TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI (CSII) KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI BÀI TIỂU LUẬN MÔN TÂM LÝ HỌC LAO ĐỘNG Vấn đề an toàn cho người công nhân trong đại dịch Covid 19 Họ tên sinh viên ĐINH THỊ LỆ DƯ Lớp Đ19NL2[.]
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI (CSII)
KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI
BÀI TIỂU LUẬN
MÔN TÂM LÝ HỌC LAO ĐỘNG
Vấn đề an toàn cho người công nhân trong đại dịch
Covid 19
Họ tên sinh viên: ĐINH THỊ LỆ DƯ
Lớp: Đ19NL2
Giảng viên hướng dẫn: Nguyễn Thị Thoa
Tp HCM, tháng 10 năm 2021
Trang 2Điểm số Điểm chữ Chữ ký CBCT 1 Chữ ký CBCT 2
Thang điểm:
- Hình thức trình bày (tối đa 1.5 điểm):………
- Mở đầu; kết luận (tối đa 1.5 điểm):………
- Nội dung ( tối đa 7.0 điểm)………
Tổng điểm:………
Trang 3MỤC LỤC
1.Đặt vấn đề 1
2 Nội dung 2
2.1 Khái quát chung về công nhân tại các xí nghiệp và tính chất công việc 2
2.2 Thực trạng một số khó khăn chung của người lao động trong đại dịch 3
2.3 Thực trạng về vấn đề an toàn của công nhân tại các xí nghiệp trong đại dịch .5
2.4 Giải pháp về vấn đề an toàn trong lao động của công nhân 11
3 Kết luận 15
Tài liệu tham khảo
Trang 41.Đặt vấn đề
Hiện nay, trên thế giới tình hình dịch Covid-19 vẫn tiếp tục diễn biến hết sức phức tạp tại nhiều quốc gia, trong đó có một số quốc gia chung đường biên giới với Việt Nam Cùng với đó là sự xuất hiện của các biến chủng mới của vi rút đã được ghi nhận ở nhiều quốc gia, khu vực trên thế giới gần đây, có khả năng lây lan nhanh hơn, nguy hiểm hơn như chủng vi rút được ghi nhận tại Anh và Ấn Độ, với hàng trăm ngàn ca nhiễm mới SARS-CoV-2 và hàng chục ngàn ca tử vong mỗi ngày Đại dịch kéo dài hơn một năm qua đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến toàn bộ đời sống, kinh tế-xã hội trên toàn cầu Ở Việt Nam, nhiều địa phương đang phải thực hiện giãn cách xã hội, hoạt động sản xuất, kinh doanh của nhiều doanh nghiệp bị trì trệ, thua lỗ, đời sống người lao động gặp nhiều khó khăn, không ít doanh nghiệp phải tạm dừng hoạt động, đóng cửa, rút khỏi thị trường Từ đó sẽ gây việc đứt gãy các chuỗi giá trị và cung ứng trong các ngành sản xuất trong nước ảnh hưởng nghiêm trọng đến an sinh xã hội cũng như kinh tế Việt Nam trong ngắn hạn cũng như trong dài hạn.Tình hình dịch bệnh sẽ kéo dài nếu cứ để cho các doanh nghiệp ngưng làm việc thì sẽ làm tổn thất kinh tế cho
cả doanh nghiệp và đất nước, người lao động thất nghiệp thì sẽ trở thành gánh nặng của xã hội Nhận thấy rõ được đều này mà nhiều doanh nghiệp đã chủ động tìm ra những biện pháp phòng chống dịch nghiêm ngặt, tạo môi trường làm việc an toàn cho người lao độngđể đưa đón công nhân làm việc trở lại, để phục hồi lại kinh tế và công nhân được đi làm trở lại sẽ giảm bớt gánh nặng cho nhà nước Phần lớn công nhân làm việc tại các công ty có thu nhập thấp, sống tập trung trong các khu nhà trọ, không đủ điều kiện phòng, chống dịch nên họ cũng không thể về quê do quy định hạn chế đi lại.Trong khi đó, lực lượng công nhân đặc biệt quan trọng trong việc duy trì và phát triển sản xuất, tạo ra sản lượng lớn sản phẩm công nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Do đó việc đưa công nhân vào doanh nghiệp “cắm chốt” không chỉ để duy trì sản xuất mà còn là cách để bảo toàn lực lượng lao động Làm sao để công nhân làm việc hiệu quả mà vẫn đảm bảo được an toàn sức khỏe cho họ trong mùa dịch lúc này đòi hỏi những thách thức rất lớn với các doanh nghiệp Hiểu rõ được những khó khăn này và muốn tìm ra những phương pháp để giúp doanh nghiệp giảm
bớt áp lực trước tình hình dịch bệnh căng thẳng Nên tôi quyết định chọn đề tài : “Vấn
đề an toàn cho người công nhân trong đại dịch Covid 19” làm đề tài kết thúc môn Tâm Lý Học Lao Động
Trang 52 Nội dung
2.1 Khái quát chung về công nhân tại các xí nghiệp và tính chất công việc
Công nhân được định nghĩa là người lao động phổ thông, hiểu theo nghĩa rộng thì là người thực hiện công việc chính xác, tức là lao động chân tay, cung cấp sức lao động
để nhận tiền công Công nhân thường được thuê làm việc theo hợp đồng lao động với các yêu cầu thực hiện nhiệm vụ cụ thể được gói gọn trong một chức năng nào đó hay công việc cụ thể
Lúc đầu công nhân sẽ là người lao động làm việc chủ yếu trong xây dựng hoặc công việc truyền thống Trước đây chúng ta vẫn coi các công việc trong ngành nghề này là việc lao động chân tay, phân biệt với những người lao động tay nghề cao trong công lao động Làm công nhân sẽ có các dụng cụ lao động hỗ trợ trong khi thực hiện nhiệm
vụ của mình như là dụng cụ điện, dụng cụ cầm tay, các thiết bị nổ hoặc thiết bị nặng
Ví dụ như công nhân xây dựng sẽ có một số loại máy móc, đồ bảo hộ; công nhân may
sẽ có máy may, kim, chỉ; công nhân cơ khí sẽ có máy hàn,…Người công nhân sẽ có nhiệm vụ hoàn thành những quy định điều khoản đã ghi rõ trong hợp đồng lao động Hiện nay nhu cầu tuyển dụng mỗi ngày một nhiều, đất nước ta lại đang bước vào thời
kỳ phát triển cho nên nhiều nhà máy, khu công nghiệp được xây dựng rất nhiều Với tình hình này thì chắc chắn nhu cầu tuyển dụng việc làm khu công nghiệp với số lượng công nhân làm việc sẽ rất lớn Khi ứng tuyển vào các vị trí việc làm công nhân, điều
đó đồng nghĩa với việc bạn sẽ làm việc tại một khu công nghiệp, trong các nhà máy, xí nghiệp sản xuất và đảm bảo sẽ được ký những bản hợp đồng ngắn hạn, dài hạn rõ ràng Ngày nay, không nhất thiết công nhân ăn chỉ làm trong nhà xây dựng hay các ngành nghề truyền thống nêu quan niệm xưa mà học có thể làm việc ở trong nhiều môi trường và ngành nghề khác nhau Hiện nay, các doanh nghiệp chủ yếu thường tuyển dụng công nhân chính là tại các nhà máy dệt, nhà máy may mặc, nhà máy chế tạo ô tô, thủy điện, đóng gói thực phẩm, Có nhiều hình thức đào tạo và cơ sở đào tạo nghề công nhân Và trong suốt quá trình làm việc hình nền công nhân đó sẽ tiếp tục được trao dồivà bổ sung kiến thức, kinh nghiệm để đáp ứng tốt những yêu cầu của công việc
Trang 6Công nhân nhà máy hay cũng có thể gọi là công nhân sản xuất, là những người làm trong các nhà máy công nghiệp, họ chịu trách nhiệm chính sản xuất ra các sản phẩm từ nguyên liệu đến sản phẩm hoàn chỉnh và trải qua nhiều công đoạn, nhiều quy trình khác nhau Và được phân chia theo chuỗi quy trình và mọi người phối hợp ăn ý với nhau để tạo ra sản phẩm hoàn thiện nhằm phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng Công nhân nhà máy với đa dạng ngành nghề như công nhân nhà máy dệt, điện tử, may mặc, chế biến thực phẩm,…Ngoài ra người công nhân sản xuất còn có thể đảm nhận rất nhiều nhiệm vụ khác nhau mà chúng ta có thể kể tới như: hàn, khoan gắn các bộ phận lại với nhau, loại bỏ những bộ phận bị lỗi ra khỏi dây chuyền lắp ráp,kiểm tra sản phẩm đảm bảo đáp ứng đúng tiêu chuẩn chất lượng, gắn nhãn mác, dán logo công ty cho sản phẩm, đóng gói thành phẩm, chuẩn bị bốc xếp, đảm bảo thời gian sản xuất sản phẩm theo đúng quy định , báo cáo lên quản lý những sự cố phẩm trong quá trình sản xuất Toàn bộ những ý kiến cần thiết nhất để làm tốt công việc với vị trí công nhân đó
là sự chăm chỉ, kiên trì và chịu đựng tốt các điều kiện khắc nghiệt của môi trường làm việc
2.2 Thực trạng một số khó khăn chung của người lao động trong đại dịch
Dịch covid-19 đã ảnh hưởng đến việc làm, lao động và thu nhập của người dân trong một thời gian dài không chỉ nước ta mà cho toàn thế giới Dịch bệnh đã tác động nghiêm trọng đến mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội của đất nước Hàng triệu gia đình
và người dân rơi vào hoàn cảnh khó khăn, cuộc sống xáo trộn, cần hỗ trợ về các nhu yếu phẩm, chi phí trang trải cuộc sống hằng ngày
Theo như thông tin từ Sở Lao Động-Thương Binh-Xã Hội Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, đơn vị đã có báo cáo tác động của dịch Covid-19 đến thị trường lao động thành phố Hồ Chí Minh Theo đó, đợt dịch Covid-19 lần 4 (từ ngày 27.4) đã gây tác động lớn đến tình hình lao động, việc làm của doanh nghiệp và người lao động, nhất là với nhóm người lao động tự do, lao động nhập cư một thời gian dài
Dịch Covid-19 đợt 4 bùng phát mạnh, doanh nghiệp ở hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề nhất là sản xuất công nghiệp, xây dựng, dệt may, da giày, du lịch, dịch vụ thương mại, giao thông và xuất nhập khẩu bị tác động mạnh, rất đông doanh nghiệp phải tạm dừng hoạt động Trong đó, tính riêng tại các khu chế xuất – khu công nghiệp (gồm
17 khu với hơn 278.000 lao động) và khu công nghệ cao (hơn 45.000 lao động) thì có
Trang 7tới 827 công ty, doanh nghiệp phải ngừng hoạt động, với tổng số lao động hơn 244.000 người Theo Sở Lao Động- Thương Binh-Xã Hội tính đến ngày 12.9, thành phố Hồ Chí Minh có khoảng 21.000 doanh nghiệp đề nghị cơ quan bảo hiểm xã hội xác nhận tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động, nghỉ việc không hưởng lượng, ngừng việc với hơn 401.000 người lao động
Trước tình hình này, để duy trình sản xuất, và đảm bảo phòng chống dịch, các doanh nghiệp phải thực hiện phương án làm việc mới: “3 tại chỗ” hay “1 cung đường, 2 điểm đến” Tuy nhiên, không nhiều doanh nghiệp, nhất là lĩnh vực sản xuất chế biến, chế tạo đăng ký phương thức này Còn những doanh nghiệp đăng ký thực hiện, nhất là đơn vị
có quy mô lao động lớn trên 2.000 người phải đau đầu vì cách thức bố trí “3 tại chỗ” hay các chi phí rất tốn kém như thuê khách sạn, phương tiện vận chuyển người lao động , chưa kể, lo thêm chi phí xét nghiệm, vật phẩm y tế
Đối với các hộ sản xuất kinh doanh cá thể, hợp tác xã, nhất là lĩnh vực buôn bán nhỏ
lẻ, chế biến, dịch vụ ăn uống, bất động sản có số lượng lớn lao động bị ảnh hưởng nặng nề, người lao động làm trong ngành nghề này phải thất nghiệp trong một thời gian dài, đa số họ về quê tìm công việc trái ngành làm tạm bợ để trang trải cuộc sống qua ngày
Một chủ thể khác của nền kinh tế - người lao động, cũng bị ảnh hưởng nặng nề, trong
đó nhóm lao động ở lĩnh vực phi chính thức (tức lao động tự do, không ký kết hợp đồng, thu nhập thấp - PV) còn chịu nhiều thiệt thòi hơn do thiếu nhiều chiều về tiếp cận y tế, bảo hiểm xã hội, các khoản an sinh Ở đợt dịch thứ 4, lao động tự do phải tạm ngưng làm việc theo yêu cầu công tác phòng chống dịch, do đó gặp rất nhiều khó khăn trong cuộc sống và cần sự hỗ trợ của chính quyền
Từ tháng 7, thành phố Hồ Chí Minh thực hiện giãn cách toàn thành phố theo Chỉ thị 16 với nguyên tắc “ ai ở đâu, ở yên đó”, lúc này, chỉ một số loại hình dịch vụ thiết yểu được phép hoạt động.Điều đáng chú ý ở vấn đề cung ứng lao động và giải quyết việc làm của Thành phố Hồ Chí Minh trong thời gian này chính là hệ thống các chuỗi cửa hàng cung cấp lương thực, thực phẩm như Bách hóa xanh, VinCommerce, 7-Eleven nhu cầu đặt hàng hóa lương thực, thực phẩm gia tăng khiến cho nhà tuyển dụng có nhu cầu tuyển lao động với số lượng lớn ở các vị trí như bán hàng, giao nhận hàng hóa để kịp sắp xếp, xử lý đơn hàng nhanh chóng.Tuy nhiên, việc tuyển dụng lại gặp khó khăn,
Trang 8do việc lưu thông của người lao động bị hạn chế khiến nhiều nhà tuyển dụng phải dời thời điểm phỏng vấn ứng viên khi thành phố ngưng thực hiện giãn cách Nhu cầu đặt hàng hóa lương thực, thực phẩm gia tăng khiến cho các siêu thị, bách hóa xanh không kịp cung cấp lương thực và xử lý đơn hàng nhanh chóng
Bên cạnh đó trong mùa dịch căng thẳng việc tìm kiếm dịch vụ trông trẻ an toàn, công việc biến động và trách nhiệm chăm sóc gia đình đồng thời với việc phải đối mặt với việc giảm thu nhập là những thách thức mà các gia đình hiện phải đối diện.Phụ nữ cũng bị ảnh hưởng nhiều hơn đáng kể bởi đại dịch Phụ nữ chiếm phần đông trong lực lượng nhân viên y tế và chăm sóc sức khỏe và thường nhiều khả năng không được hưởng bảo trợ xã hội hơn Trước khi đại dịch Covid-19 bùng phát, phụ nữ đã phải đảm trách hơn ba phần tư công việc chăm sóc không được trả lương trên toàn cầu và tỷ lệ này vẫn có khả năng tiếp tục tăng cao
Ngoài ra, như ở nhiều quốc gia khác, khủng hoảng có tác động liên quan đến giới ở Việt Nam do nữ giới thường phải gánh trách nhiệm chăm sóc trẻ em nhiều hơn, và đại dịch COVID-19 càng làm tăng áp lực về thời gian cho nữ giới phải chăm sóc con cái nhiều hơn, nhất là khi trường học bị đóng cửa, con em của họ phải học online tại nhà.Nhiều gia đình khó khăn không có đầy đủ điện thoại thông minh hay máy tính cho con em học trực tuyến, đường truyền mạng yếu gây nhiều trở ngại cho học sinh Các nhóm càng nghèo thì càng dễ bị tổn thương vì họ ít có khoản tiết kiệm hơn và khả năng tiếp cận tài chính hạn chế hơn Thu nhập hộ gia đình bị giảm sẽ ảnh hưởng đến quyết định tiêu dùng và đầu tư, và qua đó ảnh hưởng đến quá trình phục hồi kinh tế Thu nhập thấp cũng có thể tác động đến các khoản đầu tư cho sức khỏe và giáo dục của trẻ em, gây ảnh hưởng lâu dài đến tích lũy vốn con người của đất nước
2.3 Thực trạng về vấn đề an toàn của công nhân tại các xí nghiệp trong đại dịch
Những ngày qua, các địa phương khu vực phía Nam vừa tăng cường các biện pháp phòng, chống dịch COVID-19, vừa đảm bảo hoạt động sản xuất, kinh doanh ở những nơi an toàn, tránh đứt gãy chuỗi cung ứng và sản xuất trên diện rộng Tuy nhiên khó khăn vẫn đang bủa vây các doanh nghiệp khi dịch bệnh chưa có dấu hiệu được khống chế
Trang 9Phun khử khuẩn tại một công ty trên địa bàn tỉnh Đồng Nai Ảnh: Báo Đồng Nai
Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đã thống nhất ban hành hướng dẫn về việc tổ chức thực hiện vừa cách ly, vừa sản xuất trong doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, với mục đích giúp các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh đảm bảo thực hiện mục tiêu vừa phòng, chống dịch Covid-19, vừa tiến hành hoạt động sản xuất, đảm bảo môi trường làm việc an toàn cho người lao động Vì vậy mà các doanh nghiệp đã
có những phương án bố trí người lao động đi làm, bố trí khu vực lưu trú tập trung và
bố trí khu vực làm việc riêng biệt với nhóm lao động hiện có trong doanh nghiệp… Chẳng hạn như ông Trần Văn Thìn, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần xi măng Tây Ðô (TP Cần Thơ), cho biết, ngay từ giữa tháng 7/2021, trên 100 cán bộ công nhân viên của Công ty đăng ký ở lại Công ty làm việc theo phương án “3 tại chỗ” Ngoài việc tuân thủ các giải pháp 5K trong sản xuất và sinh hoạt, vấn đề an toàn phòng, chống dịch luôn được đưa lên hàng đầu, như: tất cả xe ra, vào công ty đều được phun dung dịch sát khuẩn, thực hiện test nhanh Covid-19 cho cán bộ công nhân định kỳ 3 ngày/lần…
Ngay từ đầu tháng 7/2021, khi TP Cần Thơ chưa áp dụng giãn cách xã hội theo Chỉ thị
16, Công ty TNHH may xuất khẩu Việt Thành đã áp dụng giải pháp “vừa cách ly, vừa sản xuất” cho khoảng 500 cán bộ, công nhân, chiếm khoảng 70% tổng số cán bộ, công nhân của công ty Ðể tạo điều kiện thuận lợi nhất, công ty thuê khách sạn gần công ty
và xe đưa đón công nhân, đảm bảo tuân thủ các biện pháp cách ly
Trang 10Theo Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Long An Nguyễn Thành Thanh, toàn tỉnh này ghi nhận khoảng 42.000 lao động được tiêm vắc-xin phòng Covid-19 (mũi 1) tại các doanh nghiệp trong khu công nghiệp khi kết thúc tiêm đợt 1, ngày 10/8 Có khoảng 40.000 lao động tiếp tục ở lại vừa phòng, chống dịch, vừa sản xuất theo phương án "3 tại chỗ" sau khi được tiêm vắc-xin phòng Covid-19 Với phương án "3 tại chỗ", Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Long An nhận được đăng ký của trên 1 nghìn doanh nghiệp trong tỉnh với số lượng lao động hơn 49.000 người Ban đã phối hợp, tổ chức kiểm tra được 577 doanh nghiệp, trong đó có 453 doanh nghiệp đạt điều kiện Bên cạnh đó, Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Long An còn phát hành các văn bản phối hợp tổ chức đón lao động đang thực hiện phương án “3 tại chỗ” trong khu công nghiệp
có nhu cầu trở về các địa phương trong tỉnh
Để duy trì sản xuất, không để đứt gãy chuỗi cung ứng hàng hóa, nhiều doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Bình Dương đã xây dựng các phương án phù hợp, ứng biến với mọi tình huống để tiếp tục sản xuất “3 tại chỗ” an toàn trước những diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19 Tại TX Tân Uyên, Công ty TNHH Earth Corporation Việt Nam
đã tổ chức cho 165 lao động sản xuất theo phương án “3 tại chỗ” từ hai tháng nay Ông Masaharu Wada, Tổng Giám đốc Công ty cho biết, trước bối cảnh dịch bệnh như hiện nay, Công ty cũng đã 3 lần thay đổi kế hoạch phòng dịch Ngoài ra, 100% công nhân, người lao động đều được công ty tổ chức cho xét nghiệm, bảo đảm giữ an toàn trong dịch bệnh
Để tiếp tục tăng cường sức khỏe cho người lao động, ngoài việc duy trì 3 bữa ăn chính, lãnh đạo Công ty TNHH Earth Corporation Việt Nam chỉ đạo nhà bếp thực hiện 2 bữa
ăn phụ vào xế chiều và tối cho công nhân Công nhân được ăn theo món sở thích mình đăng ký với nhà bếp Để bảo đảm cho việc ăn, ở và “chiến đấu” lâu dài với dịch bệnh, trong giờ nghỉ, Công đoàn Công ty tổ chức cho công nhân chơi cầu lông, đá cầu, xem phim… Hệ thống wifi được Công ty phủ khắp nhằm giúp công nhân giải trí, gọi điện, cập nhật thông tin dịch bệnh
Bà Lưu Thị Thanh Tâm - Chủ tịch Công đoàn Công ty cho biết: Công ty đặt 9 điểm rửa tay sát trùng tự động tại các điểm ra vào nơi sản xuất và nhà ăn tập thể Đồng thời phun thuốc tiêu độc khử trùng toàn bộ Công ty với tần suất 1 lần/tuần; cung cấp miễn phí hơn 9.000 khẩu trang vải cho hơn 3.500 công nhân mỗi tháng Công ty cũng phối