Phần 1 Tổng quan về Công ty TNHH Kiểm toán và Tư vấn Tài chính Việt Nam (Facom) Báo cáo thực tập tổng hợp GVHD Đinh Trọng Hanh LỜI MỞ ĐẦU Trong điều kiện bước đầu hội nhập nền kinh tế thế giới, môi tr[.]
TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN APEC
Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty TNHH Kiểm toán APEC .3
Công ty TNHH Kiểm toán APEC, được thành lập vào ngày 7 tháng 1 năm 2003, là một trong những công ty kiểm toán và tư vấn hàng đầu tại Việt Nam Công ty đã nhận được giấy chứng nhận kinh doanh số 0102007554 từ Sở Kế hoạch và Đầu tư Thành phố.
Công ty TNHH kiểm toán APEC, với tên giao dịch quốc tế là APEC AUDIT COMPANY LIMITED, đã được cấp phép hoạt động tại Hà Nội.
Hiện trụ sở chính của công ty đóng tại số 10/12 Ngỏ 68 Đuờng xuân thuỷ - Quận cầu giấy – Hà Nội Điên thoại : (84-4)-6281-8138
Email : info@apec-audit.com.vn
Sau 6 năm xây dựng và củng cố , phát triển từ 2003 đến nay , APEC,AUDIT đả tạo dựng đuợc cơ sở vửng chắc cho sự phát triển bền vửng, trên nền tảng đọi ngủ kiểm toán viên , chuyên gia tư vấn có trình độ , kinh nghiệm , phong cách chuyên nghiệp ,quy trình kiểm toán , tư vấn và hệ thống kiểm soát chẩt luợng tốt , cùng với chiến luợc kinhấngng đúng đắn , chính sách nhân sự hợp lý và chính sách khách hang thoả đáng Đối với nước ta, lĩnh vực kiểm toán còn khá mới mẻ do vậy khó có thể tránh khỏi những khó khăn và thử thách Công ty TNHH Kiểm toán APEC cũng không nằm ngoài xu thế đó Ban lãnh đạo Công ty cùng các thành viên luôn cố gắng hết mình trong sự phát triển của APEC Do vậy, tuy những năm qua Công ty còn gặp nhiều khó khăn nhưng cũng đạt được những thành tích nhất định.Dưới đây là kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty trong 3 năm gần đây:
BÁO CÁO KẾT QUẢ KINH DOANH CỦA CÔNG TY TRONG 3
NĂM 2006,2007,2008 Đơn vị:TỶ VND
(Nguồn: Người viết tổng hợp sau khi nghiên cứu tài liệu tại công ty)
Doanh thu của Công ty trong 3 năm đã tăng lên một cách tương đối Năm
Năm 2008, doanh thu tăng 60% so với năm 2007, đánh dấu một năm thành công của APEC trong lĩnh vực kiểm toán báo cáo tài chính và dịch vụ tư vấn, kiểm toán xây dựng cơ bản.
Năm 2009, Công ty đã đạt được nhiều thành công với doanh thu tăng 42,8% so với năm 2008, nhờ vào sự nỗ lực không ngừng của Ban lãnh đạo và các thành viên trong việc xây dựng APEC vững mạnh Công ty đã khẳng định vị thế trong lĩnh vực kiểm toán tại Việt Nam và dự kiến doanh thu năm 2010 sẽ đạt 6,5 tỷ VND.
Hà Nội là một thị trường lớn với sự hiện diện của nhiều doanh nghiệp và chi nhánh công ty kiểm toán trong và ngoài nước Sự cạnh tranh khốc liệt này tạo ra thách thức cho các công ty mới thành lập, nhưng cũng mở ra cơ hội để khẳng định vị thế Công ty cần nỗ lực hoàn thiện dịch vụ, mang đến cho khách hàng những trải nghiệm tốt nhất và độ tin cậy cao, từ đó giúp công ty phát triển mạnh mẽ hơn.
Đặc điểm hoạt đông của công ty TNHH kiểm toán APEC
Trong quá trình hoạt động kinh doanh với mỗi loại hình dịch vụ cung cấp cho khách hàng Công ty có những nguyên tắc hoạt động khác nhau.
Dịch vụ kiểm toán và bảo đảm của chúng tôi đặt tính độc lập lên hàng đầu, với quy trình thực hiện công việc được thiết kế và kiểm soát chặt chẽ để đảm bảo tính độc lập trước khi chấp nhận bất kỳ hợp đồng nào Chúng tôi cam kết bảo mật mọi thông tin và số liệu liên quan đến hoạt động kinh doanh của khách hàng Ngoài việc đánh giá tính trung thực và hợp lý của báo cáo tài chính, chúng tôi còn cung cấp những tư vấn giá trị cho hoạt động kinh doanh của khách hàng, dựa trên những hiểu biết sâu sắc từ công việc kiểm toán.
Công ty nhận thức rằng chất lượng dịch vụ tư vấn tài chính ảnh hưởng lớn đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Do đó, Công ty không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ để đảm bảo khách hàng luôn được hưởng lợi nhiều nhất Chúng tôi cung cấp đa dạng dịch vụ tư vấn tài chính với phương pháp thực hiện linh hoạt và chuyên nghiệp cho từng loại hình dịch vụ.
Công ty cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn thuế đáng tin cậy, mang đến những lời khuyên giá trị và giải pháp hiệu quả để đáp ứng nhu cầu của khách hàng Sau khi hoàn thành dịch vụ, những vướng mắc của khách hàng với cơ quan thuế sẽ được giảm thiểu đáng kể.
Công ty cam kết cung cấp dịch vụ định giá tài sản và xác định giá trị doanh nghiệp với độ chính xác cao, phù hợp với thực tế của doanh nghiệp, nhằm hỗ trợ công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Dịch vụ này tuân thủ các quy định và hướng dẫn cụ thể của Nhà nước, đảm bảo quy trình thực hiện công việc được thiết kế chặt chẽ và tuân thủ các quy định hiện hành.
Dịch vụ đào tạo và kế toán của công ty tuân thủ các nguyên tắc nhất định để đảm bảo hiệu quả cao nhất Đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm cùng với chương trình đào tạo đa dạng là điểm mạnh của chúng tôi Các dịch vụ kế toán cam kết tuân thủ đúng chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam hiện hành.
1.2.2 Mục tiêu và định hướng hoạt động kinh doanh
Công ty cam kết chuyển giao kiến thức chuyên ngành thành giá trị thực tế, mang lại lợi ích cho khách hàng, nhân viên và nền kinh tế Việt Nam trong bối cảnh hội nhập Chúng tôi cung cấp dịch vụ kiểm toán, kế toán, thuế và tài chính được chuẩn hóa và đồng nhất, dựa trên việc tìm hiểu sâu sắc thông tin về ngành nghề của khách hàng.
Trong những năm qua, Công ty đã khẳng định vị thế của mình trong một lĩnh vực mới mẻ tại Việt Nam Ban lãnh đạo Công ty không ngừng nỗ lực đưa ra các giải pháp kinh doanh nhằm phát triển toàn diện hơn.
Apec cam kết là đối tác đáng tin cậy cho sự thành công của khách hàng, cung cấp dịch vụ hoàn hảo và giải pháp toàn diện với phong cách chuyên nghiệp.
Công ty chuyên cung cấp dịch vụ kiểm toán và tư vấn tài chính, tuân thủ các quy định pháp luật về ngành nghề kinh doanh có điều kiện Lĩnh vực chiến lược của công ty bao gồm kiểm toán báo cáo tài chính, kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư xây dựng công trình hoàn thành và tư vấn tài chính Để đáp ứng xu thế phát triển của thị trường, công ty còn mở rộng cung cấp nhiều dịch vụ khác với chất lượng được đảm bảo.
Kiểm toán và các dịch vụ liên quan
Kiểm toán báo cáo tài chính là lĩnh vực chiến lược quan trọng của công ty, trong đó công ty phát triển các chương trình kiểm toán phù hợp với chuẩn mực kế toán, kiểm toán và các quy định hiện hành tại Việt Nam cũng như quốc tế.
Công ty cung cấp đa dạng dịch vụ như kiểm toán dự án, quyết toán, kiểm toán vốn đầu tư và chi phí xây dựng, kiểm toán hoạt động, kiểm toán nội bộ, kiểm toán tuân thủ, và kiểm toán thông tin tài chính dựa trên các thủ tục đã thỏa thuận trước Trong quá trình thực hiện, công ty luôn nỗ lực tìm hiểu môi trường kinh doanh và hệ thống kiểm soát nội bộ của khách hàng, từ đó đưa ra các đề xuất và tư vấn giúp khách hàng quản lý tài chính hiệu quả hơn.
Dịch vụ tư vấn tài chính doanh nghiệp
Công ty không chỉ thực hiện tư vấn trong các cuộc kiểm toán báo cáo tài chính mà còn cung cấp dịch vụ tư vấn cho khách hàng có nhu cầu Các hoạt động tư vấn của công ty rất đa dạng.
- Tư vấn sát nhập và mua bán công ty
- Tái cấu trúc tài chính doanh nghiệp
- Xây dựng cơ cấu nguồn vốn , cơ cấu vốn
Dịch vụ tư vấn đào tạo kế toán
Dịch vụ kế toán giúp khách hàng có hệ thống sổ sách hoàn chỉnh, từ đó quản lý tài chính hiệu quả hơn Các dịch vụ kế toán mà công ty cung cấp bao gồm:
- Thiết lập hệ thống kế toán
- Soát xét chứng từ kế toán , sổ kế toán và báo cáo tài chính
- Tư vấn lập báo cáo tài chính
- chuyển đổi báo cáo tài chính giủa VAS, IAS và các chuẩn mực khác
- Đầo tạo tổ chức hội thảo về kế toán
- Dịch vụ bồi duởng , cập nhật kiến thức tài chính , kế toán , kiểm toán
Cung cấp tư vấn về thuế cho khách hàng bao gồm:
- Dịch vụ tư vấn tuân thủ các quy định về thuế
- Các dịch vụ tư vấn thuế theo kỳ
- Lập kế hoạch về thuế
- Dịch vụ hoàn thuế và các quy định về thuế
- Các dịch vụ khác về thuế
Dịch vụ tư vấn cổ phần hoá , niêm yết , phát hành chứng khoán
- Tư vấn cổ phần hoá
- Tư vấn chuyển đổi , thành lập doanh nghiệp
- Tư vấn xây dựng lộ trình và hoàn thiện các điều kiện , xây dựng hồ sơ niêm yết chứng khoán
Đặc điểm tổ chưc quản lý của công ty TNHH kiểm toán APEC
1.3.1 Tổ chức bộ máy của Công ty
Công ty hoạt động theo mô hình cung cấp dịch vụ theo yêu cầu của khách hàng, với bộ máy quản lý được tổ chức theo hình thức trực tuyến chức năng Cấu trúc quản lý bao gồm chủ tịch hội đồng thành viên, ban giám đốc, giám đốc và các phòng nghiệp vụ.
SƠ ĐỒ TỔ CHỨC BỘ MÁY CỦA CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN APEC
HỘI ĐỒNG THÀNH VIÊN BAN GIÁM ĐỐC
PHÓ GIÁM ĐỐC XÂY DỰNG CƠ BẢN
GIÁM PHÓ ĐỐC TÀI CHÍNH
PHÓ GIÁM ĐỐC TƯ VẤN
PHÒNG KIỂM TOÁN BÁO CÁO CHINH 2 TÀI
PHÒNG KIỂM TOÁN XÂY DỰNG
PHÒNG KIỂM TOÁN DỰNG CƠ XÂY BẢN 1
PHÒNG HÀNH CHÍNH TỔNG HỢP
Chức năng nhiệm vụ của từng phòng ban
Hội đồng thành viên do chủ tịch hội đồng thành viên đứng đầu, người có trách nhiệm quyết định và chỉ đạo mọi hoạt động của Công ty, đồng thời mở rộng quy mô hoạt động cả về chiều rộng và chiều sâu.
CTHDTV sẽ tổ chức cơ cấu phù hợp với hoạt động chuyên môn, đảm bảo hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả qua phân công công việc rõ ràng Công ty cam kết quản lý và sử dụng nguồn vốn, tài sản hiệu quả, đồng thời duy trì và mở rộng mạng lưới khách hàng cũng như quan hệ đối ngoại CTHDTV chú trọng trang bị, đổi mới thiết bị và phát triển chuyên môn nghiệp vụ để điều hành công ty một cách hiệu quả.
CTHDTV sẽ dựa vào kết quả hoạt động kinh doanh để quyết định thành lập chi nhánh mới, văn phòng đại diện và văn phòng nghiệp vụ Đối với các hợp đồng lớn, CTHDTV sẽ trực tiếp chỉ đạo về quản lý và chuyên môn để đảm bảo cuộc kiểm toán thành công nhất.
* Ban giám đốc Công ty :
Giám đốc Công ty là người đứng đầu và đại diện pháp nhân của công ty trước pháp luật, chịu trách nhiệm về mọi hoạt động của công ty Đồng thời, Giám đốc cũng trực tiếp điều hành các hoạt động kinh doanh và thay mặt cho CTHDTV lãnh đạo công ty khi CTHDTV vắng mặt theo sự phân công.
Giám đốc có 03 Phó Tổng Giám đốc, trong đó PTGĐ thực hiện công việc đầu tiên của giai đoạn lập kế hoạch kiểm toán là đánh giá rủi ro hợp đồng, một nhiệm vụ quan trọng ảnh hưởng đến uy tín của Công ty Sau khi thu thập thông tin về khách hàng, PTGĐ sẽ đánh giá rủi ro hợp đồng; nếu rủi ro được đánh giá ở mức thấp, Công ty sẽ chấp nhận cung cấp dịch vụ Trong suốt quá trình kiểm toán, PTGĐ trực tiếp chỉ đạo và soát xét các công việc thực hiện, đồng thời lựa chọn nhóm kiểm toán cho cuộc kiểm toán.
* Các phòng ban trong Công ty :
- Phòng hành chính tổng hợp:
Phòng hành chính có nhiệm vụ quản lý hành chính và nhân sự trong công ty, bao gồm các bộ phận như tổ bảo vệ, tổ lái xe, tổ bán hàng, bộ phận phiên dịch và bộ phận tạp vụ.
Công ty hiện có 02 phòng kiểm toán báo cáo tài chính phục vụ cho nhóm khách hàng chuyên trách và 02 phòng kiểm toán đầu tư xây dựng cơ bản (XDCB).
Các phòng NV được tổ chức theo mô hình gồm Trưởng phòng, Phó phòng, KTV và trợ lý kiểm toán Trưởng phòng lãnh đạo và quản lý danh sách khách hàng, đồng thời hướng dẫn và đào tạo nhân viên mới Ngoài ra, Trưởng phòng còn có trách nhiệm soát xét hồ sơ và báo cáo kiểm toán dự thảo, cũng như kiểm tra chi tiết kế hoạch kiểm toán và hồ sơ làm việc để đảm bảo hoàn thành trước khi trình BGD và khách hàng.
APEC nhận thức rõ rằng đội ngũ kiểm toán viên là yếu tố then chốt cho sự tồn tại và phát triển của công ty Mặc dù mới thành lập, APEC đã quy tụ được một đội ngũ kiểm toán viên tài năng và đam mê, cùng nhau hướng tới sự phát triển bền vững Với đội ngũ nhân viên ưu tú và chuyên môn cao, APEC đã xây dựng được lòng tin vững chắc từ hàng nghìn khách hàng, tạo nền tảng phát triển ổn định cho tương lai.
Công ty APEC luôn chú trọng đến việc đào tạo và nâng cao kỹ năng nghề nghiệp cho nhân viên Ban lãnh đạo của APEC gồm những kiểm toán viên xuất sắc với trình độ chuyên môn cao.
Công ty hàng năm tổ chức tuyển chọn nhân viên mới và các đợt tập huấn cho nhân viên Ngoài các chương trình tập huấn trong nước, công ty còn phối hợp với Bộ Tài chính và các tổ chức nghề nghiệp quốc tế để tổ chức các khóa tu nghiệp và đào tạo cho kiểm toán viên thông qua khảo sát, huấn luyện và thực hành.
ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC KIỂM TOÁN TẠI CÔNG TY
Đặc điểm tổ đoàn kiểm toán
Con người đóng vai trò then chốt trong dịch vụ kiểm toán báo cáo tài chính, với kiểm toán viên là yếu tố thiết yếu cho sự tồn tại của công ty kiểm toán Hiện tại, số lượng kiểm toán viên có chứng chỉ hành nghề tại công ty còn hạn chế do mới thành lập Nhận thức rõ điều này, công ty cam kết rằng "Chất lượng nhân viên là chất lượng dịch vụ".
“Đội ngũ nhân viên là tài sản của công ty”, vì vậy công ty chú trọng vào việc tuyển dụng và đào tạo để nâng cao nghiệp vụ cho nhân viên Trong quá trình phát triển, công ty luôn ưu tiên chính sách tuyển dụng và đào tạo nhằm nâng cao năng lực cho các kiểm toán viên Đối với mỗi hợp đồng kiểm toán, công ty nỗ lực tìm hiểu kỹ lưỡng môi trường kinh doanh của khách hàng để sắp xếp nhân lực hợp lý, đặc biệt là chọn trưởng nhóm kiểm toán có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực đó.
Đặc điểm tổ chức công tác kiểm toán
Một cuộc kiểm toán báo cáo tài chính được thực hiện theo quy trình gồm các giai đoạn cụ thể, được khái quát thành sơ đồ.
SƠ ĐỒ 2.2: QUY TRÌNH KIỂM TOÁN CỦA APEC
Công việc trước kiểm toán Đánh giá rủi ro trước khi ký hợp đồng
Thiết lập các điều khoản hợp đồng
Lập kế hoạch kiểm toán
Thu thập thông tin về khách hàng
Tìm hiểu hoạt động kinh doanh của khách hàng
Tìm hiểu hệ thống KSNB của khách hàng
Thực hiện thủ tục phân tích tổng quát Xác định mức trọng yếu Đánh giá rủi ro kiểm toán
Phát hành báo cáo kiểm toán và thư quản lý
Tìm hiểu hệ thống kế toán
Tìm hiểu môi trường kiểm soát
Tìm hiểu các thủ tục kiểm soát
Giai đoạn 1: Chuẩn bị và lập kế hoạch kiểm toán là bước đầu tiên và rất quan trọng, ảnh hưởng đến chất lượng toàn bộ cuộc kiểm toán Sau khi nhận được thư mời kiểm toán, Công ty sẽ thực hiện các bước cần thiết để xây dựng kế hoạch kiểm toán.
Công ty tiến hành thu thập thông tin cơ sở và đánh giá rủi ro hợp đồng kiểm toán để quyết định cung cấp dịch vụ kiểm toán cho khách hàng Nếu rủi ro hợp đồng được xác định ở mức thấp, công ty sẽ ký kết hợp đồng kiểm toán, lựa chọn nhóm kiểm toán và thống nhất thời gian thực hiện với khách hàng.
Nhóm kiểm toán bắt đầu lập kế hoạch kiểm toán bằng cách thu thập thông tin cơ sở về khách hàng, đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB), thực hiện các thủ tục phân tích và đánh giá trọng yếu, cũng như thiết kế chương trình kiểm toán cho các cuộc kiểm toán báo cáo tài chính (BCTC).
Để thực hiện công việc trong giai đoạn này, Công ty cần thu thập thông tin chi tiết về khách hàng, bao gồm đặc điểm hoạt động kinh doanh, hệ thống kiểm soát nội bộ, sổ sách và báo cáo tài chính Kế toán viên cần lấy thông tin từ các nguồn đáng tin cậy, như gặp gỡ nhân viên chủ chốt và quan sát hoạt động thực tế của Công ty Việc này giúp KTV có cái nhìn tổng quan về Công ty, phong cách lãnh đạo và tính liêm chính của ban giám đốc Thông tin cũng có thể được thu thập từ báo chí, tạp chí và hồ sơ kiểm toán năm trước Sau khi thu thập, nhóm kiểm toán sẽ tổng hợp và phân loại thông tin, tiến hành phân tích sơ bộ báo cáo tài chính để đánh giá trọng yếu và rủi ro kiểm toán Cuối cùng, nhóm thiết kế chương trình kiểm toán cho từng phần hành và các thủ tục kiểm tra chi tiết, chương trình này sẽ được ban giám đốc xem xét trước khi thực hiện.
Chương trình kiểm toán do Công ty thiết kế sẵn và áp dụng cho tất cả các cuộc kiểm toán, dẫn đến việc trưởng nhóm phân công công việc dựa trên trình độ chuyên môn của từng thành viên Sau khi đánh giá trọng yếu và rủi ro kiểm toán cho từng khoản mục trên BCTC, trợ lý kiểm toán thực hiện các thủ tục kiểm tra chi tiết theo chương trình mẫu Tuy nhiên, điều này có thể làm giảm hiệu quả công việc, đặc biệt đối với những trợ lý chưa có kinh nghiệm, khi họ chỉ thực hiện các thủ tục một cách máy móc mà không hiểu rõ bản chất vấn đề.
Giai đoạn 2: Thực hiện kiểm toán
Sau khi chương trình kiểm toán được phê duyệt, nhóm kiểm toán tiến hành các thủ tục kiểm tra chi tiết để thu thập bằng chứng và đưa ra ý kiến Tất cả phát hiện và ý kiến được ghi chép trong giấy tờ làm việc của kiểm toán viên (KTV), là bằng chứng quan trọng cho ý kiến của KTV Giấy tờ làm việc cũng là cơ sở để trưởng nhóm đánh giá chất lượng và hiệu quả công việc của từng thành viên trong nhóm, đảm bảo tuân thủ chương trình kiểm toán đã lập Do đó, Công ty yêu cầu các thành viên trình bày giấy tờ làm việc một cách khoa học và lưu trữ đầy đủ trong hồ sơ kiểm toán.
Công việc kiểm toán sẽ bao gồm, nhưng không giới hạn, các công việc sau:
Kiểm tra tính tuân thủ của hệ thống kiểm soát nội bộ của Khách hàng với các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành liên quan đến hoạt động của Khách hàng.
Kiểm tra, soát xét việc ghi chép kế toán và sổ sách kế toán của Khách hàng;
Kiểm tra, soát xét Báo cáo tài chính;
Soát xét các thủ tục thanh toán, các cam kết khác về tín dụng và thanh toán;
Soát xét kiểm soát các thủ tục đấu giá, mua sắm tài sản mới và thanh toán cho các khoản đầu tư dở dang;
Phân tích tình hình biến động về vốn của Khách hàng trong kỳ;
Gửi thư xác nhận đối với các tài khoản ngân hàng, đầu tư, phải thu và phải trả;
Quan sát thực tế các tài sản cố định chủ yếu của Khách hàng và kiểm tra sự phản ánh của các tài sản này tại thời điểm lập Bảng cân đối kế toán.
Đánh giá tính đúng đắn của Hệ thống kiểm soát nội bộ của Khách hàng là cần thiết để quản lý tiền mặt, hàng tồn kho và tài sản cố định Điều này giúp khẳng định tính hiện hữu, sở hữu và giá trị của tiền mặt, tài sản cố định và hàng tồn kho tại thời điểm kết thúc kỳ kế toán.
Phân tích các chỉ tiêu tài chính chủ yếu giúp đánh giá khả năng sinh lời, khả năng thanh toán, hiệu quả kinh doanh và tình hình tài chính của Khách hàng.
Thực hiện các thủ tục kiểm toán khác hoặc các thủ tục thay thế cần thiết trong từng trường hợp cụ thể.
Chương trình kiểm toán là công cụ thiết yếu cho tất cả các cuộc kiểm toán, giúp trợ lý kiểm toán lựa chọn và thực hiện các thủ tục kiểm toán Tuy nhiên, việc thiết kế chương trình này thường mang tính hình thức, dẫn đến việc trợ lý kiểm toán thực hiện các thủ tục một cách máy móc mà không hiểu rõ mục đích và cách thức thực hiện Điều này có thể làm giảm độ tin cậy của bằng chứng kiểm toán Để cải thiện chất lượng chương trình kiểm toán, các thành viên trong ban giám đốc và trưởng nhóm cần xem xét và phê duyệt lựa chọn các thủ tục kiểm toán chi tiết trước khi thực hiện.
Giai đoạn 3: Chuẩn bị và phát hành Báo cáo Kiểm toán
Dựa trên kết quả kiểm toán, trưởng nhóm kiểm toán sẽ đưa ra ý kiến và tổng hợp các vấn đề quản lý trong thư gửi BGĐ khách hàng Báo cáo kiểm toán và thư quản lý chỉ được phát hành sau khi có sự phê duyệt của các thành viên BGĐ, những người sẽ xem xét tất cả công việc và thủ tục mà nhóm kiểm toán đã thực hiện Công việc soát xét bao gồm việc kiểm tra từng giai đoạn của cuộc kiểm toán và nội dung, hình thức của báo cáo Trong quá trình soát xét, BGĐ sẽ so sánh các công việc với phương pháp kiểm toán của APEC.
Công ty đã thiết kế các mẫu giấy tờ làm việc liên quan đến công tác soát xét, bao gồm bảng câu hỏi phù hợp với thẩm quyền và nhiệm vụ của mình Sau khi hoàn thành công tác soát xét, Ban Giám Đốc cần đảm bảo rằng ý kiến của kiểm toán viên là hợp lý và rằng báo cáo kiểm toán cùng thư quản lý không chứa sai sót trọng yếu.
Các công việc trong giai đoạn 3 được khái quát như sau:
Tổng hợp kết quả kiểm toán;
Giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình kiểm toán;
Chuẩn bị dự thảo Báo cáo kiểm toán và Thư quản lý;
Gửi các Báo cáo dự thảo cho Ban Giám đốc Khách hàng;
Thảo luận kết quả kiểm toán với Ban Giám đốc Khách hàng;
Hoàn chỉnh và phát hành chính thức Báo cáo Kiểm toán, Thư quản lý
Đặc điểm tổ chức hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán
2.4.1 Kiểm soát chất lượng quy trình kiểm toán
Trong giai đoạn chuẩn bị kiểm toán, công ty thực hiện các thủ tục đánh giá chấp nhận khách hàng mới dựa trên kết quả khảo sát của kiểm toán viên từ mẫu báo cáo kiểm soát Quyết định chấp nhận hay từ chối khách hàng sẽ được đưa ra dựa trên những đánh giá này Đối với khách hàng thường xuyên, công ty sẽ tiến hành đánh giá lại khi có sự thay đổi quan trọng ảnh hưởng đến các yếu tố rủi ro.
Tìm hiểu về hoạt động kinh doanh, hệ thống kiểm soát nội bộ và hệ thống kế toán của khách hàng là rất quan trọng để đánh giá ảnh hưởng của chúng đến rủi ro kiểm toán Việc này giúp xác định các yếu tố có thể tác động đến tính chính xác và độ tin cậy của báo cáo tài chính, từ đó đưa ra các biện pháp kiểm soát phù hợp nhằm giảm thiểu rủi ro.
* Giai đoạn thực hiện kiểm toán
Thực hiện các mục tiêu và công việc theo đúng chương trình kiểm toán đã lưu trong hồ sơ kiểm toán.
Tiến hành thu thập tài liệu đầy đủ về các thủ tục kiểm toán, bao gồm việc tìm hiểu hoạt động kinh doanh, phân tích báo cáo tài chính sơ bộ của khách hàng, xem xét tính tuân thủ pháp luật và quy định, đánh giá khả năng xảy ra gian lận và sai sót, cũng như xác định mẫu kiểm toán cho các thử nghiệm kiểm soát và thử nghiệm cơ bản.
Trong quá trình kiểm toán năm đầu tiên, cần thu thập bằng chứng kiểm toán cho các số dư đầu kỳ của khách hàng Đồng thời, đánh giá khả năng hoạt động liên tục của khách hàng và xem xét các sự kiện phát sinh sau ngày kết thúc niên độ kế toán Các thủ tục kiểm toán cũng cần được thực hiện để đánh giá các ước tính kế toán, bao gồm dự phòng hàng tồn kho và dự phòng nợ phải thu khó đòi.
* Giai đoạn hoàn tất kiểm toán
Sau khi hoàn tất giai đoạn kiểm toán tại văn phòng khách hàng, nhóm kiểm toán tiến hành tập hợp hồ sơ để hoàn thiện tài liệu Họ lập các file hồ sơ kiểm toán cho từng hợp đồng của từng khách hàng và sắp xếp các giấy tờ làm việc theo thứ tự các khoản mục trên báo cáo.
Trước khi xem xét và phát hành báo cáo kiểm toán, cần thu thập bản giải trình từ ban giám đốc khách hàng Đồng thời, cần đưa ra các nhận xét tổng quan về kết quả của từng khâu kiểm toán và các kết luận của kiểm toán viên liên quan đến những vấn đề trọng yếu trong cuộc kiểm toán.
Tại Công ty TNHH Kiểm toán APEC, quy trình kiểm soát chất lượng cho mỗi cuộc kiểm toán bắt đầu ngay từ giai đoạn lập kế hoạch Nhóm trưởng và kiểm toán viên là những người trực tiếp thực hiện công tác kiểm soát chất lượng này.
Quy trình kiểm soát chất lượng tại công ty có thể khái quát thành sơ đồ sau:
Nhóm trưởng (kiểm toán viên phụ trách)
Trưởng nhóm kiểm toán, bao gồm cả trưởng và phó phòng, đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng cuộc kiểm toán Họ chịu trách nhiệm kiểm soát chất lượng từ giai đoạn lập chương trình cho đến các quy định liên quan đến nhân sự, giấy tờ làm việc, thu thập bằng chứng và lưu trữ hồ sơ.
Trong quá trình lập chương trình kiểm toán, công ty đã tập trung vào việc chi tiết hóa các bước công việc cần thực hiện Mọi khía cạnh, từ việc thu thập tài liệu liên quan đến kiểm tra cho đến việc đối chiếu chi tiết, đều được cụ thể hóa trong từng phần hành kiểm toán.
Về giấy tờ làm việc, công ty có 4 loại giấy làm việc được phân rõ trong các trường hợp sử dụng để dễ kiểm soát và quản lý:
-Working paper khổ A4: dùng cho tổng hợp
-Working paper khổ A3: thường dùng cho kiểm tra chứng từ, tổng hợp số liệu,…
-Note of account: dùng để ghi các mô tả, nhận xét của kiểm toán viên thực hiện.
-Review note: dùng trong phỏng vấn khách hàng hoặc đặt vấn đề cần trả lời.
Paje : dùng để thực hiện các bút toán điều chỉnh
Công ty cam kết đầu tư vào việc đào tạo và nâng cao kỹ năng cho nhân viên Mỗi cuộc kiểm toán đều được thực hiện với sự lựa chọn cẩn thận về thành phần tham gia, trong đó nhóm trưởng phải là một kiểm toán viên dày dạn kinh nghiệm và có đầy đủ phẩm chất của một kiểm toán viên độc lập.
Trong quá trình làm việc, nhóm trưởng có trách nhiệm kiểm tra và đánh giá các tài liệu cũng như phương pháp thực hiện và kết quả của từng thành viên trong nhóm kiểm toán.
Quá trình kiểm soát này giúp công việc kiểm toán đạt kết quả chính xác hơn, tiết kiệm được thời gian và chi phí kiểm toán cho công ty.
MỘT SỐ ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN APEC
Những ưu điểm
Công ty hiện nay có tổ chức quản lý hiệu quả theo hình thức TNHH, với các thành viên hội đồng thành viên trực tiếp điều hành Ban giám đốc gồm các phó giám đốc là giám đốc và kiểm toán viên có trình độ cao, tạo điều kiện cho việc kiểm soát hoạt động kinh doanh tốt Sự tham gia của các kiểm toán viên uy tín không chỉ nâng cao danh tiếng công ty mà còn đảm bảo chất lượng nhân viên và kiểm toán tại cả công ty và chi nhánh.
Quy trình kiểm toán tại công ty thể hiện sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định, với từng bước được xác định rõ ràng từ việc tìm hiểu khách hàng đến lập báo cáo kiểm toán Các bước được sắp xếp hợp lý, giúp kiểm toán viên dễ dàng áp dụng mà không gây khó khăn cho khách hàng Để xây dựng niềm tin và khẳng định vị thế trên thị trường dịch vụ kiểm toán, công ty chú trọng đến chất lượng, bắt đầu từ việc kiểm soát chất lượng ngay từ đầu cuộc kiểm toán và trong quá trình xây dựng chương trình kiểm toán.
Công ty chú trọng đến việc đào tạo và chuyển đổi nhân viên, tổ chức hàng năm các khóa tập huấn kiến thức mới Đặc biệt, công ty hỗ trợ nhân viên thông qua các chính sách khen thưởng nhằm giữ gìn nguồn nhân lực.
Hệ thống hồ sơ được tổ chức theo quy trình hợp lý và thuận tiện, giúp các kiểm toán viên dễ dàng thực hiện cuộc kiểm toán.
Công ty đã xây dựng một chương trình kiểm soát chất lượng kiểm toán hiệu quả, với nhiều lần kiểm tra trước khi phát hành báo cáo chính thức nhằm đảm bảo chất lượng và tính trung thực cao nhất Để đối phó với thị trường cạnh tranh, công ty áp dụng các chính sách linh hoạt và khẳng định thương hiệu, đồng thời tạo niềm tin cho khách hàng cũ và tăng cường quảng bá để thu hút khách hàng mới.
Những tồn tại và nguyên nhân
Công ty TNHH Kiểm toán APEC đã đạt được nhiều ưu điểm vượt trội trong quá trình hoạt động, nhưng cũng không tránh khỏi một số hạn chế Đây là điều thường thấy ở hầu hết các công ty trong lĩnh vực kiểm toán Dưới đây là những hạn chế hiện tại của công ty.
- Quy mô khách hàng và thị truờng :
Quy mô của thị trường kiểm toán còn nhỏ chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ tăng trưởng kinh tế xã hội, cụ thể:
Hiện nay, số lượng khách hàng kiểm toán chủ yếu là kiểm toán theo luật định bắt buộc, trong khi kiểm toán tự nguyện vẫn còn hạn chế Sự gia tăng các công ty kiểm toán mới trong những năm qua đã tạo ra sự cạnh tranh gay gắt giữa các công ty, không chỉ về chất lượng dịch vụ mà còn về giá cả.
- Chất luợng đội ngủ kiểm toán viên :
Chất lượng nhân viên và dịch vụ giữa các công ty kiểm toán có sự chênh lệch đáng kể Các công ty mới thành lập thường thiếu kiểm toán viên có kinh nghiệm và tay nghề cao, dẫn đến chất lượng dịch vụ không đảm bảo Số lượng kiểm toán viên hạn chế trong khi khối lượng công việc lớn cũng gây áp lực lên hiệu suất làm việc Hơn nữa, các công ty này gặp khó khăn trong việc đào tạo nhân viên về chi phí và thời gian.
-Mô tả hệ thống KSNB của khách hàng còn gặp nhiều thiếu xót:
Trong kiểm toán báo cáo tài chính, kiểm toán viên cần đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ và rủi ro kiểm soát Việc này không chỉ nhằm xác minh tính hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ mà còn là cơ sở để xác định phạm vi thực hiện các thử nghiệm cơ bản.
Hiểu biết về hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB) là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình kiểm toán và là bước cần thiết trong giai đoạn lập kế hoạch kiểm toán Để mô tả hệ thống KSNB, kiểm toán viên (KTV) của Công ty APEC sử dụng bảng câu hỏi được thiết kế phù hợp với các loại hình khách hàng Qua việc trả lời bảng câu hỏi này, KTV có thể nhận diện những nhược điểm của hệ thống KSNB, từ đó đánh giá rủi ro kiểm soát ở các mức độ cao, thấp hoặc trung bình.
Hiện nay, nhiều doanh nghiệp Việt Nam chưa nhận thức được tầm quan trọng của hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB), dẫn đến việc thiết kế hệ thống này trở nên lỏng lẻo và hoạt động không hiệu quả Do đó, việc tìm hiểu về hệ thống KSNB của công ty cần được ưu tiên hàng đầu Tuy nhiên, bảng câu hỏi hiện tại về hệ thống KSNB quá chi tiết và chứa nhiều thủ tục không cần thiết, không phù hợp với thực tế của các doanh nghiệp Việt Nam Điều này khiến cho kiểm toán viên (KTV) tốn nhiều thời gian để tìm hiểu và trả lời mà không đạt được hiệu quả mong muốn.
-Thiết kế chương trình kiểm toán cho từng loại khách hàng:
Chương trình kiểm toán là kế hoạch chi tiết về công việc kiểm toán, thời gian hoàn thành và phân công trách nhiệm giữa các kiểm toán viên Nó tập trung vào các thủ tục kiểm toán cần thiết cho từng khoản mục hoặc bộ phận được kiểm toán Một chương trình kiểm toán được thiết kế hợp lý sẽ mang lại nhiều lợi ích, bao gồm việc sắp xếp công việc và nhân lực một cách có kế hoạch, giúp chủ nhiệm kiểm toán quản lý và giám sát hiệu quả cuộc kiểm toán, đồng thời là bằng chứng cho thấy các thủ tục kiểm toán đã được thực hiện.
Công ty thiết kế chương trình kiểm toán mẫu thay vì thực hiện chương trình cho từng cuộc kiểm toán Trong mỗi cuộc kiểm toán, KTV sẽ điều chỉnh các thủ tục dựa trên các rủi ro chi tiết đã xác định Tuy nhiên, nhiều thủ tục trong chương trình mẫu ít khi được thực hiện do hạn chế về phạm vi kiểm toán Ngoài ra, một số thủ tục có thể được thực hiện nhưng không được KTV bổ sung vào chương trình Việc hiểu biết hạn chế về đơn vị khách hàng cũng dẫn đến việc KTV không nắm rõ mục đích của một số thủ tục, gây ra sai sót và thực hiện không đầy đủ.
Giải pháp đề xuất để hoàn thiện hoạt động tại công ty kiểm toán APEC23 KẾT LUẬN 25 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Mô tả hệ thống KSNB của khách hàng:
Công ty cần thiết kế bảng câu hỏi đơn giản hơn, phù hợp với thực tế tại Việt Nam, vì nhu cầu kiểm toán của khách hàng rất đa dạng trong nhiều lĩnh vực Mỗi doanh nghiệp xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB) riêng để bảo vệ tài sản, đảm bảo độ tin cậy của thông tin và tuân thủ pháp lý Do đó, không thể áp dụng một bảng câu hỏi chung cho tất cả khách hàng, vì điều này có thể dẫn đến đánh giá sai về hệ thống KSNB Công ty nên nghiên cứu hoạt động và rủi ro trong từng lĩnh vực để thiết kế bảng câu hỏi hoàn chỉnh Bên cạnh bảng câu hỏi, việc sử dụng lưu đồ để mô tả KSNB sẽ giúp KTV có cái nhìn sâu sắc hơn về các doanh nghiệp và nhận xét chính xác hơn về thủ tục kiểm soát Sự kết hợp giữa hai hình thức này sẽ nâng cao hiểu biết của KTV về hệ thống KSNB.
- Thiết kế chương trình kiểm toán cho từng loại khách hàng:
BGĐ cần nghiên cứu thực tiễn và bổ sung để hoàn thiện chương trình kiểm toán mẫu do Công ty thiết kế Khách hàng của Công ty rất đa dạng, hoạt động trong nhiều lĩnh vực khác nhau, mỗi ngành nghề có hệ thống kế toán và nguyên tắc kế toán riêng Do đó, Công ty nên thiết kế chương trình kiểm toán phù hợp cho từng nhóm khách hàng cụ thể, thay vì chỉ dừng lại ở việc thiết kế các thủ tục kiểm tra chi tiết cho tất cả các phần hành của mọi cuộc kiểm toán.
-Tránh thay đổi KTV khi kiểm toán cho khách hàng thường niên:
Lựa chọn đội ngũ KTV phù hợp cho hoạt động kiểm toán không chỉ đảm bảo hiệu quả mà còn tuân thủ Chuẩn mực kiểm toán chung Quy trình này yêu cầu xem xét số lượng, trình độ và chuyên môn của nhân viên Công ty luôn chú trọng đến nhiều yếu tố khác để nâng cao chất lượng kiểm toán Đặc biệt, để duy trì sự ổn định cho khách hàng thường niên, việc thay đổi KTV trong các cuộc kiểm toán hàng năm cần được hạn chế Sự tham gia liên tục của KTV trong nhiều năm giúp họ tích lũy kinh nghiệm và hiểu biết sâu sắc về ngành nghề của khách hàng.
Vai trò của kiểm toán đối với nền kinh tế ngày càng trở nên quan trọng, đặc biệt trong việc hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà nước quyết định chính sách tài chính và ngân sách Kiểm toán Nhà nước cần hoàn thiện tổ chức và đổi mới hoạt động để trở thành công cụ hiệu quả trong cung cấp thông tin tin cậy, phục vụ quản lý kinh tế - xã hội, đặc biệt là trong lĩnh vực ngân sách Điều này sẽ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, tăng cường tính minh bạch tài chính và làm lành mạnh nền kinh tế quốc gia Tuy nhiên, để nâng cao vai trò của kiểm toán trong chính sách vĩ mô, cần có những biện pháp cải cách nhằm hoàn thiện hệ thống kiểm toán.
Hà Nội, ngày tháng năm 2010
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Báo cáo kết quả kinh doanh Công ty TNHH Kiểm toán APEC
2 Biên bản thành lập Công ty TNHH Kiểm toán APEC
3 Website: www.apec-audit.com.vn
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
TS : Tiến sỹ BCTC : Báo cáo tài chính KTV : Kiểm toán viên TNHH : Ttrách nhiêm hữu hạn DNNN : Doanh ngiệp nhà nước
NV : Nghiệp vụXDCB : Xây dựng cơ bảnCNVC : Công nhân viên chức
NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN Đơn vị thực tập : Công ty TNHH Kiểm toán APEC
Sinh viên thực tập : Trần tuân
Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
Nhận xét của giáo viên hướng dẫn :
Hà Nội, ngày…….tháng 02 năm 2010
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
BCTC Báo cáo tài chính
XDCB Xây dựng cơ bản
KSNB Kiểm soát nội bộ
PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN APEC 3
1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty TNHH Kiểm toán APEC .3
1.2 Đặc điểm hoạt đông của công ty TNHH kiểm toán APEC 4
1.2.2 Mục tiêu và định hướng hoạt động kinh doanh 6
1.3 Đặc điểm tổ chưc quản lý của công ty TNHH kiểm toán APEC 8
1.3.1 Tổ chức bộ máy của Công ty 8
PHẦN 2: ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC KIỂM TOÁN TẠI CÔNG TY 12
2.1 Đặc điểm tổ đoàn kiểm toán 12
2.2 Đặc điểm tổ chức công tác kiểm toán 12
2.4 Đặc điểm tổ chức hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán 17
2.4.1 Kiểm soát chất lượng quy trình kiểm toán 17
PHẦN 3: MỘT SỐ ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN APEC 20
3.2 Những tồn tại và nguyên nhân 21
3.3 Giải pháp đề xuất để hoàn thiện hoạt động tại công ty kiểm toán APEC23KẾT LUẬN 25DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO