức huy động thực tế và xácđịnh các nguyên nhân nếu có sự sai khác lớn
b) Vận hành các đơn vị cung cấp dịch vụ phụ trợ:
Đánh giá phần công suất được tách riêng để cung cấp dịch vụ phụ trợ;
Xem xét, đánh giá các tình huống Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện cần huy động các tổ máy cung cấp dịch vụ phụ trợ và nguyênnhân kèm theo
c) Vận hành một số đơn vị phát điện gián tiếp giao dịch:
Nguyên tắc vận hành các nhà máy này là cố định biểu đồ phát điệntrong quá trình lập lich huy động;
Kiểm tra mức giá chào của các đơn vị phát điện gián tiếp giao dịch doĐơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện chào căn cứ theo giá hợpđồng
3 Hành vi tham gia thị trường điện của Đơn vị mua buôn duy nhất:
a) Đánh giá việc công bố biểu đồ nhập khẩu và xuất khẩu điện cho Đơn vịvận hành hệ thống điện và thị trường điện;
b) Đánh giá hành vi chào giá thay cho các nhà máy điện BOT;
c) Đánh giá hành vi chào giá thay cho các nhà máy điện bị tạm dừngquyền chào giá; và việc cung cấp các thông tin cần thiết từ phía các nhà máyđiện này cho Đơn vị mua buôn duy nhất để thực hiện chào giá thay
Điều 14 Đánh giá kết quả phân bổ sản lượng hợp đồng
Các nội dung giám sát, đánh giá kết quả phân bổ sản lượng hợp đồng, baogồm:
1 Đánh giá kết quả xác định sản lượng hợp đồng năm và phân bổ sảnlượng hợp đồng vào từng tháng, từng giờ do Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện thực hiện cho từng nhà máy điện
2 So sánh, đối chiếu kết quả tính toán phân bổ sản lượng hợp đồng với tỷ
lệ sản lượng điện năng thanh toán theo hợp đồng do Cục Điều tiết điện lực quyđịnh theo Thông tư 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ CôngThương ban hành quy định về Quy định vận hành thị trường phát điện cạnhtranh
3 Đánh giá sản lượng giao dịch mua điện của Đơn vị mua buôn duy nhấttrên thị trường giao ngay trong từng chu kỳ giao dịch
4 Đánh giá sản lượng giao dịch trên thị trường giao ngay của đơn vị phát
Trang 14điện trong từng chu kỳ giao dịch.
5 Các chỉ số đánh giá sản lượng hợp đồng và sản lượng giao dịch qua thịtrường giao ngay được quy định tại Phụ lục 2 Thông tư này
Điều 15 Đánh giá kết quả tính toán thanh toán
Các nội dung giám sát, đánh giá kết quả tính toán thanh toán, bao gồm:
1 Xem xét, đánh giá một số kết quả việc tính toán thanh toán để đánh giátính tuân thủ các quy định về tính toán thanh toán trong Thông tư 18/2010/TT-BCT ngày 10 tháng 5 năm 2010 do Bộ Công Thương ban hành quy định về Quyđịnhvận hành thị trường phát điện cạnh tranh
2 Xem xét đánh giá các trường hợp tổ máy phát phát tăng hoặc giảm côngsuất do ràng buộc an ninh hệ thống và các nguyên nhân dẫn đến tình trạng này
3 Đánh giá các mức thanh toán giao dịch trên thị trường, bao gồm: thanhtoán điện năng, thanh toán công suất và thanh toán cho dịch vụ phụ trợ
4 Đánh giá doanh thu của một số nhà máy điện điển hình cho từng nhómnhà máy điện chạy nền, chạy lưng, chạy đỉnh bằng cách so sánh mức doanh thucủa các nhà máy điển hình này với mức doanh thu dự kiến tính toán theo cáctiêu chuẩn nhằm các mục tiêu sau:
a) Đánh giá khả năng thu hồi vốn của các nhà máy điện trên thị trường;b) Đánh giá việc áp dụng cơ chế thanh toán giá công suất CAN;
c) Các chỉ số tiêu chuẩn được quy định tại Phụ lục 3 Thông tư này
Điều 16 Trình tự giám sát thường xuyên thị trường điện
1 Các đơn vị thành viên thị trường điện có trách nhiệm giám sát, báo cáoERAV các vấn đề bất thường
2 ERAV có trách nhiệm thường xuyên giám sát vận hành thị trường điệntheo trình tự sau đây:
a) Cập nhật cơ sở dữ liệu, thông tin vận hành thị trường điện:
Thu thập các dữ liệu vận hành thị trường điện từ Đơn vị vận hành hệthống điện và thị trường điện và từ các đơn vị thành viên thị trường khác theoquy định tại Chương VIII Thông tư này;
Báo cáo của các đơn vị thành viên thị trường về các trường hợp bấtthường phát sinh trong quá trình vận hành thị trường điện
b) Thực hiện phân tích, đánh giá các nội dung về vận hành thị trường điệntheo quy định tại Điều 12., Điều 13., Điều 14 và Điều 15 Thông tư này.Trong trường hợp cần thiết, thực hiện các đánh giá, phân tích chuyên sâu đểxác minh các vấn đề bất thường trong vận hành thị trường điện hoặc các hành
vi vi phạm của các đơn vị thành viên thị trường theo quy định tại Khoản 3 Điềunày;
c) Lập và công bố báo cáo định kỳ về kết quả giám sát vận hành thị
Trang 15trường điện theo quy định tại Điều 19 Thông tư này.
d) Căn cứ theo các kết quả thực hiện giám sát vận hành thị trường điệnquy định tại khoản 2 Điều này, Cục Điều tiết điện lực đánh giá, xác minh cácvấn đề bất thường trong vận hành thị trường điện theo quy định tại điểm đ)khoản 2 Điều này
đ) Thực hiện đánh giá chuyên sâu và xác minh vi phạm trong trường hợpphát hiện các dấu hiệu sau đây:
Thị trường vận hành kém hiệu quả do các hạn chế từ phía các đơn vịphát điện;
Thị trường vận hành kém hiệu quả do các vấn đề còn tồn tại, chưa hợp
lý trong Quy định thị trường điện và các quy định có liên quan;
Hành vi lạm dụng quyền lực thị trường hay các hành vi phản cạnhtranh của các đơn vị phát điện;
c) Trong trường hợp vấn đề bất thường liên quan đến việc tuân thủ vàthực thi Quy định thị trường điện, việc thực hiện điều tra tuân thủ theo quyđịnh tại Chương IV Thông tư này;
d) Trong trường hợp vấn đề bất thường liên quan đến hành vi cạnh tranhcủa các đơn vị thành viên thị trường, việc thực hiện điều tra tuân thủ theo quyđịnh tại Chương V Thông tư này;
đ) Trong các trường hợp khác, việc thực hiện điều tra tuân thủ theo quyđịnh tại Chương V Thông tư này Các nội dung về việc thực hiện điều tra đặcbiệt cần được nêu rõ trong báo cáo giám sát thị trường
Điều 17 Giám sát thực hiện các biện pháp đã áp dụng trước đây
Cục Điều tiết điện lực giám sát việc thực thi và đánh giá hiệu quả của cácbiện pháp hạn chế hoặc quyết định xử lý đã đưa ra trong các lần điều tra viphạm trước đây, bao gồm:
1 Xem xét, đánh giá các nội dung sửa đổi Thông tư Quy định thị trườngphát điện cạnh tranh có đáp ứng được mục tiêu đã đề ra
2 Xem xét, đánh giá để đảm bảo các vấn đề vi phạm Quy định thị trườngđiện đã xử lý trước đây không tiếp tục tái diễn
Trang 163 Xem xét, đánh giá các trường hợp đơn vị phát điện bị tạm dừng quyềnchào giá đã đáp ứng đủ điều kiện được phép tham gia chào giá lại trên thịtrường
Điều 18 Giám sát, xử lý các trường hợp đặc biệt phát sinh
Trong trường hợp phát hiện các vấn đề bất thường phát sinh trong quátrình vận hành thị trường điện không thuộc phạm vi quy định tại Điều 12.,Điều 13., Điều 14 và Điều 15 Thông tư này, hoặc chưa có quy định về tiêuchí, tiêu chuẩn để phân tích, đánh giá, Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm:
1 Nghiên cứu, xây dựng các phương pháp, chỉ số, tiêu chuẩn để phân tích,đánh giá từng trường hợp cụ thể;
2 Thực hiện phân tích, đánh giá chi tiết và chuyên sâu để xác minh nguyênnhân, bản chất nội dung của vấn đề và các đơn vị có liên quan
Điều 19 Trách nhiệm của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện trong giám sát vận hành thị trường điện
Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm theo dõigiám sát các hoạt động vận hành của thị trường điện trong thời gian thực, baogồm:
1 Giám sát vận hành thị trường điện trong thời gian thực:
a) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm theodõi giám sát việc tuân thủ quy định của các đơn vị thành viên thị trường điệntrong các hoạt động vận hành thị trường điện hàng ngày Nội dung giám sátbao gồm:
Công tác nộp bản chào giá của các đơn vị phát điện: tuân thủ theo cácquy định về thời gian biểu, biểu mẫu bản chào và các quy định có liên quankhác;
Công tác vận hành các tổ máy phát điện của các đơn vị phát điện theolệnh điều độ của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện;
Công tác cung cấp các dịch vụ phụ trợ theo yêu cầu của của Đơn vịvận hành hệ thống điện và thị trường điện;
Việc cung cấp thông tin, thông số kỹ thuật đầy đủ và chính xác củacác đơn vị phát điện cho Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện đểphục vụ vận hành hệ thống điện và thị trường điện;
Các hoạt động vận hành thị trường điện và hệ thống điện khác theoquy định hiện hành
b) Trong quá trình vận hành thị trường điện và hệ thống điện hàng ngày,nếu phát hiện vi phạm của đơn vị thành viên thị trường, Đơn vị vận hành hệthống điện và thị trường điện có trách nhiệm:
Đưa ra cảnh báo cho đơn vị vi phạm;
Trang 17 Trường hợp đơn vị thành viên thị trường điện không khắc phục viphạm sau ba (3) lần cảnh báo trong vòng một (1) tuần, Đơn vị vận hành hệthống điện và thị trường điện được phép:
+ Thực hiện hiện các biện phát can thiệp thị trường điện cần thiết theoquy định tại khoản 2 Điều này;
+ Công bố trên Trang thông tin điện tử thị trường điện và báo cáo CụcĐiều tiết điện lực về các nội dung vi phạm và các biện pháp can thiệp của Đơn
vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện
2 Can thiệp thị trường điện:
a) Trong quá trình vận hành hàng ngày, Đơn vị vận hành hệ thống điện vàthị trường điện có trách nhiệm theo dõi giám sát các hoạt động vận hành thịtrường điện và hệ thống điện, kịp thời phát hiện các tình huống bất thường và
sự cố trong quá trình vận hành thị trường điện và hệ thống điện gây ảnh hưởngđến an ninh hệ thống điện;
b) Trong trường hợp phát hiện các tình huống bất thường và sự cố gây ảnhhưởng đến an ninh hệ thống điện, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trườngđiện thực hiện các biện pháp can thiệp thị trường trong trường hợp cần thiết,tuân thủ theo Quy định thị trường điện;
c) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm công
bố trên Trang thông tin điện tử thị trường điện và báo cáo Cục Điều tiết điệnlực về các biện pháp can thiệp thị trường điện đã thực hiện
3 Đề xuất tạm dừng vận hành thị trường điện:
a) Trong trường hợp phát hiện các tình huống bất thường hoặc sự cố trongvận hành hệ thống điện, thị trường điện có thể dẫn đến việc phải tạm dừng vậnhành thị trường điện, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện cótrách nhiệm báo cáo Cục Điều tiết điện lực các thông tin có liên quan, baogồm:
Mô tả chi tiết về tình huống bất thường hoặc sự cố;
Phân tích, đánh giá mức độ ảnh hưởng của tình huống bất thường hoặc
sự cố đến công tác vận hành thị trường điện;
Phương hướng giải quyết, xử lý tình huống bất thường, khắc phục sự
cố để vận hành lại thị trường điện;
Đề xuất tạm dừng vận hành vận hành thị trường điện và thời giandừng vận hành dự kiến
b) Căn cứ theo báo cáo của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trườngđiện, Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm thẩm định nội dung báo cáo, thựchiện các bước điều tra, xác minh cần thiết để xem xét dừng vận hành thị trườngđiện tuân thủ theo Quy định thị trường điện
Điều 20 Lập báo cáo và thực hiện các biện pháp xử lý thuộc thẩm
Trang 18quyền
Trong trường hợp vấn đề nằm ngoài thẩm quyền, Cục Điều tiết điện lựcbáo cáo Bộ Công Thương để xử lý Báo cáo giám sát kết quả vận hành thịtrường điện Cục Điều tiết điện lực soạn thảo và công bố báo cáo giám sát vậnhành thị trường điện theo chu kỳ hàng tuần, bao gồm các nội dung sau:
1 Kết quả đánh giá, phân tích giá thị trường trong tuần
2 Tổng quan chung về nguồn điện và phụ tải điện
3 Thị phần của các đơn vị phát điện trên thị trường
4 Danh sách các vấn đề, sự kiện bất thường và mô tả sơ lược về các vấn
2 Đánh giá tính đầy đủ và phù hợp của Quy định thị trường điện và cácquy trình liên quan
3 Đánh giá, xác định các vấn đề vướng mắc, hạn chế trong quá trình thựchiện Quy định thị trường điện và các quy trình liên quan
Điều 22 Các nội dung đánh giá sự tuân thủ
1 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm định kỳ đánh giá các nội dung liênquan đến Quy định thị trường điện và các quy trình liên quan và sự tuân thủ cácquy định, Thông tư này của các thành viên tham gia thị trường điện
2 Các nội dung đánh giá cần được thực hiện định kỳ hàng năm, hàng quý
và được căn cứ vào:
a) Các kết quả giám sát thị trường điện thường xuyên;
b) Các báo cáo hành vi vi phạm các Quy định thị trường điện và các quytrình liên quan do các thành viên thị trường phát hiện Mẫu "Báo cáo vi phạmquy định thị trường điện" được quy định tại Phụ lục 5 Thông tư này;
c) Các đề xuất sửa đổi Quy định thị trường điện và các quy trình liên quan
Trang 19của các thành viên thị trường Mẫu văn bản đề nghị sửa đổi Quy địnhthị trường điện, quy trình được quy định tại và Phụ lục 10 Thông tư này.
3 Các nội dung liên quan đến các đánh giá trên được sắp xếp và xử lý theothứ tự ưu tiên
Điều 23 Trình tự giám sát sự tuân thủ Quy định thị trường điện
Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm thực hiện đánh giá sự tuân thủ củacác đơn vị theo trình tự sau đây:
1 Thu thập dữ liệu đầu vào, bao gồm:
a) Báo cáo định kỳ hàng năm, hàng quý của Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện về sự tuân thủ quy định thị trường của các thành viêntham gia thị trường khác ngoài Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trườngđiện, bao gồm các nội dung:
Cung cấp và công bố thông tin;
Việc chào giá của các đơn vị;
Tuân thủ lệnh điều độ;
Thực hiện thanh toán
b) Các dữ liệu do Cục Điều tiết điện lực tự thu thập, phân tích bao gồm:
Dữ liệu thị trường điện;
Báo cáo, kiến nghị của thành viên thị trường;
Thu thập các dữ liệu bổ sung; thu thập các quy trình, tài liệu nội bộ đểxem xét đánh giá
2 Tiến hành các cuộc điều tra
3 Tiến hành các cuộc họp với các bên liên quan
4 Kết quả kiểm toán độc lập định kỳ hoặc đột xuất các quy trình, phầnmềm phục vụ công tác vận hành thị trường điện của Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện
5 Căn cứ kết quả giám sát tuân thủ Quy định thị trường điện, Cục Điều tiếtđiện lực sẽ xem xét, quyết định thực hiện các bước tiếp theo, bao gồm:
a) Báo cáo, đề xuất Bộ Công Thương sửa đổi, bổ sung Quy định thịtrường điện để khắc phục các vướng mắc, bất cập trong quá trình thực hiệnQuy định thị trường điện và các quy trình liên quan;
b) Sửa đổi, bổ sung các quy trình vận hành thị trường điện để khắc phụccác vướng mắc, bất cập trong quá trình thực hiện;
c) Trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm Quy định thị trường điện vàcác quy trình liên quan, Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm tiến hành điềutra và áp dụng các biện pháp xử lý theo Nghị định 68/2010/NĐ-CP của Chínhphủ ban hành ngày 15 tháng 6 năm 2010 quy định về xử phạt vi phạm pháp
Trang 20luật trong lĩnh vực điện lực và các quy định pháp luật có liên quan.
Điều 24 Báo cáo đánh giá và giám sát tuân thủ Quy định thị trường điện
Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm lập Báo cáo đánh giá và giám sáttuân thủ Quy định thị trường điện, bao gồm:
1 Báo cáo nội dung đánh giá, giám sát hàng năm Quy định thị trường điện
và các quy trình liên quan
2 Báo cáo nội dung đánh giá, giám sát hàng quý Quy định thị trường điện
và các quy trình liên quan
3 Danh sách các vi phạm quy định thị trường điện và các biện pháp xử lýcác hành vi vi phạm này
4 Mẫu báo cáo này được trình bày tại Phụ lục 5 Thông tư này
Trang 21Chương V GIÁM SÁT CẤU TRÚC NGÀNH ĐIỆN, SỞ HỮU
Khâu truyền tải điện;
Khâu phân phối điện;
Các đơn vị cung cấp dịch vụ trong ngành điện
b) Các nội dung giám sát cơ cấu sở hữu trong khâu phát điện, bao gồm:
Theo chủ sở hữu;
Theo công nghệ;
Theo khu vực địa lý;
Mối quan hệ về sở hữu giữa các thành viên thị trường
3 Trình tự thực hiện giám sát cấu trúc ngành điện và sở hữu
a) Thu thập các dữ liệu cần thiết, bao gồm:
Trang 22 Cục Điều tiết điện lực tự thu thập các số liệu dữ liệu của các đơn vịphát điện (hoặc do Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện cung cấp)bao gồm danh sách các đơn vị phát điện, thông tin về các thành viên thị trường
và thông tin kỹ thuật của các nhà máy
Số liệu cần thiết khác do các đơn vị báo cáo theo yêu cầu của CụcĐiều tiết điện lực
c) Tiến hành đánh giá, phân tích:
Đánh giá hiện trạng về cấu trúc ngành điện và cơ cấu sở hữu ;
Phân tích tác động, ảnh hưởng của cấu trúc ngành và cơ cấu sở hữuđối với thị trường điện hiện tại, dự báo xu hướng
d) Lập báo cáo tổng hợp, đề xuất các kiến nghị nếu cần có sự thay đổitrong cấu trúc ngành điện và sở hữu để đảm bảo vận hành thị trường điện hiệuquả, minh bạch
Điều 27 Giám sát các hành vi cạnh tranh
Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm giám sát các hành vi lạm dụngquyền lực thị trường, câu kết lũng đoạn thị trường hoặc cạnh tranh không lànhmạnh theo trình tự sau đây:
1 Thu thập dữ liệu bao gồm:
a) Các Báo cáo phát hiện hành vi vi phạm của Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện, Đơn vị mua buôn duy nhất và các đơn vị khác gửi choCục Điều tiết điện lực;
b) Các số liệu thị trường điện;
c) Các dữ liệu cần thiết từ các đơn vị tham gia thị trường do Cục Điều tiếtđiện lực yêu cầu
2 Thực hiện đánh giá:
a) Đánh giá các hành vi chào giá của các đơn vị;
b) Đánh giá các kết quả vận hành thị trường điện (Giá thị trường, doanhthu các nhà máy điện );
Trang 23c) Phân tích, thẩm định các nội dung các báo cáo phát hiện hành vi viphạm của các đơn vị gửi Cục Điều tiết điện lực;
d) Nếu cần thiết, phải tiến hành các cuộc họp với các đơn vị để tìm hiểu
và làm rõ hơn các vấn đề liên quan đến hành vi cạnh tranh
3 Căn cứ kết quả giám sát các hành vi cạnh tranh trên thị trường, trườnghợp phát hiện dấu hiệu vi phạm Quy định thị trường điện và các quy trình liênquan, Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm tiến hành điều tra và áp dụng cácbiện pháp xử lý theo Nghị định 68/2010/NĐ-CP của Chính phủ ban hành ngày
15 tháng 6 năm 2010 quy định về xử phạt vi phạm pháp luật trong lĩnh vực điệnlực và các quy định pháp luật có liên quan
Điều 28 Báo cáo giám sát hành vi và cơ cấu sở hữu
1 Hàng năm, Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm lập Báo cáo giám sát
cơ cấu sở hữu, và hàng quý lập Báo cáo Giám sát các hành vi phi cạnh tranh
2 Báo cáo giám sát hành vi và cơ cấu sở hữu sẽ bao gồm:
a) Tình trạng của tất cả các thành viên tham gia thị trường, đánh giá giáthị trường, tỷ lệ sở hữu của các đơn vị phát điện so với yêu cầu vận hành hiệuquả của thị trường điện;
b) Số liệu thống kê về các số liệu sở hữu cơ bản được xác định tại Điều
26 Thông tư này Các số liệu này phải được công bố;
c) Kết quả đánh giá của Cục Điều tiết điện lực về bất kỳ sự thay đổi về cơcấu sở hữu;
d) Danh sách các vấn đề bất thường và các vấn đề đang bị điều tra do xácđịnh đó là các hành vi cạnh tranh không lành mạnh, lạm dụng quyền lực thịtrường, cấu kết trên thị trường
3 Biểu mẫu cho báo cáo này được cung cấp tại Phụ lục 11 Thông tư này
Chương VI ĐIỀU TRA VI PHẠM Điều 29 Yêu cầu điều tra vi phạm
Cục Điều tiết điện lực sẽ tiến hành điều tra vi phạm khi:
1 Thông qua việc giám sát thị trường điện thường xuyên , đánh giá sự tuânthủ các quy định thị trường điện hoặc giám sát cơ cấu ngành, quyền sở hữu vàhành vi của các thành viên, có bằng chứng về:
a) Thị trường điện hoạt động kém hiệu quả do thiết kế không phù hợphoặc thiếu một số chức năng; Quy định thị trường điện hoặc các quy trình liênquan không phù hợp hoặc không đầy đủ;
b) Thành viên tham gia thị trường điện vi phạm hoặc có khả năng vi phạmcác quy định thị trường điện (hoặc vi phạm các quy trình liên quan, hoặc các
Trang 24văn bản luật liên quan );
c) Thành viên tham gia thị trường điện lạm dụng quyền lực trên thịtrường, tham gia vào các hoạt động thông đồng hoặc phản cạnh tranh;
d) Thành viên tham gia thị trường điện hoạt động không hiệu quả;
đ) Kết quả vận hành thị trường điện (theo đánh giá của Cục ĐTĐL) chỉ rarằng cần thiết phải tiến hành điều tra;
e) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện không thực hiện đúngquy trình hoặc thực hiện tính toán phần mềm không phù hợp với Quy định thịtrường điện (và Quy trình hướng dẫn thực hiện chi tiết)
2 Thành viên tham gia thị trường gửi Yêu cầu điều tra (quy định tại Phụlục 8 Thông tư này) Trong thời hạn năm (5) ngày, Cục Điều tiết điện lực phảiđánh giá và có quyết định về việc tiến hành điều tra
3 Việc điều tra theo đánh giá của Cục Điều tiết điện lực là cần thiết
Điều 30 Quy trình điều tra vi phạm
1 Khi quyết định tiến hành điều tra vi phạm, Cục Điều tiết điện lực phảithông báo vắn tắt việc điều tra cho các thành viên trên thị trường điện thông quatrang web của Cục Điều tiết điện lực, bao gồm:
a) Mô tả vấn đề;
b) Dấu hiệu để tiến hành điều tra chi tiết;
c) Yêu cầu điều tra (quy định tại Phụ lục 8 Thông tư này);
d) Báo cáo kết luận điều tra (quy định tại Phụ lục 7 Thông tư này)
2 Trong quá trình tiến hành kiểm tra, xác minh hành vi vi phạm, Cục Điềutiết điện lực có quyền:
a) Yêu cầu đơn vị có dấu hiệu vi phạm, các đơn vị liên quan cung cấpthông tin, tài liệu cần thiết phục vụ cho quá trình kiểm tra, xác minh;
b) Yêu cầu đơn vị có dấu hiệu vi phạm giải trình;
c) Trưng cầu giám định, lấy ý kiến chuyên gia hoặc ý kiến của cơ quan,đơn vị có liên quan;
d) Triệu tập đơn vị có dấu hiệu vi phạm, các đơn vị bị ảnh hưởng do hành
vi vi phạm để lấy ý kiến về hướng giải quyết và khắc phục hành vi vi phạm
3 Trong quá trình kiểm tra, xác minh, Cục Điều tiết điện lực có tráchnhiệm giữ bí mật các thông tin, tài liệu được cung cấp theo quy định về bảo mậtthông tin quy định tại Thông tư này
4 Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày bắt đầu của một cuộc điều tra hoặc 60ngày nếu vấn đề được coi là phức tạp (căn cứ theo Quy định thị trường điện),Cục Điều tiết điện lực sẽ công bố Báo cáo kết luận điều tra về những phát hiệncủa cuộc điều tra trong vòng 2 tuần điều tra sau khi kết thúc quá trình điều tra.Mẫu báo cáo được quy định tại Phụ lục 7 Thông tư này
Trang 255 Trong báo cáo kết luận điều tra, Cục Điều tiết điện lực phải đảm bảo loạitrừ các thông tin hoặc dữ liệu bí mật.
Điều 31 Hình thức xử lý vi phạm
1 Đơn vị vi phạm phải chịu một trong các hình thức, mức độ xử phạt đốivới từng hành vi vi phạm theo Nghị định 68/2010/NĐ-CP của Chính phủ banhành ngày 15 tháng 6 năm 2010 quy định về xử phạt vi phạm pháp luật tronglĩnh vực điện lực và các quy định pháp luật có liên quan
2 Những vấn đề được giải quyết thông qua thay đổi luật được tham chiếuđến quy trình sửa đổi Quy định thị trường điện và các Quy trình hướng dẫn thựchiện chi tiết
3 Đối với nhà máy điện có hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều 8Quy định Thị trường điện, ngoài bị xử phạt theo quy định tại khoản 1 Điều nàycòn bị đình chỉ quyền tham gia thị trường điện Thời hạn đình chỉ quyền thamgia thị trường điện tùy thuộc vào tính chất, mức độ vi phạm nhưng không quásáu (6) tháng Trình tự, thủ tục đình chỉ quyền tham gia thị trường được quyđịnh tại Quy định thị trường điện
4 Các vấn đề không thể được giải quyết trong phạm vi giám sát thị trườngcủa Cục Điều tiết điện lực sẽ được chuyển đến các cơ quan có thẩm quyền giảiquyết
Chương VII CHẾ ĐỘ BÁO CÁO GIÁM SÁT THỊ TRƯỜNG ĐIỆN
Điều 32 Chế độ báo cáo giám sát thị trường điện
1 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm xây dựng các báo cáo giám sátthị trường điện, đồng thời tiếp nhận các báo cáo của Đơn vị vận hành hệ thốngđiện và thị trường điện, Đơn vị mua buôn duy nhất và các thành viên thị trườngkhác về các vấn đề liên quan trong công tác giám sát thị trường điện
2 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm công bố Báo cáo giám sátthường xuyên theo quy định tại Điều 19., mẫu báo cáo được ban hành kèmtheo Phụ lục 4 Thông tư này
3 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm xây dựng và công bố báo cáogiám sát hàng năm, tóm tắt các nội dung , bao gồm:
a) Kết quả giám sát thị trường điện thường xuyên;
b) Kết quả đánh giá Quy định thị trường điện và giám sát sự tuân thủ;c) Giám sát cấu trúc ngành điện, sở hữu và hành vi cạnh tranh;
d) Nhằm hỗ trợ công tác đánh giá Quy định thị trường điện và giám sát sựtuân thủ, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị mua buônduy nhất và các thành viên thị trường khác có thể báo cáo các vi phạm lên Cục
Trang 26Điều tiết điện lực theo mẫu báo cáo được ban hành kèm theo Phụ lục 5 Thông
tư này
Mẫu báo cáo được ban hành kèm theo Phụ lục 11 Thông tư này
4 Cục Điều tiết điện lực có trách hiệm công bố kết quả điều tra khi cầnthiết theo hai hình thức báo cáo , bao gồm:
a) Báo cáo bắt đầu tiến hành điều tra, theo mẫu báo cáo được ban hànhkèm theo Phụ lục 6 Thông tư này;
b) Báo cáo hoàn thành điều tra, theo mẫu báo cáo được ban hành kèmtheo Phụ lục 7 Thông tư này
5 Nhằm hỗ trợ Cục Điều tiết điện lực trong quá trình điều tra, Đơn vịvận hành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị mua buôn duy nhất và cácthành viên thị trường điện khác có thể nộp “Báo cáo đề nghị điều tra” theomẫu báo cáo được ban hành kèm theo Phụ lục 8 Thông tư này
6 Nhằm hỗ trợ Cục Điều tiết điện lực trong việc sửa đổi quy định thịtrường điện, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị muabuôn duy nhất và các thành viên thị trường điện khác có thể nộp báo cáo “Đềnghị sửa đổi Quy định thị trường điện” tới ERAV để xem xét trong quá trìnhsửa đổi các quy định thị trường điện theo mẫu báo cáo được ban hành kèm theoPhụ lục 9 Thông tư này
7 Nhằm hỗ trợ Cục Điều tiết điện lực trong việc sửa đổi các quy trình thịtrường điện, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị muabuôn duy nhất và các thành viên thị trường điện khác có thể nộp báo cáo “Đềnghị sửa đổi quy trình thị trường điện” tới Cục Điều tiết điện lực để xem xéttrong quá trình sửa đổi các quy trình thị trường điện theo mẫu báo cáo đượcban hành kèm theo Phụ lục 10 Thông tư này
8 Nghĩa vụ và thời gian báo cáo của Cục Điều tiết điện lực trong quátrình thực hiện giám sát thị trường được quy định tại Phụ lục 12 Thông tư này
Trang 27c) Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm tải các nội dung báo cáo hàngngày và báo cáo tuần vào hệ thống cơ sở dữ liệu của Cục Điều tiết điện lực để
hỗ trợ phân tích hệ thống các dữ liệu này
2 Trong thời hạn sáu (6) tháng kể từ ngày bắt đầu vận hành thị trường phátđiện cạnh tranh chính thức, Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện vàCục Điều tiết điện lực có trách nhiệm thực hiện các nội dung sau:
a) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm xâydựng Cơ sở dữ liệu tập trung MMS bao gồm tất cả đầu vào và đầu ra trong mọiquá trình tính toán, lập kế hoạch, vận hành và sau vận hành thị trường điện;b) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm xâydựng hệ thống sao chép tự động nguyên bản cơ sở dữ liệu cho phép Cơ sở dữliệu tập trung MMS của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện đượctruyền tải và sao chép vào hệ thống cơ sở dữ liệu tập trung MMS của Cục Điềutiết điện lực, theo đó Cục Điều tiết điện lựccó quyền truy cập tất cả dữ liệu thịtrường điện cần thiết để thực hiện các cuộc phân tích, điều tra đặc biệt (độtxuất) và các nghiên cứu khác như quy định tại Chương III, Chương IV,Chương V và Chương VI Thông tư này
3 Quyền và nghĩa vụ của các đơn vị về việc sử dụng dữ liệu như sau:
a) Cục Điều tiết điện lực có quyền yêu cầu cung cấp dữ liệu đối với bất kỳthành viên thị trường nào;
b) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện, Đơn vị mua buônduy nhất và các thành viên thị trường có nghĩa vụ cung cấp mọi dữ liệu liênquan theo yêu cầu của Cục Điều tiết điện lực;
c) Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có nghĩa vụ cung cấpcho Cục Điều tiết điện lực dữ liệu gốc của hệ thống cơ sở dữ liệu tập trungMMS và các báo cáo hàng ngày và báo cáo tuần;
d) Cục Điều tiết điện lực có nghĩa vụ đảm bảo tính bảo mật của mọi thôngtin có tính chất bảo mật được cung cấp
Điều 34 Đảm bảo chất lượng dữ liệu
1 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm đảmbảo chất lượng dữ liệu cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực bao gồm các báo cáohàng ngày, báo cáo hàng tuần, và nội dung của cơ sở dữ liệu của hệ thống quản
lý thị trường MMS được sao chép nguyên bản vào cơ sở dữ liệu tập trung MMScủa Cục Điều tiết điện lực
2 Đơn vị mua buôn duy nhất và các thành viên thị trường điện có tráchnhiệm đảm bảo chất lượng dữ liệu cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực phục vụcác cuộc điều tra và có xác nhận đảm bảo là chính xác của đơn vị cấp dữ liệu
3 Chất lượng của dữ liệu được gọi là đảm bảo khi:
a) Không có sự thiếu hụt, sai sót phải đảm bảo tính nhất quán trong bộ dữ
Trang 28liệu và sự chênh lệch so với dữ liệu gốc tại các đơn vị;
b) Dữ liệu đã được rà soát các lỗi, sai sót và có xác nhận đảm bảo là chínhxác của đơn vị cấp dữ liệu
4 Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện có trách nhiệm đảmbảo chất lượng dữ liệu được cung cấp cho Cục Điều tiết điện lực được sử dụngtrong các báo cáo hàng ngày và hàng tuần
Điều 35 Chế độ báo cáo của Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện đối với Cục Điều tiết điện lực
1 Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm báo cáo Cục Điều tiết điện lực cácnội dung sau:
a) Báo cáo hàng năm về kết quả lập kế hoạch vận hành năm tới;
b) Báo cáo hàng tháng về kết quả lập kế hoạch vận hành tháng tới;
c) Báo cáo tổng kết thị trường hàng tuần;
d) Báo cáo tổng kết thị trường hàng ngày;
đ) Báo cáo hàng tuần và hàng ngày phải bao gồm các dữ liệu theo địnhdạng do Cục Điều tiết điện lực quy định, nội dung chính của báo cáo được quyđịnh tại
2 Cục Điều tiết điện lực có thể yêu cầu thêm hoặc giảm bớt phạm vi dữliệu trong báo cáo tuần và ngày tùy theo tính cần thiết
Điều 36 Thời gian biểu cung cấp dữ liệu
Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm cung cấp dữ liệu cho Cục Điều tiếtđiện lực theo thời gian biểu quy định tại Phụ lục 12
2 Các công cụ truy cập các dữ liệu trên, có tối thiểu các khả năng sau đây:a) Có khả năng giải nén và xem các luồng hoặc đồ thị dữ liệu theo trụcthời gian như quy định tại Chương III Thông tư này;
b) Có khả năng đưa ra các đồ thị hoặc biểu đồ như quy định tại ChươngIII Thông tư này;
c) Có khả năng tính toán các chỉ số như quy định tại Phụ lục 2 Thông tưnày;
d) Có khả năng tính toán các tiêu chuẩn giám sát như quy định tại Phụ lục
3 Thông tư này
Trang 293 Các công cụ cho phép Cục Điều tiết điện lực sẵn sàng xuất bản các báocáo lên trang thông tin điện tử Website) của Cục Điều tiết điện lực.
Để ước tính độc lập giá SMP tiêu chuẩn, công cụ phần mềm tối ưu hóa có
mã nguồn mở có thể được sử dụng Ngoài ra, có thể sử dụng các công cụ sẵn
có để tích hợp các công cụ miễn phí này vào phần mềm bảng tính Excel
Chương IX
TỔ CHỨC THỰC HIỆN Điều 38 Tổ chức thực hiện
Cục Điều tiết điện lực có trách nhiệm phổ biến, hướng dẫn, kiểm tra việcthực hiện Thông tư này
Điều 39 Hiệu lực thi hành
1 Thông tư này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành
2 Cục trưởng Cục Điều tiết điện lực, Chánh Văn phòng Bộ, Chánh Thanhtra Bộ, các Vụ trưởng, Cục trưởng có liên quan thuộc Bộ, các đơn vị điện lực vàcác tổ chức, cá nhân hoạt động điện lực chịu trách nhiệm thi hành Thông tưnày./
- Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố
trực thuộc trung ương;
- Viện Kiểm sát nhân dân tối cao;
- Tòa án nhân dân tối cao;
- Kiểm toán nhà nước;
Hoàng Quốc Vượng
Trang 30Giám sát thường xuyên:
Tiến hành điều tra
Dữ liệu giám sát thị trường
Đề xuất biện pháp xử lý
Giám sát thực thi các biện pháp xử lý
Nếu vấn đề không được giải quyết hoặc không tuân thủ,
chuyển sang các hình thức xử lý nặng hơn
- Giám sát thường xuyên thị trường
- Đánh giá Quy định thị trường
Giải quyết tranh chấp
Chuyển vụ việc sang cơ
quan có thẩm quyền
khác
- Báo cáo năm
- Báo cáo tuần
Phụ lục 1 SƠ ĐỒ TỔNG QUAN HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT
(Ban hành kèm theo Thông tư /2012/TT-BCT ngày tháng năm 2012)
Sơ đồ 1 Các hoạt động giám sát
Báo cáo điều tra
Báo
cáo:
Trang 31Phụ lục 2 CÁC CHỈ SỐ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ VẬN HÀNH THỊ TRƯỜNG ĐIỆN
(Ban hành kèm theo Thông tư /2012/TT-BCT ngày tháng năm 2012)
2.1 Các chỉ số đánh giá phục vụ giám sát thường xuyên
Các chỉ số đánh giá phục vụ giám sát thường xuyên bao gồm:
1 Mức sẵn sàng của các nguồn điện
2 Các nhà máy điện đấu nối vào lưới điện quốc gia
3 Xuất khẩu và nhập khẩu điện
4 Bản chào của các đơn vị phát điện
5 Bản chào của các đơn vị phát điện trực tiếp giao dịch
6 Biểu đồ huy động một số nhà máy điện (SMHP….) do SMO xác định
và công bố
7 Bản chào của các đơn vị gián tiếp giao dịch (BOT….)
8 Phụ tải hệ thống và phụ tải miền
9 Cân bằng cung cầu
16 Kết quả tính toán thanh toán cho toàn bộ thị trường
17 Tương quan về doanh thu giữa các đơn vị phát điện
18 Các khoản thanh toán cho các tổ máy phải phát tăng thêm do ràngbuộc
Trang 32Bảng 2.1.1: Các chỉ số đánh giá độ sẵn sàng của các nguồn điện
2 Tổng mức công suất (MW) bị suy giảm do bảo dưỡng sửa