Phân tích lý luận của phép biện chứng duy vật về cách thức vận động, phát triển của các sự vật, hiện tượng trong thế giới vận dụng lý luận này vào hoạt động nhận thức và thực tiễn của bản thân

Untitled ĐẠI HỌC UEH TRƯỜNG KINH DOANH KHOA QUẢN TRỊ TIỂU LUẬN Môn học Triết học Mác – LêNin Chủ đề Phân tích lý luận của phép biện chứng duy vật về cách thức vận động, phát triển của các sự vật, hiện[.]

ĐẠI HỌC UEH TRƯỜNG KINH DOANH

TIỂU LUẬN Môn học: Triết học Mác – LêNin Chủ đề: Phân tích lý luận của phép biện chứng duy vật về cách thức vận

động, phát triển của các sự vật, hiện tượng trong thế giới Vận dụng lý luận

này vào hoạt động nhận thức và thực tiễn của bản thân

Giảng viên: TS Ngô Quang Huy

Mã lớp học phần: 22C1PHI51002302

Sinh viên: Trần Gia Hân Khóa – Lớp: K48 –BA003 MSSV: 31221022014

TP Hồ Chí Minh, ngày 25 tháng 12 năm 2022

MỤC LỤC

Trang

A.M ở đầu

B.N ội dung

Chương 1: Nguyên lý về sự phát triển và cách thức diễn ra của sự phát triển……… 1

1.1.Nguyên lý về sự phát triển……… ……… 1

1.2.Quy luật từ những sự thay đổi về lượng dẫn đến những sự thay đổi về chất

và ngược lại – cách thức của sự phát triển……… ……….2

1.3.Ý nghĩa phương pháp luận rút ra từ việc nghiên cứu cách thức của sự phát triển……… ……….3

Chương 2: Vận dụng ý nghĩa phương pháp luận từ quy luật Lượng – Chất vào hoạt động

nhận thức và hoạt động thực tiễn của bản thân……… ………4

2.1.Vận dụng vào hoạt động nhận thức……… ……… …4

2.2.Vận dụng vào hoạt động thực tiễn……… 5

C K ết luận

D Tài li ệu tham khảo

A MỞ ĐẦU

Thế giới của chúng ta luôn vận động và phát triển không ngừng, chính vì thế mỗi chúng

ta phải học hỏi và phát triển để hoàn thiện bản thân, để theo kịp với sự phát triển của xã hội Nó giống như khi bạn tham gia một cuộc thi điền kinh Nếu như bạn cứ đứng im trong khi những người khác đang chạy thì chắc chắn bạn sẽ là người bị bỏ lại phía sau

và trở thành người thua cuộc Và để phát triển thì chúng ta phải hiểu một cách sâu sắc

về cách thức của sự phát triển.Vì vậy bài tiểu luận với chủ đề “Phân tích lý luận của phép biện chứng duy vật về cách thức vận động, phát triển của các sự vật, hiện tượng trong thế giới Vận dụng lý luận này vào hoạt động nhận thức và thực tiễn của bản

phát triển- quy luật lượng chất, giúp chúng ta hiểu về cách thức của sự phát triển để vận dụng vào bản thân Với chủ đề nghiên cứu này chúng ta sẽ tìm hiểu về nguyên lý của sự phát triển, nội dung quy luật lượng chất và rút ra ý nghĩa phương pháp luận, trên cơ sở

đó vận dụng vào nhận thức và thực tiễn để phát triển bản thân

1

B NỘI DUNG Chương 1: Nguyên lý về sự phát triển và cách thức diễn ra của sự phát triển:

1.1 Nguyên lý về sự phát triển:

Nguyên lý về sự phát triển là một trong hai nguyên lý cơ bản của phép biện chứng duy vật

Phép biện chứng duy vật khẳng định rằng mọi sự vật hiện tượng luôn nằm trong xu hướng vận động và phát triển không ngừng Sự phát triển là một quy luật cơ bản mà tất cả các sự vật hiện

tượng đều nằm bên trong sự phát triển Phát triển là quá trình vận động theo hướng đi lên từ

thấp đến cao, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn, từ chất cũ đến chất mới ở trình độ cao hơn Đặc điểm chung của sự phát triển là tiến lên theo đường xoắn óc, trong những bước phát triển

sẽ có sự lặp lại của sự vật, hiện tượng cũ, đó là những bước thục lùi tạm thời để sự vật có bước phát triển cao hơn Sự phát triển mang tính khách quan, phổ biến, kế thừa, và đa dạng

Nguồn gốc của sự phát triển đến ngay bên trong bản thân của sự vật hiện tượng, đó là sự thống

nhất và đấu tranh giữa các mặt các mặt đối lặp bên trong sự vật hiện tượng làm nên động lực

cho sự phát triển Quy luật này được gọi là mâu thuẩn biện chứng

Cách thức của sự phát triển tuân theo quy luật từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay

đổi về chất và ngược lại Sự phát triển diễn ra bắt đầu từ sự thay đổi về lượng dẫn đến sự thay

đổi về chất và ngược lại khi chất mới ra đời thay thế thì lượng lại tiếp tục tích lũy Quá trình này diễn ra liên tục và tiếp diễn nhau

phát triển của sự vật hiện tượng, cái mới ra đời thay thế cho cái cũ gọi là sự phủ định Còn phủ định biện chứng là sự tự phủ định, tự phát triển của sự vật hiện tượng, là một mắt xích dẫn đến

sự ra đời của cái mới tiến bộ hơn so với cái cũ Quy luật phủ định của phủ định khẳng định phủ định biện chứng không phải là bác bỏ và phủ định hết tất cả sự phát triển trước đó mà nó chỉ giữ gìn những mặt tích cực của cái trước và lặp lại những đặc điểm của cái trước nhưng trên cơ sở cao hơn, tiến bộ hơn

Nguyên lý sự phát triển có thể giúp chúng ta nhận thức và cải tạo thế giới Để nắm được bản

chất cũng như khuynh hướng sự phát triển ta cần phải tuân thủ những nguyên tắc sau: thứ nhất, khi xem xét một sự vật hiện tượng ta phải đặt nó vào sự vận động để phát hiện ra xu hướng biến đổi của nó không chỉ ở hiện tại mà còn dự báo khuynh hướng phát triển của nó trong tương lai

2

Thứ hai là chúng ta phải nhận thức sự vật hiện tượng với tính biện chứng để thấy được sự phức

tạp của sự phát triển Thứ ba là phải biết phát hiện và ủng hộ cái mới, tránh quan điểm bảo thủ, trì trệ Cuối cùng là phải kế thừa những yếu tố tích cực từ đối tượng cũ và phát triển chúng trong điều kiện mới

1.2.Quy lu ật từ những sự thay đổi về lượng dẫn đến những sự thay đổi về chất và ngược

l ại – cách thức của sự phát triển:

Quy luật từ sự thay đổi về lượng dẫn đến sự thay đổi về chất và ngược lại là một trong ba quy luật cơ bản của phép biện chứng duy vật, chỉ ra cách thức của sự vận động và phát triển Nội dụng quy luật lượng- chất như sau: Bất kì một sự vật, hiện tượng nào cũng đều là sự thống nhất

c ủa sự vật, hiên tượng thông qua bước nhảy Khi chất mới ra đời lại tiếp tục tác động trở lại sự thay đổi của lượng mới Quá trình ấy diễn ra liên tục làm cho sự vật không ngừng biến đổi và phát tri ển Để hiểu rõ quy luật này ta cần làm rõ những khái niệm có liên quan sau:

1.2.1 Khái ni ệm chất:

Theo triết học, chất chỉ tính khách quan, vốn có của sự vật, hiện tượng Chất là sự thống nhất hữu cơ qua các thuộc tính và yếu tố tạo nên nó, giúp cho chúng ta có thể phân biệt được sự vật, hiện tượng đó là nó chứ không phải là sự vật, hiện tượng khác Chẳng hạn bạc là kim loại màu trắng bạc, mềm, dẻo, dễ uốn, dẫn điện tốt nhất trong tất cả kim loại, những thuộc tính này nói lên những chất riêng của bạc giúp ta phân biệt nó với các kim loại khác Đặc điểm của chất là

có tính ổn định tương đối Mỗi sự vật có rất nhiều thuộc tính, do đó không phải có một chất mà rất nhiều chất Ví dụ mức độ trưởng thành của một người từ lúc sinh ra đến mầm non rồi đến nhi đồng, thiếu niên, thanh niên, mỗi giai đoạn đều là một chất Tuy nhiên, không phải thuộc tính nào cũng biểu hiện chất của sự vật mà chỉ những thuộc tính cơ bản mới tạo thành chất của

sự vật Ví dụ trong mối quan hệ giữa con người và động vật thì thuộc tính cơ bản giúp con người phân biệt với con vật chính là chúng ta có tư duy, khả năng chế tạo và sử dụng công cụ

1.2.2 Khái ni ệm lượng:

Lượng là một phạm trù triết học chỉ tính quy định vốn có của sự vật, hiện tượng về mặt quy

mô, trình độ phát triển, tốc độ và nhịp điệu vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng Đặc điểm của lượng là tồn tại khách quan và không tách rời sự vật, hiện tượng Lượng có thể được thể hiện ở dạng đơn vị cụ thể ví dụ nhiệt độ trung bình cơ thể người là 37,5oC hay ở dạng trừu

3

tượng, khái quát như trình độ tri thức của một người, ý thức trách nhiệm cao hay thấp của một công dân, Bất kỳ sự vật, hiện tượng nào cũng tồn tại hai mặt chất và lượng Chất và lượng tác

động biện chứng lẫn nhau

1.2.3 Khái ni ệm độ, điểm nút, bước nhảy trong quá trình tác động giữa chất và lượng:

Độ là một khoảng giới hạn mà trong khoảng giới hạn đó, sự tích lũy về lượng chưa làm cho chất của nó thay đổi Điểm nút là điểm giới hạn mà tại đó khi sự vật, hiện tượng tích lũy chạm đến

nó, chất mới sẽ bắt đầu xuất hiện và thay thế cho chất cũ và tại thời điểm đó sẽ bắt đầu xảy ra bước nhảy Bước nhảy là giai đoạn chuyển hóa về chất của sự vật, hiện tượng do những thay đổi về lượng trước đó gây ra Bước nhảy kết thúc một giai đoạn biến đổi về lượng, là sự gián đoạn trong quá trình vận động liên tục của sự vật, hiện tượng Có nhiều loại bước nhảy, xét theo quy mô và nhịp độ của bước nhảy ta có bước nhảy toàn bộ và bước nhảy cục bộ Bước nhảy toàn bộ thì làm cho tất cả các mặt, yếu tố của sự vật, hiện tượng thay đổi Còn bước nhảy cục

bộ chỉ làm cho một số yếu tố, bộ phận thay đổi Tuy nhiên sự phân biệt bước nhảy cục bộ với bước nhảy toàn bộ chỉ mang tính tương đối vì chúng đều là kết quả của sự thay đổi về lượng Xét về thời gian thì ta có bước nhảy tức thời và bước và bước nhảy dần dần Bước nhảy tức thời thì làm cho sự vật, hiện tượng nhanh chóng biến đổi các bộ phận của nó Ví dụ khối lượng của Uranium 235 khi đạt tới khối lượng giới hạn thì nó sẽ lập tức nổ ngay Bước nhảy dần dần là sự tích lũy dần những yếu tố của chất mới và loại bỏ dần những yếu tố của chất cũ Để hiểu rõ những khái niệm trên ta lấy ví dụ sau: một bạn sinh viên năm nhất đang học ở Đại học UEH TPHCM và bạn ấy cần phải học đủ 125 tín chỉ để ra trường Vậy hiện tại chất của bạn ấy là chất sinh viên, và bạn ấy đang trong quá trình tích lũy lượng, đó là lượng kiến thức, lượng tín chỉ để chuyển thành chất mới là chất cử nhân Độ là khoản từ 1 tín chỉ đến 125 tín chỉ mà bạn ấy tích lũy, trong khoản này thì bạn ấy chưa thay đổi về chất Còn điểm nút chính là kết quả của bài

luận tốt nghiệp mà bạn ấy nhận được Nếu kết quả bài luận là đậu thì tại thời điểm này chất cử nhân bắt đầu xuất hiện và chất sinh viên dần mất đi Quá trình bạn ấy tích lũy thêm kinh nghiệm

để trở thành một cử nhân được công nhận gọi là bước nhảy, cụ thể là bước nhảy dần dần- tích lũy dần những yếu tố của chất mới và loại bỏ dần những yếu tố của chất cũ

1.3.Ý nghĩa phương pháp luận rút ra từ việc nghiên cứu cách thức của sự phát triển:

Thứ nhất, chúng ta phải nhận thức được cả hai mặt lượng, chất, xác định được điểm nút và lựa chọn hình thức bước nhảy cho phù hợp, vì khi nhận thức được rõ ràng chất mình muốn chuyển

4

hóa thì ta sẽ biết cần tích lũy những lượng gì Ví dụ ta xác định muốn trở thành một người

quản lý bán hàng thì ta cần phải có kỹ năng về giao tiếp, bán hàng, tiếng anh và mối quan hệ, đó chính là lượng cần phải tích lũy để trở thành chất mới là quản lý bán hàng Thứ hai, trong quá trình phát triển ta phải tránh nóng vội chủ quan khi chưa tích lũy đủ về lượng đã muốn thay đổi về chất Khi chưa tích lũy đủ về lượng mà đã muốn chất mới ra đời thì sự ra đời của chất mới sẽ không bền vững, vững chắc Ví dụ muốn trở thành một người quản lý bán hàng của công ty A, muốn làm ở vị trí đó thì ta cần rất nhiều yếu tố như kỹ năng quản lý, kiến thức chuyên môn, mối quan hệ, Nhưng nếu ta chỉ có mối quan hệ mà chưa có kiến thức, kỹ năng đã nộp đơn xin vào vị trí của công ty ấy thì cho dù ta được nhận vào nhờ mối quan hệ, thời gian ta ngồi vào vị trí đó chắc chắn sẽ không vững chắc, tức chất mới ra đời không vững chắc Vì khi ngồi ở vị trí đó ta không có đủ kỹ năng, kiến thức để hoàn thành công việc với năng suất cao Vì vậy đòi hỏi ta phải tích lũy đủ về lượng, nếu không thì chất mới ra đời cũng chỉ là sự tồn tại không ổn định, vững chắc Thứ ba, tránh bảo thủ trì trệ khi lượng đã tích lũy

đủ nhưng vẫn không thực hiện bước nhảy để chất mới ra đời thay thế cho chất cũ Khi tích lũy

đủ về lượng nhưng chần chừ, không dám thực hiện bước nhảy để chạm đến điểm nút Ví dụ, bản thân đã tích lũy đủ lượng kỹ năng, kiến thức đã nêu ở trên nhưng cứ chần chừ, không đủ bản lĩnh để thực hiện bước nhảy, nộp đơn xin vào vị trí ấy Nếu như ta cứ chần chừ như vậy thì người khác sẽ đến và lấy mất cơ hội của ta

Chương 2: Vận dụng ý nghĩa phương pháp luận từ quy luật lượng – chất vào hoạt động

nh ận thức và hoạt động thực tiễn của bản thân:

2.1.V ận dụng vào hoạt động nhận thức:

Nghiên cứu về cách thức của sự phát triển giúp em nhận thức được rằng phải xác định được hình tượng mình muốn trở thành trong tương lai- xác định được chất mà mình muốn chuyển hóa Đây cũng chính là nguyên lý của sự phát triển Nguyên lý về sự phát triển yêu cầu chúng

ta phải nhận thức sự vật, hiện tượng để dự đoán, phát triển nó trong tương lai, từ đó có những

kế hoạch, chiến lược kích thích cho sự vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng đó Vì vậy việc xây dựng cho mình một kế hoạch, chiến lược, xác định mục tiêu, hình tượng của bản thân

đó là đảm bảo nguyên tắc phát triển Bất kỳ ai khi làm việc cũng cần phải lập mục tiêu, kế hoạch cho mình, xác định đâu là điểm nút, chất mà mình muốn chuyển hóa và cần phải tích lũy những lượng gì

5

2.2.V ận dụng vào hoạt động thực tiễn:

Nhận thức được sự quan trọng trong việc xác định mục tiêu, hình tượng trong tương lai, em

đã xác định mục tiêu của mình là sẽ trở thành một trưởng phòng kinh doanh của công ty Unilever Việt Nam, vị trí đó ngoài tấm bằng giỏi còn cần rất nhiều kỹ năng như quản lý, giao tiếp, xây dựng chiến lược,… để làm được điều đó em đã lập cho mình một kế hoạch phát triển bản thân trong 4 năm để đạt được mục tiêu của mình Ngay từ năm 1 phải cố gắng chăm chỉ học tâp, không bỏ môn để làm nền móng vững vàng cho những năm sau Tuy nhiên, năm 1 và

2 lượng kiến thức tương đối nhẹ nên bên cạnh việc học phải tham gia những hoạt động thực

tế như mùa hè xanh, xuân tình nguyện,… để có thêm trải nghiệm thực tế đồng thời tạo nhiều

mối quan hệ trong xã hội, điều quan trọng nhất trong năm 1 và 2 phải hoàn thành các chứng chỉ về kỹ năng hỗ trợ cho công việc sau này Đầu tiên là tiếng anh, Unilever là một công ty đa quốc gia nên nếu giỏi về tiếng anh thì đó là một lợi thế để có được công việc Em sẽ chọn học

ở trung tâm anh ngữ ILA và mục tiêu là trong 1 năm phải đạt IELTS 6.0 Năm 2, học những

kỹ năng còn lại và tiếp tục trao học tiếng anh lên trình độ IELTS 7.0 Kỹ năng đầu tiên học trong năm 2 là kỹ năng về tin học, tin học văn phòng giúp tối ưu hóa công việc, thời gian và làm việc với hiệu suất cao hơn Em sẽ rèn luyện bằng cách tham gia khóa học online IC3 của IIG và lấy chứng chỉ trong 1 tháng Tiếp theo là kỹ năng quản lý, để trở thành một người quản

lý giỏi thì chắc chắn không thể thiếu kỹ năng này, sau khi hoàn thành chứng chỉ tin học, em

sẽ theo học khóa kỹ năng quản lý bán hàng ở Viện MasterSkills và lấy chứng chỉ trong 2 tháng

Kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm sẽ trau dồi trong quá trình học tập, tham gia các hoạt động ngoại khóa ở trường, tuy nhiên để trở thành sale manager thì giao tiếp thôi chưa đủ, cần phải

có khả năng thuyết trình, đàm phán để mang về những hợp đồng, lợi ích cho công ty Vì vậy

em sẽ đăng lý khóa học thuyết trình và đàm phán ở Trung tâm kỹ năng iRTC TpHCM và lấy chứng chỉ trong 2 tháng Cuối năm 2 sẽ thi IELTS với mục tiêu là 7.0 Vậy kết thúc năm 2

em đã hoàn thành 5 chứng chỉ về kỹ năng Tiếng anh, tin học, quản lý, thuyết trình, đàm phán Năm 3,4 sẽ tiếp tục trau dồi kiến thức chuyên ngành và kinh nghiệm làm việc Ngoài chăm chỉ học ở trường để đạt được bằng giỏi, em sẽ xin làm thực tập ở bộ phận kinh doanh công ty Unilever để làm quen với môi trường làm việc thực tế cũng như tích lũy kinh nghiệm và tạo nhiều mối quan hệ Vậy kết thúc 4 năm đai học, em đã có đủ về kiến thức, kỹ năng và cả kinh nghiệm 2 năm làm việc, đủ điều kiện để trở thành một sale manager của công ty đa quốc gia Unilever

6

C KẾT LUẬN

Quy luật lượng- chất là một trong ba quy luật cơ bản của pháp biện chứng duy vật Lượng và chất là hai mặt thống nhất của sự vật và chỉ khi nào lượng được tích lũy đủ đến một mức độ nhất định thì chất mới thay đổi nên trong hoạt động thực tiễn phải chú

ý phải xác định rõ chất để biết cần tích lũy những lượng gì, đồng thời tránh sự nóng vội chủ quan và bảo thủ trì trệ Trong quá trình nghiên cứu về cách thức của sự phát triển

và vận dụng nó em nhận thấy rằng để có thể vận dụng được các tính chất ý nghĩa của quy luật này cần phải nhận thức sâu sắc và áp dụng một cách lâu dài, có hiệu quả trong quá trình học tập của mỗi sinh viên Từ đó, hoàn thiện các kỹ năng, phát triển bản thân, góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển

7

D TÀI LI ỆU THAM KHẢO

1.Giáo trình triết học Mác-Lê Nin, Bộ giáo dục và đào tạo, NXB Chính trị Quốc gia

2021

2.Tài liệu hướng dẫn ôn tập môn Triếc học Mác- Lê Nin, Khoa Lý luận chính trị, UEH (2022, LHNB),