Quan điểm biện chứng duy vật về mối quan hệ biện chứng giữa bản chất và hiện tượng và ý nghĩa của việc nghiên cứu quan điểm đó trong nghiên cứu, học tập của sinh viên

06:26 https://documents-downloader.pages.dev/ TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN VIỆN ĐÀO TẠO TIÊN TIẾN, CHẤT LƯỢNG CAO VÀ POHE ---***---BÀI TẬP LỚN MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI – KHOA HỌC Đề tài:

06:26

https://documents-downloader.pages.dev/

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN VIỆN ĐÀO TẠO TIÊN TIẾN, CHẤT LƯỢNG CAO VÀ POHE

-*** -BÀI TẬP LỚN MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI – KHOA HỌC

Đề tài: “Quan điểm biện chứng duy vật về mối quan hệ biện chứng giữa bản chất và hiện tượng và ý nghĩa của việc nghiên cứu quan điểm đó trong nghiên cứu, học tập của sinh viên”

Họ và tên:

Mã số sinh viên: Lớp TC:

Hà Nội - 2022

LỜIMỞĐẦU 3 NỘIDUNG 4

I Quanđiểmbiệnchứngduyvậtvềmốiquanhệbiệnchứnggiữabảnchấtvàhiệntư ợng4

1 Địnhnghĩabảnchấtvàhiệntượng 4

2 Mốiquanhệbiệnchứnggiữabảnchấtvàhiệntượng 4

a Sựthốngnhấtgiữabảnchấtvàhiệntượng 4

b Tínhchấtmâuthuẫncủasựthốngnhấtgiữabảnchấtvàhiệntượng 5

3 Ýnghĩa phươngpháp luận 6

II Vậndụng 7

KẾTLUẬN 10

LỜIMỞĐẦU Trên thực tế, bất kỳ sự vật hay hiện tượng nào trong tự nhiên đều

cómộtmặtbộclộrabênngoàimàmọingườiđềucảmnhậnvàkếtluậnngayđược,gọilàhiệntượng.Tuynhi ên,cũngcónhữngmặtđượcẩngiấusâu

bên trong đối tượng mà phải dùng tư duytrừu tượng, tìm hiểu, phân tíchthật sâu, thật kỹ mới có thể lý giải được, chính là bản chất Mỗi sự vật,hiện tượng đều tồn tại hai mặt này, nên chúng có ảnh hưởng sâu sắc tớiviệc xem xét, nhìn nhận bản chất của mọi đối tượng trong cuộc sống, đểtừ đó con người có thể đưa ra được kết luận, đánh giá đúng đắn,

hoànchỉnhnhất,tránhhiểusai,nhầmlẫn.Trongphépbiệnchứngduyvật,cặp

phạmtrùbảnchấtvàhiệntượngđóngcácvaitròphươngphápluậnkhácnhau

Vìvậy,nắmbắtvàhiểurõcácđặcđiểm,mốiliênhệbiệnchứnggiữacặp phạm trù này để vận dụng vào cuộc sống, đặc biệt là đối với việcnghiêncứuvàhọctậpsẽgiúpchosinhviêncócáinhìntoàndiện,biết

phânbiệtđúngsai,nhậnthứcsâusắcđượcbảnchấtvấnđề.Từđó,có phương pháp đúng đắn, biết vận dụng, đánhgiá, sáng tạo, nâng cao

hiệuquả,chấtlượngtronghọctậpvàcôngviệc

Từ những lý do trên, em đã chọn đềtài “Quan điểm biện chứng

duyvậtvềmốiquanhệbiệnchứnggiữabảnchấtvàhiệntượngvàýnghĩac ủaviệcnghiêncứuquanđiểmđótrongnghiêncứu,họctậpcủasinhviên” làmtiểuluậncủamình

I Quan điểm biện chứng duy vật về mối quan hệ biện chứng giữa bảnchấtvàhiệntượng

1 Địnhnghĩabảnchấtvàhiệntượng

Bản chất là phạm trù triết học dùng để chỉ tổng thể các mối liên

hệkháchquan,tấtnhiên,tươngđốiổnđịnhbêntrong,quyđịnhsựvậnđộng, pháttriểncủađốitượng vàthể hiệnmình qua cáchiệntượngtương ứngcủađốitượng

Hiệntượng làphạmtrùtriếthọcdùngđểchỉnhữngbiểuhiệncủacácmặt, mối liên hệ

tất nhiên tương đối ổn định ở bên ngoài; là mặt dễ biếnđổihơnvàlàhìnhthứcthểhiệncủabảnchấtđốitượng Vídụ:Bảnchấtcủahiệntượnggióchínhlàsựchuyểnđộngcủakhôngkhítừnơik híápcaovềnơikhíápthấp

2 Mốiquanhệbiệnchứnggiữabảnchấtvàhiệntượng

a Sựthốngnhấtgiữabảnchấtvàhiệntượng Mọiđốitượnglàsựthốngnhấtgiữabảnchấtvàhiệntượng.Bảnchấtvà hiện tượng đều tồn tại khách quan trong mối

quan hệ hữu cơ, khôngthểtáchrời,khôngthểsốngthiếu.V.I.Lenintừngviết“ Bảnchấthiệnra.

Hiệntượnglàcótínhbảnchất” nhằmnhấnmạnhkhôngcóbảnchấtnào

bộclộthuần túyra bênngoài hiệntượng; song khôngcó hiện tượng nàohoàn toàn không biểu hiện bản chất ở mức độ nhất định Hay nói

cáchkhácbảnchấtlúcnàocũngtồntạithôngquahiệntượng,cònhiệntượngchínhlàsựbiểuhiệncủabản chất

Bên cạnh đó, sự thống nhất này còn được thể hiện ở chỗ bản chất vàhiện tượng có xu hướng phù hợp với nhau Mỗi bản chất đều được

thểhiệnởnhữnghiệntượngtươngứng.Bảnchấtnhưthếnàothìhiệntượngsẽgiốngnhưvậy.Khibảnch ấtthayđổithìhiệntượngcũngbiếnchuyểntheo.Khibảnchấtbịtiêudiệtthìhiệntượngdonótạorasẽbiến mất

theo.Nếucóbảnchấtmớirađờithìnhữnghiệntượngmớibiểuhiệnnócũngsẽdầnxuấthi ện

Ví dụ: Bản chất là một nền nông nghiệp sản xuất nhỏ, những

hiệntượngbiểuhiệnnósẽlà:nôngdâncàycấy,thuhoạchbằngphươngphápthủ công(thu hoạch bằng liềm, trâu bò kéocày, phơi sấy tự nhiên) Sangđến khi nó phát triển thành bản chất là một nền nông nghiệp tiên tiến thìnhững hiện tượng tương ứng cũng sẽ thay đổi hoặc mất đi như: sử dụngmáy móc hiện đại, quy mô lớn thay cho dụng cụ thô sơ ban đầu để sảnxuất(máycày,máygặt,máysấy….)

b Tínhchấtmâuthuẫncủasựthốngnhấtgiữabảnchấtvàhiệntượng Bảnchấtvàhiệntượnglàmộtthểthốngnhấtvớinhau,tuynhiênlạilàthốngnhấtbiệnchứng,tứclàvừa mâuthuẫn,vừathốngnhấtvớinhau

Các Mác đã viết “nếu hình thái biểu hiện và bản chất của sự vật trực tiếpđồng nhất với nhau, thì mọi khoa học sẽ trở nên thừa” đã cho thấy

bảnchấtvàhiệntượngkhôngphùhợpvớinhauhoàntoànmàcònbaohàmcảsựmâuthuẫnnhau

o Bản chất gắn liền với cái chung, cái tất nhiên, cái phổ biến, là sợi chỉđỏ xuyên suốt quyết định sự vận động và phát triển của sự vật, hiệntượng; còn hiện tượng lại phản ánh cái cá biệt, chất riêng Chính

vìvậy,mộtbảnchấtcóthểđượcbiểuhiệnởrấtnhiềunhữnghiệntượngkhác nhau Tuy nhiên bên cạnh bản chất thì nội dung chi tiết của mỗihiện tượng còn phụ thuộc vào hoàn cảnh cụ thể chứa bản chất đó Cóthể nói hiện tượng phong phú hơn bản chất, nhưng bản chất sâu sắchơnhiệntượng

o Bản chất là mặt bên trong ẩn giấu sâu của hiện thực khách quan;

cònhiệntượnglàmặtbộclộrabênngoàicủahiệnthựcđó.Hiệntượngchỉ bộclộmột khíacạnh của bản chất.Cho nên trong mộtsố điều kiện

nhất định, bản chất có thể được thể hiện dưới hình thức bị biến đổi hay thậm chí là xuyên tạc.

o Bản chất tương đối ổn định, ít biến đổi; hiện tượng lại “động”, luôn thay đổi Để nhấn mạnh điều này, V.I.Lenin đã viết “Cái không bản chất, cái bề ngoài, cái trên mặt, thường biến mất, không bám “chắc”, không “ngồi vững” bằng “bản chất” Nội dung cụ thể của mỗi hiện tượng không chỉ được quyết định bởi bản chất mà còn phụ thuộc vào điều kiện bên ngoài, nó tác động qua lại với môi trường xung quanh Vậy nên, khi điều kiện, hoàn cảnh bên ngoài thay đổi thì hiện tượng cũng biến chuyển theo

3 Ýnghĩaphươngphápluận Nhận thức bản chất của sự vật là một quá trình phức tạp đi từ hiệntượng đến bản chất,

từ bản chất ít sâu sắc đến bản chất sâu sắc hơn

Đểnhấnmạnhthêm,V.I.Leninviếtrằng:"Tưtưởngcủangườitađisâumộtcáchvôhạn,từhiệntượngđế

nbảnchất,từbảnchấtcấpmột,nếucóthểnóinhưvậy,đếnbảnchấtcấphai,v.v.,cứnhưthếmãi”

Thứ nhất , bản chất tồn tại bên trong sự vật, và không hoàn toàn đượcthể hiện bằng một hiện tượng

nhất định, nên muốn nhận thức sâu sắc,đúngđắnsựvậtthìphảixuấtpháttừquátrình,hiệntượngthựctế,vàhơnhết là

không thể chỉ dựa vào hiện tượng (bên ngoài) mà cần đào sâu bêntrong để tìm hiểu, phân tích, lí giải và làm sáng tỏ

bản chất ẩn giấu bêndưới

Thứhai, bảnchấtlàthốngnhấtgiữacácmặt,cácmối liên hệtất

yếuvốncócủasựvậtvàhiệntượng,làđịabảnthốnglĩnhcủacácmâuthuẫn

biệnchứng.Chúngđượcgiảiquyếttrongquatrìnhpháttriểndẫnđếnsự biến đổi của bản chất, tạo ra sự chuyển biếncủa đối tượng từ dạng nàysang dạng khác, vì vậy các

phương pháp đã áp dụng vào hoạt động cũtrướcđâycũngphảithayđổibằngcácphươngphápkhác,phùhợpvới

bảnchấtđãthayđổicủađốitượng

II Vậndụng

Ýnghĩacủaviệcnghiêncứuquanđiểmđótrongnghiêncứu,họctập

củasinhviên

Đềtàivềviệchọctập,nghiêncứucủasinhviênhiệnnaylàmộtđềtàiđược cả Nhà nước và mọi người quan tâm bởi thế hệ trẻ này chính là thếhệsẽđónggóptiềmlựcvàođểpháttriểnđấtnước

Trướchết ,quátrìnhnhậnthứcbảnchấtsựvật,hiệntượngcủanghiêncứu,họctậpđốivớisinhviênlà

mộtquãngđườnglâudàiđòihỏitưduy

phức tạp và sâu sắc.Hay nói cách khác nó chính là quá trình mà sinhviên phải đi từ hiện tượng đến bản chất, từ bản chất ít sâu sắc đến

bảnchấtsâusắchơn.Hơnnữa,điềukiệnbênngoàicũngcótácđộngtớihiệntượng ở mức độ nhất định, nên sinh viên cần đặt đối tượng tìm hiểu vàonhiều hoàn cảnh khác nhau thì mới có thể nhận thức đúng đắn,

hoànchỉnhbảnchấtcấpI,rồinghiềnngẫmdầnlênbảnchấtcấpII,rồicấpIII,

…

Ví dụ: Trong toán học, sinh viên trước đây chỉ có thể chứng minhđược là 1=1 Đây chính là bản chất cấp I Sau khi nghiên cứu, tìm

hiểu,nắmbắtvàhiểurõ,sinhviênápdụngcácphươngpháptoánkhácnhauthìcó thể ra được kết quả khác Cụ thể là dựa vào phép tích phân, sinh viêncóthểchứngminhđượcrằnglà1=0.ĐâycũngchínhlàbảnchấtcấpII

Nhưvậy,quátrìnhnghiêncứukéodàikhôngcóhồikết.BảnchấtcấpIIIhaythậmchícấpIVcólẽsẽsớmđ ượcpháthiện

Thứ hai, mỗi đối tượng đều xuất phát từ thống nhất và đấu tranh

giữacácmặtđốilập,nênthườngxuyênpháttriển.Songbảnchấttươngđốiổnđịnh, ẩn giấu bên trong, là cái tất yếu quyết định sự tồn tại và phát

triểncủasựvật,nênkhiđốitượngpháttriểnthìbảnchấtcũngcầnbiếnchuyểnđểtạorasựchuyểnhóasựvậtt ừdạngnàysangdạngkhác.Chínhvìvậy,các phương pháp học tập, nghiên cứu đã áp dụng vào hoạt động cũ

trướcđâycũngcầnphảithayđổibằngcácphươngphápkhác,phùhợpvớibản

chính là nó thiết lập nguyên tắc chủ quyền nhà nước trên danh nghĩa thuộc về nhân dân, xuất phát từ nhân dân; cùng với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, nhà nước tư sản cũng phát triển qua nhiều giai đoạn, mỗi giai đoạn lại mang những đặc thù riêng Khi mới ra đời, trong xã hội đây

lột giai cấp vô sản thông qua nhà nước Hiện nay, giai cấp này đã có

mặt xấu, nhiều hạn chế cần phải khắc phục rằng là nó vẫn là chế độ áp

bức, bóc lột, xã hội vẫn còn đầy rẫy những bất công

Cuối cùng, sinh viên phải tìm hiểu sự vật qua nhiều hiện tượng, góc độ khác nhau Dù vậy, trên thực tế, một bản chất có thể có vô số hiện tượng, nên sinh viên khó có thể xem xét hết thảy tất cả các hiện tượng Vì thế, sinh viên nên suy nghĩ và tập trung nghiên cứu vào những hiện tượng

chấtđãthayđổicủamônhọcvàđốitượngnghiêncứunhằmnângcaohiệuquả,chấtlượngtronghọctậpvà

côngviệc

Ví dụ: Trước đây, việc học của sinh viên thường phụ thuộc vào giảngviên, nên cách học luôn là học

vẹt, thuộc làu làu nhưng không hiểu hếtnội dung Vì thế khi gặp bài tập, trường hợp khác khó, phức tạp

hơn, thìsinhviênlạikhôngtựgiảiquyếtđược.Saukhiápdụngphươngpháphọctập mới, lấy sinh viên làm trung tâm,

tức là sinh viên tự chủ động tìmkiếm tri thức, định hướng, tự mình sáng tạo, tìm hiểu thì sẽ dễ dàng

vànhanhchóngnắmvữngnộidungmìnhcầnhọc

Thứba,bảnchấttồntạibêntrongsựvật,vàkhônghoàntoànđượcthểhiện bằng một hiện tượng nhất định, nên nếu sinh

viên muốn nhận thứcsâu sắc, đúng đắn được sự vật thì khi nghiên cứu phải tổng hợp đầy

đủ,đàosâuvàotrongquátrình,hiệntượngthựctế

Vídụ:Khitìmhiểuvềxãhộitưsản,sinhviêncầnnắmvữnghoàncảnhrađời,đặcđiểmgiaicấp,vànhữ

nghiệntượngthựctếkhác.Đó

làgiaicấptiếnbộ,vềsaulạingàycàngthểhiệntínhchấtphảnđộng,tiếnhànhcáccuộcchiếntranhxâmchi

ếmthuộcđịa,tăngcườngápbức,bóc

nhiềuchuyểnbiếntheochiềuhướngtíchcựclàquantâm,chămlonhiềuhơnchongườilaođộng.Cóthể

nói,nhànướcnàyđangtựhoànthiệnđểthíchnghivớimôitrườngmới.Tuynhiên,bêncạnhmặttốtthìvẫ

ncòn

điểnhìnhtrongđiềukiệnđiểnhình.Tuynhiên,việcxemxétnàychưathể bộc lộ bản chất của đối tượngmột cách hoàn hảo, tuyệt đối, nhưng nócũng giúp sinh viên

có được nhận thức về bản chất ở mức độ nhất

định.Dođó,sinhviêncầncẩntrọng,chắcchắnkhiđưarakếtluậncuốicùng

Cặp phạm trù bản chất và hiện tượng vừa thống nhất, vừa mâu thuẫnvới nhau, nằm trong mối liên hệ hữu cơ không thể tách rời, phụ thuộc

vàtácđộnglẫnnhauđãmangtớinhậnthứcđúngđắn,hoànchỉnh,sâusắcvề

bảnchấtcủa đốitượng thông qua hiệntượngtương ứng

Hiện nay là thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa Xã hội đang tronggiai đoạn hội nhập, ngày một tiến bộ, phát triển hơn Chính vì thế, đấtnước nói chung và nền kinh tế nói riêng đang rất cần nguồn lao động chấtlượng cao hơn, đa năng hơn, toàn vẹn hơn, nhạy bén hơn, tư duy sâu sắchơn Vậy nên, đối với toàn sinh viên nói chung và bản thân em nói riêng,nhận thức được vai trò với

tư cách là chủ nhân tương lai của xã hội, thìhiểu và vận dụng sáng tạo, có hiệu quả cặp phạm trù này trong

việcnghiêncứuvàhọctậplàđiềuhếtsứccầnthiếtđểnângcấpbảnthân,đồngthờigiúpnhậnthứcđúngđắn ,khoahọcvềbảnchất;từđócóphương

phápphùhợpđểchuẩnbịhành trangtương lai và cải tạo hiện thực

Trên hết, bằng năng lực, cá tính (bản chất) của mình, sinh viên hãycháy hết mình, bộc lộ chất riêng, lan tỏa muôn điều tích cực tới

cộngđồng(hiệntượng)nhằmgópmộttaygiúpsứcxâydựngđấtnướcngàymộtvănminh,tiếnbộ,giàu đẹphơnbaogiờhết

[1] Bảnchấtvàhiệntượng [Website]/tácgiảLuậtDươngGia-CNĐàNẵng//LuậtDươngGia.- 06122021.-14122021.-https://luatduonggia.vn/ban-chat-la-gi-moi-quan-he-bien-chung-giua-ban-chat-va-hien-tuong/.

[2] Chứngminh1=0[Video]/tácgiảThầyThànhLong//Trungtâmhiếuhọc-ĐàLạt,2021-14122021-https://www.youtube.com/watch?v=58cyiSl7F34

[3] GiáotrìnhTriếthọcMác-Lênin [Sách]/tácgiảNhàxuấtbảnChínhtrịQuốcgiasựthật.-2021 [4]Gió [Website]/tácgiảadmin.-CDSPNinhThuan,30062021.-14122021.-https:// cdspninhthuan.edu.vn/gio-la-gi-nguyen-nhan-sinh-ra-gio/.

[5]K i ể u nhànướctưsản [Website]/tácgiảLêMinhTrường//LuậtMinhKhê.-17012021.- 14122021.-https://luatminhkhue.vn/kieu-nha-nuoc-tu-san-la-gi -tim-hieu-chung-ve-kieu-nha-nuoc-tu-san.aspx.