BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI  NGUYỄN MINH PHƯƠNG NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ VÀ BỆNH LÝ CỦA CHÓ MẮC BỆNH CARE TẠI HÀ NỘI LUẬN VĂN THẠC SĨ HÀ NỘI – 2013 2 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI  NGUYỄN MINH PHƯƠNG NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ VÀ BỆNH LÝ CỦA CHÓ MẮC BỆNH CARE TẠI HÀ NỘI CHUYÊN NGÀNH : THÚ Y Mà NGÀNH : 60.64.01.01 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC : TS. BÙI TRẦN ANH ĐÀO HÀ NỘI – 2013 ii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc. Tác giả Nguyễn Minh Phương iii LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình thực hiện luận văn thạc sỹ, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi luôn nhận được sự giúp đỡ quý báu, sự chỉ bảo tận tình của các cá nhân cũng như tập thể trong và ngoài trường Đại học Nông nghiệp Hà Nội, đặc biệt là Viện đào tạo sau đại học. Nhân dịp hoàn thành luận văn thạc sỹ, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS. Bùi Trần Anh Đào đã trực tiếp chỉ bảo, giúp đỡ tôi trong suốt thời gian thực hiện đề tài. Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong bộ môn Bệnh Lý - Khoa Thú y, Ban quản lý Phòng khám thú y Việt Vet đã tận tình giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi thực hiện tốt đề tài. Tôi xin cảm ơn gia đình và tất cả anh em, bạn bè đã động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và làm luận văn. Hà Nội, ngày 30 tháng 7 năm 2013 Tác giả Nguyễn Minh Phương iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN iii LỜI CẢM ƠN iv MỤC LỤC v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ix DANH MỤC BẢNG x DANH MỤC HÌNH xi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT xii 1. MỞ ĐẦU 1 1.1. Tính cấp thiết của đề tài 1 1.2. Mục đích nghiên cứu 2 Chương 12. TỔNG QUAN TÀI LIỆU 3 21.1. Một số tư liệu về loài chó 3 21.1.1. Nguồn gốc loài chó 3 21.1.2. Một số giống chó chính ở trên thế giới 3 21.1.3. Một số giống chó nuôi ở Việt Nam 4 21.2. Một số đặc điểm sinh lý của chó 8 21.2.1. Thân nhiệt (0C) 8 21.2.2. Tần số hô hấp (số lần thở/phút) 9 21.2.3. Tần số tim (lần/phút) 10 21.3. Một vài chỉ tiêu sinh lý, sinh hóa máu trên chó trưởng thành 11 21.4. Bệnh Care ở chó 12 21.4.1. Lịch sử và địa dư bệnh Care ở chó 12 21.4.2. Căn bệnh học 13 2.4.3. Dịch tễ học 17 2.4.4. Cơ chế sinh bệnh 20 21.4.5. Triệu chứng, bệnh tích 23 21.4.6. Chẩn đoán 28 2.4.7. Phòng và điều trị 31 Chhương 32. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG, NGUYÊN LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 34 32.1. Nội dung nghiên cứu 34 v 32.1.1. Nghiên cứu đặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 34 32.1.2. Nghiên cứu đặc điểm bệnh lý của bệnh Care trên chó 34 32.2. Đối tượng nghiên cứu 34 32.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu 34 32.4. Nguyên liệu 35 32.4.1. Mẫu bệnh phẩm 35 32.4.2. Dụng cụ 35 32.4.3. Hóa chất 35 32.5. Phương pháp nghiên cứu 35 32.5.1. Phương pháp điều tra dịch tễ học 35 3.5.2. Phương pháp khám lâm sàng 35 32.5.3. Phương pháp xác định bệnh bằng test CDV Ag 36 32.5.4. Phương pháp lấy máu để kiểm tra các chỉ tiêu 38 32.5.5. Phương pháp mổ khám quan sát các tổn thương đại thể 38 32.5.6. Phương pháp làm tiêu bản vi thể 38 32.5.7. Phương pháp xử lý số liệu 42 4Chương 3. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN 44 43.1. Một số đĐặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 44 43.1.1. Tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết trên chó tại Hà Nội 44 43.1.32. Tỷ lệ mắc bệnh Care theo nhóm giống chó 47 43.1.43. Tỷ lệ chó mắc bệnh Care theo lứa tuổi 49 43.1.54. Tỷ lệ chó mắc bệnh Care theo mùa 51 43.1.65. Tỷ lệ mắc bệnh giữa chó đã được tiêm phòng và chó chưa được tiêm phòng 52 4.2. Đặc điểm bệnh lý của bệnh Care 54 4.2.1. Triệu chứng lâm sàng của chó mắc bệnh Care 54 43.2.2. Kết quả nghiên cứu các chỉ tiêu lâm sàng của chó mắc bệnh Care 59 43.2.3. Kết quả nghiên cứu chỉ tiêu sinh lý máu ở chó mắc bệnh Care 61 43.2.4. Tổn thương đại thể 66 43.2.5. Tổn thương vi thể 69 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ 73 5.1. Kết luận 74 5.2. Đề nghị 75 TÀI LIỆU THAM KHẢO 76 LỜI CAM ĐOAN iii LỜI CẢM ƠN iv MỤC LỤC v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ix vi DANH MỤC BẢNG x DANH MỤC HÌNH xi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT xii 1. MỞ ĐẦU 1 1.1. Tính cấp thiết của đề tài 1 1.2. Mục đích nghiên cứu 2 Chương 12. TỔNG QUAN TÀI LIỆU 3 21.1. Một số tư liệu về loài chó 3 21.1.1. Nguồn gốc loài chó 3 21.1.2. Một số giống chó chính ở trên thế giới 3 21.1.3. Một số giống chó nuôi ở Việt Nam 4 21.2. Một số đặc điểm sinh lý của chó 8 21.2.1. Thân nhiệt (0C) 8 21.2.2. Tần số hô hấp (số lần thở/phút) 9 21.2.3. Tần số tim (lần/phút) 10 21.3. Một vài chỉ tiêu sinh lý, sinh hóa máu trên chó trưởng thành 11 21.4. Bệnh Care ở chó 12 21.4.1. Lịch sử và địa dư bệnh Care ở chó 12 21.4.2. Căn bệnh học 13 2.4.3. Dịch tễ học 17 2.4.4. Cơ chế sinh bệnh 20 21.4.5. Triệu chứng, bệnh tích 23 21.4.6. Chẩn đoán 28 2.4.7. Phòng và điều trị 31 Chhương 32. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG, NGUYÊN LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 34 32.1. Nội dung nghiên cứu 34 32.1.1. Nghiên cứu đặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 34 32.1.2. Nghiên cứu đặc điểm bệnh lý của bệnh Care trên chó 34 32.2. Đối tượng nghiên cứu 34 32.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu 34 32.4. Nguyên liệu 35 32.4.1. Mẫu bệnh phẩm 35 32.4.2. Dụng cụ 35 32.4.3. Hóa chất 35 32.5. Phương pháp nghiên cứu 35 32.5.1. Phương pháp điều tra dịch tễ học 35 3.5.2. Phương pháp khám lâm sàng 35 32.5.3. Phương pháp xác định bệnh bằng test CDV Ag 36 vii 32.5.4. Phương pháp lấy máu để kiểm tra các chỉ tiêu 38 32.5.5. Phương pháp mổ khám quan sát các tổn thương đại thể 38 32.5.6. Phương pháp làm tiêu bản vi thể 38 32.5.7. Phương pháp xử lý số liệu 42 4Chương 3. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN 44 43.1. Một số đĐặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 44 43.1.1. Tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết trên chó tại Hà Nội 44 43.1.32. Tỷ lệ mắc bệnh Care theo nhóm giống chó 47 43.1.43. Tỷ lệ chó mắc bệnh Care theo lứa tuổi 49 43.1.54. Tỷ lệ chó mắc bệnh Care theo mùa 51 43.1.65. Tỷ lệ mắc bệnh giữa chó đã được tiêm phòng và chó chưa được tiêm phòng 52 4.2. Đặc điểm bệnh lý của bệnh Care 54 4.2.1. Triệu chứng lâm sàng của chó mắc bệnh Care 54 43.2.2. Kết quả nghiên cứu các chỉ tiêu lâm sàng của chó mắc bệnh Care 59 43.2.3. Kết quả nghiên cứu chỉ tiêu sinh lý máu ở chó mắc bệnh Care 61 43.2.4. Tổn thương đại thể 66 43.2.5. Tổn thương vi thể 69 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ 73 5.1. Kết luận 74 5.2. Đề nghị 75 TÀI LIỆU THAM KHẢO 76 viii [...]... chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: Nghiên cứu một số đặc điểm dịch tễ và bệnh lý của chó mắc bệnh Care tại Hà Nội làm cơ sở khoa học cho việc chẩn đoán, phòng trị bệnh Care trên chó 1.2 Mục đích nghiên cứu Xác định các đặc điểm dịch tễ và bệnh lý chủ yếu của chó mắc bệnh Care để phục vụ công tác chẩn đoán nhanh chính xác bệnh 2 Chương 12 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 21.1 Một số tư liệu về loài chó 21.1.1 Nguồn... chỉ tiêu lâm sàng của chó mắc bệnh Care 59 Bảng 4Bảng 3.10 Một số chỉ tiêu sinh lý máu của chó mắc bệnh Care 61 Bảng 4Bảng 3.11 Số lượng bạch cầu và công thức bạch cầu của chó mắc bệnh Care 63 Bảng 4Bảng 3.12: Các tổn thương đại thể chủ yếu của chó mắc bệnh Care 66 (n=15) 66 Bảng 4Bảng 3.13 Các tổn thương vi thể chủ yếu của chó mắc bệnh Care 71 x DANH... trúc virus Care 16 Hình 4Hình 3.1 Tỷ lệ chó mắc bệnh tới khám và điều trị tại phòng khám .45 Hình 4Hình 3.2 Tỷ lệ chó mắc bệnh truyền nhiễm tới khám và điều trị 46 4.1.2 Tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết của chó mắc bệnh Care 46 Hình 4Hình 3.3 Tỷ lệ chó nghi mắc bệnh Care theo lứa tuổi 49 Hình 4Hình 3.4 Tỷ lệ chó nghi mắc bệnh Care theo mùa 52 Hình 4Hình 3.5 Chảy dịch mũi... chết của chó mắc bệnh Care 46 Bảng 4Bảng 3.4 Tỷ lệ chó nghi mắc bệnh Care theo giống 47 Bảng 4Bảng 3.5 Tỷ lệ chó nghi mắc bệnh Care theo lứa tuổi .49 Bảng 4Bảng 3.6 Tỷ lệ chó nghi mắc bệnh Care theo mùa .51 Bảng 4Bảng 3.7 Tỷ lệ mắc bệnh Care ở chó chưa được tiêm phòng và chó đã được tiêm phòng 53 Bảng 4Bảng 3.8 Triệu chứng lâm sàng của chó mắc bệnh Care (n = 32)... xii 1 MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Bệnh Care là một trong những bệnh nguy hiểm và phổ biến nhất trên đàn chó nội cũng như chó nhập ngoại Nghiên cứu về bệnh Care của chó được các nhà thú y trên thế giới đặc biệt quan tâm Bệnh Care xảy ra ở khắp nơi trên thế giới, không những ở chó nuôi mà còn ở nhiều quần thể động vật hoang dã Người ta cho rằng những chó mắc bệnh Care mà không có biểu hiện triệu... Lăng và Phan Địch Lân, 1992) 21.1.2 Một số giống chó chính ở trên thế giới Hàng trăm năm về trước, những nhà nhân giống đã phối giống chó đực và chó cái có những đặc điểm, chất lượng tốt với mục đích muốn chó con có những đặc điểm giống bố mẹ chúng Những con chó dùng để phát triển đặc điểm này gọi là chó giống Có khoảng 150 giống chó và chia thành 7 nhóm gồm nhóm chó thông minh, chó làm việc, chó thể... sinh lý, sinh hóa máu trên chó khỏe .11 Bảng 2Bảng 1.2 Tính chất và chức năng các protein cấu trúc của CDV 15 Bảng 4Bảng 3.1: Kết quả chẩn đoán bệnh của chó tới khám và điều trị tại phòng khám Viet Vet 44 Bảng 4Bảng 3.2: Kết quả chẩn đoán một số bệnh truyền nhiễm của chó được mang tới khám và điều trị tại phòng khám Viet Vet .46 Bảng 4Bảng 3.3: Tỷ lệ ốm và tỷ lệ chết của chó. .. phôi gà một lớp (Lê Thị Tài, 2006) 2.4.3 Dịch tễ học Loài vật mắc bệnh 17 Trong tự nhiên tất cả các giống chó đều cảm thụ, nhưng mẫn cảm nhất là chó nhập ngoại, chó nội ít mắc hơn Ngoài ra cáo, cầy và các loài ăn thịt khác cũng mắc, đặc biệt là loài chồn vô cùng mẫn cảm, thú ăn thịt có vẩy ở biển cũng mắc Theo Nguyễn Vĩnh Phước (1978), chó là loài động vật mắc Care nhiều nhất, đặc biệt là chó đã chọn... tuổi do chó 3 tuần tuổi có kháng thể thụ động thu nhận được từ chó mẹ (Simpson K.W et al., 1994) Người ta cũng đã ghi nhận virus Care gây viêm não trên chó lớn tuổi (I.A Merchant et al., 1961) Mùa vụ nhiễm bệnh Tô Du và Xuân Giao (2006) khi nghiên cứu về dịch tễ học bệnh Care cho rằng tất cả các loài chó đều cảm thụ bệnh, nhưng mẫn cảm hơn là loài chó lai, chó cảnh, chó nội ít mẫn cảm hơn Bệnh xuất... nhiễm Chồn và chó là động vật rất mẫn cảm với bệnh vì vậy người ta thường tiêm truyền virus vào chồn non và chó non để giữ độc lực và đặc tính kháng nguyên Lứa tuổi mắc bệnh Trong tự nhiên hầu hết xảy ra ở chó từ 2 đến 12 tháng tuổi, nhiều nhất là chó từ 3 đến 6 tháng tuổi Những chó đang bú mẹ ít mắc do được miễn dịch thụ động qua sữa đầu Việc gây bệnh thử nghiệm trên chó 6 tháng tuổi dễ hơn chó 3 tuần . cứu đặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 34 32.1.2. Nghiên cứu đặc điểm bệnh lý của bệnh Care trên chó 34 32.2. Đối tượng nghiên cứu 34 32.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu 34 32.4 đặc điểm dịch tễ học của bệnh Care trên chó tại Hà Nội 34 32.1.2. Nghiên cứu đặc điểm bệnh lý của bệnh Care trên chó 34 32.2. Đối tượng nghiên cứu 34 32.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu 34 32.4 Nghiên cứu một số đặc điểm dịch tễ và bệnh lý của chó mắc bệnh Care tại Hà Nội làm cơ sở khoa học cho việc chẩn đoán, phòng trị bệnh Care trên chó. 1.2. Mục đích nghiên cứu Xác định các đặc