CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH là quá trình lập kế hoạch, điều phối thời gian, nguồn lực và giám sát quá trình phát triển của dự án nhằm đảm bảo ch
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI
- -
PHẠM TRƯỜNG GIANG
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI KHU QUẢN LÝ GIAO THÔNG ĐÔ THỊ SỐ 2
– SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TP HỒ CHÍ MINH - 2017
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI
- -
PHẠM TRƯỜNG GIANG
HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI KHU QUẢN LÝ GIAO THÔNG ĐÔ THỊ SỐ 2
– SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC S Ỹ KINH TẾ Ỹ
MÃ SỐ: 60.58.03.02.01
HƯỚNG DẪN PGS.TS BÙI NGỌC TOÀN
TP HỒ CHÍ MINH - 2017
Trang 3LỜI CẢM ƠN
- Lời đầu tiên, Tác giả chân trọng cảm ơn Thầy PGS.TS Bùi Ngọc
Toàn đã trực tiếp tận tình hướng dẫn, giúp đỡ Tác giả trong suốt quá trình
hoàn thành luận văn
- Tác giả trân trọng gửi lời cảm ơn đến toàn thể quý Thầy, Cô Khoa Kinh tế xây dựng - Trường Đại học Giao thông vận tải đã tận tình giúp đỡ, tạo mọi điều kiện trong quá trình học tập và nghiên cứu, giúp cho Tác giả hoàn thành luận văn tốt nghiệp này
- Tác giả xin chân thành cảm ơn đến Văn phòng, Phòng Tài chính Kế toán, Phòng Kế hoạch và Đầu tư của Khu Quản lý Giao thông đô thị số 2 đã tạo điều kiện hổ trợ, cung cấp số liệu và tư vấn giúp cho Tác giả hoàn thành luận văn
- Xin cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp trong và ngoài cơ quan đã góp ý, giúp đỡ góp phần hoàn thành luận văn
Trang 4
MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN I MỤC LỤC II DANH MỤC BẢNG BIỂU VI DANH MỤC HÌNH VẼ VII
VIII
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 2
3 Đối tượng nghiên cứu 2
4 Phạm vi nghiên cứu 2
5 Phương pháp nghiên cứu 2
6 Kết cấu của luận văn 3
CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH 4
1.1 Tổ ầ công trình 4
1.1.1 Khái niệm ầ 4
1.1.2 Vai trò của ầ 5
1.1.3 Các chủ thể tham gia vào quá trình 7
1.2 Mục tiêu của QLDA đầu tư XD công trình 8
1.2.1 8
1.2.2 Yêu cầu đầu tư công trình 9
1.2.3 Nguyên tắc cơ bản của đầu tư 11
1.3 Quản lý theo giai đoạn dự án 13
1.3.1 Giai đoạn chuẩn bị dự án 13
1.3.2 Giai đoạn thực hiện dự án 13
1.3.3 Giai đoạn kết thúc XD đưa công trình của DA vào khai thác sử dụng 13
1.4 Quản lý theo đối tượng quản lý 13
1.4.1 Xét theo Viện nghiên cứu quốc tế PMI 13
1.4.2 Theo 14
1.4.2.1 Quản lý phạm vi, kế hoạch công việc 15
1.4.2.2 Quản lý chất lượng 16
1.4.2.3 Quản lý tiến độ 19
Trang 51.4.2.4 Quản lý chi phí đầu tư XD 20
1.4.2.5 Quản lý an toàn trong thi công XD 21
1.4.2.6 Bảo vệ môi trường trong XD 23
1.4.2.7 Lựa chọn nhà thầu và hợp đồ 25
1.4.2.8 Quản lý rủi ro 28
1.4.2.9 Quản lý hệ thống thông tin công trình 29
ình thức tổ chức đầu tư tại Việt Nam 30
1.5.1 Ban đầu tư ng chuyên ngành, đầu tư khu vực 30
1.5.2 Ban đầu tư một dự án 32
1.5.3 Chủ đầu tư trực tiếp 33
1.5.4 ấn QLDA đầu tư XD 34
1.6 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác Quản lý dự án 35
1.6.1 Các nhân tố luật pháp 35
1.6.2 Các nhân tố về tổ chức 35
1.6.3 Các nhân tố kinh tế 36
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ KHU QUẢN LÝ GIAO THÔNG ĐÔ THỊ SỐ 2 37
2.1 Giới thiệu chung về 37
2.1.1 Cơ cấu tổ chức đơn vị 37
2.1.2 ầu tư 40
2.1.2.1 Nhiệm vụ 40
2.1.2.2 Quyền hạn 41
2.1.3 Khái quát một số dự ầu tư quản lý 42
2.2 Phân tích thực trạ 43
2.2.1 Quy trình QLDA tại Ban QLDA đầu tư – Khu QLGT đô thị số 2 43
2.2.2 45
2.2.3 47
2.2.4 49
2.3 Phân tích thực trạ ội dung 51
2.3.1 Quản lý công tác lập dự án 51
2.3.2 Quản lý công tác khảo sát, thiết kế 53
2.3.2.1 Công tác khảo sát xây dựng 53
Trang 62.3.2.2 Công tác thiết kế xây dựng công trình 58
2.3.3 Quản lý công tác đấu thầu 64
2.3.3.1 Phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ 64
2.3.3.2 Phương thức một giai đoạn hai túi hồ sơ 66
2.3.4 Quản lý công tác thi công 69
2.3.4.1 Quản lý tiến độ 69
2.3.4.2 Quản lý chất lượng 71
2.3.4.3 Quản lý chi phí 77
2.3.5 Quản lý công tác giải phóng mặt bằng 82
2.4 Đánh giá về công tác tại đầu tư 85
2.4.1 85
2.4.2 Những tồn tạ 85
CHƯƠNG 3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ KHU QUẢN LÝ GIAO THÔNG ĐÔ THỊ SỐ 2 – SỞ GIAO THÔNG VẬN TẢI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 87
3.1 Định hướng quy hoạch giao thông khu vực cửa ngõ hướng Đông Bắc Thành phố Hồ Chí Minh 87
3.1.1 Quan điểm đầu tư và quản lý 87
3.1.2 Kế hoạch phát triển giao thông đến năm 2020 và tầm nhìn sau năm 2020 cửa ngõ phía Đông Bắ ồ Chí Minh 88
ờng bộ 88
3.1.2.2 Đường sắt quốc gia 90
3.1.2.3 Đường sắt đô thị 91
3.1.2.4 Đường sắt đô thị khác 92
3.1.2.5 Hệ thống xe buýt nhanh 92
3.1.2.6 Đường biển 92
3.1.2.7 Đường thủy nội địa 93
3.2 Một số giải pháp hoàn thiện công tác đầ ại Ban đầ ố 2 94
3.2.1 G 94
3.2.2 Nâng cao chất lượng công tác tư vấ 94
3.2.3 ầu 95
3.2.3.1 Tỷ lệ/hệ số trúng thầu 96
3.2.3.2 Lợi nhuận đạt được 96
Trang 73.2.3.3 Chất lượng sản phẩm 97
3.2.3.4 Cơ sở vật chất, kỹ thuật công nghệ 97
3.2.3.5 Kinh nghiệm và năng lực thi công 98
3.2.3.6 Năng lực tài chính 99
3.2.4 [14] 100
102
102
ải phóng mặt bằng 103
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 105
TÀI LIỆU THAM KHẢO 107
Trang 8DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1 Các lĩnh vự 14
46
48
50
52
53
57
62
63
68
1 70
2 ầu 79 3 ợc phê duyệt quyết toán 80
Trang 9DANH MỤC HÌNH VẼ
5
Hình 1.2 Mối quan hệ giữa các chủ thể tham gia vào quá trình QLDA 8
Hình 1.3 Mối quan hệ giữa thời gian, chi phí và kết quả 9
Hình 1.4 Các bước lập kế hoạch dự án 15
17
ệ của các chủ thể 19
Hình 1.7 Hệ thống quản lý an toàn lao động trong dự án XD 23
Hình 1.8 Vai trò các bên trong triển khai thực hiện EMP 25
Hình 1.9 Quá trình quản lý rủi ro 29
Hình 1.10 Các hình thức tổ chức QLDA đầu tư 30
Hình 1.11 Mô hình hoạt động của QLDA đầ vực 32
Hình 1.12 Mô hình hoạt động củ ột dự án 33
Hình 1.13 Hình thức Chủ đầu tư trực tiế 33
Hình 1.14 Hình thức thuê tư vấ 34
Hình 2.1 Trụ sở ố 2 38
Hình 2.2 Sơ đồ cơ cấu tổ chức củ ố 2 40
Hình 2 ủ 42
43
44
6 45
65
66
67
83
101
103
Trang 11ầu tư được chủ đầu tư thành lập để quản lý các Dự
ạ tầng giao thông bằng nguồn vốn Ngân sách Thành phố trên địa bàn Khu quản lý Các dự án kinh phí đầu tư lớn, thời gian thực hiện kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển kinh tế xã hội, môi trường sống và đặc biệt trật tự an toàn giao thông khu vực
góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn, nguồn lực; đảm bảo cho dự
án hoàn thành đúng kế hoạch và chất lượng kỹ thuật theo quy định
của Đơn vị đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, hệ thống cầu, đường mới được tăng lên đáng kể, năng lực thông hành trong khu vực được nâng cao, góp phần vào sự phát triển không ngừng của thành phố
ủa Đơn vị vẫn còn những tồn tại đó là còn các dự án chậm tiến độ, việc tiết kiệm chi phí, chất lượng một số công trình
đáp ứng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ
ố Hồ Chí Minh” là cần thiết
Trang 122 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
3 Đối tượng nghiên cứu
4 Phạm vi nghiên cứu
2011- 2016
Nguồn dữ liệu tham khảo của Phòng Tổ chức – Hành chính, Phòng kế
từ năm 2011-2016 Ngoài ra còn tiếp cận nguồn dữ liệu từ bên ngoài bao gồm các Luận văn thạc sỹ, các bài viết liên quan đế
văn bản pháp lý của nhà nước có liên quan… để tham khảo
Trên cơ sở các dữ liệu thu thập được, phân tích, đánh giá từ đó đề xuất
5 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp tiếp cận, thu thập thông tin;
Thống kê, phân tích, đánh giá, tổng hợp;
Trang 136 Kết cấu của luận văn
Ngoài mở đầu, kết luận và kiến nghị, tài liệu tham khảo, luận văn kết cấu gồm 03 chương:
Chương 1: Lý luận chung về ầ
Trang 14CHƯƠNG 1
LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ
XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH
là quá trình lập kế hoạch, điều phối thời gian, nguồn lực và giám sát quá trình phát triển của dự án nhằm đảm bảo cho công trình dự án hoàn thành đúng thời hạn; trong phạm vi ngân sách được duyệt và đạt được các yêu cầu đã định về kỹ thuật và chất lượng sản phẩm dịch vụ đảm bảo an toàn lao động, vệ sinh môi trường bằng những phương pháp và điều kiện tốt nhất cho phép [7]
Trong khoảng một thập niên trở lại đây, cùng với xu hướng hội nhập khu vực hoá, toàn cầu hoá trong mọi lĩnh vực kinh tế và cả lĩnh vực đầu tư
XD, công tác quản lý đầu tư XD ngày càng trở nên phức tạp đòi hỏi phải có
sự phối hợp của nhiều cấp, nhiều ngành, nhiều đối tác và nhiều bộ môn liên quan Do đó, công tác QLDA đầu tư XD đòi hỏi phải có sự phát triển sâu rộng, và mang tính chuyên nghiệp hơn nhằm đáp ứng nhu cầu trong lĩnh vực
XD
Dưới tác động của nhà quản trị, QLDA được tiến hành theo ba giai đoạn chủ yếu Đó là việc lập kế hoạch, điều phối thực hiện mà nội dung chủ yếu là quản lý tiến độ thời gian, chi phí và thực hiện giám sát các công việc
dự án nhằm đạt được những mục tiêu xác định [7]
Tập hợp các giai đoạn của quá trình QLDA tạo thành một chu trình năng động từ việc lập kế hoạch đến điều phối thực hiện và giám sát, sau đó qua nhà quản lý phản hồi cho việc tái lập kế hoạch dự án như trình bày trong hình 1.1
Trang 151.1.2 Vai trò của ầ
có vai trò rất lớn [13]
Liên kết tất cả hoạt động, công việc của dự án, để đảm bảo dự án hoàn thành như kế hoạch đặt ra thì các công việc cần phải có sự sắp xếp tuần tự một cách hợp lý Chính vì vậy, QLDA đã góp phần đảm bảo cho các công việc có sự liên quan, thống nhất với nhau, diễn ra tuần tự như kế hoạch đề ra, góp phần thúc đẩy hoàn thiện dự án như kế hoạch
Tạo điều kiện thuận lợi cho việc liên hệ thường xuyên, gắn bó giữa nhóm QLDA với khách hàng và các nhà cung cấp đầu vào cho các dự án
Tăng cường sự hợp tác giữa các thành viên và chỉ rõ trách nhiệm của các thành viên tham gia dự án
Tạo điều kiện phát hiện sớm những khó khăn, vướng mắc nảy sinh và điều chỉnh kịp thời những thay đổi và điều kiện không dự đoán được Tạo điều kiện cho việc đàm phán trực tiếp giữa các bên liên quan để giải quyết những bất đồng
Điều phối thực hiện
- Bố trí tiến độ thời gian
- Phân phối nguồn lực
- Phối hợp các hoạt động
- Khuyến khích động viên Thực
hiện
Trang 16Tạo ra những sản phẩm có chất lượng cao hơn
XD các cơ sở sản xuất kinh doanh phù hợp với chiến lược và quy hoạch phát triển kinh tế – xã hội của đất nước trong từng thời kỳ để chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đẩy nhanh tiến độ tăng trưởng kinh tế, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân
do Nhà nước quản lý đạt hiệu quả cao nhất, chống thất thoát, lãng phí
QLDA bảo đảm đầu tư XD được thực hiện theo đúng quy hoạch, kiến trúc, đáp ứng yêu cầu bền vững, mỹ quan, bảo vệ môi trường sinh thái, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh trong XD, áp dụng công nghệ tiên tiến, bảo đảm chất lượng và thời gian XD với chi phí hợp lý, bảo đảm tiết kiệm, thực hiện bảo hành công trình
Thông qua QLDA có thể tránh được những sai sót trong những công trình lớn, phức tạp
Cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật và không ngừng nâng cao đời sống nhân dân, nhu cầu XD các dự án công trình quy mô lớn, phức tạp cũng ngày càng nhiều Cho dù là nhà đầu tưhay người tiếp quản dự án đều khó gánh vác được những tổn thất to lớn do sai lầm trong quản lý gây ra Thông qua việc áp dụng phương pháp QLDA khoa học hiện đại giúp việc thực hiện các dự án công trình lớn, phức tạp đạt được mục tiêu đề ra một cách thuận lợi
Áp dụng phương pháp QLDA sẽ có thể khống chế, điều tiết hệ thống mục tiêu dự án
Nhà đầu tư luôn có rất nhiều mục tiêu đối với một dự án công trình, những mục tiêu này tạo thành hệ thống mục tiêu của dự án Trong đó, một số mục tiêu có thể phân tích định lượng, một số lại không thể phân tích định lượng Trong quá trình thực hiện dự án, chúng ta thường chú trọng đến một số mục tiêu địnhlượng mà coi nhẹ những mục tiêu định tính Chỉ khi áp dụng
Trang 17phương pháp QLDA trong quá trình thực hiện dự án mới có thể tiến hành điều tiết, phối hợp, khống chế giám sát hệ thống mục tiêu tổng thể một cách có hiệu quả
Một dự án có quy mô lớn sẽ liên quan đến rất nhiều bên tham gia dự án như người tiếp quản dự án, Chủ đầu tư, đơn vị thiết kế, nhà cung ứng, các ban ngành chủ quản nhà nước và công chúng xã hội Chỉ khi điều tiết tốt các mối quan hệ này mới có thể tiến hành thực hiện công trình dự án một cách thuận lợi
1.1.3 Các chủ thể tham gia vào quá trình
Quá trình quản lý đầu tư và XD của một dự án có sự tham gia của nhiều chủ thể khác nhau, bao gồm: [7]
- Cơ quan quản lý nhà nước về XD;
- Người quyết định đầu tư;
Trang 18chức tham gia quản lý và chịu sự quản lý trực tiếp của người quyết định đầu
tư
- Người quyết định đầu tư Quyết định Chủ đầu tư, quy định nhiệm vụ, quyền hạn và chỉ đạo Chủ đầu tư trong quá trình quản lý Chủ đầu tư có trách nhiệm báo cáo với người quyết định đầu tư về hoạt động của mình;
- Nhà thầu trong hoạt động đầu tư XD: Ngoài việc tuân thủ các quy định, quy chuẩn, tiêu chuẩn của chuyên ngành, lĩnh vực mà mình đang thực hiện còn có trách nhiệm thực hiện các nhiệm vụ mà Chủ đầu tư giao thông qua hợp đồng đã ký kết
Hình 1.2 Mối quan hệ giữa các chủ thể tham gia vào quá trình QLDA
1.2.1
Các mục tiêu cơ bản của QLDA XD là hoàn thành công trình đảm bảo chất lượng kỹ thuật, trong phạm vi ngân sách được duyệt và thời hạn cho phép [7]
Trong quá trình QLDA, các nhà quản lý mong muốn đạt được một cách tốt nhất tất cả các mục tiêu đặt ra:
- Giai đoạn chuẩn bị dự án phải bảo đảm lập ra một dự án có các giải pháp kinh tế – kỹ thuật mang tính khả thi;
Cơ quan quản lý nhà nhà nước về ĐTXD
Người có thẩm quyền Người quyết định đầu tư
Nhà thầu
Tư vấn Chủ đầu tư
Định chế tài chính
Trang 19- Giai đoạn thực hiện dự án bảo đảm tạo ra được tài sản cố định, sản phẩm có tiêu chuẩn kỹ thuật đúng thiết kế;
- Giai đoạn kết thúc XD đưa công trình của dự án vào khai thác sử dụng phải bảo đảm đạt được các chỉ tiêu hiệu quả của dự án (về tài chính, kinh tế và xã hội) theo yêu cầu dự kiến của chủ đầu tư
Tuy nhiên, trên thực tế các nhà quản lý chỉ hy vọng đạt được sự kết hợp tốt nhất giữa các mục tiêu thành phần của QLDA nhằm tới mục tiêu tổng hợp như thể hiện trong hình 1.3 [7]
Hình 1.3 Mối quan hệ giữa thời gian, chi phí và kết quả
Thời gian, chi phí và mức độ hoàn thiện công việc là những mục tiêu
cơ bản của QLDA và giữa chúng lại có quan hệ chặt chẽ với nhau Không đơn thuần chỉ là hoàn thành kết quả mà thời gian cũng như chi phí để đạt kết quả
đó đều là những yếu tố rất quan trọng
Yêu cầu chung
- Tính khoa học và hệ thống: Để đảm bảo yêu cầu này đòi hỏi các dự
án đầu tư XD công trình phải được lập và quản lý trên cơ sở nghiên cứu kỹ, chính xác các nội dung của dự án (sự cần thiết, các điều kiện tự nhiên xã hội,
Trang 20các phương án thực hiện và giải pháp thiết kế, ) dựa trên sự khảo sát tỉ mỉ với các số liệu đầy đủ và chính xác Đồng thời dự án đầu tư phải phù hợp với các
dự án khác, phù hợp với quy hoạch
- Tính pháp lý: Các dự án đầu tư XD công trình phải được XD và quản
lý trên cơ sở pháp lý vững chắc, tức là phải tuân thủ các chính sách và pháp luật của Nhà nước
- Tính đồng nhất: Phải tuân thủ các quy định và thủ tục đầu tư của các
cơ quan chức năng và tổ chức quốc tế
- Tính thực tiễn: Phải đảm bảo tính khả thi dựa trên sự phân tích đúng đắn các môi trường liên quan đến hoạt động đầu tư XD [13]
Yêu cầu cụ thể
- Đầu tư phải thực hiện theo chương trình, dự án, phù hợp với chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội;
- Đầu tư phải đúng mục tiêu, có hiệu quả, chống dàn trải, lãng phí;
- Phương thức quản lý đầu tư phải phù hợp, đảm bảo hiệu lực và hiệu quả của quản lý nhà nước;
- Quy trình thủ tục thực hiện đầu tư phải tuân thủ các quy định pháp luật về quản lý đầu tư;
- Phân định rõ quyền hạn, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân, có chế tài
cụ thể trong từng khâu của quá trình đầu tư [13]
Việc QLDA đầu tư XD công trình được đánh giá là thành công khi đạt được các yêu cầu sau:
- Đạt được mục tiêu dự kiến của dư án: Tức là lợi ích của các bên tham gia được đảm bảo hài hoà;
- Đảm bảo thời gian: Tiến độ của dự án được đảm bảo hoặc được rút ngắn;
- Không sử dụng quá nguồn lực của dự án: Tiết kiệm được nguồn lực của dự án bao gồm vật tư, nhân lực, tiền vốn và xe máy thiết bị;
- Các đầu ra của dự án đạt chất lượng dự kiến;
Trang 21- Ảnh hưởng tốt của dự án tới môi trường.[13]
- Dự án đầu tư XD được quản lý thực hiện theo kế hoạch, chủ trương đầu tư, đáp ứng các yêu cầu sau: [5]
+ Phù hợp với quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội, quy hoạch phát triển ngành, quy hoạch XD, quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất tại địa phương nơi có dự án đầu tư XD;
+ Có phương án công nghệ và phương án thiết kế XD phù hợp;
+ Bảo đảm chất lượng, an toàn trong XD, vận hành, khai thác, sử dụng công trình, phòng, chống cháy, nổ và bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu;
+ Bảo đảm cấp đủ vốn đúng tiến độ của dự án, hiệu quả tài chính, hiệu quả kinh tế xã hội của dự án;
+ Tuân thủ quy định khác của pháp luật có liên quan
- Quy định rõ trách nhiệm, quyền hạn của cơ quan quản lý nhà nước, của người quyết định đầu tư, chủ đầu tư và các tổ chức, cá nhân có liên quan đến thực hiện các hoạt động đầu tư XD của dự án
- Quản lý thực hiện dự án phù hợp với loại nguồn vốn sử dụng để đầu
tư XD theo quy định sau đây:
+ Đối với dự án đầu tư XD sử dụng vốn ngân sách nhà nước được quản
lý chặt chẽ, toàn diện, theo đúng trình tự từ việc xác định chủ trương đầu tư, lập dự án, quyết định đầu tư, lập thiết kế, tổng dự toán, lựa chọn nhà thầu, thi công XD đến khi nghiệm thu, bàn giao và đưa công trình vào khai thác sử dụng để bảo đảm mục tiêu đầu tư, chất lượng, tiến độ thực hiện, tiết kiệm chi phí và đạt được hiệu quả dự án;
+ Đối với dự án đầu tư XD sử dụng vốn nhà nước ngoài ngân sách được Nhà nước quản lý về chủ trương đầu tư, mục tiêu, quy mô đầu tư, chi phí thực hiện, các tác động của dự án đến cảnh quan, môi trường, an toàn cộng đồng, quốc phòng, an ninh và hiệu quả của dự án Chủ đầu tư tự chịu
Trang 22trách nhiệm quản lý thực hiện dự án theo quy định của pháp luật;
+ Đối với dự án đầu tư theo hình thức đối tác công tư PPP (Public Private Partner) có cấu phần XD được quản lý như đối với dự án sử dụng vốn nhà nước ngoài ngân sách và các quy định khác của pháp luật có liên quan;
+ Đối với dự án đầu tư XD sử dụng vốn khác được Nhà nước quản lý
về mục tiêu, quy mô đầu tư và các tác động của dự án đến cảnh quan, môi trường, an toàn cộng đồng và quốc phòng, an ninh Chủ đầu tư tự quyết định hình thức và nội dung QLDA
- Quản lý đối với các hoạt động đầu tư XD của dự án theo các nguyên tắc sau:
+ Bảo đảm đầu tư XD công trình theo quy hoạch, thiết kế, bảo vệ cảnh quan, môi trường; phù hợp với điều kiện tự nhiên, xã hội, đặc điểm văn hóa của từng địa phương; bảo đảm ổn định cuộc sống của nhân dân; kết hợp phát triển kinh tế xã hội với quốc phòng, an ninh và ứng phó với biến đổi khí hậu;
+ Sử dụng hợp lý nguồn lực, tài nguyên tại khu vực có dự án, bảo đảm đúng mục đích, đối tượng và trình tự đầu tư XD;
+ Tuân thủ tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, quy định của pháp luật về
sử dụng vật liệu XD; bảo đảm nhu cầu tiếp cận sử dụng công trình thuận lợi,
an toàn cho người khuyết tật, người cao tuổi, trẻ em ở các công trình công cộng, nhà cao tầng; ứng dụng khoa học và công nghệ, áp dụng hệ thống thông tin công trình trong hoạt động đầu tư XD;
+ Bảo đảm chất lượng, tiến độ, an toàn công trình, tính mạng, sức khỏe con người và tài sản; phòng, chống cháy, nổ; bảo vệ môi trường;
+ Bảo đảm XD đồng bộ trong từng công trình và đồng bộ với các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội;
+ Tổ chức, cá nhân khi tham gia hoạt động XD phải có đủ các điều kiện năng lực phù hợp với loại dự án; loại, cấp công trình XD và công việc;
+ Bảo đảm công khai, minh bạch, tiết kiệm, hiệu quả; phòng, chống
Trang 23tham nhũng, lãng phí, thất thoát và tiêu cực khác trong hoạt động đầu tư XD;
+ Phân định rõ chức năng quản lý nhà nước trong hoạt động đầu tư XD với chức năng quản lý của chủ đầu tư phù hợp với từng loại nguồn vốn sử dụng
1.3 Quản lý theo giai đoạn dự án
1.3.1 Giai đoạn chuẩn bị dự án
Gồm các công việc: Tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi (nếu có); lập, thẩm định, phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư XD để xem xét, quyết định đầu tư XD
và thực hiện các công việc cần thiết khác liên quan đến chuẩn bị dự án [5]
1.3.2 Giai đoạn thực hiện dự án
Gồm các công việc: Thực hiện việc giao đất hoặc thuê đất (nếu có); chuẩn bị mặt bằng XD, rà phá bom mìn (nếu có); khảo sát XD; lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán XD; cấp giấy phép XD (đối với công trình theo quy định phải có giấy phép XD); tổ chức lựa chọn nhà thầu và ký kết hợp đồng XD; thi công XD công trình; giám sát thi công XD; tạm ứng, thanh toán khối lượng hoàn thành; nghiệm thu công trình XD hoàn thành; bàn giao công trình hoàn thành đưa vào sử dụng; vận hành, chạy thử và thực hiện các công việc cần thiết khác [5]
1.3.3 Giai đoạn kết thúc XD đưa công trình của DA vào khai thác sử dụng
Gồm các công việc: Quyết toán hợp đồng XD, bảo hành công trình XD Tùy thuộc điều kiện cụ thể và yêu cầu kỹ thuật của dự án, người quyết định đầu tư quyết định trình tự thực hiện tuần tự hoặc kết hợp đồng thời đối với các hạng mục công việc trong các giai đoạn nêu trên [5]
1.4 Quản lý theo đối tượng quản lý
Theo đối tượng quản lý, quản lý dự án gồm 9 lĩnh vực chính cần được xem xét nghiên cứu như bảng 1.1[7]
Trang 241.4.2 Theo
- Quản lý phạm vi, kế hoạch công việc;
- Quản lý chất lượng;
- Quản lý tiến độ;
- Quản lý chi phí đầu tư XD;
- Quản lý an toàn trong thi công XD;
- Bảo vệ môi trường trong thi công XD;
- Quản lý lựa chọn nhà thầu và hợp đồng XD;
- Quản lý rủi ro;
- Quản lý hệ thống thông tin công trình
- Đảm bảo chất lượng
- Quản lý chất lựng
Quản lý nhân lực
- Lập kế hoạch nhân lực, tiền lương
- Tuyển dụng, đào tạo
- Phát triển nhóm
Quản lý thông tin
- Lập kế hoạch quản lý
- Xây dựng kênh và phân
phối thông tin
- Báo cáo tiến độ
Quản lý hoạt động cung ứng, mua bán
- Kế hoạch cung ứng
- Lựa chọn nhà cung ứng, tổ chức đấu thầu
- Quản lý hợp đồng, tiến độ cung ứng
Quản lý rủi ro dự
án
- Xác định rủi ro
- Đánh giá mức độ rủi ro
- Xây dựng chương trình quản lý rủi ro đầu tư
Trang 251.4.2.1 Quản lý phạm vi, kế hoạch công việc
Là quá trình xác định, giám sát việc thực hiện mục đích, mục tiêu của
dự án, đảm bảo rằng dự án đã thực hiện tất cả các công việc đã được yêu cầu
và chỉ những công việc được yêu cầu để hoàn thành tốt dự án
Kế hoạch cần phải chỉ ra:
- Những công việc phải làm?
- Khi nào những việc này xảy ra?
- Ai sẽ thực hiện chúng?
- Các nguồn lực cần thiết nào để thực hiện những công việc đó?
Nếu kế hoạch không trả lời được những câu hỏi trên thì không chỉ hạn chế khả năng tạo nên kết quả với chi phí, thời gian, chất lượng mong muốn
mà còn có thể hạn chế khả năng đạt tới kết quả cần có [7]
Hình 1.4 Các bước lập kế hoạch dự án
Trang 261.4.2.2 Quản lý chất lượng
Là quá trình triển khai giám sát những tiêu chuẩn chất lượng cho việc thực hiện dự án, đảm bảo dự án khi hoàn thành sẽ đáp ứng các yêu cầu đã được đề ra, gồm:
Lập kế hoạch chất lượng: Xác định các tiêu chuẩn chất lượng liên quan đến dự án cho từng hạng mục công trình và biện pháp thỏa mãn chúng
Đảm bảo chất lượng: Việc thực hiện các hoạt động theo kế hoạch trong
hệ thống chất lượng để cung cấp lòng tin là dự án sẽ thỏa mãn các tiêu chuẩn chất lượng đã được đề ra
Quản lý chất lượng: Các báo cáo chất lượng công trình, kiểm tra các kết quả riêng biệt của dự án xem chúng có tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượnghay không, so sánh với tiêu chuẩn Với những hạng mục không đạt yêu cầu phải tìm ra nguyên nhân và biện pháp khắc phục [8]
a)
Chất lượng khảo sát XD có vai trò vô cùng quan trọng, liên quan trực tiếp tới chất lượng hồ sơ thiết kế và chất lượng công trình XD trong tương lai Sản phẩm khảo sát là yếu tố đầu vào cơ bản của thiết kế XD, là cơ sở để xem xét lựa chọn phương án kiến trúc, phương án tuyến, phương án kết cấu công trình Hồ sơ khảo sát thiết kế là một trong những căn cứ để chủ đầu tư, các cơ quan chức năng xem xét, phê duyệt, triển khai thực hiện dự án
[15]
t
Trang 27
+
Lập nhiệm vụ khảo sát xây dựng
Chủ đầu tư
Nhà thầu thiết kế lập
Phê duyệt
Tiến hành thực hiện khảo sát
Lập báo cáo kết quả khảo sát
Thanh toán, lưu hồ sơ
Kiểm tra, nghiệm thu hiện trường Phê duyệt
Chủ đầu tư Nhà thầu khảo sát Chủ đầu tư
Trang 28b)
Chất lượng thi công XD công trình được kiểm soát từ công đoạn mua sắm, sản xuất, chế tạo các sản phẩm XD, vật liệu XD, cấu kiện và thiết bị được sử dụng vào công trình cho tới công đoạn thi công XD và nghiệm thu đưa hạng mục công trình, công trình hoàn thành vào sử dụng Trình tự và trách nhiệm thực hiện của các chủ thể được quy định như sau:
- Quản lý chất lượng đối với vật liệu, sản phẩm, cấu kiện, thiết bị sử dụng cho công trình XD
- Quản lý chất lượng của nhà thầu trong quá trình thi công XD công trình
- Giám sát thi công XD công trình của chủ đầu tư, kiểm tra và nghiệm thu công việc XD trong quá trình thi công XD công trình
- Giám sát tác giả của nhà thầu thiết kế trong thi công XD công trình
- Thí nghiệm đối chứng, thí nghiệm thử tải và kiểm định XD trong quá trình thi công XD công trình
- Nghiệm thu giai đoạn thi công XD, bộ phận (hạng mục) công trình
Trang 29- Lập hồ sơ hoàn thành công trình XD, lưu trữ hồ sơ của công trình và
Là việc lập kế hoạch, phân phối và giám sát tiến độ thời gian nhằm đảm
bảo thời hạn hoàn thành dự án Nó chỉ rõ mỗi công việc kéo dài bao lâu, khi
nào bắt đầu, khi nào kết thúc và toàn bộ dự án bao giờ sẽ hoàn thành
Người quyết định đầu tư quyết định thời gian, tiến độ thực hiện khi phê
duyệt dự án Đối với công trình thuộc dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước
thì tiến độ thi công XD không được vượt quá thời gian thi công XD công
trình đã được người quyết định đầu tư phê duyệt
Chủ đầu tư, nhà thầu thi công XD công trình phải lập kế hoạch tiến độ,
biện pháp thi công XD và quản lý thực hiện dự án theo tiến độ thi công XD
được duyệt
Quản lý tiến độ bao gồm các nội dung sau:
Xác định các công việc của dự án: Xác định các công việc riêng biệt
phải được thực hiện để hoàn thành dự án
Sắp xếp thứ tự các công việc: Xác định và lập tài liệu về các mối quan
hệ tương tác giữa các công việc
Chủ đầu tư
Trang 30Ước lượng tài nguyên từng công việc: Xác định tài nguyên gì (nhân lực, thiết bị, vật liệu) và số lượng nào cần thiết cho mỗi công việc
Ước lượng thời gian hoàn thành: Thời gian cần thiết để hoàn thành từng công việc
XD kế hoạch tiến độ dự án: Phân tích thứ tự thực hiện các công việc, thời gian hoàn thành và nguồn lực cần thiết để lập ra kế hoạch dự án
Kiểm soát kế hoạch: Kiểm soát sự thay đổi của kế hoạch, giám sát tiến
độ thực hiện dự án, báo cáo kết quả thực hiện, đánh giá so sánh với kế hoạch tiến độ, tìm nguyên nhân chậm tiến độ và biện pháp khắc phục
1.4.2.4 Quản lý chi phí đầu tư XD
Là sự tác động của người quản lý bằng các công cụ và phương pháp thích hợp để kiểm soát và điều chỉnh hoạt động thực hiện dự án sao cho mọi chỉ tiêu cho dự án vừa đúng mục đích, đúng chế độ của nhà nước, phù hợp với dự toán được duyệt vừa đảm bảo chất lượng, tiến độ và hiệu quả XD [7]
Việc quản lý chi phí đầu tư XD được thực hiện theo nguyên tắc phải bảo đảm mục tiêu đầu tư, hiệu quả dự án đã được phê duyệt, phù hợp với trình tự đầu tư XD và nguồn vốn sử dụng Chi phí đầu tư XD phải được tính đúng, tính đủ cho từng dự án, công trình, gói thầu XD, phù hợp với yêu cầu thiết kế, chỉ dẫn kỹ thuật, điều kiện XD, mặt bằng giá thị trường tại thời điểm xác định chi phí và khu vực XD công trình [3]
CĐT chịu trách nhiệm quản lý chi phí đầu tư XD từ giai đoạn chuẩn bị
dự án đến khi kết thúc XD đưa công trình của dự án vào khai thác sử dụng trong phạm vi tổng mức đầu tư của dự án được phê duyệt CĐT được thuê tổ chức, cá nhân tư vấn quản lý chi phí đủ điều kiện năng lực để lập, thẩm tra, kiểm soát và quản lý chi phí đầu tư XD [3]
Nội dung của quản lý chi phí dự án gồm:
- Theo dõi, phát hiện những chi phí thực hiện dự án không phù hợp với quy định của nhà nước
Trang 31- Theo dõi, phát hiện những chi phí thực hiện dự án có sai lệch so với tổng mức đầu tư (đối với CĐT) hoặc so với dự toán công trình (đối với CĐT và nhà thầu)
- Tác động điều chỉnh để đảm bảo công trình được XD đúng chất lượng, tiến độ mà không phá vỡ kế hoạch ngân sách
- Khắc phục những thiếu sót nếu có của kế hoạch bằng các biện pháp điều chỉnh thích hợp
Cung cấp thông tin về tiến độ và chi phí thực hiện dự án cho các bên liên quan và phối hợp giũa các bên để giải quyết những vấn đề nảy sinh về chi phí và tiến độ trong quá trình thực hiện dự án
1.4.2.5 Quản lý an toàn trong thi công XD
Là hệ thống các biện pháp về tổ chức và quản lý, điều hành trên công trường nhằm cải thiện điều kiện lao động và ngăn chặn tai nạn lao động trong thi công XD công trình [15]
thầu thi công XD
- Phải lập các biện pháp an toàn cho người, máy móc thiết bị và công trình trên công trường XD, kể cả các công trình phụ cận Trường hợp các biện pháp an toàn liên quan đến nhiều bên thì phải được các bên thống nhất
- Biện pháp an toàn, nội quy về an toàn lao động phải được thể hiện công khai trên công trường XD để mọi người biết và chấp hành
- Tổ chức lập kế hoạch tổng hợp về an toàn lao động trước khi thi công xây dựng công trình; tổ chức lập biện pháp thi công riêng, chi tiết đối với các công việc đặc thù, có nguy cơ mất an toàn lao động cao được quy định trong Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia an toàn trong xây dựng;
- Tổ chức thực hiện việc kiểm định kỹ thuật an toàn đối với máy, thiết
bị, vật tư có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động sử dụng trong thi công xây dựng công trình Chỉ đưa các máy, thiết bị, vật tư có
Trang 32yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động vào sử dụng tại công trường sau khi đã được kiểm định đảm bảo an toàn;
- Hướng dẫn người lao động nhận diện các yếu tố nguy hiểm có nguy
cơ xảy ra tai nạn và các biện pháp ngăn ngừa tai nạn trên công trường; yêu cầu người lao động sử dụng đúng và đủ dụng cụ, phương tiện bảo vệ cá nhân trong quá trình làm việc; kiểm tra, giám sát việc tuân thủ các yêu cầu về an toàn lao động đối với người lao động; quản lý số lượng người lao động làm việc trên công trường
- Có trách nhiệm tổ chức kiểm tra, đôn đốc nhà thầu thi công XD tuân thủ biện pháp thi công và các giải pháp về an toàn đã được phê duyệt
- Kiểm tra, chấp thuận kế hoạch tổng hợp về an toàn lao động của các nhà thầu thi công xây dựng công trình; tổ chức kiểm tra, giám sát việc thực hiện kế hoạch tổng hợp này
- Thường xuyên đôn đốc việc thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn lao động trong thi công xây dựng công trình theo quy định và kịp thời điều chỉnh, bổ sung các biện pháp này khi cần thiết
- Tổ chức phối hợp giữa các nhà thầu tham gia hoạt động xây dựng công trình để thực hiện quản lý an toàn lao động và giải quyết các vấn đề phát sinh về an toàn lao động trong thi công xây dựng công trình
- Yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng tổ chức thực hiện kiểm định kỹ thuật an toàn đối với máy, thiết bị, vật tư có yêu cầu nghiêm ngặt về
an toàn lao động sử dụng trong thi công xây dựng công trình đúng quy định của pháp luật
- Rà soát công tác tổ chức thi công, kịp thời chấn chỉnh và chỉ đạo các nhà thầu (tư vấn giám sát, thiết kế, thi công xây dựng) thực hiện đầy
Trang 33đủ các trách nhiệm về công tác đảm bảo an toàn lao động trong thi công xây dựng công trình quy định tại Thông tư 04/2017/TT-BXD Nhà thầu thi công XD, chủ đầu tư và các bên có liên quan phải thường xuyên kiểm tra giám sát công tác an toàn lao động trên công trường Khi phát hiện có vi phạm về an toàn lao động thì phải đình chỉ thi công XD
Quan hệ chịu trách nhiệm
Quan hệ phối hợp thực hiện
Hình 1.7 Hệ thống quản lý an toàn lao động trong dự án XD
1.4.2.6 Bảo vệ môi trường trong XD
Nhà thầu thi công XD phải thực hiện các biện pháp bảo đảm về môi trường cho người lao động trên công trường và bảo vệ môi trường xung quanh, bao gồm có biện pháp chống bụi, chống ồn và thu dọn hiện trường; nước thải, chất thải rắn và các loại chất thải khác phải được thu gom xử lý đạt tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về môi trường Đối với những công trình XD trong khu vực đô thị, phải thực hiện các biện pháp bao che, thu dọn phế thải đưa đến đúng nơi quy định
Trong quá trình vận chuyển vật liệu XD, phế thải phải có biện pháp che chắn bảo đảm an toàn, vệ sinh môi trường
Nhà thầu thi công XD, chủ đầu tư phải có trách nhiệm kiểm tra giám sát việc thực hiện bảo vệ môi trường XD, đồng thời chịu sự kiểm tra giám sát của cơ quan quản lý nhà nước về môi trường Trường hợp nhà thầu thi công
XD không tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường thì chủ đầu tư, cơ quan
Nhà thầu phụ (B1)
Nhà thầu phụ (B1)
Nhà thầu chính
(B)
Trang 34quản lý nhà nước về môi trường có quyền tạm dừng thi công XD và yêu cầu nhà thầu thực hiện đúng biện pháp bảo vệ môi trường
Nội dung cơ bản của giám sát, bảo vệ môi trường trong thi công XD công trình bao gồm kế hoạch quản lý môi trường và triển khai kế hoạch quản
lý môi trường
- Kế hoạch quản lý môi trường
Kế hoạch quản lý môi trường (EMP) giúp phân định rõ ràng vai trò và trách nhiệm trong công tác quản lý và các báo cáo về các khía cạnh môi trường trong giai đoạn tổ chức thi công thực hiện dự án Nội dung EMP chủ yếu tập trung vào các vấn đề: Quản lý tiếng ồn và rung động; Quản lý bụi và chất lượng không khí; Quản lý chất thải; Quản lý giao thông; Quản lý di sản, khảo cổ học; Quản lý nước ngầm và bề mặt; Quản lý và bảo vệ nguồn lực sinh thái; Quản lý xâm hại đất đai [15]
- Triển khai kế hoạch quản lý môi trường
Cơ sở chủ yếu trong việc triển khai thực hiện EMP là việc thành lập bộ phận quản lý môi trường Bộ phận này được thành lập với đầy đủ đội ngũ, kinh phí và và đóng vai trò là một bộ phận của Ban QLDA
Công tác triển khai EMP yêu cầu những vấn đề sau:
- Thết kế chi tiết đã được tích hợp các biện pháp giảm thiểu tác động xấu đến môi trường
- Hợp đồng XD được ký kết giữa các bên đã bao gồm các điều khoản
về giảm thiểu tác động xấu đến môi trường
- Chất lượng thực hiện của nhà thầu phải được kiểm soát đầy đủ và sát sao theo đúng nội dung trong EMP bởi bộ phận giám sát môi trường
Triển khai EMP đòi hỏi sự phối hợp của các bên Mối quan hệ phối hợp này được minh họa qua hình 1.8 [15]
Trang 35Hình 1.8 Vai trò các bên trong triển khai thực hiện EMP
+ Yêu cầu đối với đấu thầu trong hoạt động XD
Đấu thầu trong hoạt động XD để lựa chọn được nhà thầu phù hợp nhằm bảo đảm tính cạnh tranh
Đấu thầu chỉ được thực hiện khi đã xác định được nguồn vốn để thực hiện công việc
Không được kéo dài thời gian thực hiện đấu thầu để bảo đảm tiến độ, hiệu quả dự án đầu tư XD công trình
Bên trúng thầu phải có phương án kỹ thuật, công nghệ tối ưu, có giá dự thầu hợp lý
Không được sử dụng tư cách pháp nhân của tổ chức khác để tham gia
dự thầu; dàn xếp, mua, bán thầu; dùng ảnh hướng của mình làm sai lệch kết quả đấu thầu hoặc bỏ giá thầu dưới giá thành XD công trình
+Yêu cầu lựa chọn nhà thầu trong hoạt động XD
CĐT
TƯ
THI CÔNG
Trang 36Đáp ứng được hiệu quả của dự án đầu tư XD công trình;
Chọn được nhà thầu có đủ điều kiện năng lực hoạt động XD, nâng lực hành nghề XD phù hợp, có giá dự thầu hợp lý;
Khách quan, công khai, công bằng, minh bạch;
Tuỳ theo quy mô, tính chất, nguồn vốn XD công trình, người quyết định đầu tư hoặc chủ đầu tư XD công trình lựa chọn nhà thầu theo các hình thức sau đây: Đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế, Chỉ định thầu, tự thực hiện…
+ Các yêu cầu về đảm bảo cạnh tranh trong đấu thầu
Nhà thầu khi tham gia đấu thấu các gói thầu thuộc dự án phải bảo đảm các yêu cầu sau đây về tính cạnh tranh:
Nhà thầu nộp hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển phải độc lập về pháp
lý và độc lập về tài chính với các nhà thầu tư vấn lập hồ sơ mời quan tâm, hồ
sơ mời sơ tuyển; đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển; thẩm định kết quả mời quan tâm, kết quả sơ tuyển
Nhà thầu tham dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với các bên sau đây:
Chủ đầu tư, bên mời thầu;
Các nhà thầu tư vấn lập, thẩm tra, thẩm định hồ sơ thiết kế, dự toán; lập, thẩm định hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu; đánh giá hồ sơ dự thầu, hồ sơ
đề xuất; thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu đó;
Các nhà thầu khác cùng tham dự thầu trong một gói thầu đối với đấu thầu hạn chế
Nhà thầu tư vấn giám sát thực hiện hợp đồng phải độc lập về pháp lý
và độc lập về tài chính với nhà thầu thực hiện hợp đồng, nhà thầu tư vấn kiểm định gói thầu đó
Nhà thầu tham dự thầu gói thầu hỗn hợp phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với nhà thầu lập báo cáo nghiên cứu khả thi, lập hồ sơ thiết kế kỹ thuật, lập hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công cho gói thầu đó, trừ trường
Trang 37hợp các nội dung công việc này là một phần của gói thầu hỗn hợp
Nhà thầu tư vấn có thể tham gia cung cấp một hoặc nhiều dịch vụ tư vấn cho cùng một dự án, gói thầu bao gồm: Lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, lập báo cáo nghiên cứu khả thi, lập hồ sơ thiết kế kỹ thuật, lập hồ sơ thiết
kế bản vẽ thi công, tư vấn giám sát
Nhà thầu được đánh giá độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với nhà thầu khác; với nhà thầu tư vấn; với chủ đầu tư, bên mời thầu khi đáp ứng các điều kiện sau đây:
Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp;
Nhà thầu với chủ đầu tư, bên mời thầu không có cổ phần hoặc vốn góp trên 30% của nhau;
Nhà thầu không có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của nhau khi cùng tham dự thầu trong một gói thầu đối với đấu thầu hạn chế;
Nhà thầu tham dự thầu với nhà thầu tư vấn cho gói thầu đó không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau; không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức, cá nhân khác với từng bên
Hợp đồng XD [3]
Hợp đồng XD là hợp đồng dân sự được thỏa thuận bằng văn bản giữa bên giao thầu và bên nhận thầu để thực hiện một phầnhay toàn bộ công việc trong hoạt động đầu tư XD
- Theo tính chất, nội dung công việc thực hiện, hợp đồng XD gồm: + Hợp đồng tư vấn XD;
+ Hợp đồng thi công XD công trình;
+ Hợp đồng cung cấp thiết bị lắp đặt vào công trình XD;
+ Hợp đồng thiết kế mua sắm vật tư, thiết bị thi công XD; hợp đồng chìa khoá trao tay;
- Theo hình thức giá hợp đồng áp dụng, hợp đồng XD gồm:
+ Hợp đồng trọn gói;
Trang 38+ Hợp đồng theo đơn giá cố định;
+ Hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh;
+ Hợp đồng theo thời gian;
+ Hợp đồng giao khoán nội bộ
Tại thời điểm ký kết, nhà thầu được lựa chọn phải bảo đảm đáp ứng yêu cầu về năng lực kỹ thuật, tài chính để thực hiện gói thầu Trường hợp cần thiết, chủ đầu tư tiến hành xác minh thông tin về năng lực của nhà thầu, nếu vẫn đáp ứng yêu cầu thực hiện gói thầu thì mới tiến hành ký kết hợp đồng
1.4.2.8 Quản lý rủi ro
Là quá trình nhận dạng, xác định, phân tích, đo lường mức độ rủi ro, trên cơ sở đó lựa chọn, triển khai và quản lý các hoạt động đối phó rủi ro có thể xảy ra
Quản lý rủi ro trong quá trình đầu tư XD được thực hiện trong tất cả các giai đoạn của quá trình đầu tư XD Dự án thường có rủi ro cao ngay trong giai đoạn đầu hình thành
Quản lý rủi ro là một quá trình liên tục gồm các nội dung: [7]
và mức độ rủi ro
Trang 39- Phân tích, đánh giá rủi ro [7]
Là việc nhìn thấy trước, xem xét những khả năng xuất hiện rủi ro và mức độ tác đọng của nó trong những tình huống tốt xấu khác nhau, trợ giúp cho quá trình ra quyết định
Để phân tích và đánh giá rủi ro, cần thu thập số liệu và tiến hành xác định xác xuất rủi ro và mức độ nghiêm trọng của nó
Các phương pháp phân tích rủi ro dự án có thể được tập hợp theo nhóm căn cứ vào bản chất của phương pháp (như dựa trên lý thuyết quyết định và lý thuyết xác xuất) hoặc hình thức thể hiện của phương pháp (phân tích định tính hoặc phân tích định lượng)
- Kiểm soát phòng ngừa rủi ro
Thể hiện bằng các biện pháp sau: Né tránh rủi ro; Chấp nhận rủi ro; Bảo hiểm; Tự bảo hiểm; Ngăn ngùa thiệt hại; Chuyển dịch rủi ro; Giảm bớt thiệt hại
- Tài trợ rủi ro
Bên cạnh những biện pháp kiểm soát rủi ro cần có những biện pháp tài trợ rủi ro thích hợp khi rủi ro xảy ra Biện pháp này được chia làm 2 nhóm:
+ Tự khắc phục rủi ro;
+ Chuyển giao rủi ro
Ngoài ra khi gặp rủi ro còn có thể nhận được sự tài trợ từ phía Chính phủ, các tổ chức liên đới…
Hình 1.9 Quá trình quản lý rủi ro
1.4.2.9 Quản lý hệ thống thông tin công trình
Là đảm bảo quá trình thông tin thông suốt một cách nhanh nhất và chính xác giữa các thành viên dự án và với các cấp quản lý khác nhau Thông Xác định rủi ro Phân tích đánh giá rủi ro Kiểm soát phòng ngừa rủi ro Tài trợ rủi ro
Trang 40qua quản lý thông tin có thể trả lời được các câu hỏi: Ai cần thông tin về dự
án, mức độ chi tiết và các nhà QLDA cần báo cáo cho họ bằng cách nào [21]
QLDA là nhiệm vụ cơ bản của chủ đầu tư, là trung tâm các mối quan
hệ tác động Thực chất QLDA của chủ đầu tư bao gồm những hoạt động quản
lý của chủ đầu tư và Ban QLDA Đó là quá trình lập kế hoạch, tổ chức, quản
lý các nhiệm vụ, các nguồn lực để đạt được các mục tiêu đề ra trong phạm vi ràng buộc vể thời gian, nguồn lực và chi phí Những chức năng, nhiệm vụ cơ bản của chủ đầu tư và Ban QLDA lại phụ thuộc vào hình thức QLDA [5]
Căn cứ quy mô, tính chất, nguồn vốn sử dụng và điều kiện thực hiện dự
án, người quyết định đầu tư quyết định áp dụng một trong các hình thức tổ chức QLDA sau:
- Ban QLDA đầu tư XD chuyên ngành, BQLDA đầu tư XD khu vực;
- Ban QLDA đầu tư XD một dự án;
- Thuê tư vấn QLDA;
- Chủ đầu tư trực tiếp thực hiện QLDA
Hình 1.10 Các hình thức tổ chức QLDA đầu tư
Hình thức BQLDA chuyên ngành, BQLDA khu vực được áp dụng đối với các trường hợp: [5]
Người quyết định đầu tư
Ban QLDA đầu tư
XD một
DA
Thuê tư vấn QLDA
CĐT sử dụng bộ máy chuyên môn trực thuộc có đủ điều kiện năng lực để quản lý thực hiện