Bài tập nhóm môn tâm lý học đại cương hiểu biết về sức khoẻ tinh thần và các biện pháp nâng cao sức khoẻ tinh thần trong cuộc sống

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI NGỮ BỘ MÔN TÂM LÝ GIÁO DỤC HỌC BÀI TẬP NHÓM CUỐI KỲ MÔN TÂM LÝ HỌC ĐẠI CƯƠNG Hiểu biết về sức khoẻ tinh thần và các biện pháp nâng cao sức khoẻ tinh thần t[.]

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI NGỮ

BỘ MÔN TÂM LÝ- GIÁO DỤC HỌC

BÀI TẬP NHÓM CUỐI KỲ MÔN TÂM LÝ HỌC ĐẠI CƯƠNG

Hiểu biết về sức khoẻ tinh thần và các biện pháp nâng cao

sức khoẻ tinh thần trong cuộc sống

Thành viên: 1 Nguyễn Lê Hà An

2 Nguyễn Thị Sáu An

3 Bùi Thị Vân Anh

4 Nguyễn Mai Anh

5 Nguyễn Đức Anh

6 Nguyễn Thị Lan Anh

7 Trần Đạt Đức

8 Nguyễn Thị Dung

Hà Nội, tháng 4 năm 2023

MỤC LỤC

A LỜI CẢM ƠN 3

B MỞ ĐẦU 4

C NỘI DUNG LÝ THUYẾT 5

1 Sức khỏe tinh thần là gì? 5

2 Ý nghĩa và tầm quan trọng của sức khoẻ tinh thần 5

2.1 Biểu hiện của người có sức khỏe tinh thần tốt 5

2.2 Thế nào là trạng thái khỏe mạnh tinh thần? 6

2.3 Thế nào là tình trạng tinh thần bất ốn? 6

2.4 Ý nghĩa và tầm quan trọng của sức khỏe tinh thần trong cuộc sống 7

3 Những căn bệnh thường gặp về sức khỏe tinh thần 8

4 Một số biện pháp nâng cao sức khoẻ tinh thần trong cuộc sống 9

4.1 Rèn luyện cơ thể 9

4.2 Xây dựng chế độ ăn uống tốt 10

4.3 Nâng cao chất lượng giấc ngủ 10

4.4 Cho phép bản thân được nghỉ ngơi, thư giãn 11

4.5 Học cách mỉm cười 11

4.6 Nói những điều tích cực với bản thân 11

4.7 Tạo dựng các mối quan hệ lành mạnh 12

5 Các tình huống 12

D KẾT LUẬN 15

E TÀI LIỆU THAM KHẢO 16

A LỜI CẢM ƠN

Nhóm chúng em gửi lời cảm ơn chân thành tới TS Tạ Nhật Ánh đã

mang đến cho chúng em những kiến thức bổ ích mà chúng em có thể áp dụng luôn trong cuộc sống cũng như công việc của mình

Tuy đã có nhiều cố gắng nhưng do kiến thức và thời gian nghiên cứu có hạn nên bài tiểu luận của chúng em không tránh khỏi những sai sót Do đó, một lần nữa chúng em rất mong nhận được sự đóng góp của cô

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

B MỞ ĐẦU

Không phải tự nhiên mà người xưa có câu: “Thân tâm thường lạc” Cuộc sống được coi là trọn vẹn chỉ khi chúng ta có một một tâm trí an lành bên trong một cơ thể khỏe mạnh Thế nhưng, hầu hết mọi người luôn có thái độ sống hờ hững với sức khỏe tinh thần của mình mình Bạn có biết, sức khỏe tinh thần chính là “gót chân Asin” có thể khiến bạn gục ngã bất cứ lúc nào? Trong xã hội hiện đại ngày nay bất cứ ai cũng

có thể gặp phải vấn đề về tinh thần bất kể độ tuổi hay giới tính

Bài luận của nhóm chúng em xin trình bày hiểu biết về sức khỏe tinh thần và các biện pháp nâng cao sức khoẻ tinh thần trong cuộc sống

C NỘI DUNG LÝ THUYẾT

1 Sức khỏe tinh thần là gì?

Theo tổ chức y tế thế giới WHO định nghĩa thì: “Sức khỏe tinh thần là một trạng thái khỏe mạnh mà trong đó, mỗi cá nhân nhận biết được khả năng của bản thân, có thể ứng phó với sự căng thẳng thông thường, làm việc hiệu quả và có sự đóng góp cho cộng đồng”.

Sức khỏe tinh thần không chỉ là trạng thái không có rối loạn tinh thần mà còn bao gồm khả nang suy nghĩ, học hỏi, thấu cảm người khác

Sức khỏe tinh thần đóng vai trò then chốt trong sức khỏe toàn diện của con người Sức khỏe tinh thần không ổn định tác động đến khả năng đưa ra quyết định, khả năng nắm bắt cơ hội và khả năng làm tốt trách nhiệm của cá nhân đối với gia đình và các quan hệ xã hội khác (bạn bè, nơi làm việc và cộng đồng)

Một người có sức khỏe tinh thần tốt chắc chắn sẽ luôn nhìn thấy những khía cạnh tích cực trong mọi vấn đề Cuộc sống nhờ vậy sẽ bình lặng hơn và dù có gặp khó khăn hay trắc trở cũng có thể mạnh mẽ đối diện và vượt qua Nếu có một tinh thần khỏe mạnh, bạn chắc chắn là một người chào ngày mới bằng những nụ cười tươi, ăn ngon miệng, ngủ yên giấc, sống chan hòa với mọi người và luôn tự tin với chính bản thân mình

Ngược lại, nếu một người có sức khỏe tinh thần bất ổn, họ chắc chắn đang phải đối diện với thật nhiều điều tồi tệ và tiêu cực Thậm chí, tình trạng này còn gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe thể chất, khả năng xử lý công việc và các mối quan hệ xung quanh

2 Ý nghĩa và tầm quan trọng của sức khoẻ tinh thần

2.1 Biểu hiện của người có sức khỏe tinh thần tốt

Một người có được sức khỏe tinh thần tốt sẽ luôn nhìn nhận cuộc sống theo chiều hướng tích cực và lạc quan Đồng thời, nó còn hỗ trợ và thúc đẩy sự phát triển của sức khỏe thể chất, giúp cho con người dễ dàng vượt qua được những khó khăn, trắc trở Vậy làm sao để biết được bạn có đang sở hữu một sức khỏe tinh thần tốt?

Bạn hãy thử trả lời các câu hỏi sau đây để biết được mình có thực sự đang chăm sóc tốt cho sức khỏe tinh thần hay không:

 Khi ngắm nhìn bản thân trước gương, bạn luôn có cảm giác tự tin và hài lòng với chính mình?

 Bạn có cảm thấy vui sướng, hạnh phúc, phấn khích mỗi khi thức dậy và chào đón ngày mới không?

 Khi trò chuyện và giao tiếp với mọi người xung quanh, bạn có cảm thấy vui vẻ, thoải mái và nở nụ cười không?

 Bạn có thể suy nghĩ theo chiều hướng tích cực khi có bất kì thách thức, cản trở nào xảy ra hay không?

 Giấc ngủ và chế độ ăn uống của bạn có được đảm bảo không?

 Đôi khi bạn cũng cảm thấy buồn phiền nhưng điều đó không kéo dài quá 1 ngày?

Nếu như câu trả lời của bạn hầu hết là CÓ thì có lẽ rằng bạn đang có được một

sức khỏe tinh thần tốt và ổn định Bạn sẽ cảm thấy luôn vui vẻ, an yên và dễ dàng đưa

ra những hướng giải quyết tích cực cho một vấn đề nào đó xảy ra xoay quanh cuộc sống Đồng thời bạn cũng là một người yêu đời, ít muộn phiền và luôn tự tin về chính mình

2.2 Thế nào là trạng thái khỏe mạnh tinh thần?

Sức khỏe tinh thần tốt không chỉ là không có bệnh về tâm thần, mà còn là trạng thái khỏe mạnh về mặt tâm trí

Chúng được mô tả bởi 5 khía cạnh sau:

- Khả năng tận hưởng cuộc sống

- Khả năng phục hồi

- Khả năng cân bằng

- Khả năng phát triển cá nhân

- Sự linh hoạt

Theo quan niệm của WHO (2001) và Alicia Nortijie (2021) cùng cho rằng trạng thái khỏe mạnh tinh thần ( Mental Wellbeing) :”Là trạng thái sức khỏe tinh thần tốt, sự hài lòng trong cuộc sống, trạng thái làm việc hiệu quả và đối mặt tốt với các áp lực trong cuộc sống

2.3 Thế nào là tình trạng tinh thần bất ốn?

Nếu tình trạng sức khỏe tinh thần không được đảm bảo sẽ khiến bạn gặp nhiều trở ngại trong cuộc sống và gây nên nhiều suy nghĩ, cảm xúc tiêu cực Bên cạnh đó, sự bất ổn về mặt tâm lý còn gây nên nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng đối với sức khỏe thể chất Đồng thời, khiến cho bạn bị suy giảm khả năng giải quyết và xử lý các công việc hàng ngày, làm cản trở các mối quan hệ xã hội

Để xác định xem sức khỏe tinh thần của bạn có đang trong trạng thái bất ổn, bạn hãy thử trả lời các câu hỏi sau đây:

 Bạn thường xuyên cảm thấy căng thẳng do các áp lực trong công việc, cuộc sống hàng ngày

 Bạn không muốn bước xuống giường vào mỗi sáng khi tỉnh giấc

 Bạn dễ dàng cảm thấy tức giận, buồn bã, tổn thương

 Bạn có xu hướng muốn ở một mình hoặc lựa chọn các công việc có tính đơn độc

 Bạn luôn cảm thấy cơ thể mệt mỏi, thiếu năng lượng cho dù không có bất

kỳ vấn đề bệnh lý nào

Theo nhận định của các chuyên gia thì khi tình trạng sức khỏe tinh thần không được đảm bảo và kéo dài trong một thời gian dài sẽ làm gia tăng nguy cơ mắc phải các vấn đề rối loạn tinh thần hoặc còn gọi là bệnh tâm lý Trong thực tế không có bất kì một chuẩn mực cụ thể nào có thể xác định được chính xác về tình trạng bình thường hay bất bình thường của tâm lý Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể theo dõi các hành vi, suy nghĩ của bản thân trong một khoảng thời gian để có thể nhận ra các dấu hiệu bất

ổn về tinh thần

2.4 Ý nghĩa và tầm quan trọng của sức khỏe tinh thần trong cuộc sống

Nói về tầm quan trọng của sức khỏe tinh thần đối với đời sống hàng ngày của mỗi người thì đây được xem là chìa khóa giúp bạn sở hữu được một đời sống lành mạnh và hạnh phúc Thông thường mọi người hay đề cao và quan tâm đến sức khỏe thể chất Họ cho rằng những người có vóc dáng cao ráo, cơ bắp thì sẽ dễ thành công hơn trong cuộc sống Tuy nhiên, đều này không hoàn toàn đúng bởi để có được một sức khỏe toàn diện đòi hỏi bạn phải sở hữu được cả sức khỏe tinh thần và thể chất thật khỏe mạnh

Dù bạn có một sức khỏe thể chất tốt, thể lực tràn đầy nhưng lại không linh hoạt trong việc giải quyết và sắp xếp các công việc, tình huống hàng ngày thì cũng rất khó đạt được thành công Mặt khác, sức khỏe tinh thần và sức khỏe thể chất lại có mối liên

hệ mật thiết với nhau, chúng tác động qua lại lẫn nhau và ảnh hưởng đến nhau

Theo chia sẻ từ các chuyên gia tâm lý thì tình trạng sức khỏe tinh thần phản ánh tốt về khả năng xử lý tình huống, linh hoạt trong hầu hết các vấn đề Cho dù bạn không có được một sức khỏe thể chất ổn định nhưng nếu sở hữu được sự nhạy bén thì vẫn đủ khả năng để xử lý và giải quyết các vấn đề trong cuộc sống Cũng vì thế mà sức khỏe tinh thần luôn được đề cao và xem là yếu tố chủ chốt quyết định đến chất lượng cuộc sống của con người

Theo nhận định từ WHO thì sức khỏe tinh thần có sự liên quan đến trạng thái tự tin, vui vẻ, hạnh phúc, sự hài lòng,…Sở hữu một hệ tư tưởng tích cực sẽ giúp bạn hình thành được các quan hệ tích cực, đồng thời giúp bạn phát huy tốt các tiềm năng và cải thiện khả năng đương đầu, xử lý tốt với những khó khăn, thách thức trong cuộc sống Cuộc sống chắc chắn sẽ trở nên dễ dàng và tốt đẹp hơn nếu bạn biết cách chăm sóc tốt cho sức khỏe tinh thần Tuy nhiên, hầu hết mọi người lại không quá chú trọng đến sức khỏe tinh thần, họ thường đề cao đến sức khỏe thể chất Vấn đề này không chỉ xuất hiện ở mỗi cá nhân mà ngay cả các đơn bị, cơ quan, gia đình cũng mắc phải Đặc biệt, khi một người gặp phải các trục trặc về mặt tâm lý họ lại có xu hướng che giấu, tự chịu đựng và xử lý theo chiều hướng cực đoan, tiêu cực Điều này tiềm ẩn rất nhiều hậu quả nghiêm trọng làm ảnh hưởng đến các nhân và toàn xã hội Tuy vậy, tinh thần và thể chất luôn phải tồn tại song song và bổ trợ cho nhau mới giúp cho cuộc sống trở nên hạnh phúc và vui vẻ

3 Những căn bệnh thường gặp về sức khỏe tinh thần

Theo nhận định từ các chuyên gia tâm lý thì các vấn đề về sức khỏe tinh thần còn được gọi là rối loạn tinh thần Theo số liệu thống kê từ các tài liệu khoa học nhận thấy có khoảng hơn 300 chứng rối loạn tinh thần với các triệu chứng, nguyên nhân và cách chữa trị khác nhau Một vài bệnh rối loạn tinh thần thường gặp như:

Rối loạn trầm cảm: Bất kì ai trong chúng ta đều có nguy cơ bị mắc bệnh trầm

cảm, kể cả trẻ em lẫn người già cao tuổi Các chuyên gia cho biết rằng có đến gần 80% các trường hợp bị trầm cảm trên toàn thế giới, mức độ biểu hiện sẽ khác nhau Không chỉ đơn thuần là cảm giác buồn chán, tuyệt vọng mà chứng trầm cảm còn có thể gia tăng nguy cơ tự sát ở người bệnh, đặc biệt là giới trẻ

Rối loạn lo âu: Đặc trưng nổi bậc của tình trạng rối loạn lo âu đó chính là cảm

giác bất an, lo lắng quá mức Người bệnh liên tục suy nghĩ về những tình huống tiêu cực, thường xuyên rơi vào trạng thái mất ngủ, chán ăn, rối loạn tiêu hóa, căng cơ,… Rối loạn lưỡng cực: Những người mắc phải chứng rối loạn tâm thần này sẽ thường xuyên thay đổi cảm xúc một cách bất thường, không dự đoán trước

Rối loạn ám ảnh cưỡng chế: Chứng bệnh này hay còn được gọi tác là OCD –

obsessive-compulsive disorder Người bệnh sẽ bị ám ảnh thái quá về sự sạch sẽ, có có

xu hướng làm mọi thứ một cách chỉnh chu, kỹ càng Một số trường hợp khác cảm thấy

ám ảnh về những con số, họ liên tục dằn vặt về các mối quan hệ, kỳ vọng rất lớn về sự đảm bảo,…

Rối loạn lo âu xã hội: Chứng bệnh này còn được nhiều người gọi là chứng sợ xã

hội với xu hướng sợ hãi đám đông và e ngại về việc giao tiếp với mọi người

Rối loạn căng thẳng sau chấn thương: Hay còn có tên tiếng anh là

post-traumatic stress disorder – PTSD có thể khởi phát sau các tổn thương tâm lý nghiêm trọng hoặc những tác động tiêu cực từ tai nạn

Tâm thần phân liệt: Chứng bệnh tâm thần này được biểu hiện bởi các dấu hiệu

ảo tưởng về mặt cảm xúc và những hành vi bạo lực Đây là một chứng bệnh nghiêm trọng và cần phải được phát hiện sớm để kịp thời ngăn chặn các hệ lụy nguy hiểm có thể xảy ra

Khi nhận thấy bản thân xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo về những bệnh sức khỏe tinh thần, bạn cần phải biết cách đối mặt và cố gắng vượt qua giai đoạn khó khăn này thay vì cứ mãi trốn tránh Trong thực tế có rất nhiều các chứng rối loạn tinh thần khác nhau, nhưng nếu tình trạng bệnh chuyển biến phức tạp và biểu hiện ở mức độ nặng sẽ được gọi là bệnh rối loạn thần kinh, tâm thần

Hiện nay, tỉ lệ người mắc phải các chứng bệnh tinh thần đang ngày càng gia tăng đáng Mặt khác, các dấu hiệu của bệnh ở giai đoạn đầu cũng rất khó phát hiện, bệnh thường phát triển âm thầm từ bên trong và khởi phát vào một thời điểm nào đó Điều này gây cản trở rất nhiều đối với quá trình chữa bệnh, thời gian hồi phục sức khỏe cũng sẽ kéo dài và cần nhiều sự quyết tâm, kiên trì của người bệnh

4 Một số biện pháp nâng cao sức khoẻ tinh thần trong cuộc sống

Sức khỏe tinh thần có ý nghĩa và tầm quan trọng rất lớn đối với cuộc sống của mỗi người Chính vì thế mỗi cá nhân cần phải có ý thức tốt trong việc chăm sóc và bảo

vệ sức khỏe của mình để chất lượng cuộc sống được nâng cao, giúp bạn dễ dàng vượt qua được những khó khăn, thử thách

Để cải thiện và chăm sóc tốt cho sức khỏe tinh thần không phải là một điều khó khăn Đôi khi chỉ cần bạn duy trì các thói quen sinh hoạt tốt, luôn cố gắng nhìn nhận mọi thứ theo chiều hướng tích cực và đối mặt với mọi chuyện với sự hài lòng nhất định cũng giúp bạn có được đời sống tinh thần khỏe mạnh

Dưới đây là một số biện pháp giúp nâng cao sức khỏe tinh thần:

4.1 Rèn luyện cơ thể

Thể chất và tinh thần luôn tồn tại một sợi dây gắn kết chặt chẽ và bền vững Chính vì thế, nếu muốn giúp tinh thần trở nên ổn định và tích cực hơn thì việc đầu tiên bạn cần làm đó chính là rèn luyện cơ thể Hãy duy trì một chế độ tập luyện thể dục thể

thao lành mạnh để giúp cơ thể được dẻo dai hơn, gia tăng sức đề kháng, cải thiện hoạt động của các cơ

Đồng thời, theo rất nhiều nghiên cứu khoa học nhận thấy rằng, khi cơ thể được vận động đúng cách sẽ kích thích sản sinh ra nhiều hormone endorphin Đây là một trong các chất dẫn truyền thần kinh có vai trò tạo cảm giác hạnh phúc, vui vẻ và ức chế phản ứng căng thẳng, mệt mỏi, lo âu Cũng chính nhờ thế mà sau những giờ tập luyện thể chất bạn sẽ thấy tâm trạng được cải thiện tốt hơn, ổn định tâm lý và loại bỏ tốt các suy nghĩ tiêu cực, bi quan

Tùy vào thể trạng và điều kiện của mỗi người mà bạn có thể thoải mái lựa chọn các bộ môn rèn luyện cơ thể phù hợp với chính mình Chỉ cần mỗi ngày dành ra khoảng 20 đến 30 phút đi bộ, tập yoga, ngồi thiền, đạp xe đạp, đánh cầu lông, bơi lội,

….cũng giúp bạn có được một thể chất và tinh thần tốt Tuy nhiên, bạn cũng cần đưa

ra mục tiêu và lên kế hoạch cụ thể cho bản thân để tránh việc tập luyện quá sức khiến

cơ thể không đủ khả năng đáp ứng tốt

4.2 Xây dựng chế độ ăn uống tốt

Chế độ ăn uống hàng ngày cũng là một trong các yếu tố góp phần quan trọng đối với việc chăm sóc sức khỏe tinh thần của bạn Chính vì thế bạn cần phải rèn luyện thói quen ăn uống điều độ, tăng cường bổ sung các thực phẩm dinh dưỡng, có lợi cho sức khỏe Thực đơn ăn uống hàng ngày cũng cần thay đổi linh hoạt, đa dạng các loại thịt,

cá, rau củ để cơ thể được hấp thu đầy đủ chất dinh dưỡng

Trong kết quả của một cuộc nghiên cứu gần đây nhận thấy rằng, một số chất dinh dưỡng có chứa trong thực phẩm ăn uống hàng ngày có tác dụng rất tốt đối với việc giải tỏa cảm xúc, giảm căng thẳng, mệt mỏi Do đó, nếu bạn cảm thấy tinh thần bị tụt dốc thì có thể cân nhắc đến việc thưởng cho mình một món ăn uống, chú ý bổ sung rau củ quả, trái cây, tinh bột, ngũ cốc để cảm thấy thư giãn và thoải mái hơn

4.3 Nâng cao chất lượng giấc ngủ

Giấc ngủ và sức khỏe tinh thần có mối liên hệ khá mật thiết với nhau Khi tinh thần không được đảm bảo sẽ khiến cho bạn dễ rơi vào trạng thái rối loạn giấc ngủ Ngược lại, nếu bạn thường xuyên bị mất ngủ, ngủ không đủ giấc cũng sẽ gây ảnh hưởng rất nhiều đến tinh thần

Do đó, cách tốt nhất để duy trì một trạng thái tâm lý ổn định và tích cực đó chính

là đảm bảo được chất lượng giấc ngủ hàng ngày Đối với người lớn thì mỗi ngày cần ngủ đủ từ 7 đến 8 tiếng, rèn luyện thói quen thức và ngủ cùng một khung giờ trong ngày Nếu cảm thấy khó ngủ, trằn trọc nhiều giờ không ngủ được thì bạn cũng có thể