SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NHƯ THANH SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC “LẤY TRẺ LÀM TRUN[.]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NHƯ THANH
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC “LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM” CHO TRẺ MẪU GIÁO TẠI TRƯỜNG MẦM
Trang 2Mục lục
1 Mở đầu 1
1.1 Lý do chọn đề tài 1
1.2 Mục đích nghiên cứu 2
1.3 Đối tượng nghiên cứu 2
1.4 Phương pháp nghiên cứu 2
2 Nội dung 2
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến 2
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 4
2.2.1.Thuận lợi 4
2.2.2 Khó khăn 4
2.2.3 Kết quả khảo sát thực trạng ban đầu 5
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 6
2.3.1 Giải pháp 1: Bồi dưỡng và nâng cao năng lực đội ngũ nhà giáo 6
2.3.2 Giải pháp 2: Chỉ đạo xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm nhằm tích cực hóa hoạt động của trẻ thông qua việc “Học bằng chơi - chơi mà học” 8
2.3.3 Giải pháp 3: Chỉ đạo giáo viên luôn tạo cơ hội để trẻ thể hiện khả năng của bản thân qua thực hành trải nghiệm “Học bằng chơi - chơi mà học” 10
2.3.4 Giải pháp 4: Phát huy tính tích cực của trẻ “Học bằng chơi- chơi mà học” qua các hoạt động trong ngày 13
2.3.5 Giải pháp 5: Thực hiện tốt công tác phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việctổ chức các hoạt động theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm 15
2.3.6 Giải pháp 6: Không ngừng bổ sung cơ sở vật chất trang bị về tài liệu, thiết bị đồ dùng, đồ chơi 17
2.4.1 Đối với nhà trường 18
2.4.2 Đối với giáo viên 18
3 Kết luận và kiến nghị 19
3.1 Kết luận 19
3.2 Kiến nghị 20
4 TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
Trang 31 Mở đầu 1.1 Lý do chọn đề tài
Bậc học mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, là nền tảng đầu tiên của ngành Giáo dục Mục tiêu của giáo dục Mầm non là hình thành cơ sở ban đầu về nhân cách con người để phát triển một cách toàn diện về ngôn ngữ, tình cảm, thể chất, trí tuệ và thẩm mỹ Trong đó, tổ chức hoạt động xây dựng môi trường “Lấy trẻ làm trung tâm” là một nội dung quan trọng góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục mầm non và dần hình thành nhân cách của trẻ Từ đó trẻ được tiếp cận với những kiến thức từ đơn giản đến phức tạp, từ dễ đến khó Trẻ ở lứa tuổi mầm nontrẻ nhanh nhớ nhưng cũng nhanh quên, học của trẻ được thông qua hình thức “Học bằng chơi - chơi mà học”; Trẻ có mong muốn tự nhiên là được cảm nhận và khám phá một cách tích cực về thế giới Quá trình học hỏi, khám phá của trẻ diễn ra thông qua nhiều hoạt động trong đó hoạt động vui chơi có ý nghĩa rất quan trọng Vui chơi không chỉ là hoạt động giúp trẻ giải trí, thư giãn mà còn giúp trẻ cảm nhận và khám phá thế giới xung quanh một cách tự nhiên, thuận lợi, nhanh chóng Tất cả trò chơi đều có tiềm năng hỗ trợ cho việc học của trẻ [1]
Trẻ ở độ tuổi mầm non thích khám phá những điều mới lạ Trong giai đoạn này trẻ rất muốn khám phá thế giới xung quanh, tò mò và liên tục thắc mắc đặt nhiều câu hỏi với cha mẹ, với cô giáo Trẻ giao tiếp và thích bắt trước tập làm người lớn, trẻ thích được tự lập Vì vậy việc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm là vô cùng quan trọng đáp ứng nhu cầu phát triển của trẻ trong giai đoạn hiện nay và thực sự cần thiết để trẻ có thể được “Học bằng chơi, chơi
mà học” và đồng thời thực hiện đáp ứng được việc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo mà Nghị quyết số 29-NQ/TƯ của Ban chấp hành trung ương khoá XI đã đề ra[2]
Trong những năm qua nhà trường luôn xác định công tác nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non là một trong những nhiệm vụ trong tâm của từng năm học, năm học vừa qua là năm học tổng kết 5 năm giai đoạn thực hiện chuyên đề “Xây dựng môi trường Lấy trẻ làm trung tâm” trong 5 năm qua chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ trong nhà trường đã từng bước được nâng lên Tuy vậy nhà trường vẫn nhận thấy chuyên
đề “Xây dựng môi trường Lấy trẻ làm trung tâm” vẫn là cần thiết và quan trọng trong quá trình chăm sóc giáo dục trẻ Chính vì vậy trong năm học 2021–2022, nhà trường tiếp tục lên kế hoạch và xác định: Chuyên đề tổ chức hoạt động giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non tiếp tục là nhiệm vụ trọng tâm Giúp giáo viên xác định rõ hơn nữa mục tiêu, nội dung cụ thể cho từng hoạt động, khắc phục những phương pháp không hiệu quả, hình thức tổ chức chưa phù hợp, sáng tạo trong việc làm đồ dùng, đồ chơi mang tính giáo dục và thẩm
mỹ cao, nhằm phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của trẻ trong quá trình tham gia các hoạt động giáo dục, trẻ được trải nghiệm, trao đổi và trình bày ý kiến của mình, biết vận dụng những điều đã học vào cuộc sống thực tế, từ đó giúp giáo viên đảm bảo tốt mục tiêu giáo dục đề ra
Trang 4Trong quá trình công tác bản thân tôi là một cán bộ quản lý trong nhà trường tôi nhận thấy kỹ năng sống của trẻ vẫn còn hạnchế, nhút nhát trong giao tiếp, chưa tích cực trong các hoạt động, chưa thể hiện được sự sáng tạo, năng động của mình Bên cạnh đó vẫn còn một số giáo viên gặp khó khăn trong việc lập kế hoạch để nâng cao chất lượng, khuyến khích trẻ tham gia vào các hoạt động giao tiếp, trải nghiệm, trao đổi, đưa ra ý tưởng riêng cho bản thân trẻ, tạo
cơ hội cho trẻ thoải mái sáng tạo với mục tiêu “Lấy trẻ làm trung tâm” Xuất
phát từ thực trạng, những điểm còn hạn chế nên tôi đã lựa chọn đề tài “Một số
giải pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng tổ chức hoạt động xây dựng môi trường giáo dục “Lấy trẻ làm trung tâm” cho trẻ Mẫu giáo tại trường Mầm non Phú Nhuận” với mong muốn đóng góp thêm một phần nhỏ công sức của
mình trong việc nâng cao chất lượng giáo dục mầm non giai đoạn hiện nay
1.2 Mục đích nghiên cứu
Nhằm tìm ra giải pháp thực hiện chỉ đạo giáo viên tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ Mẫu giáo theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trẻở Trường mầm non Phú Nhuận, xã Phú Nhuận, huyện Như Thanh, tỉnh Thanh Hóa
1.3 Đối tượngnghiên cứu
“Một số giải pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng tổ chức hoạt động xây dựng môi trường giáo dục “Lấy trẻ làm trung tâm” cho trẻ Mẫu giáo tại trường Mầm non Phú Nhuận”
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý luận
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin, xử lý số liệu: -Phương pháp thực hành trải nghiệm: Qua các hoạt động trải nghiệm của
trẻ như:
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp thực hành
2 Nội dung 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến
Quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm:Là mọi hoạt động giáo dục trẻ trong trường mầm non đều hướng vào trẻ và xuất phát từ trẻ, hoạt động giáo dục không đi từ giáo viên đến trẻ mà phải từ chính bản thân đứa trẻ; Việc dạy trẻ phải dựa trên nhu cầu, hứng thú, hiểu biết và kinh nghiệm riêng, cách học riêng của từng trẻ nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả để đảm bảo việc thực hiện chương trình giáo dục mầm non có hiệu quả, chất lượng Từ đó xác định mục tiêu nội dung, phương pháp giáo dục cho đến những hoạt động cụ thể để tạo điều kiện cho trẻ được học tập vui chơi và phát triển ở tất cả các lĩnh vực, tất cả các hoạt động hàng ngày của trẻ thông qua hoạt động “Học bằng chơi- chơi mà học” nghĩa là việc học của trẻ được thiết kế dưới dạng trò chơi Thông qua chơi trẻ lĩnh hội được những mục tiêu bài học đưa ra
Trang 5Xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là vô cùng quan trọng và cần thiết Để đảm bảo nội dung, hình thức phong phú, đa dạng, phù hợp với từng chủ đề thì yêu cầu người cán bộ quản lý các nhà trường, đội ngũ giáo viên phải xác định rõ mục đích, vai trò, nắm vững nguyên tắc, quy trình, nội dung xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non Môi trường là yếu
tố góp phần tích cực trong các hoạt động nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục toàn diện trẻ Trong lớp học không thể thiếu những mảng trang trí, những góc chơi của trẻ, do đó để lớp học thêm lôi cuốn trẻ giáo viên cần tạo nên một môi trường lớp học với những màu sắc sinh động, mang tính mở, đồ dùng đa dạng bắt mắt Môi trường trong và ngoài lớp học cần có không gian, cách sắp xếp phù hợp, thuận tiện, gần gũi, quen thuộc với cuộc sống thực hàng ngày của trẻ; phản ánh kinh nghiệm, văn hóa của địa phương; luôn thay đổi để tạo ra sự hấp dẫn mới lạ đối với trẻ [3]
Căn cứ vào tài liệu hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình Giáo dục mầm non 3-4 tuổi, 4-5 tuổi, 5-6 tuổi của nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam: Tổ chức môi trường giáo dục hoạt động của trẻ trong trường, nhóm, lớp có vai trò quan trọng đối với sự phát triển về thể chất, ngôn ngữ, trí tuệ, tình cảm – xã hội, khả năng thẩm mỹ, sáng tạo của trẻ Vì vậy xây dựng, bố trí và tổ chức môi trường cho trẻ chơi và hoạt động cần đảm bảo trên nguyên tắc “Học bằng chơi - chơi mà học”[4]
Quyết định 55 của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định mục tiêu, kế hoạch đào tạo của Nhà trẻ - Mẫu giáo Hà Nội, 1990 trang 6 ghi rõ mục tiêu giáo dục mầm non là: “ Hình thành ở trẻ những cơ sở đầu tiên của nhân cách con người mới XHCN Việt Nam: Khỏe mạnh - Nhanh nhẹn, cơ thể phát triển hài hòa - cân đối Giàu lòng thương, biết quan tâm, nhường nhịn, giúp đỡ những người gần gũi (Bố mẹ, bạn bè, cô giáo), thật thà, lễ phép, hồn nhiên, yêu thích cái đẹp, biết gìn giữ cái đẹp và mong muốn tạo ra cái đẹp ở xung quanh Thông minh, ham hiểu biết, thích tìm tòi khám phá, có một số kỹ năng sơ đẳng (Quan sát, phân tích, tổng hợp, suy luận , ) Cần thiết để trẻ bước vào trường phổ thông, trẻ thích
đi học” [5]
Thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TƯ của Ban chấp hành trung ương khoá
XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo và các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, Chính phủ và của Bộ;
Thực hiện công văn số446/PGD&ĐT- GDMN về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2021-2022, bậc học mầm non, ngày 27 tháng 9 năm 2021 có đặt ra nhiệm vụ: Tăng cường các điều kiện để tiếp tục thực hiện chuyên đề "Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm" Chính vì thế mà việc chỉ đạo tiếp tục phát huy xây dựng và sử dụng hiệu quả môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non là rất cần thiết, góp phần nâng cao chất lượng toàn diện trong công tác chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ
Vì bậc học Mầm non là bậc học đầu tiên, làm nền móng cho những bậc học tiếp theo của trẻ, nhiều nhà khoa học đã nói đến sự cần thiết và vai trò của trường mầm non trong việc phát triển giáo dục: Chuyển từ hoạt động giáo dục lấy giáo viên làm trung tâm sang hoạt động giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, đây
là xu hướng phát triển của nền giáo dục mà mỗi trường mầm non nên áp dụng
Trang 6Tổ chức hoạt động giáo dục lấy trẻlàm trung tâm, cho phép trẻ được hoạt động theo nhu cầu, theo hứng thú của bản thân, được trải nghiệm, giao tiếp chia sẻ, thích khám phá những điều mới lạ, trẻ không bị áp đặt theo ý muốn chủ quan của giáo viên, trẻ được lựa chọn và tham gia các hoạt động cùng cô, cùng bạn
bè, cho trẻ làm quen những gì trẻ thích Trẻ thực hiện các nhiệm vụ theo sự hiểu biết và khả năng sáng tạo của bản thân, trong các hình thức học theo cá nhân, theo nhóm Vì vậy cần xây dựng kế hoạch hướng vào trẻ, lấy trẻ làm trung tâm
là rất quan trọng, giáo viên phải là “thang đỡ”, “điểm tựa” của trẻ, là người tổ chức xây dựng tốt môi trường chăm sóc giáo dục trẻ theo hướng tích cực, để trẻ hoạt động tạo cơ hội, tình huống, những thách thức mới, tạo cảm giác tin tưởng
và trợ giúp trẻ trong việc học của trẻ, cô và trẻ cùng học, cùng chơi, cùng khám phá, cùng chia sẻ và cùng nhau đưa ra kết luận [6]
Phương pháp giáo dục chăm sóc trẻ mẫu giáo: Trong quá trình trẻ học giáo viên cần quán triệt phương châm “Học bằng chơi - chơi mà học” ở lứa tuổi mẫu giáo Để học bằng chơi đạt hiệu quả tốt nhất, trẻ cần có sự hỗ trợ của cô, cô là người tìm ra các phương pháp hay, mở rộng những gì trẻ đang hứng thú và đang thực hiện vì vậy giáo viên có thể hỗ trợ trẻ bằng các cách: Cô đặt các câu hỏi mang tính tư duy, trò chuyện và giao tiếp với trẻ, chỉ dẫn trẻ, đưa ra các câu gợi
ý, khuyến khích động viên trẻ, chơi cùng trẻ, củng cố kiến thức và các kỹ năng khác nhằm tìm ra các phương pháp hay, ý nghĩa để trẻ được học tập vui chơi
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
- Đội ngũnhà giáo nhiệt tình, tâm huyết , yêu nghề mến trẻ luôn được tạo được niềm tin uy tín với phụ huynh và lãnh đạo các cấp
- Công tác phối kết hợp với phụ huynh thường xuyên gắn bó, phụ huynh quan tâm đến trẻ
- Trẻ ngoan ngoãn, tự tin và có kỹ năng tự phục vụ cao
là quá lớn
Đối với Đội ngũ nhà giáo cũng còn nhiều bất cập chưa phát triển đồng đều Một số đội ngũtrẻ cập nhập kịp thời kiến thức mới nhưng kinh nghiệm tổ chức các hoạt động chưa thu hút được học sinh, chưa định hướng để trẻ làm chủ được khi tham gia các hoạt động Đối với đội ngũ có tuổi cao, một số cô kinh nghiệm
Trang 7thì có mà cập nhập kiến thức mới còn hạn chế, phương pháp giảng dạy chưa đổi mới chưa linh hoạt sáng tạo còn dập khuôn máy móc
Môi trường tổ chức các hoạt động học tập trải nghiệm của trẻ chưa phát huy tốt không gian, địa điểm, chưa làm mới được môi trường theo chuyên đề chủ đề, chủ điểm
Một số phụ huynh do bận nhiều công việc, chưa giành được thời gian để chơi với con nên thường để trẻ tiếp cận nhiều với máy tính, điện thoại, trò chơi điện tử dẫn đến trẻ thụ động, thích ngồi một chỗ, ngại vận động nên việc giáo dục trẻ gặp không ít khó khăn
2.2.3 Kết quả khảo sát thực trạng ban đầu
Bảng khảo sát trẻ tháng 9/2021
số gv
Mức độ Đạt Chưa đạt
Số lượng %
Số lượng %
1 Về phía giáo viên Cô
1.1
Đổi mới cách tổ chức các hoạt động giáo dục và đánh giá sự phát triển của trẻ theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
1.2
Sáng tạo trong việc thiết lập môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm phù hợp với chủ đề
36
1.3
Tổ chức hướng dẫn trẻ khai thác và sử dụng môi trường giáo dục có hiệu quả
2.2
Trẻ tích cực, hứng thú tham gia vào hoạt động môi trường bên ngoài lớp học
Trang 82.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
*Bồi dưỡng và nâng cao năng lực đội ngũ nhà giáo
* Chỉ đạo xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm nhằm tích cực hóa hoạt động của trẻ thông qua việc “Học bằng chơi - chơi mà học”
*Chỉ đạo giáo viên luôn tạo cơ hội để trẻ thể hiện khả năng của bản thân qua thực hành trải nghiệm “Học bằng chơi - chơi mà học”
* Phát huy tính tích cực của trẻ “Học bằng chơi- chơi mà học” qua các hoạt động trong ngày
* Thực hiện tốt công tác phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việctổ chức các hoạt động theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
* Không ngừng bổ sung cơ sở vật chất trang bị về tài liệu, thiết bị đồ dùng, đồ chơi
2.3.1.Giải pháp 1:Bồi dưỡng và nâng cao năng lực đội ngũ nhà giáo
Muốn nâng cao chất lượng giáo dục thì trước hết phải nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên giỏi về chuyên môn, vững vàng về nghiệp vụ, có phẩm chất đạo đức tốt, có kỹ năng nghiệp vụ sư phạm, nhiệt tình yêu nghề mến trẻ gần gũi trẻ Biết ứng dụng công nghệ thông tin và khai thác những thông tin trên mạng nhằm áp dụng vào các hoạt động thiết thực một cách hợp lý và mang tính giáo dục cao Biết phối hợp chặt chẽ với cha mẹ trẻ để nuôi dưỡng chăm sóc giáo dục trẻ Tăng cường tổ chức các hoạt động cho trẻ theo hướng lấy trẻ làm trung tâm
Chỉ đạo giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng máy tính phần
mềm giáo án điện tử trong tổ chức các hoạt động giáo dục lấy trẻ làm trungtâm:
Đổi mới phương pháp tổ chức hoạt động giáo dục lấy trẻ làm trung tâm đòi hỏi người giáo viên phải tích cực tìm tòi, học hỏi, luôn sáng tạo, nhằm tạo cơ hội tốt cho trẻ tham gia vào các hoạt động, giúp trẻ phát triển toàn diện về thể lực và trí tuệ Vì vậy tôi chỉ đạo giáo viên phải biết sử dụng phần mềm giáo án điện tử, trẻ
được hoạt động và sử dụng máy tính
Ví dụ:Cho trẻ học thơ “Giữa vòng gió thơm” Nếu chỉ nghe cô đọc thơ thì
tiết học sẽ trở nên đơn điệu, trẻ sẽ nhàm chán Nhưng giáo viên ứng dụng phần mềm, sáng tạo ra những hình ảnh về các con vật, cô vừa cho trẻ đọc thơ kèm hình ảnh và chữ trẻ sẽ rất thích, trẻ tập trung hơn vào hoạt động, giờ học đạt kết quả tốt Từ đó giáo dục trẻ biết thể hiện tình cảm của mình với bà và những
Trang 9Ứng dụng công nghệ trong tổ chức hoạt động
Triển khai kế hoạch chuyên đề lấy trẻ làm trung tâm đã được Hiệu trưởng nhà trường phê duyệt đến đội ngũ nhà giáo nhằm phát huy trí tuệ của đội ngũ nhà giáo để cùng chung chí hướng xây dựng đạt mục tiêu kế hoạch đề ra
Đặc biệt chú ý đến thao giảng dự giờ, tổ chức cho giáo viên được dự giờ dạy mẫu của những giáo viên đạt thành tích giáo viên dạy giỏi cấp Huyện, cấp Tỉnh Định hướng cho giáo viên xây dựng kế hoạch cụ thể, hàng tuần, hàng tháng phù hợp với điều kiện của lớp và sự phát triển của trẻ
Quan tâm đến việc hồ sơ giáo án giúp giáo viên xác định đúng mục đích yêu cầu bài dạy, khai thác nội dung bài dạy phù hợp với độ tuổi, với chủ đề,chủ điểm, đổi mới phương pháp giảng dạy nâng cao chất lượng chuyên môn theo hướng hoạt động tích cực giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
Tham gia sinh hoạt theo định kỳ với tổ chuyên môn,đánh giá việc thực hiện chủ đề đồng thời khơi dậy ý tưởng sáng của giáo viên có năng lực chuyên môn trong chủ đề tiếp theo để từ đó nhân rộng điểm mới đến toàn thể các đồng chí giáo viên trong nhà trường
Tăng cường công tác kiểm tra đánh giá, rút kinh nghiệm trong việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ, điều chỉnh kịp thời bổ sung thiếu sót lệch lạc trong chuyên môn.Công tác kiểm tra, đánh giá là một hoạt động không thể thiếu trong quá trình tổ chức thực hiện các hoạt động chăm sóc giáo dục trong nhà trường Đây
là một Giải pháp giúp tôi và ban giám hiệu nắm bắt được thực trạng chất lượng dạy và học, để từ đó đưa ra các giải pháp khắc phục những yếu kém, tìm ra những hạn chế còn tồn tại và có kế hoạch chỉ đạo tiếp theo nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn trong nhà trường Để công tác này thực sự có hiệu quả, tôi đã
áp dụng những giải pháp sau:
Trang 10Phân công trách nhiệm, nhiệm vụ cụ thể cho tổ trưởng, tổ phó dưới sự giám sát của ban giám hiệu nhà trường
Bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ giáo viên cốt cán, hướng dẫn kiểm tra theo quy định của nhà trường và của ngành
Đánh giá xếp loại giáo viên theo tiêu chí hàng tháng, học kỳ, theo thông tư
26 chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non
Ví dụ: Ban giám hiệu chúng tôi sử dụng nhiều hình thức khác nhau để
đánh giá giáo viên tại những thời điểm khác nhau: Kiểm tra nhận thức xã hội và chuyên môn bằng phiếu trắc nghiệm, quan sát quá trình tổ chức một hoạt động, đàm thoại để biết ý tưởng xây dựng kế hoạch, môi trường học tập cho trẻ, dự giờ không báo trước Ngoài cán bộ quản lý làm nhiệm vụ kiểm tra, cần lấy nguồn thông tin đánh giá từ đồng nghiệp, từ các bậc phụ huynh và tự đánh giá của giáo viên
Sau mỗi lần kiểm tra đánh giá đều thông báo kết quả cho giáo viên và cho giáo viên biết họ có năng lực và có thể làm rất tốt các lĩnh vực đồng thời khuyến khích động viên họ cố gắng vì tập thể
2.3.2.Giải pháp 2: Chỉ đạo xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm nhằm tích cực hóa hoạt động của trẻ thông qua việc “Học bằng chơi - chơi
mà học”
“Học bằng chơi - chơi mà học” là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng tới sự phát triển của trẻ, góp phần quyết định đến sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ Vì vậy môi trường bên trong và môi trường bên ngoài lớp học đều rất quan trọng đối với việc dạy của giáo viên và việc học của trẻ, trẻ tham gia vào các hoạt động và các loại trò chơi khác nhau phù hợp với từng độ tuổi, trẻ cần có nhiều cơ hội để chơi và học cả bên trong và bên ngoài lớp học, tạo điều kiện cho trẻ chủ động trải nghiệm, phát huy tối đa những tiềm năng sẵn có của bản thân
Vì vậy tôi đã tham mưu với hiệu trưởng sau đó chỉ đạo giáo viên như sau:
* Môi trường cho trẻ hoạt động trong lớp
Môi trường trong lớp đối với trẻ được tổ chức sao cho đáp ứng nhu cầu hứng thú chơi của trẻ tạo điều kiện cho trẻ “Học bằng chơi, chơi mà học” đối với trẻ chơi và học đi liền với nhau Vì vậy tôi chỉ đạo giáo viên bố trí không gian phù hợp với diện tích phòng học, tận dụng nguồn ánh sáng tự nhiên, các góc hoạt động trong lớp hợp lý, thẩm mỹ, thân thiện, sắp xếp lớp học gần gũi, quen thuộc với cuộc sống hàng ngày của trẻ lớp mình, tạo cho trẻ một môi trường vui chơi lành mạnh
Ví dụ: Góc học tập: Tất cả những họa tiết trang trí trên tường, tôi chỉ đạo
giáo viên thiết kế theo hướng mở để trẻ có thể tháo ra lắp vào dễ dàng Để tạo cây chữ cái, giáo viên sử dụng những nguyên vật liệu như: Vỏ ngao, đá sỏi trang trí thân cây, lá và quả cắt từ những mảnh vải dạ vụn Lá cây và hoa được dính bằng giấy nhám để trẻ có thể tháo ra, dính vào dễ dàng theo ý thích của trẻ Khi thiết kế con sâu chữ số giáo viên làm những hình tròn dời có gắn thẻ số, khi thực hiện yêu cầu của cô trẻ sẽ lựa chọn và gắn lên hình con sâu
Trang 11Giáo viên sắp xếp những khu vực hoạt động góc có mối liên hệ với nhau,
bố trí sắp xếp các góc chơi phù hợp với chủ đề và lứa tuổi, ở các góc chơi tôi chỉ đạo giáo viên đặt biển chỉ dẫn cho từng góc để giúp trẻ phân biệt các góc với nhau và nội quy của từng góc chơi, trong quá trình chơi dưới sự hướng dẫn của giáo viên, trẻ muốn khẳng định mình bằng cách tập làm những công việc của người lớn Chính vì thế giáo viên phải bố trí, sắp xếp góc chơi đa dạng, phong phú về chủ đề chơi, qua đó đáp ứng được tính tò mò ham hiểu biết của trẻ
Giáo viên cung cấp cho trẻ những nguyên vật liệu, đồ dùng đồ chơi phải đa dạng, linh hoạt theo hướng mở, khuyến khích trẻ hoạt động với các nguyên vật liệu, đồ dùng, đồ chơi đó nhằm giúp trẻ phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo, kích thích sự phát triển của trẻ trong học tập và trẻ cảm thấy yêu thích môi trường trải nghiệm của mình như Mỗi ngày đến trường là một niềm vui
Ngoài ra tôi chỉ đạo giáo viên lựa chọn các đồ dùng như tranh ảnh, trang phục mang màu sắc văn hóa địa phương và các dân tộc, nhằm giúp trẻ được khám phá, tìm hiểu về văn hóa địa phương Do vậy môi trường vật chất cho trẻ hoạt động bên trong lớp học cùng với chuẩn bị đồ chơi, vật liệu, đáp ứng nhu cầu, hứng thú chơi của trẻ là việc đầu tiên giáo viên cần quan tâm khi muốn trẻ chơi một cách tích cực, sáng tạo và hiệu quả
* Môi trường cho trẻ hoạt động bên ngoài lớp học
Môi trường bên ngoài lớp học là yếu tố góp phần tích cực trong các hoạt động nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục toàn diện cho trẻ Để có một môi trường thân thiện, gần gũi với trẻ thì việc trang trí, tạo môi trường là vô cùng quan trọng, vì vậy tôi chỉ đạo giáo viên tận dụng thời gian ngoài giờ để trang trí tạo môi trường bên ngoài thật ngộ nghĩnh với mục đích đem lại một môi trường
học tập đẹp nhất, hấp dẫn giúp trẻ hứng thú khi đến trường
Ví dụ: Với sự nhiệt huyết và khả năng sáng tạo của giáo viên, tôi chỉ đạo
giáo viên tìm tòi học hỏi, sưu tầm và tận dụng tối đa các loại nguyên vật liệu phế thải như: Lốp xe cũ, sơn màu, sỏi đá.…, thiết kế và trang trí được nhiều góc chơi, sân chơi, với những hình ảnh ngộ nghĩnh, dễ thương, phù hợp với tâm sinh
lý của độ tuổi, phù hợp với từng khu vực chơi, thu hút được sự hứng thú của trẻ trong quá trình vui chơi và học tập
Giáo viên tạo môi trường thu hút trẻ khi vui chơi hoạt động ngoài trời
Trang 12Chơi ngoài trời tạo cho trẻ nhiều cơ hội vận động toàn thân, phát triển các
kĩ năng vận động thô như chạy, nhảy, …qua đó rất tốt cho sức khỏe và việc học hỏi vui chơi của trẻ Nhận thấy rõ tầm quan trọng đó tôi cùng ban giám hiệu nhà trường đã xây dựng và bố trí các khu vực hợp lý, phù hợp cho trẻ hoạt động vui chơi, tôi nghiên cứu, tìm hiểu chỉ đạo giáo viên sắp xếp các khu vực như: “Khu phát triển vận động” có cột bóng rổ, thang leo cho trẻ chơi, luyện tập, khu vực
đồ chơi ngoài trời có cầu trượt, đu quay, xích đu , có khu vực cho trẻ chồng rau, chăm sóc rau Ngoài ra ngoài trời còn có “Bé yêuthiên nhiên” để trẻ có thể được chơi, được tìm tòi khám phá và trải nghiệm trong giờ hoạt động ngoài trời
và các hoạt động khác
Ví dụ: Bằng những nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương như: Kè, tre, rơm,
chai nhựa…, một khu chợ quê đã được tái tạo ngay trên sân trường mầm non Phú Nhuận, ở đây trẻ được tái tạo lại một phần nhỏ thói quen sinh hoạt trong cuộc sống của người lớn mà chỉ có thông qua hoạt động vui chơi mới thỏa mãn được nhu cầu của trẻ Khu chợ quê bằng các đồ dùng, đồ chơi tự tạo giáo viên
đã cùng trẻ tạo nên những gian trưng bày các mặt hàng đầy màu sắc, trẻ tha hồ nhập vai thể hiện qua việc mua bán trao đổi Tận dụng các gốc cây tôi chỉ đạo giáo viên tạo ta các góc bán hàng nhỏ để trẻ hoạt động Thông qua góc chơi này, trẻ được tìm hiểu và khám phá môi trường xã hội xung quanh mình
Khu“chợ quê”cho trẻ trải nghiệm
2.3.3.Giải pháp 3:Chỉ đạo giáo viên luôn tạo cơ hội để trẻ thể hiện khả
năng của bản thân qua thực hành trải nghiệm “Học bằng chơi - chơi mà học”
Tuổi thơ của trẻ là nơi bắt đầu của những câu hỏi, tò mò và háo hức về thế giới xung quanh, đó cũng là thời gian phù hợp để trẻ có thể hoà mình vào các hoạt động thông qua trải nghiệm trực quan, sinh động “Học bằng chơi- chơi mà học” Vì thế hoạt động trải nghiệm là một cách học thông qua thực hành, dựa trên những