Vai trò của thang lương, bảng lương trong các doanh nghiệp ở việt nam (tiểu luận môn quản trị thù lao lao động)

Untitled 1 z  BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC UEH – TRƯỜNG KINH DOANH UEH KHOA QUẢN TRỊ ~~~~~~*~~~~~~ TIỂU LUẬN CUỐI KỲ MÔN QUẢN TRỊ THÙ LAO LAO ĐỘNG Đề tài VAI TRÒ CỦA THANG LƯƠNG, BẢNG LƯƠNG TRO[.]

TIỂU LUẬN CUỐI KỲ

MÔN: QUẢN TRỊ THÙ LAO LAO ĐỘNG

Đề tài:

VAI TRÒ CỦA THANG LƯƠNG, BẢNG LƯƠNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP Ở VIỆT NAM

Lớp học phần : 22D1MAN50204101

Giảng viên hướng dẫn : Th.S Nguyễn Văn Hiếu

Sinh viên thực hiện : Trần Thị Mỹ Trinh

MSSV : 31191022099

HỒ CHÍ MINH – 04/2022

M ỤC LỤC

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI 1

1.1 Lý do chọn đề tài 1

1.2 Mục tiêu nghiên cứu 1

1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

1.3.1 Đối tượng nghiên cứu 2

1.3.2 Phạm vi nghiên cứu 2

1.4 Phương pháp nghiên cứu 2

1.5 Bố cục đề tài 2

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN 3

2.1 Thang lương 3

2.2.1 Khái niệm 3

2.1.2 Kết cấu 3

2.1.3 Các loại thang lương 3

2.2 Bảng lương 4

2.4.1 Khái niệm 4

2.2.2 Kết cấu 4

2.3 Các phương pháp xây dựng thang, bảng lương 4

2.4 Các bước thiết lập thang, bảng lương 4

2.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến thang, bảng lương 5

2.5.1 Các yếu tố bên ngoài 5

2.5.2 Các yếu tố bên trong 6

2.5.3 Các yếu tố khác 7

2.6 Vai trò và ý nghĩa của thang, bảng lương 8

2.6.1 Đối với Nhà nước 8

2.6.2 Đối với Doanh nghiệp 8

2.6.3 Đối với người lao động 8

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG THANG, BẢNG LƯƠNG TẠI TẬP ĐOÀN ĐIỆN L ỰC VIỆT NAM (EVN) 10

3.1 Tổng quan về Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) 10

3.1.1 Giới thiệu chung 10

3.1.2 Lĩnh vực kinh doanh 10

3.1.3 Sơ đồ bộ máy tổ chức 12

3.1.4 Nguồn nhân lực 12

3.2 Hệ thống thang, bảng lương của EVN 13

3.2.1 Mức lương của nhân viên ngành điện lực 13

3.2.2 Mức lương cơ sở của ngành điện lực 13

3.2.3 Hệ thống thang, bảng lương của EVN 13

CHƯƠNG 4: KIẾN NGHỊ 18

DANH M ỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

DANH M ỤC HÌNH ẢNH VÀ BẢNG BIỂU

Hình 3.1 Sơ đồ bộ máy tổ chức Tập đoàn EVN 12

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI 1.1 Lý do chọn đề tài

Trong nền kinh tế hội nhập quốc tế như hiện nay, tiền lương là một trong những yếu

tố hàng đầu và là mối quan tâm lớn của người lao động lẫn người sử dụng lao động, bởi

nó là nguồn thu nhập chính và cũng là nhân tố để người lao động có thể gắn bó, cống hiến cho doanh nghiệp Đối với bất kỳ doanh nghiệp nào thì cũng nên có một quy chế trả lương cho người lao động một cách khoa học, hợp lý và hiệu quả chính là mục tiêu được quan tâm hàng đầu Một doanh nghiệp có một quy chế trả lương tốt sẽ giúp cho người lao động có thêm động lực để hoàn thành công việc một cách có hiệu quả và năng suất cao Đây cũng là yếu tố then chốt trong công tác trả lương của doanh nghiệp Chính vì những lý do trên, các doanh nghiệp dù lớn hay nhỏ để có thể tồn tại và phát triển trong thị trường cạnh tranh như hiện nay, buộc các doanh nghiệp phải đề ra những chính sách, chiến lược và hệ thống quản trị thù lao sao cho phù hợp với lợi ích của các bên liên quan Thêm vào đó, việc sử dụng một công cụ hiệu quả sẽ góp phần giúp doanh nghiệp có thể giải quyết được những vấn đề về việc khuyến khích người lao động có thể đạt được mức hay vượt mức hoàn thành kết quả công việc, nâng cao năng suất lao động của từng cá nhân trong doanh nghiệp

thể hiện rõ vai trò và ý nghĩa quan trọng trong công tác quản trị tiền lương tại các doanh nghiệp Việc các doanh nghiệp xây dựng thang lương, bảng lương cần được thực hiện

trị tiền lương không những đối với người sử dụng lao động mà còn đối với người lao động

Nhận thấy được tầm quan trọng của thang lương, bảng lương trong doanh nghiệp

và mong muốn được khai thác sâu hơn nên đề tài “Vai trò của thang lương, bảng lương trong các doanh nghiệp ở Việt Nam” được lựa chọn để thực hiện

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

- Giúp cho các doanh nghiệp nhận thức rõ hơn tầm quan trọng của thang lương, bảng lương trong công tác quản trị tiền lương

- Khuyến nghị, đề xuất một số giải pháp cho doanh nghiệp

1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

1.3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đề tài “Vai trò của thang lương, bảng lương trong các doanh nghiệp ở Việt Nam” hướng đến đối tượng chính là thang lương và bảng lương

1.3.2 Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu mà đề tài hướng đến là các doanh nghiệp ở Việt Nam

1.4 Phương pháp nghiên cứu

Đề tài được nghiên cứu thông qua phương pháo nghiên cứu định tính Từ những kiến thức đã được học ở môn “Quản trị thù lao lao động” kết hợp với những thông tin được chọn lọc và thu thập từ những bài nghiên cứu của các tác giả khác được công bố chính thức

1.5 Bố cục đề tài

Bố cục của đề tài gồm 4 phần:

Chương 1: Tổng quan đề tài;

Chương 2: Cơ sở lý luận;

Chương 3: Thực trạng thang, bảng lương tại Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN); Chương 4: Kiến nghị

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN 2.1 Thang lương

2.1.1 Khái niệm

loại lao động cụ thể khác nhau; đồng thời là một bảng quy định một số bậc lương (mức lương), các mức độ đãi ngộ lao động theo bậc từ thấp đến cao, tương ứng với tiêu chuẩn

khác nhau để áp dụng đối với công nhân kỹ thuật trực tiếp sản xuất - kinh doanh, gắn với tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật nghề rõ ràng Các bậc trong thang lương thể hiện cấp

phải gắn với kết quả thi nâng bậc theo tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật gắn với công việc

2.1.2 Kết cấu

Nhóm mức lương: trong cùng một thang lương thì điều kiện lao động càng khó khăn,

phức tạp lao động càng cao thì được xếp ở nhóm mức lương cao hơn

Số bậc thang lương: số bậc lương trong thang lương nhiều hay ít tùy thuộc vào mức

độ phức tạp của nghề và được xác định trên cơ sở tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật nghề

Hệ số lương: là hệ số so sánh về mức lương ở bậc nào đó với mức lương bậc 1 trong

một thang lương, nó chỉ rõ mức lương của công nhân ở bậc nào đó được trả cao hơn mức lương bậc 1 bao nhiêu lần

Bội số lương: là hệ số lương của bậc cao nhất trong một thang lương, nó chỉ rõ mức

lương ở bậc cao nhất (bậc có độ phức tạp lao động cao nhất) gấp bao nhiêu lần mức

2.1.3 Các loại thang lương

Có 4 loại thang lương:

- Thang lương có hệ số tăng tương đối đều đặn

- Thang lương có hệ số tăng tương đối lũy thoái

2.2 Bảng lương

2.2.1 Khái niệm

cho công nhân làm việc ở những nghề mà tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật nghề khó phân chia ra nhiều mức rõ rệt, hoặc do đặc điểm của công việc được bố trí công nhân theo cương vị và trách nhiệm công tác Trình tự xây dựng một bảng lương cũng tuân theo

2.2.2 Kết cấu

- Chức danh nghề hay tên gọi của nghề

- Số bậc của bảng lương Số bậc nhiều hay ít tùy thuộc vào mức độ phức tạp và điều kiện lao động của nghề

2.3 Các phương pháp xây dựng thang, bảng lương

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều phương pháp xây dựng hệ thống thang, bảng lương, nhưng trong đó có 2 phương pháp được áp dụng chủ yếu là:

- Xây dựng thang, bảng lương theo hệ số trình độ đào tạo và mức độ nặng nhọc độc hại của công việc

- Xây dựng thang, bảng lương theo phân tích công việc

2.4 Các bước thiết lập thang, bảng lương

 Các yếu tố bên ngoài

 Các yếu tố bên trong

 Các yếu tố ảnh hưởng khác

Bước 2: Thu thập thông tin về các mức lương hiện tại

Bước 3: Phân tích các kết quả mức lương

 Chi phí về tiền lương

 Quỹ lương doanh nghiệp phải trả

 Công việc chiếm tỷ lệ nhiều nhất trong doanh nghiệp

 Mức khởi điểm và mức tối đa của mỗi vị trí trong doanh nghiệp

Bước 4: Thiết lập thang, bảng lương

 Đưa ra mức lương khởi điểm và mức lương tối đa cho mỗi vị trí

 Dựa vào số bậc của từng ngạch, quan điểm xây dựng thang lương, …

2.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến thang, bảng lương

2.5.1 Các yếu tố bên ngoài

Chính sách của Nhà nước về tiền lương cho doanh nghiệp

tuân thủ: luật lao động, tiền lương tối thiểu, chính sách quản lý tiền lương, thu nhập và

đề ra các biện pháp đôn đốc, kiểm tra tình hình thực hiện công tác tiền lương trong công

Khả năng cạnh tranh về tiền lương so với các doanh nghiệp khác, mức lương trả cho người lao động của các doanh nghiệp cùng ngành nghề

mà các công ty cùng ngành nghề, cùng địa bàn trả cho người lao động Nếu công ty có khả năng cạnh tranh cao về tiền lương so với các công ty khác (có Quỹ tiền lương thực hiện đảm bảo đủ chi trả và hỗ trợ cho người lao động, công ty thực sự chú trọng đến công tác tiền lương và quan tâm đến đời sống của người lao động) thì sẽ xây mức lương của các bậc, ngạch trong bảng lương cao hơn hoặc quy định mức lương tối thiểu cao hơn so với các công ty khác cùng ngành nghề Quan điểm trả lương của lãnh đạo và khả năng tài chính của công ty sẽ ảnh hưởng tới tính cạnh tranh trên thị trường lao động, tạo động lực lao động

Biến động về giá cả sinh hoạt trên thị trường

Đây là yếu tố ảnh hưởng rất lớn tới thang bảng lương, là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp

và nhiều nhất đến mức sống của người lao động Công ty phải luôn chú trọng các biến động về giá cả sinh hoạt trên thị trường để kịp thời điều chỉnh mức lương (nhất là mức lương tối thiểu trong công ty) hoặc hệ số lương, mức lương trong bảng lương cho người lao động để đảm bảo cuộc sống cho người lao động

Tình hình lạm phát trong nền kinh tế

Lạm phát trong nền kinh tế có ảnh hưởng lớn tới người lao động và công ty Yếu tố này làm cho giá cả sinh hoạt tăng lên nhanh chóng, đồng tiền mất giá, tăng nguy cơ thất nghiệp đối với người lao động, giảm doanh thu thực tế của công ty Tình trạng mức tăng tiền lương thấp hơn so với mức tăng giá cả sinh hoạt trên thị trường như hiện nay là khá phổ biến Các doanh nghiệp cần quan tâm sát sao đến tình hình thu nhập của người lao động để đảm bảo cuộc sống cho họ Điều này có tác dụng làm tăng tính ổn định và tính

Năng suất lao động trong ngành và các hình thức khuyến khích hoàn thành công việc

Người sử dụng lao động trả lương cho người lao động căn cứ vào mức tiền lương

đã thỏa thuận, năng suất lao động và chất lượng thực hiện công việc Mỗi lần trả lương, người sử dụng lao động phải thông báo bảng lương cho người lao động, trong đó bao gồm các mục tiền lương, tiền lương làm thêm giờ, tiền lương làm việc vào ban đêm, nội dung và số tiền bị khấu trừ (nếu có) Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần có thêm các hình thức khuyến khích như tăng lương tương ứng với mức độ hoàn thành công việc, tiền thưởng, các chương trình cổ phần cho người lao động, … nhằm khuyến khích người lao động hoàn thành công việc một cách nhanh chóng và năng suất

2.5.2 Các yếu tố bên trong

chọn sử dụng phương pháp nào, quyết định quỹ tiền lương, … đều do lãnh đạo ký duyệt

Khả năng tài chính của doanh nghiệp

Đối với các công ty có khả năng tài chính tốt sẽ xây dựng được bảng lương với các mức lương cạnh tranh với các công ty khác nhằm thu hút và giữ chân được nhân viên

Văn hóa doanh nghiệp

Khi văn hóa doanh nghiệp càng được chú trọng thì càng đảm bảo tính ổn định của thang, bảng lương và lúc này người lao động sẽ đặt niềm tin và gắn bó lâu dài với doanh nghiệp Nếu một doanh nghiệp có mức lương chưa cao nhưng lại có các chế độ đãi ngộ tốt, có môi trường làm việc và tâm lý thoải mái cho người lao động, xem trọng người lao động, … thì doanh nghiệp đã thành công trong việc sử dụng lao động và có khả năng

cạnh tranh cao so với các doanh nghiệp khác trên thị trường Thêm vào đó, nếu văn hóa doanh nghiệp được xem trọng thì cũng sẽ đảm bảo tính công bằng cho các loại lao động trong doanh nghiệp và công tác tiền lương cũng đòi hỏi có sự công bằng rất cao Vì thế, văn hóa doanh nghiệp được coi trọng thì cũng làm cho hiệu quả của thang, bảng lương

Trình độ tay nghề của người lao động

Bậc lương và mức lương của người lao động phụ thuộc vào trình độ, kỹ năng của người lao động Khi trình độ, kỹ năng càng cao thì bậc lương, mức lương càng cao và ngược lại Điều này là hợp lý và đồng thời góp phần làm cho hệ thống bảng lương áp dụng có tính khả thi hơn vì nó đảm bảo sự công bằng cho các loại lao động trong công

ty Và bộ phận quản trị nguồn nhân lực sẽ thực hiện việc thiết kế bảng lương

Đặc điểm công việc và mức độ phức tạp của công việc

hệ thống bảng lương trong công ty bởi đây chính là cơ sở để xác định hệ số lương, vì thế, nếu yếu tố này không được quan tâm và tính toán cẩn thận thì sẽ gây ảnh hưởng đến mức lương mà người lao động nhận được, từ đó tạo ra điểm bất hợp lý trong việc trả lương cho người lao động, hay có thể hiểu rằng thang, bảng lương xây dựng sẽ không

2.5.3 Các yếu tố khác

Ngoài các yếu tố nêu trên, có một số yếu tố khác cũng gây ảnh hưởng đến việc xác định mức lương mà doanh nghiệp chi trả cho người lao động như các khoản lương thưởng, phụ cấp, phúc lợi và các ưu đãi mà doanh nghiệp cung cấp cho người lao động như các hoạt động gắn bó nhân viên, teambuilding, các khóa học đào tạo, … Các khoản này cũng được tính là một phần trong thu nhập của người lao động

Tóm lại, khi xây dựng thang, bảng lương các doanh nghiệp cần chú trọng thêm vào các yếu tố trên để có thể xây dựng một thang, bảng lương có hiệu quả và đảm bảo cho người lao động được trả lương công bằng, khuyến khích người lao động làm việc năng suất hơn, thu hút và giữ gìn được nhân tài cho doanh nghiệp

2.6 Vai trò và ý nghĩa của thang, bảng lương

ký kết hợp đồng Đồng thời đây cũng là cơ sở để xác định hệ số lương và phụ cấp lương

trong hợp đồng lao động và thỏa ước lao động tập thể Thêm vào đó, hệ thống thang bảng lương chính là cơ sở để người lao động đóng và hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm

2.6.1 Đối với Nhà nước

Đối với hệ thống Nhà nước, thang bảng lương có vai trò và ý nghĩa như sau:

- Là cơ sở để Nhà nước tính toán và xác định các khoản thu nhập chịu thuế

- Là căn cứ để Nhà nước thanh tra, giám sát và kiểm tra việc thực hiện đối với người lao động, đồng thời xử lý các tranh chấp về tiền lương

- Là cơ sở để thẩm định, tính toán chi phí đầu vào đối với các doanh nghiệp Nhà nước

2.6.2 Đối với Doanh nghiệp

trong tổ chức, quản lý lao động một cách có hiệu quả, đảm bảo việc trả lương cho người lao động gắn với mức độ hoàn thành công việc mà họ đmả nhận Ở nước ta, hệ thống

- Đây là cơ sở để cho doanh nghiệp thỏa thuận và ký kết hợp đồng với người lao động

- Là cơ sở cho doanh nghiệp có thể xác định hệ số lương, phụ cấp lương bình quân

- Là cơ sở để khoán quỹ lương và xây dựng tiền lương kế hoạch

- Là cơ sở để đóng và hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế

- Là cơ sở để cho doanh nghiệp thực hiện chế độ nâng bậc lương theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động và thỏa ước lao động tập thể

2.6.3 Đối với người lao động

Khi nhắc đến hệ thống thang, bảng lương không thể không nhắc đến người lao động bởi nó có mối quan hệ mật thiết với nhau, một số vai trò và ý nghĩa của thang, bảng lương đối với doanh nghiệp:

- Hệ thống thang, bảng lương tạo niềm tin cho người lao động vào công tác trả lương của doanh nghiệp

- Là công cụ giúp cho doanh nghiệp khuyến khích người lao động nỗ lực, phấn đấu để có thể đạt được những vị trí có mức lương cao hơn, nâng cao năng lực và khả năng chuyên sâu

- Giúp cho người lao động đánh giá được năng lực, giá trị lao động của bản thân

- Khi biết được thang, bảng lương sẽ tạo sự công bằng cho người lao động

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG THANG, BẢNG LƯƠNG TẠI TẬP ĐOÀN

ĐIỆN LỰC VIỆT NAM (EVN) 3.1 Tổng quan về Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN)

3.1.1 Giới thiệu chung

Tên giao dịch: TẬP ĐOÀN ĐIỆN LỰC VIỆT NAM

Tên giao dịch tiếng Anh: VIETNAM ELECTRICITY

Tên gọi tắt: EVN

Trụ sở chính: Số 11 Cửa Bắc, phường Trúc Bạch, quận Ba Đình, Hà Nội

Cơ cấu và quy mô nguồn vốn: Vốn điều lệ: 146.241.000.000 đồng (tính đến

chẵn)

Điều lệ hoạt động: Hoạt động theo Điều lệ tổ chức và hoạt động của Tập đoàn Điện lực Việt Nam được phê duyệt tại Nghị định số 26/2018/NĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ ban hành

định tại Điều 3 Điều lệ tổ chức và hoạt động của Tập đoàn Điện lực Việt Nam ban hành kèm theo Nghị định 205/2013/NĐ-CP như sau:

- Tập đoàn Điện lực Việt Nam hoạt động dưới hình thức Công ty TNHH MTV do Nhà nước làm chủ sở hữu, tổ chức và hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp, các quy định pháp luật có liên quan và Điều lệ này

- EVN có tư cách pháp nhân theo pháp luật Việt Nam, có con dấu, nhãn hiệu, thương hiệu, được mở tài khoản tại các ngân hàng theo quy định của pháp luật

- EVN có vốn và tài sản riêng, tự chịu trách nhiệm đối với các khoản nợ bằng toàn

3.1.2 Lĩnh vực kinh doanh

Tập đoàn EVN (mã số công ty: 0100100079) hoạt động theo Nghị định số 26/2018/NĐ-CP ngày 28/02/2018 của Thủ tướng Chính phủ với các ngành nghề sau đây: