TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐÔNG ĐÔ KHOA NGOẠI NGỮ BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP ĐỀ TÀI CÁCH PHÁT ÂM CHUẨN TRONG TIẾNG NHẬT Giảng viên hướng dẫn Lương Thị Thùy Dương Sinh viên thực hiện Nguyễn Thị Loan Lớp NBK24 2 H[.]
Trang 2MỤCLỤC
CHƯƠNG I:TỔNGQUANVỀĐỀ TÀINGHIÊNCỨU 4
1 Lí dochọnđềtài 4
2 Mụcđíchnghiêncứu 5
3 Đốitượngvàphạmvinghiêncứu 5
4 Phươngphápnghiêncứu 6
5 Ýnghĩakhoahọcvàthực tiễn 6
CHƯƠNG II:NỘIDUNGĐỀ TÀI 7
I Tầm quan trọng củaviệcphátâmđúng 7
II Giới thiệusơ lược vềcác âmtrong tiếngNhật 9
III Phátâmvàcách ghiromaji 10
1 Nguyên âm 10
2 Phụâm 11
3 Trườngâm 12
4 Phátâmcáctrọngâm 13
5 Phátâmcácâmđục 15
6 Phátâmtrợtừ 16
7 Cácâmghép 16
8 Cáchđọcâmdài–âmngắn 16
9 Cáchphátâmkhó1 số âmtrongtiếngnhất 17
10 Cáchđọcâmlặp (“tsunhỏ”) 19
11 Ảoâm 20
IV 4nguyêntắc phátâmtrong tiếngNhật 20
1 Nênchúý theo dõikhẩuhìnhmiệng 20
2 Nghe thậtnhiều 20
3 Thựchành nhiều 20
4 Chúý ngữđiệu trongtiếng Nhật 21
V Nhữnglỗisaithườnggặpkhiphátâmtrongtiếng Nhật 22
VI Cách khắcphục 24
CHƯƠNG III:KẾT LUẬN 28
Trang 3Quá trình thực hiện luận văn tốt nghiệp là giai đoạn quan trọng nhất trong quãng đờimỗisinh viên Luận văn tốt nghiệp là tiền đề nhằm trang bị cho chúng em những kỹnăngnghiêncứu,nhữngkiến thứcquýbáutrướckhilập nghiệp
Trước hết, chúng em xin chân thành cảm ơn quý Thầy, Cô khoa Ngôn ngữ Đặc biệtlàcác Thầy, Cô trong bộ môn Phương pháp nghiên cứu Khoa Học đã tận tình chỉ dạyvàtrang bị cho em những kiến thức cần thiết trong suốt thời gian ngồi trên ghế giảngđường,Làmnềntảngchoem cóthểhoànthànhđượcbàiluậnvăn này
Em xin trân trọng cảm ơn cô Lương Thị Thùy Dương đã tận tình giúp đỡ, địnhhướngcách tư duy và cách làm việc khoa học Đó là những góp ý hết sức quý báu khôngchỉtrong quá trình thực hiện luận văn này mà còn là hành trang tiếp bước cho em trongquátrìnhhọctập vàlậpnghiệpsaunày
Và cuối cùng, xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, bạn bè, tập thể lớpN B K 2 4 2 ,
n h ữ n g người luôn sẵn sàng sẻ chia và giúp đỡ trong học tập và cuộc sống Mong rằng,chúng tasẽmãimãi gắn bóvới nhau
Xinchúcnhữngđiềutốtđẹpnhấtsẽluônđồnghànhcùngmọingười
Trang 41 Lídochọnđề tài
Theo thống kê của Quỹ giao lưu quốc tế Nhật Bản (Japan Foundation) năm 2012
sốngười học tiếng Nhật ở Việt Nam đã đạt tới con số 46.762 người và đứng vị trí thứ 8trongsốcác nướccóđồngngườihọc tiếngNhật.Ngồira,tínhđếntháng10năm2012cókhoảng 940 công ty Nhật đầu tư vào Việt Nam (Nguồn: Hiệp hội xúc tiến thương mạiNhật Bản (JETRO)) Bên cạnh đó, hiện nay rất nhiều doanh nghiệp Nhật đang tìm kiếmcơ hội đầu tư vào Việt Nam Thế nên dựđoán trong thời gian sắp tới, con số này sẽ còntăngđáng kể
Để đáp ứng nhu cầu cung cấp nguồn nhân lực có khả năng sử dụng tiếng Nhật, chỉ riêngThành phố Hồ Chí Minh đã có khoảng gần 10 trường đại học có Khoa, Bộ môn tiếngNhật Bên cạnh đó, các hệ thống các trường chuyên giảng dạy tiếng Nhật, các trung tâmtiếng Nhật cũng ngày càng gia tăng Đáp ứng nhu cầu đào tạo của xã hội là việc rất cầnthiết Thế nhưng, chất lượng đào tạo vẫn cần phải đặt lên hàng đầu Rõ ràng thị trườngViệt Nam hiện nay rất cần nguồn nhân lực biết tiếng Nhật Đặc biệt là nguồn nhân lựcthực sự giỏi tiếng Nhật Các doanh nghiệp Nhật chỉ mới bắt đầu đầu tư vào Việt Namtrong vài năm trở lại đây và hiện nay đang gặp phải rào cản ngôn ngữ rất lớn
Vì thế cácdoanh nghiệp Nhật luôn mong mỏi tuyển dụng được những cá nhân sử dụng thành thạotiếng Nhật và am hiểu văn hóa Nhật Thế nhưng đây vẫn còn là một bài toán khó Ướctínhtrungbình,chỉriêngcáctrườngđạihọccóđàotạotiếngNhậthiệnnaythìhàngnămcó khoảng trên dưới 1000 sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành tiếng Nhật Số sinh viên tốtnghiệp ra trường làm việc tại nhiều ngành nghề khác nhau Trong số đó, có không ítngười làm trong lĩnh vực giảng dạy, biên phiên dịch Những công việc này đòi hỏi phảicó sự giao tiếp với người Nhật Tuy nhiên, đa số người Nhật hiện nay lên tiếng rằngnhữngngườibiếtvàcóthểsửdụngtiếngNhậtđểgiaotiếpphát âmkhákhó nghe.Trường
hợp,phảigiaotiếpbằngtiếngNhậttrongthờigiandàisẽkhiếnngườiNhậtcảmthấymệtmỏivìcứphảichămchúlắngnghe.TheonghiêncứucủaMatsudaMakiko
Trang 5(2012) thì trong số người học tiếng Nhật của Trung Quốc, Thái Lan, Hàn Quốc,
ViệtNamthìphátâmcủangườiViệtNamxếphạngthấpnhất.Điểmquatìnhhìnhgiảngdạychỉ riêng ở các trường đại học hiện nay thì rõ ràng thấy rằng các trường hầu như khôngchútrọng đếnviệcgiảngdạy phát
âmchosinhviên
Ở khu vực phía Nam, ngoại trừ trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
đưamôn Ngữ âm tiếng Nhật vào giảng dạy chính thức cho sinh viên thì các trường đại họckhác hầu như không có môn ngữ âm Điều này gây ảnh hưởng rất lớn đến chất lượngđàotạo sinh viên ngành tiếng Nhật Vì phát âm cũng là một tiêu chí quan trọng để đánh giátrình độ tiếng Nhật của mỗi sinh viên khi ra trường Trong khi các trường đại học ở HàNội đã đưa môn Ngữ âm học tiếngNhật vào giảng dạy từ rất lâu thì khái niệm giảng dạyngữ âm tiếng Nhật có vẻ vẫn còn khá xa lạ tại các trường đại học phía Nam điển hình làThành phố Hồ Chí Minh Lực lượng giảng viên tiếng Nhật hiện nay là những người cótrình độ chuyên môn tiếng Nhật rất cao Tuy nhiên, hầu như không có ai nghiên cứuchuyên ngành ngữ âm học Không chỉ riêng gì tiếng Nhật phát âm chuẩn bất kì ngoại ngữnàocũngkhiếnngườinghecảmthấy antâmvàgiảmthiểuáplực cho ngườinghe.Vìvậy,việcgiảngdạyngữâmtiếngNhậtlà hết sứcquantrọngvàsẽgópphầnnângcaochất lượng đào tạo sinh viên ngành Nhật tại Việt Nam Nắm bắt được tình hình phát âmtiếngNhậtcủa
sinhviênhiệnnaycũngnhưtìmhiểunhữngsuynghĩ, nhucầuvềhọcphátâm tiếng Nhật của sinh viên là rất quan trọng để tìm ra hướng khắc phụcp h á t â m c h o sinh viên trong tương lai Chính vì vậy em đã chọn chủ đề về:”Cách phát âm chuẩn trongtiếngNhật”
2 Mụcđíchnghiên cứu:
- Tìmhiểutìnhhình phátâmcủasinhviênnămthứ4khoaNgônngữNhậtBản
- Tìmhiểuvềnhữngkhókhăntronghọctậpmàsinhviênnămthứ4khoatiếngNhậttrườngĐạihọcĐôngĐôgặpphảitrongquátrìnhphátâmtiếngNhật
- ĐềxuấtmộtsốbiệnphápnhằmnângcaokhảnăngphátâmcũngnhưkĩnăngnóitiếngNhậtđốivớisinhviên
3 Đốitượngvàphạmvinghiêncứu:
Trang 6đềtàicũngđềxuấtmộtbiệnphápnângcaokhảnăng phátâmđểcóthểtựtingiaotiếp.
NhữngcánhâncóquantâmvàmuốnluyệntậpphátâmtiếngNhậtcóthểthamkhảođểápdụng chobảnthân mình
Trang 7I Tầmquantrọngcủaviệcphátâmđúng
Các nghiên cứu gần đây đã chỉ rõ rằng khi học bất cứ một ngoại ngữ nào, người học cũngmong muốn đạt đến được trình độ phát âm giống như người bản ngữ Tuy nhiên, để đạtđược trình độ phát âm gần vớingười bản ngữ không hề dễ dàng Đó là cả một quá trìnhluyện tập, phấn đấu từ lúc bắt đầu học và chịu ảnh hưởng của rất nhiều yếu tố Thôngthường, nếu không có cơ hội học tập và sinh sống tại nước bản địa trong một thời giannhất định thì khả năng phát âm một ngoại ngữ nào đó khó có thể đạt gần đến như ngườibản ngữ Hoặc dù sinh sống ở nước bản địa, nhưng khi người sử dụng ngoại ngữ hồn
tồnkhongýthứcvềphátâmcủamìnhcũngnhưkhơngýthứcviệc phảiluyệntậpphátâmthìdù sống ở nước bản địa rất lâu thì phát âm của họ chưa chắc đã giỏi lên được Có rấtnhiềungười kểcảgiáoviên,họcviênchorằng khihọcngoại ngữchỉcần ngườinghehiểu đượcnộidungmìnhđangnóithìviệc giaotiếpsẽ đượccoi là thànhcơng.Bởivìviệc sử dụng thành thạo một ngoại ngữ nào đó vốn dĩ đã là chuyện rất khó nên việc đòihỏi thêm khả năng phát âm sẽ làm giảm động lực của người học ngoại ngữ Tuy nhiên,nếu chỉ dừng lại ở việc hiểu thôi đôi khi sẽ mang lại những tổn thất, bất lợi cho người sửdụng ngoại ngữ Vì phát âm có vai trị rất quan trọng trong giao tiếp một ngoại ngữ nàođó Phát âm chuẩn một ngoại ngữ nào đó sẽ tạo cảm giác tin tưởng, an tâm, gần gũi chongười nghe Ngược lại phát âm không chuẩn một ngoại ngữ
có thể làm cho đối phươngcảm thấy bất an lo lắng Trong giao tiếp hằng ngày, có thể phát âm không ảnh hưởngnhiều đến việc giao tiếp Tuy nhiên, trong các cơng việc có sự giao tiếp với người bảnngữ và đòi hòi phải sử dụng ngoại ngữ thường xuyên, phát âm cóảnh hưởng rất lớn Việcphải lắng nghe một người nước ngồi nói tiếng bản địa khong chuẩn trong một thời giandài sẽ khiến người nghe cảm thấy áp lực, mệt mỏi Đặc biệt khi nội dung công việc cótính chất chuyên môn cao Trong những trường hợp này, phát âm không tốt sẽ làm
giảmhiệusuấttruyềnđạt,gâyramộtsốhiểulầmdẫnđếncôngviệc khôngđược tiếnhànhmột
Trang 8cách thuận lợi Ngoài ra, Kawano Toshiyuki (2009) cho rằng việc phát âm không tốt sẽdẫn đến các tình huống dưới đây.Phát âm không tốt khiến người nghe không hiểu dẫnđến việc giao tiếp không thành công Đây là cản trở lớn nhất trong giao tiếp do phát âmgây ra Mục đích của giao tiếp là để truyền đạt điều muốn nói cho người nghe hiểu Khingười nghe không hiểu người nói muốn nói gì thì giao tiếp hồn tồn thất bại.Phát âmkhông tốt khiến người nghe hiểu lầm dẫn đến việc giao tiếp không thành công Khi ngườinghe nghe một lần không hiểu thì sẽ phải hỏi lại vài lần Nếu sau khi hỏi vài lần mà vẫnkhông hiểu được thì bản thân người nghe hoặc người nói sẽ từ bỏ ý định hỏi nữa Và nhưthế thì giao tiếp cũng sẽ không thành công Người nói vì bị hỏi nhiều lần mà vẫn khôngtruyền đạt được ý muốn nói nên sẽ cảm thấy bất an và không muốn sử dụng ngoại ngữ đónữa Thậm chí có thể tránh tiếp xúc với ngườibản xứ Khi người sử dụng ngoại ngữ cảmthấy tự ti về trình độ ngoại ngữ của mình mà không tìm ra phương pháp cải thiện họ sẽphản ứng một cách tiêu cực hơn Và việc sử dụng ngoại ngữ sẽ là một gánh nặng rất lớnđốivớibảnthânhọ
Đâycũnglànguyênnhânrấtlớncảntrởgiaotiếpvớingườibảnngữ.Phát âm không tốt khiến người nghe cảm thấy mệt mỏi, không tập trung nghe hoặc khôngnắm bắt được hết sắc thái biểu đạt, ý đồ muốn nói dẫn đến việc hiểu lầm hoặc gây cảmgiác khó chịu Điều này cũng biểu hiện sự không thành công trong giao tiếp Trường hợpnày người nghe tạm hiểu được ý của người nói tuy nhiên người nói dung các cấu trúc ngữphápkhông phù hợp khiến người nghe có cảm giác bị ra lệnh hoặc không thoải mái lắm.Lâu dần sẽ tạo sự căng thẳng cho cả người nói và người nghe Phát âm không tốt sẽ thểhiện đặc trưng của người nước ngồi dẫn đến việc giao tiếp không thành công Mặc dù cáclỗi phát âm sai nhưng người bản xứ có thể sẽ nghe và hiểu ngay được ý muốn nói Tuynhiên, các lỗi phát âm này tạo cho người nghe cảm giác đối phương giống như một đứatrẻ chỉ mới bập bẹ tập nói Như vậy, trong bất cứ trường hợp giao tiếpnào, việc phát âmkhông tốt sẽ là rào cản ngăn cách người nghe và người nói Có những trường hợp,
phátâmchuẩnsẽtạothêmsựtựtintronggiaotiếpvàsẽlàmtăngđánhgiátíchcựctrongcơngviệc Mặt khác, khả năng phát âm còn gây ảnh hưởng đến khả năng nghe hiểu Thế nêncần phải giảng dạy phát âm để nâng cao khả năng nghe của học viên Như đã trình bày ởtrên, đa phần người học ngoại ngữ đều đặt cho mình mục tiêu phát âm chuẩn như ngườibảnngữ Tuy
nhiênđâylàmộtviệcrấtkhónênhầunhưmọi ngườiđềutừbỏýđịnhngay
Trang 9từđầuđể tậptrungvàohọccác mônhọckhác Vìthế,cầnphảitạođộnglực họcphátâmchongười họcngoại ngữ hơn nữa.
Chínhvìvậycầnhọcchắc cáchphátâmcơ bảnngaytừlúcmớihọc
Từkhóa:Âmđục=濁音 daku-on(kanji:đụcâm),Âmtrong=清音 sei-on (kanji: thanhâm)
きょ kyo
sha
しゅshu
しょ sho
Trang 10な na に ni ぬ nu ね ne ✰ no にゃ
nya
にゅnyu
にょ nyo
hya
ひゅhyu
ひょ hyo
mya
みゅmyu
みょmyo
ぢょ(dyo
bya
びゅbyu
びょ byo
pya
ぴゅpyu
Trang 11,hàngKA"かきくけこ" sẽ đọc là"cà ki cư kề cộ" trong tiếng Việt Nhớ là phát âm nhẹ nhàng thôi (giọng thành phố nhẹnhànglàổn).
Trang 122 Phụ âm
Hàng"ka" (かきくけこ): Phátâmnhư"ca kicưkêcô"tiếngViệt
Hàng"sa"(さしすせそ):Như"sashisưsêsô".Riêng"shi し"bạnkhôngphátâm như "si" của tiếng Việt (chỉ có đầu lưỡi chạm kẽ hai hàm răng) mà phải
phátâmnhiềuâmgiólà"shi"(ápcảlưỡilênthànhtrêncủamiệngđể tạokhehẹpnhằmtạo ra âm gió) Tóm lại hàng này có âm "shi" là bạn phải chú ý phát âm sao chonhiềuâmgiónhất cóthể
Bạncứtưởngtượng nhưphátâm"ch'si" vậy
Hàng"ta"(たちつてと=tachitsuteto):"tateto"thìphátâmnhư"TATÊTÔ"tiếng Việt
"chi" thì như "CHI" Riêng "tsu" thì phát âm gần như "chư" tiếng Việtnhưng hơi khác chút: Trong khi
"chư" phát âm sẽ áp lưỡi lên thành trên miệng thì"tsu" chỉ chạm đầu lưỡi vào kẽ hai hàm răng để tạo
âm gió ngắn và dứt khoát Cóthể tưởng tượng giống như khi phát âm "ch'xư" trong tiếng Việt vậy Các âm "TATE TO" thì một số người Nhật sẽ phát âm thành lai giữa "TA" với "THA" Bạnnên phát
âm "TA" rõ ràng dứt khoát hơn trong tiếng Việt bằng cách đặt đầu
lưỡivàokẽhaihàmrăngvàphátâmdứtkhoát
Hàng"na"(なにぬねの):Khôngcógìđặcbiệt,phátâmlà"naninưnênô"
Hàng"ma"(まみむめも):Cũngkhôngcógìđặcbiệt=>"mamimưmêmô"
Hàng"ra"(らりるれろ):Phátâmnhư"rarirưrêrô"nhưngnhẹnhànghơn,giốngnhư lai giữa "ra" và "la" vậy Nếu bạn phát âm "ra" theo kiểu tiếng Việt thì ngườiNhật nghe sẽ không hiểu Còn nếu bạn phát âm là "la" thì người Nhật luôn hiểu.Bạnphảihọc
cáchphátâmnhẹnhànglaigiữa "ra"và "la"
CáccasỹNhậtBảnkhihátsẽphátâmlà"la"chođiệuđàng
Hàng"wawo"(わを):Phátâmnhư"OA"và"Ô".Mặcdù"wo を"phátâmgiống"o お" nhưngkhiviếtromajivẫnviết là"wo" (khôngphát âmlà"ua"đâu nhé)
Hàng"yayuyo":Phátâmlà"ya"(ia),"yu"(iu), "yô"(iô).Chúýlàphátâm"y"rõvà liền với âm sau chứ không phát âm thành "da", "du", "dô" hay "gia",
"giu","giô"nhé.NếubạnphátâmnhưvậyngườiNhậtsẽnghenhầmthànhざ,
じゃ,v.v =>Nên phát âmrõ ràngkhông nêncẩu thả
Trang 133 Trườngâm
TrườngâmtrongtiếngNhậtlànhữngnguyênâmkéodài,cóđộdàigấpđôicácnguyênâm[ あ ] [ い ][ う ] [ え ] [ お ](theo wikipedia) Tứclàkhi đọc,trường âm có giátrị
bằngmộtpháchkéodàinguyênâmtrướcnó.Vàđồngthờitrườngâmcũnglàmýnghĩakhácđi.Chẳnghạ
n:
ゆき[uki] :tuyết ——————>ゆうき[yuuki]: dũngkhí
とる[toru] : chụphình ————>とおる[tooru]:chạy(tàu, xe)
え[e]: bức tranh ——————>ええ[ee]: vâng,dạ(dùng trong văn nói)
おばさん[obasan] :cô, bác ——->おばあさん[obaasan]:bà,bàcụ
おじさん[ojisan]: chú,bác ——->おじいさん[ojiisan]:ông,ôngcụ
ここ[koko]:ở đây—————–>こうこう[kookoo]: hiếuthảo
へや[heya]: căn phòng ————>へいや[heiya]: đồngbằng
Trang 14Từ は し – 橋 – – hаѕhihicónghĩalàсáсh nhấn giọng khá là đa dạng.âуcầuvàđượcđọсáсh nhấn giọng khá là đa dạng.là[háѕìì] (nhấnâm2),trongkhiđóは
しょうがない(shouganai)shouganai)) chuyểnthànhしゃーねー(shouganai)shaanee): HếtHếtcáchrồi
太いい(futoi)chuyểnthành ふてー(futee): Béo
ごちそうさま(gochisousama)chuyểnthành ごっつぁーん(gottsuan):Cảmơnvìbữa ăn
Không chỉ về cách nói và dùng từ mà ở khu vực Asakusa thuộc Tokyo còn thườngphátâmkhôngđúng mộtsốchữ khi sosánhvớitiếngNhậtquy chuẩnnhư:
Âmひ (hi)s ẽ p h á t â m t h à n h し (shi),nênđ ọ c 百 円 (hyakuen)t h à n h し ゃ く え ん(shakuen)
Âmし(shi)đọcthànhâm しゅ(shu),đọc 亭主(teishu)thành ていし(teishi)
Tuy nhiên, người sống ở trung tâm Tokyo như Shinjuku hay Shibuya hiện nay thìkhôngcòn sử dụng ngôn ngữđ ị a p h ư ơ n g n à y n ữ a C á c h n ó i n à y c h ỉ
đ ú n g v ớ i n g ư ờ i s ố n g ở khu Asakusa, nơi được coi là trung tâm Edo xưa.Ngày nayphương ngữ Tokyo truyềnthống hiếm khi được sử dụng vì hầu hết người dânsống ở Tokyo đều nói tiếng Nhậtchuẩn
Trang 15 Osaka:
NgườiOsakacócáchsửdụngâmđiệuđasắcrấtđặctrưng,phươngngữởkhuvựcnàyrất khácbiệt và tạo nên nét văn hóa độc đáo thú vị Người Nhật nói giọng Osaka rất dễthương, đôi khi các cô gái Tokyo vẫn sửdụng 1 số từ của phương ngữ này để nghe có vẻđáng yêu Ví dụ như âm e hoặci được kéodài qua các câu nói như “mắt tôi đauー me-eitai(め(目)え痛いい)”hay“xòetayra ー te-ehiraite(て(手)え開いていて)”hoặc“nổilửalên ー hi-itsukete(ひ(火)いつけて)”
Soudaneそうだね(đúngvậy)sẽtrở thành SoyanehoặcSeyane(そやね、せやね)