ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HÒA BÌNH ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HÒA BÌNH G G Mác két * BÀI 1 TÓM TẮT KIẾN THỨC CƠ BẢN A TÌM HIỂU CHUNG I ĐÔI NÉT VỀ TÁC GIẢ Nhà văn G G Mác két (Gabriel Garcia Marquez)[.]
Trang 1ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HÒA BÌNH
-G.G
Trang 2Mác-két-BÀI 1 TÓM TẮT KIẾN THỨC CƠ BẢN
A TÌM HIỂU CHUNG
I ĐÔI NÉT VỀ TÁC GIẢ
-Nhà văn G.G Mác - két (Gabriel Garcia Marquez) sinh năm 1928
-Quê quán: Nhà văn người Cô - lôm - bi - a
-Sự nghiệp sáng tác:
+ Năm 1936, tốt nghiệp tú tài, ông học ngành Luật tại trường đại học Tổng hợp Bô-gô -
ta và viết những truyện ngắn đầu tay
+ Các tác phẩm nổi tiếng: Trăm năm cô đơn (1976)
+ Ông được nhận giải thưởng Nô-ben cao quý về văn học năm 1982, đây là giải thưởng xứng đáng cho những cống hiến của ông cho nền văn học Cô - lôm - bi - a nói riêng và nền văn học thế giới nói chung
-Phong cách sáng tác:
+ Ông thương viết nhiều tiểu thuyết theo khuynh hướng hiện thực huyền ảo nổi tiếng + Toàn bộ những sáng tác của G.G Mác - két xoay quanh các chủ đề chính như: sự cô đơn
-mặt trái của tình đoàn kết, lòng yêu thương giữa con người…Tất cả đều mang đậm giá trị hiện thực nhưng giàu tính nhân văn sâu sắc
Trang 3II ĐÔI NÉT VỀ TÁC PHẨM ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HÒA BÌNH
1 Hoàn cảnh sáng tác
- Tác phẩm được trích từ bài tham luận của G.G Mác - két trong buổi gặp gỡ lần thứ hai vào tháng 8 năm 1986 giữa nguyên thủ 6 nước Ấn Độ, Mê-hi-cô, Thụy Điển, Ác-hen-ti-
na, Hi Lạp, Tan-da-ni-a tại Mê-hi-cô để cùng đưa ra một bản tuyên bố kêu gọi chấm dứt chạy đua vũ trang, thủ tiêu vũ khí hạt nhân để bảo vệ an ninh và hòa bình thế giới
2 Bố cục: 3 đoạn
-Đoạn 1 (Từ đầu đến “mất đi khả năng sống tốt đẹp hơn”): Chiến tranh hạt nhân là mối nguy hại khủng khiếp đe dọa đến loài người và mọi sinh vật sinh sống trên Trái đất
-Đoạn 2 (Từ tiếp đến “trở lại điểm xuất phát của nó”: Chạy đua vũ trang giữa các nước làm mất khả năng để con người được sống tốt đẹp hơn, chiến tranh hạt nhân đi ngược lại
lí trí của loài người và quy luật tự nhiên
-Đoạn 3 (Từ tiếp đến hết): Nhiệm vụ đấu tranh ngăn chặn chiến tranh hạt nhân, hướng đến một thế giới hòa bình, văn minh
Trang 43 Giá trị nội dung
- Tác phẩm đề cập đến nguy cơ chiến tranh hạt nhân đang đe dọa toàn bộ sự sống trên Trái đất và nhiệm vụ của con người đó chính là phải ngăn chặn nguy cơ đó, là đấu tranh cho một thế giới hòa bình
4 Giá trị nghệ thuật
- Đây là một văn bản nghị luận rất giàu tính thuyết phục; tất cả các luận điểm và hệ thống luận cứ vô cùng rõ ràng, các chứng cứ đưa ra rất xác đáng, cụ thể; lập luận chặt chẽ giàu thuyết phục
B KIẾN THỨC TRỌNG TÂM
1 Chiến tranh hạt nhân là mối nguy hại khủng khiếp đe dọa đến loài người và mọi sinh vật sinh sống trên Trái đất
- Với thời gian hết sức cụ thể, số liệu cụ thể (hơn 50000 đầu đạn hạt nhân) cùng một phép tính hết sức đơn giản ⇒ mỗi người trên Trái đất đang ngồi trên 4 tấn thuốc nổ, nết tất cả
nổ tung sẽ làm biến hết thảy 12 lần sự sống trên hành tinh này
⇒ Tính chất khốc liệt và sự khủng khiếp của chiến tranh hạt nhân
Trang 5- Mác - két đã đưa ra những tính toán lí thuyết: với kho vũ khí đó nó có thể tiêu diệt tất cả các hành tinh đang xoay quanh mặt trời cộng với bốn hành tinh nữa ⇒ phá hủy thế thăng bằng của hệ mặt trời
⇒ Vào đề trực tiếp với chứng cớ cụ thể, xác thực ⇒ gây chú ý và giúp mỗi người nhận
ra hiểm họa khủng khiếp của chiến tranh hạt nhân
2.Chạy đua vũ trang giữa các nước làm mất khả năng để con người được sống tốt đẹp hơn, chiến tranh hạt nhân đi ngược lại lí trí của loài người và quy luật tự nhiên
a Chạy đua vũ trang giữa các nước làm mất khả năng để con người được sống tốt đẹp hơn
- Tác giả đã đưa ra những dẫn chứng với số liệu cụ thể:
+ Số tiền 100 tỉ đô la bỏ ra cho 100 máy bay Mĩ và gần 7000 tên lửa có thể cải thiện cuộc sống cho 500 triệu trẻ em nghèo khổ nhất thế giới
+ Giá 10 chiếc tàu sân bay Ni-mít đủ để thực hiện chương trình phòng bệnh trong 14 năm cho hơn 1 tỉ người và cứu hơn 14 triệu trẻ em châu Phi
+ Chỉ 2 chiếc tàu ngầm mang vũ khí hạt nhân là đủ tiền xóa mù chữ cho toàn thế giới
Trang 6⇒ Số liệu cụ thể trên các lĩnh vực xã hội, y tế, tiếp tế thực phẩm, giáo dục, những mặt thiết yếu trong đời sống ⇒ làm nổi bật sự tốn kém ghê gớm và tính chất phi lí của cuộc chạy đua vũ trang
⇒ Lập luận xác đáng, dẫn chứng cụ thể, giàu sức thuyết phục
b Chiến tranh hạt nhân đi ngược lại lí trí của loài người và quy luật tự nhiên
-Chiến tranh hạt nhân không những tiêu diệt toàn bộ loài người mà còn phá hủy mọi
sự sống trên Trái đất ⇒ đi ngược lại quy luật tiến hóa, quy luật tự nhiên
-Tác giả đã đưa ra những chứng cứ khoa học địa chất:
+ trải qua 380 triệu năm thì con bướm mới biết bay
+ 180 triệu năm bông hồng mới nở
+ Trải qua 4 kỉ địa chất con người mới hát hay hơn chim và mới chết vì yêu
⇒ nhưng chỉ cần “bấm nút” tất cả quá trình vĩ đại đó sẽ quay trở về điểm xuất phát của nó
⇒ Chiến tranh hạt nhân đẩy lùi quá trình tiến hóa, tiêu hủy mọi thành quả của quá trình tiến hóa
Trang 73 Nhiệm vụ đấu tranh ngăn chặn chiến tranh hạt nhân, hướng đến một thế giới hòa bình, văn minh
-Mác két kêu gọi mọi người chống lại cuộc chạy đua vũ trang, kêu gọi mọi người “hãy tham gia vào bản đồng ca của những người đòi hỏi một thế giới không có vũ khí và một cuộc sống hòa bình, công bằng ”
-Ông đề nghị mở một nhà băng lưu trữ trí nhớ, có thể tồn tại được sau tai họa hạt nhân,
để nhân loại tương lai biết rằng có sự sống đã từng tồn tại
⇒ Cách diễn đạt đặc sắc, độc đáo, những thông điệp Mác - két đưa ra là những thông điệp có ý nghĩa cấp thiết và thực sự quan trọng
Trang 8BÀI 2 CÁC ĐỀ ĐỌC HIỂU VÀ VIẾT TẬP LÀM VĂN
I.ĐỀ ĐỌC HIỂU Đề số 1
Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:
Chúng ta đang ở đâu? Hôm nay ngày 8-8-1986, hơn 50.000 đầu đạn hạt nhân đã được
bố trí khắp các hành tinh Nói nôm na ra, điều đó có nghĩa là mỗi người, không trừ trẻ con, đang ngồi trên một thùng 4 tấn thuốc nổ: tất cả chỗ đó nổ tung lên sẽ làm biến hết thảy, không phải một lần mà là mười hai lần, mọi dấu vết của sự sống trên trái đất Nguy
cơ ghê gớm đó đang đè nặng lên chúng ta như thanh gươm Đa-mô-clet, về lý thuyết có thể tiêu diệt tất cả các hành tinh đang xoay quanh mặt trời, cộng thêm bốn hành tinh nữa, và phá hủy thế thăng bằng của hệ mặt trời Không có một ngành khoa học hay công nghiệp nào có được những tiến bộ nhanh ghê gớm như ngành công nghiệp hạt nhân kể
từ khi nó ra đời cách đây 41 năm, không có một đứa con nào của tài năng con người lại
có một tầm quan trọng quyết định đến như vậy đối với vận mệnh thế giới.
1 Đoạn văn trên trích trong văn bản nào? Tác giả do ai sáng tác?
2 Xác định các phương thức biểu đạt có trong đoạn trên?
3 Tìm câu nghi vấn trong đoạn trên và cho biết mục đích chính của câu nghi vấn ấy?
Trang 94 Đất nước chúng ta đã trải qua những năm tháng chiến tranh đầy khốc liệt và đau thương Ngày nay, chiến tranh đã đi qua, thế hệ thanh niên đang được sống trong hòa bình Bằng hiểu biết về văn bản trên và kiến thức xã hội, em hãy viết một đoạn văn ngắn trình bày về ý nghĩa của cuộc sống hòa bình
* Gợi ý giải
1.Trích trong văn bản “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” của Mác-két
2.Các phương thức biểu đạt: nghị luận, tự sự
3.Câu nghi vấn: Chúng ta đang ở đâu
Mục đích: là câu hỏi tu từ, gợi mở vấn đề và hướng người đọc dần đến vấn đề mà tác giả muốn đề cập trong đoạn văn
4
* Yêu cầu về hình thức:
Viết đúng hình thức đoạn văn (mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn)
Trình bày rõ ràng, mạch lạc
* Yêu cầu về nội dung
+ Giải thích khái niệm “hòa bình”: là sự bình đẳng, tự do, không có bạo động, không có chiến tranh và những xung đột về quân sự
Trang 10+ Ý nghĩa của cuộc sống hòa bình:
Để dành được hòa bình, thế hệ cha anh đi trước – các anh hùng thương binh liệt sĩ đã chiến đấu hết mình, hi sinh xương máu
Trạng thái đối lập của hòa bình là chiến tranh Sống trong chiến tranh, con người sẽ đối diện với những thảm họa về mất mát, đau thương
Sống trong hòa bình, con người sẽ được tận hưởng không khí của độc lập, tự do, yên bình và hạnh phúc
+ Lật lại vấn đề:
Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số tín đồ, đảng phái luôn sử dụng những chiêu trò công kích, kích thích, chống phá, gây ra bạo lực vũ trang…
+ Bài học nhận thức và hành động:
Nâng cao nhận thức về ý nghĩa của hòa bình
Cần tránh xa những thế lực gây ảnh hưởng đến nền hòa bình, đồng thời giữ gìn, bảo vệ hòa bình
Trang 11Đề số 2
Cho đoạn văn sau:
Năm 1981, UNICEF đã định ra một chương trình để giải quyết những vấn đề cấp bách cho 500 triệu trẻ em nghèo khổ nhất trên thế giới Chương trình này dự kiến cứu trợ về y
tế, giáo dục sơ cấp, cải thiện điều kiện vệ sinh và tiếp tế thực phẩm, nước uống Nhưng tất cả đã tỏ ra là một giấc mơ không thể thực hiện được, vì tốn kém 100 tỉ đô la Tuy nhiên, số tiền này cũng chỉ gần bằng những chi phí bỏ ra cho 100 máy bay ném bom chiến lược B.1B của Mĩ và cho dưới 7 000 tên lửa vượt đại châu Và đây là một ví dụ khác trong lĩnh vực y tế: Giá của 10 chiếc tàu sân bay mang vũ khí hạt nhân kiểu tàu Ni-mít, trong số 15 chiếc mà Hoa Kì dự định đóng từ nay đến năm 2000, cũng đủ để thực hiện một chương trình phòng bệnh trong cũng 14 năm đó và sẽ bảo vệ cho hơn 1 tỉ người khỏi bệnh sốt rét và cứu hơn 14 triệu trẻ em, riêng cho châu Phi mà thôi.
1.Đoạn văn trên trích trong văn bản nào? Do ai sáng tác
2.Xác định các phương thức biểu đạt có trong đoạn trên?
3.Xác định thành phần nòng cốt trong câu sau và cho biết nó thuộc kiểu câu gì: Chương
trình này dự kiến cứu trợ về y tế, giáo dục sơ cấp, cải thiện điều kiện vệ sinh và tiếp tế thực phẩm, nước uống.
Trang 124 Đất nước chúng ta đã trải qua những năm tháng chiến tranh đầy khốc liệt và đau thương Ngày nay, chiến tranh đã đi qua, thế hệ thanh niên đang được sống trong hòa bình Bằng hiểu biết về văn bản trên và kiến thức xã hội, em hãy viết một đoạn văn ngắn trình bày về ý nghĩa của cuộc sống hòa bình
* Gợi ý giải
1.Văn bản “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” của Mác-két
2.Các phương thức biểu đạt: tự sự, nghị luận
3
Chương trình này/ dự kiến cứu trợ về y tế, giáo dục sơ cấp, cải thiện điều kiện vệ
CN
sinh và tiếp tế thực phẩm, nước uống.
VN
Là câu đơn
VN
4 Yêu cầu về hình thức
– Viết đúng hình thức đoạn văn (mở đoạn, thân đoạn, kết
đoạn)
Trang 13– Trình bày rõ ràng, mạch lạc.
* Yêu cầu về nội dung
+ Giải thích khái niệm “hòa bình”: là sự bình đẳng, tự do, không có bạo động, không có chiến tranh và những xung đột về quân sự
+ Ý nghĩa của cuộc sống hòa bình:
Để dành được hòa bình, thế hệ cha anh đi trước – các anh hùng thương binh liệt sĩ đã chiến đấu hết mình, hi sinh xương máu
Trạng thái đối lập của hòa bình là chiến tranh Sống trong chiến tranh, con người sẽ đối diện với những thảm họa về mất mát, đau thương
Sống trong hòa bình, con người sẽ được tận hưởng không khí của độc lập, tự do, yên bình và hạnh phúc
+ Lật lại vấn đề:
Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số tín đồ, đảng phái luôn sử dụng những chiêu trò công kích, kích thích, chống phá, gây ra bạo lực vũ trang…
+ Bài học nhận thức và hành động:
Nâng cao nhận thức về ý nghĩa của hòa bình
Trang 14Cần tránh xa những thế lực gây ảnh hưởng đến nền hòa bình, đồng thời giữ gìn, bảo vệ hòa bình
Đề số 3
Cho đoạn văn sau:
Không những đi ngược lại li trí con người mà còn đi ngược lại cả lí trí tự nhiên nữa […] Từ khi mới nhen nhúm sự sống trên trái đất, đã phải trải qua 380 triệu năm con bướm mới bay được, rồi 180 triệu năm nữa bông hồng mới nở, chỉ để làm đẹp mà thôi Cũng đã phải trải qua bốn kỉ địa chất, con người mới hát được hay hơn chim và mới chết vì yêu Trong thời đại hoàng kim này của khoa học, trí tuệ con người chẳng có gì để
tự hào vì đã phát minh ra một biện pháp, chỉ cần bấm nút một cái là đưa cả quá trình vĩ đại và tốn kém đó của hàng bao nhiêu triệu năm trở lại điểm xuất phát của nó.
1.Xác định các phương thức biểu đạt có trong đoạn văn
2.Tìm một câu đơn, một câu ghép có trong đoạn trên?
3.Xét về từ loại, từ “đã” trong câu: “Cũng đã phải trải qua bốn kỉ địa chất, con người
mới hát được hay hơn chim và mới chết vì yêu” là từ loại gì?
* Gợi ý giải
Trang 151 Các phương thức biểu đạt: Tự sự, nghị luận 2.
-Câu đơn: Cũng đã phải trải qua bốn kỉ địa chất, con người mới hát được hay hơn chim
và mới chết vì yêu.
-Câu ghép: Từ khi mới nhen nhúm sự sống trên trái đất, đã phải trải qua 380 triệu năm
con bướm mới bay được, rồi 180 triệu năm nữa bông hồng mới nở, chỉ để làm đẹp mà thôi.
3 Là phó từ
II ĐỀ VIẾT TẬP LÀM VĂN
Đề bài Anh (chị) nhận xét gì về hiểm họa hạt nhân sau khi đọc bài “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” của G.C Mác-két.
BÀI LÀM “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” mang ý nghĩa như một bức thông điệp của
Mác-két, người Cô-lôm-bi-a, nhà hoạt động xã hội lỗi lạc, nhà văn được giải thưởng Nô-ben văn học năm 1982, gửi cho các dân tộc trên hành tinh chúng ta
Để làm sáng tỏ luận đề "Đấu tranh cho một thế giới hòa bình”, Mác-két đã đưa ra ba luận điểm đầy sức thuyết phục: một là nhân loại đang đứng trước hiểm họa hạt nhân; hai
Trang 16là, cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân là cực kì tốn kém; ba là, lời kêu gọi chống nguy cơ hạt nhân, đấu tranh cho hòa bình
Nhân loại đang đứng trước hiểm họa hạt nhân; cái "nguy cơ ghê gớm đang đè nặng lên chúng ta như thanh gươm Đa-mô-clét" Với hơn 50.000 đầu đạn hạt nhân bố trí khắp hành tinh, mỗi con người đang ngồi trên một thùng 4 tấn thuốc nổ Với số vũ khí hạt nhân ấy có thể hủy diệt 12 lần mọi dấu vết sự sống trên Trái Đất; có thể “tiêu diệt tất cả các hành tỉnh đang xoay quanh Mặt Trời, cộng thêm 4 hành tinh nữa " Mác-két ghê tởm lên án nguy cơ hạt nhân là "dịch hạch hạt nhân" vì "cái cảnh tận thế tiềm tàng trong các bệ phóng cái chết"
Những con số mà Mác-két đưa ra đã nâng cao nhận thức cho mọi người về nguy cơ chiến tranh hạt nhân, và sự hủy diệt khủng khiếp của vũ khí hạt nhân Chi phí bỏ ra cho
100 máy bay ném bom chiến lược B.1B của Mĩ và cho dưới 7.000 tên lửa vượt đại châu
là 100 tỉ đô-la Số tiền ấy có thể cứu trợ về y tế, giáo dục sơ cấp, cải thiện điều kiện vệ sinh và tiếp tế thực phẩm, nước uống cho 500 triệu trẻ em nghèo khổ nhất thế giới
Trang 17Giá 10 chiếc tàu sân bay Ni-mít mang vũ khí hạt nhân đủ để thực hiện một chương trình phòng bệnh trong 14 năm cho hơn 1 tỉ người khỏi bệnh sốt rét và cứu hơn 14 triệu trẻ em ở châu Phi
Số lượng ca-lo trung bình cho 575 triệu người thiếu dinh dưỡng tốn kém không bằng
149 tên lửa MX ; chỉ cần 27 tên lửa MX là đủ trả tiền mua nông cụ cần thiết cho các nước nghèo để họ có được thực phẩm trong 4 năm tới
Chi cần 2 chiếc tàu ngầm mang vũ khí hạt nhân là đủ tiền xóa nạn mù chữ cho toàn thế giới (@tailieuhoctapvip)
Nhà văn được giải thưởng Nô-ben đã nghiêm khắc cảnh cáo: "Chạy đua vũ trang là
đi ngược lại lí trí”, - lý trí con người, cả lí trí tự nhiên Sự sống trên Trái Đất phải trải qua
380 triệu năm thì con bướm mới biết bay; rồi 180 triệu năm nữa bông hồng mới nở; trải qua 4 kỉ địa chất (trên dưới 40 triệu năm), con người mới hát được hy hơn chim và mới chết vì yêu Nhưng chỉ cần "bấm nút một cái" là sẽ "đưa cả quá trình vĩ đại và tốn kém đó của hàng bao nhiêu triệu năm trở lại điểm xuất phát của nó”, nghĩa là Trái Đất bị hủy diệt hoàn toàn