Đề bài: Xác định chủ thể thẩm định, thẩm tra đối với chủ đề dưới. Với tư cách là cơ quan thẩm định, thẩm tra, hãy phát biểu về tính khả thi của quy định pháp luật theo tình huống được lựa chọn. 1. Điều 7 dự thảo Quyết định số 152020QĐTTg ngày 2442020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm). MỞ ĐẦU Cùng với những thành tựu quan trọng trong công tác xây dựng pháp luật là xu thế đi lên nói chung của đất nước trong việc phát triển kinh tế, mở cửa, hội nhập. Thật khó tưởng tượng về những đổi thay của đất nước ta trong thời gian vừa qua nếu không có sự ban hành hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật (QPPL). Mỗi VBQPPL được ban hành đều có quy trình thẩm định thẩm tra nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tính chính xác và phù hợp của văn bản đó. Dưới đây là phần phân tích cụ thể làm rõ tình huống sau.
Trang 1Đề bài:
- Xác định chủ thể thẩm định, thẩm tra đối với chủ đề dưới
- Với tư cách là cơ quan thẩm định, thẩm tra, hãy phát biểu về tính khả thi của quy định pháp luật theo tình huống được lựa chọn
1 Điều 7 dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm)
1
Trang 2MỞ ĐẦU
Cùng với những thành tựu quan trọng trong công tác xây dựng pháp luật là xu thế đi lên nói chung của đất nước trong việc phát triển kinh tế, mở cửa, hội nhập Thật khó tưởng tượng về những đổi thay của đất nước ta trong thời gian vừa qua nếu không có sự ban hành hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật (QPPL) Mỗi VBQPPL được ban hành đều có quy trình thẩm định thẩm tra nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tính chính xác và phù hợp của văn bản đó Dưới đây là phần phân tích cụ thể làm rõ tình huống sau
2
Trang 3NỘI DUNG
1 Xác định chủ thể thẩm định, thẩm tra
Thẩm định, thẩm tra văn bản quy phạm pháp luật là việc cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước xem xét toàn diện dự thảo trước khi trình cơ quan có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật
Theo Điều 20 Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015 thì dự thảo Quyết định do Thủ tướng Chính phủ ban hành Dự thảo Quyết định 15/2020/QĐ-TTG do Bộ Lao động – Thương binh & xã hội chủ trì soạn thảo Đồng thời, căn cứ theo Điều 98 Luật này về thẩm định dự thảo quyết định thì
Bộ tư pháp là chủ thể thẩm định dự thảo Luật này trước khi trình lên Chính phủ Đối với dự thảo Quyết định việc tiến hành thẩm tra sẽ do Văn phòng chính phủ tiến hành Do đó, dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không
có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm) sẽ do Văn phòng chính phủ, Bộ Lao động – Thương binh & Xã hội, Bộ Tư pháp thẩm tra
2 Tính khả thi của dự thảo
Thẩm định văn bản quy phạm pháp luật là một hoạt động thuộc quy trình soạn thảo, ban hành văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan có thẩm quyền tiến hành nhằm xem xét, đánh giá về đối tượng, phạm vi điều chỉnh của văn bản, về tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất và đồng bộ của dự thảo văn bản trong hệ thống pháp luật hiện hành Thẩm định dự thảo văn bản cũng đưa ra những nhận xét về chất lượng của dự thảo văn bản thông qua việc đánh giá về nội dung và
kỹ thuật soạn thảo văn bản Đồng thời, cơ quan tiến hành thẩm định dự thảo văn
3
Trang 4bản qui phạm pháp luật cũng đưa ra những ý kiến và đề xuất biện pháp giải quyết đối với những vấn đề còn có ý kiến khác nhau giữa các cơ quan có liên quan trong quá trình soạn thảo văn bản để cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định
Trên thực tế, công tác thẩm định là một khâu không thể thiếu của qui trình soạn thảo và ban hành VBQPPL Mục đích của thẩm định là “thẩm tra” và “giám định” những vấn đề cơ bản, quan trọng trực tiếp liên quan đến chất lượng và kỹ thuật của dự thảo văn bản được thẩm định Hoạt động thẩm định còn là khâu cuối cùng trước khi cơ quan, người có thẩm quyền chính thức xem xét, ban hành văn bản (đối với dự thảo Nghị định của Chính phủ; quyết định của Thủ tướng Chính phủ; và thông tư của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ), hoặc trước khi Chính phủ xem xét, thông qua để trình Quốc hội (đối với dự án luật, nghị quyết của Quốc hội) hoặc Uỷ ban thường vụ Quốc hội (đối với dự án pháp lệnh, Nghị quyết của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội) xem xét, ban hành Theo quy định tại Điều 5 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 thì một trong những nguyên tắc xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật là “Bảo đảm tính khả thi, tiết kiệm, hiệu quả, kịp thời, dễ tiếp cận, dễ thực hiện của văn bản quy phạm pháp luật…”
Tính khả thi của văn bản thể hiện ở những điểm nào?
- Quy định rõ ràng, phân công nhiệm vụ cụ thể: Người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm được hỗ trợ khi có đầy đủ các điều kiện
- Quy định đầy đủ: về người được hưởng điều kiện hỗ trợ với những yêu cầu nào
- Có nguồn lực để thực hiện: Về cả tài chính và nhân sự
4
Trang 5- Có chế tài phù hợp
- Phù hợp với tình hình kinh tế xã hội; điều kiện kinh doanh của các doanh nghiệp, đời sống của người dân:
+ Phù hợp giữa nội dung dự thảo với điều kiện kinh tế xã hội: tình hình dịch bệnh COVID-19 diễn biến ngày càng khó lường Trước đại dịch Covid-19, theo kết quả của Tổng điều tra dân số và nhà ở Việt Nam năm 2019 (công bố vào ngày 19/12/2019), có gần 88% dân số tham gia lực lượng lao động (có
độ tuổi từ 25-59) Trong đó tỷ trọng dân số tham gia lực lượng lao động cao nhất là 14,3% (nhóm tuổi 25-29) và 14,2% ở nhóm tuổi 30-34 (giảm nhẹ)1 Đại dịch Covid-19 xuất hiện tại Việt Nam từ tháng 1 năm 2020 đã ảnh hưởng trực tiếp đến tình hình lao động và việc làm trong các ngành và tại tất
cả các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương Trong đó, ảnh hưởng rõ rệt nhất vào quý II năm 2020 khi tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, nhiều ca lây nhiễm trong cộng đồng xuất hiện và đặc biệt là việc áp dụng các quy định về giãn cách xã hội được thực hiện triệt để trong tháng 4 năm
2020 Tính đến tháng 9 năm 2020, cả nước có 31,8 triệu người từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch Covid-19, trong đó gồm người bị mất việc làm, người phải nghỉ giãn việc/nghỉ việc luân phiên, bị giảm giờ làm hay giảm thu nhập… Có tới 68,9% người lao động bị giảm thu nhập (ở mức nhẹ), số người bị giảm giờ làm/nghỉ giãn cách/nghỉ luân phiên chiếm tới 40% người tham gia lao động, và số người buộc phải tạm nghỉ hoặc tạm ngừng sản xuất kinh doanh chiếm tới 14% (Tổng cục Thống kê, 2020a) Trong các khu vực kinh tế thì khu vực dịch vụ là chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi dịch Covid-19 với 68,9% số lao động trong khu vực này bị ảnh hưởng Ngoài ra trong các khu vực công nghiệp, xây dựng và khu vực nông,
1 https://vass.gov.vn/nghien - cuu - khoa - hoc - xa - hoi - va - nhan - van/Dai - dich - Covid - 19 - tac - dong - den - lao - dong - viec lam -
Viet - Nam - 126 - Ngày truy cập: 03/5/2021
5
Trang 6lâm nghiệp và thủy sản cũng bị ảnh hưởng với 66,4% và 27% (TCTK, 2020a)
Bắt đầu từ ngày 4/5/2021, nhiều tỉnh, thành phố phải cho học sinh nghỉ học, thực hiện học online vì tình hình dịch bệnh căng thẳng trở lại Để kịp thời khắc phục được khó khăn phần nào cho người lao động, cũng như nhận thấy tình hình kinh tế xã hội ngày càng khó khăn, thì nội dung dự thảo Quyết định này là vô cùng phù hợp và cần thiết
+ Phù hợp của dự thảo với trình độ quản lý, trình độ dân trí
- Sự toàn diện của các giải pháp thực hiện chính sách trong đề nghị xây dựng văn bản so với yêu cầu giải quyết vấn đề Trong trường hợp các giải pháp nhằm giải quyết vấn đề gây tác động tiêu cực đến sự phát triển kinh tế xã hội, đến các đối tượng khác trong xã hội thì nội dung thẩm định cần nêu rõ vấn đề này và đề nghị biện pháp khắc phục Điều kiện để người lao động được hỗ trợ là hợp lí Tránh được trường hợp những người không đủ điều kiện, hoặc không xứng đáng được nhận hỗ trợ lại được hỗ trợ
Mục đích của việc thẩm định, thẩm tra tính khả thi
- Bảo đảm văn bản được ban hành đi vào cuộc sống
- Thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp nhưng cũng vẫn bảo đảm được quản
lý
Bởi dịch bệnh là điều không mong muốn, nên việc dự thảo Quyết định này là đúng đắn và kịp thời hỗ trợ được người dân, giảm thiểu phần nào khó khăn Khác với dự thảo Luật hay Pháp lệnh,… Cần có một tầm nhìn xa và rộng để bao quát và đưa vào những quy định hợp lí trong một thời gian dài, tạo sự ổn định, bền vững Nhưng dự thảo Quyết định trên lại khác, tính khả thi là ngay bây giờ,
6
Trang 7có thể áp dụng thực hiện luôn, mang lại hiệu quả ngay lập tức Đồng thời cũng bảo đảm được việc quản lý, vận hành bộ máy nhà nước trơn tru, hiệu quả
KẾT LUẬN
Ban hành văn bản QPPL không hề là việc đơn giản Tuy nhiên, ban hành được văn bản QPPL đã khó thì ban hành văn bản QPPL có tính khả thi còn khó hơn nhiều Nhưng điều trớ trêu là, thực tế cuộc sống lại cần thứ văn bản QPPL có tính khả thi chứ không phải là văn bản QPPL chung chung Sở dĩ như vậy là vì một lẽ giản đơn, chỉ có văn bản QPPL có tính khả thi mới thực sự khơi nguồn cho các dòng chảy của cuộc sống, bám lấy cuộc sống, giải quyết các bài toán nhân sinh và tạo giá trị gia tăng cho cuộc đời Qua những phân tích trên mong rằng đã phần nào đi sâu vào thực tế dự thảo Quyết định trên, do kiến thức hạn hẹp nên bài làm còn nhiều sai xót, mong được các thầy, cô xem xét và chỉnh sửa
Xin chân thành cảm ơn!
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1, http://quochoi.vn/tintuc/Pages/tin - hoat - dong - cua - quoc - hoi.aspx?ItemID=43845 – Ngày truy cập: 04/05/2021
2, http://phapche.hcmussh.edu.vn/?ArticleId=544592e4 - 5845 - 4594 -
9ffe
f8ada4d9d7c3 – Ngày truy cập: 04/05/2021
3, https://luatduonggia.vn/cac - dieu - kien - de - dam - bao - tinh - kha - thi - cua - van - ban
phap - luat/ - Ngày truy cập: 04/05/2021
7
Trang 84, https://khotrithucso.com/doc/p/luan - ban - ve - tieu - chi - tham - dinh - tinh - kha - thi - cua
du - thao - van - 248644 - Ngày truy cập: 04/05/2021
5, https://tuphaptamky.gov.vn/2014/news/Tu - phap/Tinh - kha - thi - cua - van - ban -
quy
pham - phap - luat - Phai - dung - va - trung - van - de - thuc - tien - 4610.html - Ngày truy cập:
04/05/2021
6, http://www.lapphap.vn/Pages/tintuc/tinchitiet.aspx?tintucid=210337 – Ngày truy cập: 04/05/2021
BÁO CÁO
BỘ TƯ PHÁP
Số: 168 /BCTĐ-BTP
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Hà Nội, ngày 25 tháng 05 năm 2020
BÁO CÁO THẨM ĐỊNH
Dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn
do đại dịch Covid-19
Kính gửi:
- Bộ Lao động Thương binh xã hội;
- Văn phòng Chính phủ
Thực hiện quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm
2015, ngày 25/5/2020, Bộ Tư pháp đã tổ chức họp Hội đồng thẩm định2 đối với dự thảo Quyết định này Trên cơ sở ý kiến của các thành viên Hội đồng thẩm định và qua nghiên cứu hồ sơ dự thảo Quyết định, Bộ Tư pháp có ý kiến thẩm định đối với
dự dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do
2 Với sự tham gia của đại diện Văn phòng Quốc hội; Văn phòng Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Nội vụ, Bộ Kế hoạch và Đầu
tư, Bộ Lao động thương binh xã hội, Bộ Y tế, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, một số đơn vị thuộc Bộ Tư pháp
8
Trang 9đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm) như sau:
I Sự cần thiết ban hành văn bản; sự phù hợp của nội dung dự thảo Luật với mục đích, yêu cầu, chính sách trong đề nghị xây dựng Quyết định; phạm vi điều chỉnh của dự thảo Quyết định
2 Sự phù hợp của nội dung dự thảo Quyết định với mục đích, yêu cầu, chính sách trong đề nghị xây dựng Quyết định
3 Phạm vi điều chỉnh của dự thảo Quyết định
4 Tính khả thi của Quyết định II Ý kiến thẩm định từng nội dung
1 Về quy định chung
2 Về quy định riêng
III Kết luận
Trên đây là ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp đối với dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện
hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm), xin gửi Bộ Lao động Thương binh Xã hội, Văn phòng Chính phủ./
Nơi nhận:
- Như trên;
- Bộ trưởng (để báo cáo);
- Vụ VĐCXDPL (để theo dõi chung);
- Cổng TTĐT Bộ Tư pháp (để đăng tải); -
Lưu: VT
KT BỘ TRƯỞNG THỨ TRƯỞNG
VĂN PHÒNG CHÍNH PHỦ
Số: 1608/BCTT-VPCP
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM Độc lập - Tự do -Hạnh phúc
Hà Nội, ngày 30 tháng 5 năm 2020
9
Trang 10BÁO CÁO Thẩm tra dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19
Kính gửi: - Thủ tướng chính phủ;
-Các phó Thủ tướng Chính phủ
Dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm) đã được Chính phủ giao cho Bộ Lao động Thương binh xã hội chủ trì soạn thảo Đến nay, dự thảo đã được hoàn chỉnh và trình Chính phủ
Để chuẩn bị cho phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6 năm 2020, Văn phòng chính phủ đã tiến hành thẩm tra Dự thảo thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm) này Sau đây là ý
kiến thẩm tra của Văn phòng Chính phủ:
I MỘT SỐ NỘI DUNG LỚN CỦA DỰ THẢO QUYẾT ĐỊNH
II VỀ CÁC VẤN ĐỀ KHÁC
Trên đây là Báo cáo thẩm tra dự thảo Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg ngày 24/4/2020 của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19 (điều kiện hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm) của Văn phòng Chính phủ
đề nghị Chính phủ xem xét, quyết định./
Nơi nhận:
- Như trên; -
BTCN;
VĂN PHÒNG CHÍNH PHỦ
(Đã ký)
10
Trang 11- Cục trưởng, các
Phó Cục trưởng; - Lưu:
KSTT, VT
11