đề cương luận văn quản lý giáo dục lòng nhân ái cho hs thcs

8 ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ ĐÔ HÀ NỘI QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN GIA LÂM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO ĐỊNH HƯỚNG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔ[.]

QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN GIA LÂM, THÀNH PHỐ

HÀ NỘI THEO ĐỊNH HƯỚNG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO

DỤC PHỔ THÔNG 2018

ĐỀ CƯƠNG ĐỀ ÁN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI, 2023

QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN GIA LÂM- THÀNH PHỐ

HÀ NỘI THEO ĐỊNH HƯỚNG CHƯƠNG TRÌNH GIÁO

DỤC PHỔ THÔNG 2018

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

MÃ SỐ: 8.14.01.14

ĐỀ CƯƠNG ĐỀ ÁN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học

HÀ NỘI, 2023

MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề án:

Nhân dân ta xưa có câu: “Thương người như thể thương thân” Câu nói

đó như một bài học nhắc nhở con người sống phải biết yêu thương giúp đỡ lẫn nhau, sống phải có lòng nhân ái Bài học về lòng nhân ái ấy được truyền

từ đời này qua đời khác và đến nay vẫn còn nguyên những giá trị nhân văn cao đẹp “Nhân” có nghĩa là người “Ái” có nghĩa là tình thương yêu Lòng nhân ái được hiểu là tình yêu thương, giúp đỡ giữa những con người với nhau

Đó là thứ tình cảm chân thành, xuất phát từ chính trái tim dành cho nhau Lòng nhân ái như sợi chỉ đỏ xuyên suốt lịch sử tư tưởng Việt Nam, góp phần tạo nên bản sắc Việt Đã là người Việt, không thể phai nhạt lòng nhân ái!

Trong xã hội hiện đại, khi mà guồng quay vội vã cuộc sống khiến con người trở nên vô tình với nhau thì lòng nhân ái, sự vị tha được đề cao hơn bao giờ hết Đối với trẻ em, đức tính này thật cần thiết, được quan tâm giáo dục hàng đầu Lòng nhân ái chính là nền tảng của những mối quan hệ tốt đẹp Nếu không có lòng nhân ái, không có tấm lòng biết nghĩ đến người khác như nghĩ đến bản thân mình thì sẽ không thể làm được việc lớn, càng không thể làm nảy sinh những điều tốt đẹp trong một con người Dạy trẻ lòng nhân ái sẽ giúp trẻ tránh được nhiều cạm bẫy sau này, biết thông cảm và thấu hiểu cho người khác sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các mối quan hệ cá nhân của trẻ sau này. Nhìn rộng ra, khi cả thế giới bước vào cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0, thời của kết nối vạn vật, của người máy , con người đứng trước cơ hội được thụ hưởng những tiện ích vượt trội, những văn minh mới mẻ, nhưng cũng phải đối mặt với những thử thách ghê gớm: Nạn thất nghiệp, ô nhiễm môi sinh, dịch bệnh Trước sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các nền kinh tế ngày càng lớn, con người lại càng phải cần đến nhau hơn, để đoàn kết, tương trợ, giúp đỡ, san sẻ và cùng vượt khó, cùng đi tới tương lai

Năm học 2020-2021 chính thức triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới, bắt đầu từ lớp 1 Toàn bộ chương trình giáo dục phổ thông mới nhằm hướng tới phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực cho học sinh Trong đó, các nội dung môn học và hoạt động giáo dục đều hướng tới hình thành, phát triển 5 phẩm chất cơ bản cho học sinh là: Yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm Giáo dục lòng nhân ái là giáo dục trẻ vừa

có tình yêu thương, vừa biết cách trao gửi, chia sẻ, lan tỏa tình yêu đến với nhiều người Con người ta chỉ có lòng yêu thương, chỉ có cái tâm thiện thôi là chưa đủ, còn phải biết cách thể hiện tình yêu ấy một cách tế nhị Trên tinh thần ấy, người Việt sâu sắc có câu triết lý: “Của cho không bằng cách cho Của cho có thể không nhiều nhưng tấm lòng thì lớn lao Không chỉ là quan hệ người với người mà ở bình diện quốc gia cũng vậy, sự chân thành là sứ giả trung thành nhất để gắn nối và kết nối các bên thêm gần gũi, thấu hiểu về nhau mà thấu cảm cùng nhau

Tất cả những yếu tố cơ sở trên đủ khẳng định phải coi việc giáo dục lòng nhân ái cho học sinh là nhiệm vụ trọng tâm, cơ bản Điều này không chỉ đúng với truyền thống người Việt, đúng với tư tưởng của Bác Hồ: “Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”, mà còn đúng với bản chất khoa học giáo dục

và cũng phù hợp với xu hướng giáo dục của hầu hết các quốc gia trên thế giới hiện nay

Vấn đề đáng bàn là cách thức giáo dục như thế nào để học sinh tiếp thu tối đa rồi hiện thực hóa lòng nhân ái Các nhà tư tưởng, nhà giáo dục lớn trước nay trên thế giới đã đúc kết thành một nguyên lý: Cách giáo dục tốt nhất

là giáo dục bằng chính nhân cách nhà giáo dục Bác Hồ đã vận dụng nguyên

lý ấy rồi mở rộng hơn về cả phía giáo dục người lớn: "Một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền"

Nhận thấy vai trò quan trọng của giáo dục lòng nhân ái cho học

sinh THCS, trong những năm qua, huyện Gia Lâm, Hà Nội đã chỉ đạo các trường THCS chú trọng, quan tâm lồng ghép giáo dục lòng nhân ái cho học sinh vào từng tiết học và các hoạt động giáo dục trong nhà trường Công tác giáo dục phẩm chất nói chung và lòng nhân ái nói riêng cho học sinh THCS

đã có nhiều chuyển biến đáng ghi nhận Tuy nhiên, thực tế cho thấy tại một số trường THCS, việc giáo dục giáo dục lòng nhân ái cho học sinh chưa được nhận thức một cách nhất quán, mục tiêu của giáo dục giáo dục lòng nhân ái chưa được cán bộ, giáo viên các trường nhận thức một cách đầy đủ; các nội dung giáo dục ít được đổi mới; hình thức và phương pháp tổ chức còn nghèo nàn, đặc biệt các hạn chế được thể hiện rõ trong việc quản lý giáo dục lòng nhân ái cho học sinh ở các trường theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018; điều này đã ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động giáo dục lòng nhân ái nói riêng và giáo dục toàn diện cho học sinh THCS nói chung

Từ thực tiễn và xuất phát từ mong muốn nâng cao chất lượng giáo dục

học sinh THCS của huyện Gia Lâm, tôi mạnh dạn chọn vấn đề: “Quản lý

giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018” làm

đề tài nghiên cứu cho đề án tốt nghiệp

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lí luận và thực trạng, đề tài đề xuất các biện pháp quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh ở các trường THCS huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông

2018, góp phần giáo dục toàn diện nhân cách học sinh, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Xác định cơ sở lý luận của quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học

sinh các trường THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

3.2 Khảo sát và phân tích thực trạng giáo dục và quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh các trường THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, Thành phố Hà Nội

3.3 Đề xuất các biện pháp quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh các trường THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội và khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp này

4 Phương pháp nghiên cứu

4.1 Các phương pháp nghiên cứu lý thuyết

Tác giả tập trung nghiên cứu, phân tích và khái quát hóa nội dung một

số tài liệu về lý thuyết trong quản lý, lý thuyết về quản lý giáo dục, hệ thống hoá các yêu cầu phẩm chất, năng lực cho học sinh trong chương trình giáo dục phổ thông 2018, các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài để xây dựng cơ sở lí luận của vấn đề nghiên cứu

4.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Điều tra bằng phiếu trưng cầu ý kiến: Sử dụng phiếu trưng cầu ý kiến

với bộ câu hỏi được xây dựng bám sát các nội dung liên quan đến quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh các trường THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 để tiến hành điều tra, khảo sát

Phương pháp phỏng vấn: Tác giả sử dụng hệ thống câu hỏi liên quan

đến những vấn đề trong quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh các trường THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 để trao đổi với

Hiệu trưởng, các tổ trưởng chuyên môn, các giáo viên và học sinh một số trường THCS khảo sát

4.3 Các phương pháp khác

Phương pháp chuyên gia: Thu thập ý kiến các chuyên gia là cán bộ quản lý

giáo dục, giáo viên và chuyên viên có nhiều kinh nghiệm trong công tác quản lý thuộc lĩnh vực khoa học giáo dục

Phương pháp thống kê toán học được sử dụng để phân tích số liệu

thống kê, số liệu khảo sát, các số liệu điều tra khảo sát được xử lý bằng các phần mềm, các công thức toán thống kê để định lượng kết quả nghiên cứu

5 Phạm vi nghiên cứu

5.1 Đối tượng nghiên cứu:

Về nội dung: Đề án tập trung nghiên cứu về quản lí giáo dục lòng nhân

ái cho học sinh các trường THCS thành phố Hà Nội theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

Về khách thể nghiên cứu: Đề án tập trung khảo sát các đối tượng sau:

cán bộ quản lí giáo dục, giáo viên và học sinh

5.2 Địa bàn nghiên cứu:

Đề án nghiên cứu 6 trường THCS huyện Gia Lâm, Hà Nội: Trường THCS

Đa Tốn, Trường THCS Thị Trấn Trâu Quỳ, Trường THCS Đông Dư, Trường THCS Bát Tràng, Trường THCS Kim Lan, Trường THCS Văn Đức

5.3 Thời gian nghiên cứu:

Từ tháng 8 năm 2022 đến tháng 5 năm 2023

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN

ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO ĐỊNH HƯỚNG

CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề.

1.1.1 Nghiên cứu về giáo dục lòng nhân ái cho học sinh

1.1.2 Nghiên cứu về quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh

1.2 Một số khái niệm

1.2.1 Lòng nhân ái

1.2.2 Giáo dục lòng nhân ái

1.2.3 Quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS

1.3 Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và các yêu cầu về phẩm chất năng lực của học sinh

1.3.1 Mục tiêu của chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.3.2 Các yêu cầu cần đạt về năng lực học sinh

1.3.3 Yêu cầu về phẩm chất của học sinh theo chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.4 Giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018.

1.4.1 Tầm quan trọng, ý nghĩa, mục tiêu của giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.4.2 Nội dung giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.4.3 Hình thức tổ chức giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.4.4 Phương pháp giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.5.1 Tổ chức phổ biến về mục tiêu, yêu cầu giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.5.2 Chỉ đạo xây dựng nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.5.3 Phối hợp các lực lượng tham gia giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.5.4 Tạo lập điều kiện môi trường giáo dục lòng nhân ái cho học sinh theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.6.1 Các yếu tố bên trong nhà trường

1.6.2 Các yếu tố bên ngoài nhà trường

Kết luận chương 1.

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO ĐỊNH HƯỚNG

CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

Ở HUYỆN GIA LẤM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

2 1 Khái quát tình hình giáo dục trung học cơ sở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

2.1.1 Mạng lưới trường lớp và quy mô học sinh

2.1.2 Đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý

2.1.3 Chất lượng giáo dục

2.2 Tổ chức khảo sát thực trạng

2.2.1 Mục đích, qui mô, địa bàn, khách thể khảo sát

2.2.2 Nội dung khảo sát

2.2.3 Phương pháp và kĩ thuật khảo sát

2.2.4 Cách thức xử lí số liệu

2.3 Thực trạng giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

2.3.1 Thực trạng biểu hiện giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội

2.3.2 Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng, ý nghĩa và mục tiêu giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội

2.3.3 Thực trạng nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục lòng nhân

ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội

2.3.4 Thực trạng các lực lượng tham gia giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội

2.4 Thực trạng quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ

sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

2.4.1 Thực trạng tổ chức và phổ biến về mục tiêu, yêu cầu giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

2.4.2 Thực trạng chỉ đạo xây dựng nội dung, phương pháp, hình thức

tổ chức giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

2.4.3 Thực trạng phối hợp các lực lượng tham gia giáo dục lòng nhân

ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

2.4.4 Thực trạng tạo lập điều kiện môi trường giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

2.5 Thực trạng yếu tố ảnh hưởng đến quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

2.6 Đánh giá chung về thực trạnggiáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

2.6.1 Mặt mạnh và nguyên nhân

2.6.2 Mặt yếu và nguyên nhân

Kết luận chương 2

CHƯƠNG 2: BIỆN PHÁP QUẢN LÍ GIÁO DỤC LÒNG NHÂN ÁI CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO ĐỊNH HƯỚNG CHƯƠNG

TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

Ở HUYỆN GIA LÂM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

3.1 Nguyên tắc đề xuất biện pháp:

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi

3.2 Một số biện pháp quản lí giáo dục lòng nhân ái cho học sinh trung học cơ sở theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018 ở

huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội:

3.2.1 Tập huấn và truyền thông để nâng cao nhận thức cho cán bộ quản

lí, giáo viên, học sinh về giáo dục lòng nhân ái cho học sinh THCS theo định hướng chương trình giáo dục phổ thông 2018

3.2.2 Chỉ đạo giáo viên thực hiện giáo dục lòng nhân ái cho học sinh thông qua dạy học các môn học và công tác chủ nhiệm lớp

3.2.3 Tổ chức giáo dục lòng nhân ái cho học sinh thông qua các hoạt động trải nghiệm và hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

3.2.4 Xây dựng văn hoá nhà trường tác động tích cực đến việc hình thành lòng nhân ái cho học sinh

3.2.5 Tổ chức phối hợp với gia đình và cộng đồng trong giáo dục lòng nhân ái cho học sinh

3.3 Khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của các biện pháp quản lí:

3.3.1 Quá trình khảo nghiệm

3.3.2 Kết quả khảo nghiệm

Kết luận chương 3

Kết luận và khuyến nghị

TÀI LIỆU THAM KHẢO ĐỂ XÂY DỰNG ĐỀ CƯƠNG

[1] Lê Thị Vân Anh (2013), Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

qua ấm gương của Người về lòng nhân ái, vị tha, khoan dung, nhân hậu, hết mực vì con người, Hà Nội.

[2] Ban Chấp hành , jTW Đảng (2013), Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày

4/11/2013 của Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế , Hà Nội.

[3] Bộ Giáo dục và Đào tạo (2011), Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28

tháng 03 năm 2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trường TH, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học, Hà Nội.

[4] Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2005), Những cơ sở khoa học về

quản lí giáo dục, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia, Hà Nội.

[5] Nguyễn Thị Doan – Đỗ Minh Cương – Phương Kỳ Sơn (1996), Các học

thuyết về quản lí, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

[6] Vũ Cao Đàm (2006), Phương pháp luận nghiên cứu khoa học, NXB Khoa

học và Kĩ thuật, Hà Nội

[7] Đỗ Tuyết Bảo (2001), Giáo dục đạo đức cho học sinh trường THCS tại

thành phố Hồ Chí Minh trong điều kiện đổi mới hiện nay , Luận án tiến sĩ –

Học viện hành chính

[9] Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần

thứ XI, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội.

[10] Phạm Minh Hạc (2001), Nghiên cứu con người và nguồn nhân lực đi vào

công nghiệp hóa, hiện đại hóa, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

[11] Phạm Minh Hạc, Trần Kiều, Đặng Bá Lãm, Nghiêm Đình Vỳ –Chủ biên

(2002), Giáo dục thế giới đi vào thế kỷ 21, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội [12] Harold Kootz, Cyri O’donnell, Heinz Weihrich (1994), Những vấn đề

cốt yếu của quản lí, Nhà xuất bản khoa học và kĩ thuật, Hà Nội.

[13] Bùi Minh Hiền (chủ biên) - Vũ Ngọc Hải - Đặng Quốc Bảo (2016),

Quản lí giáo dục, Nxb ĐHSP, Hà Nội

[14] Bùi Minh Hiền, Nguyễn Vũ Bích Hiền và các cộng sự (2015), Quản lý

và lãnh đạo nhà trường, NXB ĐHSP, Hà Nội.

[15] Nguyễn Thị Phương Hoa (2002), Nhân ái- Một giá trị văn hoá truyền

thống cần kế thừa và phát huy trong việc xây dựng lối sông, Tạp trí triết học

số 7 trang 39-43