Bài tập và đề thi môn dự báo trong kinh doanh

Bài tập và đề thi môn Dự báo trong kinh doanh Bài tập môn DỰ BÁO TRONG KINH DOANH 1) Trưởng phòng đào tạo của một Trường đại học muốn dự báo số lượng sinh viên sẽ ghi danh học môn quản trị vận hành (OM) ở học kỳ tới để xác định xem có bao nhiêu phần sẽ đưa vào chương trình đào tạo. Ông đã thu thập được số liệu về ghi danh trong 8 học kỳ qua sau đây: Học kỳ 1 2 3 4 5 6 7 8 Số sinh viên 400 450 350 420 500 575 490 650 a. Dự báo số sinh viên ghi danh cho các học kỳ từ 4 đến 9 theo phương pháp bình quân di động 3 học kỳ. b. Dự báo số sinh viên ghi danh cho các học kỳ từ 4 đến 9 theo phương pháp bình san bằng mũ (a = 0,2). c. So sánh hai dự báo dùng MAD. Dự báo nào có vẻ chính xác hơn? 2) Người quản lý đại lý Carpet City cần dự báo chính xác mức cầu về thảm Soft Shag (loại bán chạy nhất của mình). Nếu người quản lý đặt mua không đủ thảm ở nhà máy thảm, khách hàng sẽ đi mua ở một trong số nhiều đại lý cạnh tranh với Carpet City. Người quản

1/7

DỰ BÁO TRONG KINH DOANH

1) Trưởng phòng đào tạo của một Trường đại học muốn dự báo số lượng sinh viên sẽ ghi danh học môn quản trị vận hành (OM) ở học kỳ tới để xác định xem có bao nhiêu phần sẽ đưa vào chương trình đào tạo Ông đã thu thập được số liệu về ghi danh trong 8 học kỳ qua sau đây:

Số sinh viên 400 450 350 420 500 575 490 650

a Dự báo số sinh viên ghi danh cho các học kỳ từ 4 đến 9 theo phương pháp bình quân di động 3 học kỳ

b Dự báo số sinh viên ghi danh cho các học kỳ từ 4 đến 9 theo phương pháp bình san bằng mũ (α = 0,2)

c So sánh hai dự báo dùng MAD Dự báo nào có vẻ chính xác hơn?

2) Người quản lý đại lý Carpet City cần dự báo chính xác mức cầu về thảm Soft Shag (loại bán chạy nhất của mình) Nếu người quản lý đặt mua không đủ thảm ở nhà máy thảm, khách hàng sẽ

đi mua ở một trong số nhiều đại lý cạnh tranh với Carpet City Người quản lý đã thu thập được số liệu về nhu cầu trong 8 tháng qua sau đây:

a Hãy dự báo nhu cầu cho các tháng từ 4 đến 9 theo phương pháp bình quân di động 3 tháng

b Dự báo nhu cầu cho các tháng từ 4 đến 9 theo phương pháp bình quân di động 3 tháng có trọng số Chọn các trọng số là 0,55, 0,33, và 0,12 cho các tháng theo thứ tự, bắt đầu với tháng gần đây nhất

c So sánh hai dự báo dùng MAD Dự báo nào có vẻ chính xác hơn?

3) Công ty A vận chuyển trái cây đóng hộp khắp nơi trên nước Mỹ lục địa Dùng những thông tin sau, hãy dự báo các chuyến hàng gửi bốn tháng đầu năm tới

Tháng: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

Chỉ số thời vụ: 1,2 1,3 1,3 1,1 0,8 0,7 0,8 0,6 0,7 1,0 1,1 1,4

Phương trình dự báo theo tháng đang sử dụng là:

402 3

t

trong đó:

0

t = tháng một năm rồi

t

y = số chuyến hàng gửi

4) Hãy vẽ đồ thị cho dữ liệu và kiểm tra bằng mắt thường xem đường xu hướng tuyến tính có thích hợp không Hãy xây dựng một phương trình xu hướng tuyến tính cho dữ liệu rồi sử dụng phương trình này để dự báo hai giá trị tiếp theo của chuỗi

Thời kỳ: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Mức cầu: 44 52 50 54 55 55 60 56 62

5) Hãy ước lượng các chỉ số thời vụ cho dữ liệu sau:

Năm: 1 2 3 4

Quý: 1 2 3 4 1 2 3 4 1 2 3 4 1

Mức cầu: 14 18 35 46 28 36 60 71 45 54 84 88 58

6) Chủ một cửa hàng đồ ngũ kim nhỏ đã nhận thấy mẫu hình doanh số về ổ khoá cửa sổ dường như giống với số vụ đột nhập được thông báo mỗi tuần trên báo Dữ liệu này là:

Số vụ đột nhập: 00

Doanh số: 46 18 20 22 27 34 14 37 30

Số vụ đột nhập: 9 3 3 5 4 7 2 6 4

a Vẽ đồ thị cho dữ liệu để xác định loại phương trình nào, tuyến tính hay phi tuyến, là thích hợp

b Tìm phương trình hồi quy cho dữ liệu

c Ước lượng doanh số nếu số vụ đột nhập là 5

7) Một lò bánh mì thương mại đã ghi lại doanh số (theo tá) của ba sản phẩm, như được cho thấy dưới đây:

Ngày

Bánh nướng xốp màu xanh sẫm

Bánh sữa nhỏ màu nâu vàng Bánh nướng nhỏ

a Dự đoán các đơn đặt hàng cho ngày tiếp theo cho mỗi sản phẩm sử dụng phương pháp ngây thơ thích hợp

b Việc sử dụng số liệu doanh số thay vì mức cầu hàm ý điều gì?

8) Công ty NM có bán cái mở hộp Doanh số hàng tháng trong một thời kỳ 7 tháng là như sau:

Tháng: 2 3 4 5 6 7 8 Doanh số (000 cái): 19 18 15 20 18 22 20

a Vẽ đồ thị dữ liệu hàng tháng

b Dự báo doanh số tháng 9 sử dụng từng kỹ thuật sau:

(1)Phương trình xu hướng tuyến tính

(2)Trung bình trượt 5 tháng

(3)San bằng mũ với hằng số san bằng 0,20, giả sử dự báo cho tháng Ba là 19(000)

(4)Phương pháp ngây thơ

(5)Trung bình trượt có trọng số với các trọng số là 0,60; 0,30; và 0,10

c Phương pháp nào dường như ít thích hợp nhất? Tại sao?

9) Giả sử có chuỗi thời gian cho trong bảng sau đây:

a Dùng phương pháp bình phương tối thiểu xác định đường hồi quy

b Dùng đường hồi quy dự báo y11

c Dùng kỹ thuật san bằng mũ với α = 0,1 và giá trị dự báo cho thời điểm 2 là 430 để dự báo cho các thời điểm từ 3 đến 11

d Dùng kỹ thuật san bằng mũ có điều chỉnh xu hướng với α = β = 0,2 và giá trị dự báo cho thời điểm 2 cho xu hướng là 18 và cho biến ngẫu nhiên là 430 để dự báo cho các thời điểm từ 3 đến 11

10) Hai kỹ thuật dự báo khác nhau (F1 và F2) được dùng để dự báo mức cầu về thùng nước đóng chai Mức cầu thực tế và hai tập dự báo là như sau:

Mức cầu dự báo

a Tính MAD cho mỗi tập dự báo Dựa vào kết quả của bạn, dự báo nào xem ra chính xác hơn? Giải thích

b Tính MSE cho mỗi tập dự báo Dựa vào kết quả của bạn, dự báo nào xem ra chính xác hơn?

c Trong thực hành, MAD hoặc MSE sẽ được sử dụng để đánh giá sai số dự báo Nhân tố nào có thể làm cho người quản lý chọn dùng tiêu chuẩn đánh giá này chứ không phải tiêu chuẩn đánh giá khác?

11) Một nhà quản trị sử dụng phương trình: ˆ 10 5y t = + t để dự báo mức cầu Qua tám thời kỳ vừa qua, mức cầu là như sau:

Dự báo này có thực hiện thoả đáng không? Giải thích

12) Hai phương pháp dự báo dựa vào phán đoán và kinh nghiệm độc lập với nhau đã được chuẩn

bị cho mỗi tháng trong 10 tháng qua Các mức dự báo và doanh số thực tế là như sau:

Tháng Doanh số Dự báo 1 Dự báo 2

6 772 768 770

a Tính MSE và MAD cho mỗi dự báo Phương pháp nào có vẻ như tốt hơn? Giải thích

b Tính tín hiệu theo dõi cho tháng thứ 10 cho mỗi dự báo Nó cho thấy điều gì? (Dùng các giới hạn hoạt động ±4)

c Tính các giới hạn kiểm soát 2s cho mỗi dự báo

d Chuẩn bị một dự báo ngây thơ cho các thời kỳ từ 2 cho đến 11 dùng dữ liệu doanh số đã cho Tính từng cái sau đây:

(1)MSE,

(2)MAD,

(3)Tín hiệu theo dõi ở tháng 10, và

(4)Các giới hạn kiểm soát 2s

Kết quả theo dự báo ngây thơ so với hai dự báo khác thế nào?

13) Nhu cầu thực về một loại sản phẩm của Công ty A trong thời gian qua quan sát được như sau (Đơn vị tính: sản phẩm):

Hãy dự báo nhu cầu cho năm thứ 5 bằng phương pháp bình quân giản đơn và dự báo nhu cầu cho các quý của năm thứ 5

14) Công ty Agri-Chem muốn dự báo doanh số theo tháng của một trong số các sản phẩm của nó Doanh số trong 12 tháng qua là như sau:

Doanh số 522 576 511 539 547 505 544 509 563 551 538 560

a Vẽ đồ thị doanh số của sản phẩm này theo thời gian

b Tính dự báo mà hẳn sẽ được đưa ra theo

(i)trung bình tích lũy và

(ii)trung bình trượt giản đơn với n = 5

c Tính độ lệch tuyệt đối trung bình và sai số bình phương trung bình cho từng mô hình trong thời gian 6 tháng vừa qua

d Với mô hình tốt hơn trong số hai mô hình này, tính dự báo cho tháng tới (tháng Giêng)

15) Hans Hump, phó giám đốc sản xuất của Dynamo Machine Works, muốn dự báo mức cầu về máy khoan theo quý trong tương lai Số máy khoan bán được trên cơ sở hàng quý trong 3 năm qua là như sau:

Máy khoan

Hans tin có lẽ có một ít tính thời vụ trong quá trình cơ bản

a Xây dựng mô hình xu hướng tuyến tính với tính thời vụ nhân tính cho Hans

b Tính dự báo, sai số, độ lệch tuyệt đối trung bình và sai số bình phương trung bình theo mô hình này

c Từ những kết quả này, bạn hẳn có kết luận tính thời vụ hiện hữu không?

16) Công ty điện lực Mỹ tin rằng lượng điện sử dụng trong khu vực phục vụ của nó trong mùa hè có liên hệ với nhiệt độ trung bình theo ngày ở vùng này (được xác định là trung bình của nhiệt độ cao theo ngày và nhiệt độ thấp theo ngày) Bảng sau đây cho nhiệt độ trung bình theo ngày trong

10 ngày và lượng điện sử dụng ở vùng này trong những ngày đó

Nhiệt độ trung bình, x i 81 84 85 78 75 76 81 80 85 83

Mức sử dụng (000 kwh), y i 65 69 71 62 59 62 67 66 72 68

a Xây dựng mô hình nhân quả tuyến tính biểu diễn mức sử dụng điện trong một ngày là một hàm số của nhiệt độ trung bình ngày hôm đó

b Giả sử nhiệt độ cao và nhiệt độ thấp dự báo trong hai ngày tới là 880F và 700F cho ngày 1 và 900F và 720F cho ngày 2 Dự báo mức sử dụng điện ước tính mỗi ngày

c Liệu có vấn đề tiềm ẩn nào với việc sử dụng các dự báo nhiệt độ trong mô hình này? Điều đó nên được hiệu chỉnh như thế nào?

17) Hải và Mai đang dự định lập một quán bán kem ở công viên Gia Định Sau 5 tháng hoạt động, lượng kem bán được và số người đến công viên là:

Số người đến công viên tính theo ngàn 18 16 12 20 24

a Tìm phương trình hồi quy tuyến tính mô tả mối liên hệ giữa hai biến trên đây

b Giải thích ý nghĩa của hệ số góc của phương trình

c Tính và giải thích ý nghĩa của hệ số xác định

d Hệ số góc của mô hình hồi quy có ý nghĩa thống kê hay không? Kết luận với α = 5%

e Dùng phương trình vừa tìm được để dự đoán lượng kem bán được trong tháng tới nếu số người đến công viên trong tháng tới dự kiến là 18.000 người với độ tin cậy 95%

18) Bộ phận quản lý nhân sự của một công ty lớn muốn xem xét mối liên hệ tương quan giữa tuối tác của nhân viên và số ngày nghỉ việc của họ Số liệu sau đây ghi nhận trên một mẫu gồm 10 nhân viên trong năm 2003:

Kết quả cho từ Excel như sau:

SUMMARY OUTPUT

Regression Statistics

Adjusted R Square 0,853143

ANOVA

a Viết phương trình hồi quy tuyến tính ước lượng, giải thích ý nghĩa của hệ số góc của

phương trình

b Hệ số góc của phương trình hồi quy tuyến tính có ý nghĩa thống kê hay không? Kết luận với α = 5%

c Giải thích ý nghĩa của hệ số xác định

d Với độ tin cậy bằng 95%, hãy dự đoán số ngày nghỉ việc trung bình của nhân viên có tuổi đời là 25

19) Một mơ hình hồi quy tuyến tính được xây dựng nhằm xem xét mối liên hệ giữa mức lương tháng với số năm cơng tác, cĩ hay khơng cĩ bằng đại học, và giới tính Số liệu của một mẫu 20 nhân viên như sau:

Mức lương

(triệu đồng)

Số năm cơng tác

Cĩ hay khơng

cĩ bằng đại học

Mức lương (triệu đồng)

Số năm cơng tác

Cĩ hay khơng

cĩ bằng đại học

3,5 14 1 2,36 14 0

X= 0: không có bằng ñại học; X=1: có bằng ñại học

a Xây dựng mô hình hồi quy mô tả mối liên hệ phụ thuộc giữa mức lương tháng với hai biến có liên quan

b Giải thích ý nghĩa của các hệ số trong phương trình

c Kiểm ñịnh tổng quát ý nghĩa của mô hình

d Kiểm ñịnh các hệ số của phương trình

20) Bạn vừa ñược tuyển dụng vào phòng quản trị nhân sự của một công ty Công việc ñầu tiên ñược giao là tìm hiểu mối liên hệ giữa mức lương tuần với các yếu tố có liên quan Bạn chọn các biến sau

ñể xem xét:

Y: mức lương tuần của nhân viên (ngàn ñồng)

X1: thời gian làm việc của nhân viên (tháng)

X2: tuổi tác của nhân viên (năm)

X3: giới tính nữ = 0; nam=1

Số liệu thu thập ñược như sau:

a Viết phương trình hồi quy tuyến tính Giải thích ý nghĩa của các hệ số trong phương trình

b Giải thích ý nghĩa của hệ số xác ñịnh

c Với mức ý nghĩa 0,05, hãy kiểm ñịnh các hệ số của phương trình

ĐỀ THI LẦN 1 MÔN: DỰ BÁO TRONG KINH DOANH

Thời gian làm bài: 90 phút Học viên ĐƯỢC sử dụng tài liệu

Nội dung đề thi:

1 (3,5 điểm) Tình hình tiêu thụ trong 6 tháng đầu năm của một công ty cho trong bảng sau:

Doanh thu (triệu đồng) 450 495 518 563 584 612

a) Hãy lập dự báo cho tháng 7 theo

Phương pháp bình quân di động giản đơn 3 tháng

Phương pháp bình quân di động 3 tháng có trọng số với các trọng số là 1, 2 và 3

Phương pháp san bằng mũ với α =0, 9

b) So sánh và chọn kết quả tốt nhất

2 (3,5 điểm) Một ứng dụng quan trọng của phân tích hồi quy trong kế toán là ước tính chi phí Bằng

cách thu thập dữ liệu về khối lượng và chi phí và sử dụng phương pháp bình phương bé nhất để phát triển một phương trình hồi quy ước lượng liên hệ khối lượng với chi phí, một kế toán viên có thể ước tính chi phí gắn liền với một hoạt động sản xuất cụ thể Hãy xét một mẫu dữ liệu gồm các khối lượng và tổng chi phí sản xuất của một hoạt động sản xuất sau đây

Khối lượng sản xuất (đơn vị) 400 450 550 600 700 750

a) Sử dụng dữ liệu này để phát triển một phương trình hồi quy tuyến tính ước lượng mà có thể được sử dụng để dự báo tổng chi phí ứng với một khối lượng sản xuất nhất định Giải thích ý nghĩa của hệ số góc của phương trình

b) Tính hệ số xác định và giải thích ý nghĩa của nó

c) Sử dụng α = 0,05, kiểm định xem mối liên hệ giữa khối lượng sản xuất và tổng chi phí có ý nghĩa thống kê hay không

d) Theo kế hoạch sản xuất, công ty phải sản xuất 500 đơn vị trong tháng tới Hãy xây dựng ước lượng khoảng dự báo của tổng chi phí cho tháng tới với độ tin cậy 95%

3 (3,0 điểm) Doanh thu bán báo (bằng ngàn đồng) của một sạp báo vào các buổi sáng, chiều và tối

trong 3 ngày hoạt động đầu tiên là

Sử dụng kỹ thuật phân tích chuỗi thời gian để dự báo doanh thu của sạp báo này trong ngày 4

Người ra đề: Trần Kim Ngọc