TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐÔNG ĐÔ KHOA NGOẠI NGỮ TIỂU LUẬN MÔN PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN DONG DO UNIVERSIT Y Be International CỨU KHOA HỌC ĐỀ TÀI CÁCH PHÁT ÂM CHUẨN TRONG TIÉNG NHẬT Hà Nội, 2022 Giảng viên hướng dẫn Si[.]
TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
Lí do chọn đề tài
Theo thống kê của Quỹ giao lưu quốc tế Nhật Bản năm 2012, số người học tiếng Nhật ở Việt Nam đã đạt 46.762 người, đứng thứ 8 trong số các quốc gia có người học tiếng Nhật Đến tháng 10 năm 2012, có khoảng 940 công ty Nhật đầu tư vào Việt Nam, và nhiều doanh nghiệp Nhật đang tìm kiếm cơ hội đầu tư tại đây, dự đoán số lượng sẽ tăng đáng kể trong tương lai Để đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực biết tiếng Nhật, Thành phố Hồ Chí Minh có gần 10 trường đại học đào tạo tiếng Nhật, cùng với sự gia tăng của các trung tâm giảng dạy Tuy nhiên, chất lượng đào tạo cần được đặt lên hàng đầu, vì thị trường Việt Nam đang rất cần nguồn nhân lực giỏi tiếng Nhật Các doanh nghiệp Nhật gặp rào cản ngôn ngữ lớn và mong muốn tuyển dụng những cá nhân thành thạo tiếng Nhật và am hiểu văn hóa Nhật, nhưng đây vẫn là một thách thức lớn.
Hơn 1000 sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành tiếng Nhật đang làm việc trong nhiều lĩnh vực khác nhau, đặc biệt là giảng dạy và biên phiên dịch Những công việc này yêu cầu khả năng giao tiếp với người Nhật Tuy nhiên, nhiều người Nhật hiện nay cho rằng khả năng phát âm của những người biết tiếng Nhật thường khó nghe.
Giao tiếp bằng tiếng Nhật trong thời gian dài có thể khiến người Nhật cảm thấy mệt mỏi do phải lắng nghe chăm chú Nghiên cứu của Matsuda Makiko (2012) cho thấy phát âm của người Việt Nam xếp hạng thấp nhất trong số các quốc gia học tiếng Nhật như Trung Quốc, Thái Lan và Hàn Quốc Tại các trường đại học ở phía Nam, chỉ có Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh chú trọng đến việc giảng dạy ngữ âm tiếng Nhật, trong khi các trường khác hầu như không có môn học này, ảnh hưởng lớn đến chất lượng đào tạo sinh viên Mặc dù các trường ở Hà Nội đã đưa môn Ngữ âm học vào giảng dạy từ lâu, khái niệm này vẫn còn xa lạ tại các trường đại học phía Nam Đội ngũ giảng viên tiếng Nhật hiện nay có trình độ chuyên môn cao, nhưng thiếu nghiên cứu về ngữ âm học Việc giảng dạy ngữ âm tiếng Nhật là rất quan trọng để nâng cao chất lượng đào tạo sinh viên ngành Nhật tại Việt Nam Nắm bắt tình hình phát âm và nhu cầu học phát âm tiếng Nhật của sinh viên là cần thiết để tìm ra giải pháp cải thiện trong tương lai, do đó, em đã chọn chủ đề “Cách phát âm chuẩn trong tiếng Nhật.”
Mục đích nghiên cứu
- Tìm hiểu tình hình phát âm của sinh viên năm thứ 4 khoa Ngôn ngữ Nhật Bản.
Sinh viên năm thứ 4 khoa tiếng Nhật trường Đại học Đông Đô thường gặp nhiều khó khăn trong việc phát âm tiếng Nhật Những thách thức này có thể bao gồm sự khác biệt về âm thanh giữa tiếng Nhật và tiếng Việt, cũng như việc nắm bắt các quy tắc ngữ âm phức tạp Việc luyện tập phát âm không chỉ đòi hỏi thời gian mà còn cần sự kiên nhẫn và phương pháp học tập hiệu quả Do đó, việc tìm kiếm các tài liệu hỗ trợ và tham gia các lớp học bổ trợ là rất cần thiết để cải thiện kỹ năng phát âm của sinh viên.
- Đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao khả năng phát âm cũng như kĩ năng nói tiếng Nhật đối với sinh viên.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
> Sinh viên năm thứ 4 khoa Ngôn Ngữ - Đại học Đông Đô.
> Các âm và lỗi hay mắc khi thực hành.
Phương pháp nghiên cứu
> Phương pháp nghiên cứu lý luận.
> Phương pháp nghiên cứu thực tiễn. o Phương pháp quan sát. o Phương pháp điều tra.
■ Nhận thức của sinh viên về việc phát âm.
■ Các khó khăn cơ bản về việc phát âm tiếng Nhật > Phương pháp tổng hợp và phân tích.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
Nghiên cứu đề tài này mang lại ý nghĩa khoa học và thực tiễn quan trọng Về mặt khoa học, nó bổ sung vào danh mục nghiên cứu ngữ âm tiếng Nhật, một lĩnh vực còn ít được quan tâm Về thực tiễn, đề tài cung cấp cái nhìn toàn cảnh về tình hình phát âm tiếng Nhật của sinh viên Việt Nam thông qua đánh giá từ người Nhật sống và làm việc tại Việt Nam, giáo viên Nhật và Việt, cũng như sinh viên ngành Nhật Phân tích các lỗi phát âm thường gặp giúp sinh viên nhận ra và khắc phục sai sót, từ đó cải thiện khả năng phát âm Đề tài cũng đề xuất biện pháp nâng cao khả năng phát âm, hỗ trợ những ai muốn luyện tập và tự tin giao tiếp tiếng Nhật.
NỘI DUNG ĐỀ TÀI
Tầm quan trọng của việc phát âm đúng
Nghiên cứu cho thấy người học ngoại ngữ thường mong muốn đạt trình độ phát âm giống người bản ngữ, nhưng điều này không dễ dàng và phụ thuộc vào nhiều yếu tố Việc thiếu cơ hội sống và học tập tại nước bản địa có thể khiến khả năng phát âm khó đạt yêu cầu Ngay cả khi sống ở nước bản địa, nếu không chú ý luyện tập phát âm, người học vẫn có thể không cải thiện được kỹ năng này Nhiều người cho rằng chỉ cần người nghe hiểu nội dung là đủ, nhưng phát âm chuẩn rất quan trọng trong giao tiếp, tạo cảm giác tin tưởng và gần gũi Phát âm không chuẩn có thể gây hiểu lầm và tạo áp lực cho người nghe, đặc biệt trong các tình huống chuyên môn Kawano Toshiyuki (2009) chỉ ra rằng phát âm kém có thể dẫn đến giao tiếp không thành công, khiến người nghe cảm thấy mệt mỏi và không tập trung Điều này có thể làm giảm sự tự tin của người nói và cản trở giao tiếp với người bản xứ Do đó, việc giảng dạy phát âm là cần thiết để nâng cao khả năng nghe và giao tiếp của học viên, đồng thời tạo động lực cho họ trong việc học phát âm chuẩn như người bản ngữ.
Chính vì vậy cần học chắc cách phát âm cơ bản ngay từ lúc mới học.
Giới thiệu sơ lược về các âm trong tiếng Nhật
Âm tiếng Nhật bao gồm các hàng sau: hàng "A" với các âm A, I, U, E, O; hàng "KA"; hàng "SA"; hàng "TA"; hàng "NA"; hàng "HA"; hàng "MA" (có thể nhớ theo câu: Khi Sai Ta Nên Hỏi Mẹ); tiếp theo là hàng "RA"; hàng "W" với các âm WA và WO; và cuối cùng là hàng "YA", "YU", "YO".
Ngoài ra là các âm đục:
• Hàng "GA" là âm đục của hàng "KA"
• Hàng "ZA" là âm đục của hàng "SA"
Hàng "DA" là âm đục của hàng "TA
Hàng "BA" là âm đục của hàng "HA'
• Hàng "PA" là từ hàng "HA" Âm đục thì thường viết giống âm thanh kèm thêm dấu nháy, ví dụ: L => riêng hàng "PA" thì là dấu tròn: L.
Từ khóa: Âm đục = daku-on (kanji: đục âm), Âm trong = sei-on (kanji: thanh âm)
Tiếp theo là các âm ghép: Các bạn có thể xem bảng.
Nguyên âm Nguyên âm đôi
L ka ề ki < ku ứ ke L ko ỀL kya kyu ềl kyo ể sa L shi L su L se -L so LL sha L^ shu Li sho
L ta L chi o tsu X te t to LL cha LL chu Li cho
L na L ni Ồồ nu ne "ma mi mư mê mô".
Hàng "ra" (b^ỗ^ó) được phát âm nhẹ nhàng hơn, giống như sự kết hợp giữa "ra" và "la" Nếu bạn phát âm "ra" theo kiểu tiếng Việt, người Nhật sẽ không hiểu, trong khi phát âm "la" thì họ sẽ hiểu ngay Do đó, bạn cần học cách phát âm nhẹ nhàng, lai giữa "ra" và "la" Các ca sĩ Nhật Bản thường phát âm là "la" khi hát để tạo sự điệu đàng.
• Hàng "wa wo" (^^): Phát âm nhu "OA" và "Ô" Mặc dù "wo &" phát âm giống "o &" nhung khi viết romaji vẫn viết là "wo" (không phát âm là "ua" đâu nhé).
Hàng "ya yu yo" được phát âm là "ya" (ia), "yu" (iu), "yô" (iô) Cần lưu ý phát âm âm "y" rõ ràng và liền mạch với âm sau, tránh phát âm thành "da", "du", "dô" hay "gia", "giu", "giô" Nếu phát âm không chính xác, người Nhật có thể nghe nhầm thành các âm khác như ể, c^, v.v Do đó, việc phát âm rõ ràng là rất quan trọng và không nên cẩu thả.
Trường âm trong tiếng Nhật là những nguyên âm kéo dài, có độ dài gấp đôi so với các nguyên âm thông thường Khi phát âm, trường âm có giá trị bằng một phách kéo dài nguyên âm trước đó và đồng thời cũng thay đổi ý nghĩa của từ.
• [uki] : tuyết -> ^5 # [yuuki]: dũng khí
• - tò [toru] : chụp hình > t&ò [tooru] : chạy (tàu, xe)
• ^ [e]: bức tranh -> ẰẰ[ee]: vâng, dạ (dùng trong văn nói)
• [obasan] : cô, bác -> & ểA [obaasan] : bà, bà cụ
• [ojisan] : chỳ, bỏc -> & ĩV^ểA [ojiisan] : ụng,ụng cụ
• AA [koko]: ở đây -> [kookoo]: hiếu thảo
• [heya]: căn phòng -> ^ [heiya]: đồng bằng Đó là truờng âm trong bảng Hiragana, còn trong bảng Katakana, để viết truờng âm chúng ta sử dụng íí ')')
• V [nooto] - cuốn tập,cuốn vở
4 Phát âm các trọng âm
Trong tiếng Nhật, sự phong phú của từ đồng âm dẫn đến nhiều cách nhấn giọng khác nhau Để nắm vững cách nhấn giọng, bạn cần học thêm từ mới và luyện tập thường xuyên Hãy cùng xem ví dụ sau để hiểu rõ hơn!
Từ ^ - hashi cú nghĩa là cõy cầu và được đọc là [hỏ sỡ] (nhấn õm 2), trong khi đú ệL -
Từ "hashi" có nghĩa là đôi đũa và được phát âm là [hà sí] (nhấn âm đầu) Tuy nhiên, cách nhấn trọng âm có thể khác nhau tùy theo vùng miền; ví dụ, ở Tokyo và Osaka, từ này có trọng âm khác nhau.
Tokyo là một trong những thành phố lớn và phát triển nhất Nhật Bản, nổi bật với đời sống kinh tế sôi động và nhịp sống hối hả Sự tương tác giữa mọi người diễn ra nhanh chóng, dẫn đến tốc độ nói cũng tăng lên Để giao tiếp hiệu quả và nhanh gọn, người dân ở đây thường bỏ bớt từ hoặc sử dụng cách diễn đạt khác.
(shouganai) chuyển thành (shaanee): Hết cách rồi.
(futoi) chuyển thành (futee): Béo
(gochisousama) chuyển thành (gottsuan) : Cảm ơn vì bữa ăn.
Khu vực Asakusa ở Tokyo không chỉ nổi bật với cách nói và sử dụng từ ngữ mà còn có những cách phát âm khác biệt so với tiếng Nhật chuẩn Chẳng hạn, âm T>(hi) thường được phát âm thành L(shi), dẫn đến việc HR(hyakuen) được đọc thành ^^(shakuen) Tương tự, âm L(shi) lại được phát âm thành âm Li^(shu), khiến cho ặ^(teishu) trở thành Tl^L(teishi).
Người dân sống ở trung tâm Tokyo như Shinjuku và Shibuya hiện nay không còn sử dụng ngôn ngữ địa phương truyền thống Ngôn ngữ này chủ yếu được sử dụng bởi những người ở khu Asakusa, nơi được xem là trung tâm của Edo xưa Hiện tại, phương ngữ Tokyo truyền thống hiếm khi được nghe thấy, vì phần lớn người dân Tokyo nói tiếng Nhật chuẩn.
Người Osaka nổi bật với cách sử dụng âm điệu đa sắc, tạo nên một phương ngữ đặc trưng và độc đáo Điều này không chỉ phản ánh nét văn hóa thú vị của khu vực mà còn khiến giọng nói của người Osaka trở nên dễ thương trong mắt người Nhật, thậm chí các cô gái Tokyo cũng thường bắt chước.
1 số từ của phương ngữ này để nghe có vẻ đáng yêu Ví dụ như âm e hoặc i được kéo dài qua các câu nói như
“mắt tôi đau—me-e itai ( i ^ ( g) ^ ^l ^)” hay “xòe tay ra—te-e hiraite ( T (^ ) ^^ ^ T )” hoặc “nổi lửa lên"—hi- i tsukete ( ^( ^) l ^ oỉ ỷ T ) ”
❖ Cùng điểm qua một số nét khác biệt điển hình trong phương ngữ Osaka:
- Có nhiều từ trong tiếng chuẩn được lược gọn lại Vì lý do lịch sử, nhiều từ được sử dụng ở Kansai trong khi ở Tokyo người ta dùng từ khác.
- Âm “s” trong tiếng chuẩn được thay bằng “h” trongKansai-ben.
- và biến thể của nó được thay bằng ^.
- Âm dài, đặc biệt là ở cuối từ thường được rút gọn và âm ngắn ở cuối từ thường được nói dài ra.
- Phụ âm ngặt (tsu, o) thường được thay thế bằng một âm dài.
Âm cuối của từ kết thúc bằng hai âm, đặc biệt là các tính từ có đuôi -i, thường bị lược bỏ trong giao tiếp thân mật Tuy nhiên, trong một số trường hợp, âm cuối có thể được nhấn mạnh bằng cách kéo dài.
- Người nói tiếng Kansai-ben thường có thói quen lặp lại một từ hai lần, đặc biệt khi thể hiện sự thông cảm hoặc làm người khác yên tâm.
Một điều thú vị nữa là cách kết thúc câu bằng “Ya” hoặc “Nen” có thể được coi là đặc trưng của giọng Osaka:
Soudane (đúng vậy) sẽ trở thành Soyane hoặc Seyane ^^fà).
Suki nan da (tôi thích) sẽ trở thành Suki ya nen
Ni Ikun da Ỉ^T ^htz (tôi đi đến ) sẽ trở thành Ni Iku nen Ỉ^T Lỗi phát âm số 1: Không phát âm đúng âm dài - âm ngắn
Ví dư: em gái thì ^9 là âm dài còn t là âm ngắn em trai thì ¿9 là âm dài còn t là âm ngắn
Phát âm sai âm ngắn - âm dài:
Ví dư: du lịch thì Vi là âm ngắn, ^9 là âm dài
Để khắc phục lỗi phát âm tiếng Nhật, bạn cần chú ý đến ngữ điệu và nguyên tắc phát âm, đặc biệt là sự phân biệt giữa âm dài và âm ngắn.
> Lỗi phát âm số 2: Không phát âm đúng âm dài - âm ngắn
(^fọ, phương hướng), từ này gồm 2 õm dài phõn biệt với (^, cỏi mõu) Khụng chỉ có hàng O và hàng E mới có âm dài, ví dụ:
(super, siêu thị) là hai âm dài Phân biệt với 2 âm ngắn (spa, dưỡng thể).
> Lỗi phát âm số 3: Thêm dấu nặng khi có âm lặp
( 0^) đọc sai thành nịch cô thay vì nikkou ềot (^^) đọc là kịt tê thay vì kitte.
> Lỗi phát âm số 4: Tự ý bỏ qua âm gió ( L) khi phát âm từ tiếng Nhật
Ví dụ (In^, giới thiệu) có âm gió cần phân biệt với Ỹ 0 (lếê, tổng hội).
Nhiều bạn học tiếng Nhật khi đi du học phát âm (In^) vẫn sai, lẽ ra phải là
SHOUKAI thì phát âm là SOKAI và cũng viết sai luôn.
(Ố^, nhà ăn) và (^s, tốc độ) phát âm khác nhau cả ở âm gió (Li^ với
^K) lẫn âm dài - ngắn ( Ỉf0 với Lỗi phát âm số 5: Đặt dấu huyền ở âm tiết đầu và cuối
Việc phát âm từ vựng tiếng Nhật với dấu huyền ở âm tiết đầu tiên hoặc cuối cùng có thể dẫn đến những lỗi nghiêm trọng, tương tự như việc thêm dấu sắc vào trợ từ.
Ví dụ, âm tiết đầu có thể được đọc thành "NÀ RÊ RƯ" hoặc "TÀ BÊ MA XƯ" Âm tiết "t ề ơ" sẽ được phát âm là "WA SA BÌ", trong khi ký hiệu "^" sẽ được đọc thành "Ô SA CÀ".
Mắc các lỗi phát âm tiếng Nhật như thế này sẽ khiến bạn nói sai và không phải là tiếng Nhật chuẩn.
> Lỗi phát âm số 6: Đặt dấu sắc ở trợ từ - lỗi nghiêm trọng nhất hay mắc phải
Khi phát âm các trợ từ trong tiếng Nhật, chúng ta thường mắc lỗi khi phát âm giống như dấu sắc trong tiếng Việt, trong khi người Nhật không lên giọng ở các trợ từ Cách phát âm này có thể làm hỏng nhịp điệu của cả câu, và đây là một lỗi phát âm nghiêm trọng Nếu bạn sang Nhật, việc sửa lỗi này có thể mất rất nhiều năm.
Cách khắc phục
^ Đăng kí các khóa học phát âm cùng người Nhật.
^ Các trường đại học cũng như các trung tâm giảng dạy bộ môn tiếng Nhật nên chú trọng hơn về kĩ năng phát âm của học sinh.
^ Học nguyên lý PHÁT ÂM VÒM MIỆNG của tiếng Nhật và luyện tập một cách đúng đắn.
^ Học qua các phần mềm như:
Perapera - Phần mềm phát âm tiếng Nhật đơn giản cho người mới bắt đầu
Ứng dụng Perapera giúp người học phát âm tiếng Nhật với mục tiêu giao tiếp hiệu quả khi du lịch hoặc công tác ngắn hạn tại Nhật Bản Nó cung cấp các mẫu câu cơ bản với giọng đọc chuẩn của người bản ngữ, kèm theo bài tập tình huống để người học thực hành Human Japanese, một ứng dụng lâu đời, nổi bật với hơn 1.800 từ vựng tiếng Nhật, phát âm chuẩn và ví dụ thực tế, cùng với giải thích chi tiết cho từng trường hợp Đây là công cụ hữu ích cho việc học từ mới và ngữ pháp, đi kèm với hệ thống bài tập phong phú.
Khi sử dụng ứng dụng Human Japanese, bạn chỉ cần nhấp chuột vào bất kỳ từ nào trong bài để nghe cách phát âm chính xác và nhận được giải thích chi tiết.
Với ứng dụng này, các bạn không phải ngồi nghe đi nghe lại quá nhiều vì các file ghi âm của app vô cùng rõ nét và dễ nghe.
Ứng dụng không chỉ giúp người học phát âm tiếng Nhật chuẩn mà còn hướng dẫn cách viết từ vựng tiếng Nhật từ A - Z Người dùng sẽ nhận được sự hỗ trợ từ giáo viên điện tử khi gặp khó khăn trong quá trình học Ngoài ra, phần mềm còn cung cấp các bài kiểm tra trắc nghiệm ở cuối mỗi chương để đánh giá khả năng tiếp thu kiến thức Việc tải ứng dụng phát âm tiếng Nhật về máy cũng rất đơn giản.
Nói đến công cụ để học ngoại ngữ thông dụng nhất thì chúng ta không thể không nhắc đến Google Translate
- một phần mềm siêu Việt có thể dịch được hơn trăm thứ tiếng khác nhau trên thế giới.
Google Translate không chỉ cung cấp tính năng dịch nhanh và độ chính xác tương đối, mà còn hỗ trợ người học trong việc phát âm ngoại ngữ hiệu quả Với kho từ vựng phong phú, Google Translate giống như một cuốn từ điển trực tuyến khổng lồ, phục vụ cho mọi đối tượng học.
Mazii - Ứng dụng phát âm qua xem tin tức
Mazii không chỉ là một từ điển online mà còn là phần mềm học phát âm tiếng Nhật hiệu quả Nếu bạn biết cách sử dụng, Mazii sẽ trở thành công cụ luyện phát âm tuyệt vời cho bạn.
• Bước 1: Hãy sử dụng chức năng đọc báo của app
Trong quá trình luyện đọc, khi gặp từ mới, hãy nhấp vào từ đó để xem nghĩa, phiên âm và nghe giọng đọc của người bản xứ Hãy lắng nghe và nhại lại để cải thiện kỹ năng phát âm của bạn.
Học theo cách này giúp bạn không chỉ ghi nhớ các chữ kanji mà còn mở rộng vốn từ vựng tiếng Nhật, đồng thời cải thiện khả năng phát âm chuẩn nhờ việc chăm chỉ bắt chước giọng điệu của người bản ngữ.
Ứng dụng từ điển Nhật Việt Jdict hỗ trợ người học Kanji một cách dễ dàng, bao gồm cả âm Hán Việt và cách viết Jdict cung cấp phần mềm học phát âm tiếng Nhật với giao diện thông minh, cho phép người dùng tra cứu nghĩa từ qua romaji hoặc bằng giọng nói Ứng dụng này có khoảng 5.500 từ Việt - Nhật và 7.300 từ Nhật - Việt.
Các tính năng cơ bản của phần mềm Jdict:
• Tra cứu các chữ Hán tự (là một tính năng mới)
• Tra các từ, xem lịch sử,, thêm vào favorite
• Nhập các từ bằng giọng nói
• Nhận dạng các chữ Kanji được viết tay
• Tra các từ bằng chữ romaji
• Tải thêm các dữ liệu
Có thể nói nhờ app này mà người học có thể học tập và ghi nhớ Kanji dễ dàng hơn.
Phần mềm phát âm tiếng Nhật là công cụ hữu ích giúp cải thiện kỹ năng phát âm một cách hiệu quả và tiện lợi Hãy nhanh tay tải những ứng dụng phù hợp để nâng cao khả năng học tiếng Nhật của bạn!
Phát âm tiếng Nhật có thể không quá khó, nhưng cũng đòi hỏi sự nỗ lực và luyện tập nghiêm túc Việc phát âm chuẩn ngay từ đầu là rất quan trọng, vì nếu bạn đã mắc lỗi thì việc sửa chữa sẽ trở nên khó khăn hơn Hãy dành thời gian để luyện tập thật chăm chỉ!