Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của đảng trên báo mạng điện tử hiện nay (khảo sát báo nhandan vn, hanoimoi com vn, qdnd vn)

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN LÊ KHÁNH DUYÊN TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ HIỆN NAY KHẢO SÁT NHANDAN.VN, HANOIMOI.COM.VN, QDND.VN Chuyê

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

LÊ KHÁNH DUYÊN

TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ HIỆN NAY

(KHẢO SÁT NHANDAN.VN, HANOIMOI.COM.VN, QDND.VN)

LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

HÀ NỘI - 2023

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

LÊ KHÁNH DUYÊN

TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ HIỆN NAY

(KHẢO SÁT NHANDAN.VN, HANOIMOI.COM.VN, QDND.VN)

Chuyên ngành : Quản lý Báo chí Truyền thông

Mã ngành : 8320101

LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

Người hướng dẫn khoa học: PGS, TS Mai Đức Ngọc

HÀ NỘI - 2023

Hà Nội, ngày tháng năm 2023

CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG

PGS.TS Phạm Minh Sơn

trong luận văn có cơ sở rõ ràng và trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Lê Khánh Duyên

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN

TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ 13

1.1 Các khái niệm liên quan 13

1.2 Vai trò và đặc điểm chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử 21

1.3 Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử - Quy trình tổ chức và các yêu cầu 26

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG HIỆN NAY 39

2.1 Tổng quan về ba tờ báo khảo sát 39

2.2 Khảo sát thực trạng tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn 43

2.3 Đánh giá về tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay 62

CHƯƠNG 3: QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ 72

3.1 Quan điểm về tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử 72

3.2 Giải pháp tăng cường tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay 78

KẾT LUẬN 96

TÀI LIỆU THAM KHẢO 99

PHỤ LỤC 104

TÓM TẮT LUẬN VĂN 116

tưởng Hồ Chí Minh kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Đảng ta” 49

Bảng 2.2: Thống kê số lượng tin, bài chủ đề “vạch trần, phản bác các luận

điệu chống phá chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, tung tin xuyên tạc chia rẽ nội bộ” trong năm 2021 52

Bảng 2.3: Thống kê số lượng tin, bài chủ đề “khẳng định vai trò công lao to

lớn của Đảng Cộng sản trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội” trong năm 2021 56

Bảng 2.4: Thống kê số lượng tin, bài chủ đề “tuyên truyền về các chủ trương

chính sách, pháp luật mới của Đảng và Nhà nước, các thành tựu phát triển kinh tế, xã hội của Đất nước; kết quả đạt được trong xây dựng chỉnh đốn Đảng và công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực của Đảng và Nhà nước” trong năm 2021 58

Sơ đồ 2.1: Quy trình sản xuất và đăng tải thông tin của các báo khảo sát… 44 Biểu đồ 2.1 Số lượng tin, bài phản ánh đề tài bảo vệ nền tảng tư tưởng 48

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là một nội dung cơ bản, quan trọng và xuyên suốt của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng Nhận thức rõ tầm quan trọng trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và việc đấu tranh ngăn chặn các quan điểm sai trái, thù địch, ngày 22/10/2018 Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết

số 35-NQ/TW về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái và thù địch trong tình hình mới” Nghị quyết

đã nêu những quan điểm và nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu nhằm củng cố trận địa tư tưởng của Đảng trong bối cảnh toàn cầu hóa và tích cực, chủ động hội nhập quốc tế của đất nước

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch là nhiệm vụ hàng đầu đòi hỏi sự tham gia tích cực của các tổ chức cơ sở Đảng, mỗi cán bộ, đảng viên, người dân và đặc biệt là bộ phận báo mạng điện tử Đảng ta luôn coi trọng công tác tuyên truyền giáo dục của báo mạng điện tử, coi đây là một công cụ tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước nói chung và nói riêng về lĩnh vực công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giáo dục chính trị cho cán bộ, đảng viên và nhân dân thấm nhuần chủ trương, đường lối của Đảng Đồng thời, Báo mạng điện tử đóng vai trò quan rất quan trọng trong đấu tranh phòng, chống, ngăn chặn những luận điệu sai trái nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Triển khai thực hiện vai trò trên, thời gian qua báo mạng điện tử thường xuyên quan tâm đến việc truyền tải thông tin bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mang tính chuyên sâu thông qua các chuyên mục để phù hợp với sự phát triển, hướng đến đối tượng công chúng cụ thể Điển hình như

nhandan.vn (thuộc báo Nhân dân – Cơ quan Trung ương của Đảng Cộng Sản Việt Nam, Tiếng nói của Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam), hanoimoi.com.vn (ấn phẩm của báo Hà Nội mới - Cơ quan báo chí trực thuộc Thành ủy Hà Nội), qdnd.vn (thuộc báo Quân đội nhân dân - Cơ quan của Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng, tiếng nói của lực lượng vũ trang và nhân dân Việt Nam) luôn xác định tuyên truyền công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là nhiệm vụ then chốt, là “linh hồn” của mỗi tờ báo Chuyên mục “Bình luận – Phê phán”, “Xây dựng Đảng”, “Xây và chống”, “Phòng, chống "Diễn biến hòa bình", Phòng, chống "Tự diễn biến, tự chuyển hóa” được ba báo duy trì đều đặn Việc tổ chức chuyên mục trên báo mạng điện tử

đã giúp độc giả dễ dàng hơn trong việc tìm kiếm, tiếp cận và theo dõi thông tin một cách tập trung có chiều sâu, có trọng điểm về những vấn đề đã và đang diễn ra trong công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Đồng thời, chuyên mục giúp công chúng không chỉ nhận thức đúng đắn tình hình, âm mưu thủ đoạn của thế lực thù địch, mà còn có thái độ đấu tranh, hành động phòng, chống thiết thực, hiệu quả

Tuy nhiên, công tác tuyên truyền bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bên cạnh những thành công còn tồn tại không ít hạn chế Đại hội XIII của Đảng thẳng thắn đánh giá: Công tác đấu tranh phản bác, ngăn chặn các thông tin xấu độc, quan điểm sai trái, thù địch có lúc, có nơi còn bị động, thiếu sắc bén, tính chiến đấu chưa cao Mới đây, Hội nghị Trung ương 4 khóa XIII cũng chỉ rõ: Chưa phát huy đầy đủ sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch Trong bối cảnh kinh tế - xã hội hiện nay, sự phát triển mạnh mẽ của Internet hay các mạng xã hội; sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức và lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên và những vấn đề nảy sinh từ mặt trái của nền kinh tế thị trường, đã tạo cơ hội cho các thế lực thù địch, phản động lợi dụng để tăng cường các hoạt động chống phá Đảng, Nhà

nước và chế độ ta Các thế lực thù địch thường xuyên thực hiện tuyên truyền theo kiểu “mưa dầm thấm lâu” tác động xấu vào quần chúng nhân dân Mục đích chính của chúng chính là xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng, xóa bỏ hệ tư tưởng xã hội chủ nghĩa, tiến tới mục tiêu lật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam ta Điều này làm suy giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, là một nguy cơ trực tiếp đe dọa sự tồn vong của Đảng và chế độ

Chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử trong đó có nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn vẫn còn tồn tại một số khuyết điểm như thực hiện chuyên mục theo một khuôn mẫu nhất định, số lượng bài viết mỏng, thông tin lý luận còn khô cứng, đôi khi chất lượng còn hạn chế Các chuyên mục còn giống nhau về hình thức thể hiện, chưa thể hiện được phong cách riêng, khó hấp dẫn bạn đọc …

Trước những yêu cầu mới của quá trình phát triển đất nước, sự phát triển của nền báo chí hiện đại, những thay đổi và đòi hỏi từ nhu cầu của công chúng báo chí, việc nghiên cứu để tổng kết kinh nghiệm, rút ra những bài học cũng như đề xuất giải pháp nhằm giúp nâng cao hiệu quả tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử là cấp thiết Vì vậy tác giả lựa chọn nội dung: “Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay (khảo sát báo nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn)” làm đề tài nghiên cứu của mình

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Đã có nhiều đề tài nghiên cứu về tổ chức chuyên mục trên báo chí nói chung và báo mạng điện tử nói riêng Tuy nhiên, qua khảo sát, nghiên cứu, tác giả Luận văn nhận thấy chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu sâu về tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, chỉ có một số sách tham khảo, công trình, các bài viết nghiên cứu liên quan đến một khía cạnh nào đó của đề tài, như:

Thứ nhất, những sách tham khảo về tuyên truyền bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

- Ban Tuyên giáo Trung ương Đảng, “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới” (2020), NXB Chính trị Quốc gia Sự thật Cuốn

sách là tập hợp các bài viết của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước, các chuyên gia và nhà nghiên cứu lý luận nhằm khẳng định vai trò nền tảng tư tưởng, kim chỉ nang của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, sự lãnh đạo của Đảng và công cuộc đổi mới theo con đường xã hội chủ nghĩa Đồng thời, nhận diện những luận điệu xuyên tạc, sai trái, âm mưu “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch, phản động và đề xuất một số giải pháp đấu tranh có hiệu quả trong bối cảnh hiện nay

- Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh chống quan điểm sai trái, thù địch trong thời kỳ mới: Thông tin chuyên đề số 6/2019, Học viện Báo

chí và Tuyên truyền Ấn phẩm tổng hợp các bài viết công bố trên các tạp chí khoa học chuyên ngành của các nhà khoa học, giúp bạn đọc có thêm tài liệu nghiên cứu những vấn đề lý luận, thực tiễn về cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng

tư tưởng của Đảng, chống các quan điểm sai trái, thù địch trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 35 của Bộ Chính trị

- Hội đồng Lý luận Trung ương, “Phê phán các quan điểm sai trái, xuyên tạc cuộc đấu tranh chống suy thoái về tư tưởng chính trị, những biểu hiện “tự diễn biến", "tự chuyển hóa" về chính trị trong Đảng” (2017), Nxb

Chính trị Quốc gia Sự thật Nội dung cuốn sách tập trung phân tích, đấu tranh, phê phán, phủ định những nhận định xuyên tạc, những quan điểm sai trái của các thế lực thù địch nhằm phủ nhận những thành tựu mà Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đã đạt được trong những năm qua; đề xuất một số giải pháp thiết thực, khả thi, góp phần đấu tranh phê phán, ngăn chặn sự suy thoái tư tưởng chính trị, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” về chính trị trong Đảng của một bộ phận cán bộ, đảng viên, góp phần xây dựng, chỉnh đốn

Đảng trong sạch, vững mạnh Cuốn sách là tài liệu sinh hoạt công tác tư tưởng thiết thực, góp phần tăng cường đấu tranh chống các quan điểm sai trái, thủ địch, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng

- Hội đồng Lý luận Trung ương, “Phê phán các quan điểm sai trái, bảo

vệ nền tảng tư tưởng cương lĩnh, đường lối của Đảng cộng sản Việt Nam”

(2015), NXB Chính trị quốc gia Cuốn sách gồm 24 bài viết lý luận và thực tiễn về cách mạng Việt Nam với những luận cứ sắc bén, phê phán mạnh mẽ các quan điểm xuyên tạc, phủ nhận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, cương lĩnh, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam Qua đó giúp cho cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân nâng cao tình thần cảnh giác cách mạng, kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, kiên định con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn

- Nguyễn Phú Trọng, Đảng vững mạnh, đất nước phát triển, dân tộc trường tồn (2015), Nxb Chính trị Quốc gia Cuốn sách tập hợp một số bài

phát biểu, bài viết được chọn lọc của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từ năm 2011 đến năm 2015, nội dung tập trung vào những vấn đề: đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa; xây dựng, chỉnh đốn Đảng là nhiệm vụ then chốt Các bài viết, bài phát biểu của Tổng Bí thư có giá trị to lớn cả về lý luận và thực tiễn, tầm trí tuệ và kinh nghiệm quý báu của Đảng ta Cuốn sách là tài liệu có ý nghĩa thiết thực góp phần định hướng cho cán bộ, đảng viên tiếp tục rèn luyện bản lĩnh, trí tuệ, phẩm chất đạo đức, năng lực phục vụ nhân dân, kiên định, vững vàng mục tiêu cách mạng

- Giữ vững nền tảng tư tưởng tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong tình hình mới (2010), NXB Chính trị quốc gia Nội dung cuốn sách là tài liệu

tham khảo bổ ích, cung cấp cho bạn đọc nhiều thông tin thiết thực phục vụ cho quá trình đấu tranh trên mặt trận tư tưởng, lý luận, bảo vệ chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, nâng cao

năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, giữ vững và phát huy vai trò lãnh đạo của Đảng trong tình hình mới

- Hội đồng Lý luận Trung ương, “Vững bước trên con đường đã chọn”, (2002) và Lẽ phải của chúng ta (2004), Nhà xuất bản Chính trị quốc gia

Trên cơ sở những kết quả nghiên cứu mới trên lĩnh vực tư tưởng, lý luận về vai trò của Đảng lãnh đạo; về con đường đi lên CNXH ở nước ta trong tiến trình đổi mới, đặc biệt là về công tác tư tưởng, về đại đoàn kết dân tộc, bảo đảm thực hiện dân chủ, quyền công dân, quyền con người, vấn đề xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN, vấn đề phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN ở nước ta trong bối cảnh mới… hai cuốn sách trên đã cung cấp

cơ sở lý luận, thực tiễn trong đấu tranh với các quan điểm sai trái, thù địch, khẳng định sự đúng đắn, sáng tạo trong quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước ta trong công cuộc đổi mới, xây dựng phát triển đất nước Bên cạnh đó, các nghiên cứu trên đã chỉ ra những hạn chế, bất cập, những khoảng trống về lý luận ở nước ta hiện nay cần được hoàn thiện nhằm phục

vụ sự nghiệp xây dựng đất nước nói chung cũng như đối với công tác tư tưởng, đấu tranh với các quan điểm sai trái và hoạt động phá hoại tư tưởng của các thế lực thù địch chống Việt Nam

Những công trình trên đã phân tích những vấn đề lý luận chung và thực trạng công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, trong đó nêu rõ những thành tựu và hạn chế, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp quan trọng nhằm tăng cường công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế

Thứ hai, tài liệu về lý luận và thực tiễn hoạt động báo chí, báo mạng điện tử

- Tác giả Tạ Ngọc Tấn, Cơ sở lý luận báo chí (2005), Nhà xuất bản Lý

luận chính trị, Hà Nội Thông qua cuốn sách độc giả tiếp cận được những lý

luận căn bản, các quan niệm chung về báo chí, lịch sử hình thành và phát triển báo chí, chức năng và mối liên hệ giữa nhà báo – tác phẩm với công chúng

- Tác giả Nguyễn Văn Dững, Tác phẩm báo chí (2006), Nhà xuất bản

Lý luận chính trị, Hà Nội Cuốn sách đã cung cấp những thông tin lý luận và thực tiễn về tác phẩm báo chí, về phân loại tác phẩm báo chí và các thể loại báo chí Các tác giả trình bày những nội dung thông tin quan trọng nhất của từng thể loại như sự ra đời và phát triển, khái niệm và đặc điểm cơ bản của thể loại, kỹ năng thực hiện

- Tác giả Hà Huy Phượng, Tổ chức nội dung và thiết kế, trình bày báo

in (2006), Nhà xuất bản Lý luận chính trị Cuốn sách trang bị kiến thức quan

về những vấn đề như: những nguyên tắc, phương pháp tổ chức nội dung và thiết kế, trình bày báo, tạp chí,

- Nguyễn Thị Thoa, Nhập môn báo mạng điện tử (2007), Đề tài khoa

học, Học viên Báo chí và Tuyên truyền Đề tài đề cập các kiến thức cơ bản về báo mạng điện tử: mạng internet và sự ra đời của báo mạng điện tử; đặc trưng

cơ bản, qui trình xây dựng tờ báo mạng điện tử; tổ chức bộ máy, quy trình sản xuất thông tin; yêu cầu nghề nghiệp đối với phóng viên báo mạng điện tử

- Tác giả Nguyễn Văn Dững, Cơ sở lý luận báo chí (2012), Nhà xuất

bản Lao động, Hà Nội Cuốn sách tổng quan một số nội dung quan trọng về báo chí truyền thông như: Khái quát về truyền thông, đưa ra quan niệm chung

về báo chí, tổng quan các loại hình, công chúng báo chí, chức năng xã hội của báo chí,…

- Nguyễn Trí Nhiệm, Báo mạng điện tử đặc trưng và phương pháp sáng tạo (2014), NXB Chính trị quốc gia Cuốn sách trình bày lịch sử ra đời

và quá trình phát triển báo mạng điện tử; chỉ ra xu hướng phát triển của báo mạng điện tử; những đặc trưng cơ bản của báo mạng điện tử; quy trình sản xuất thông tin trên báo mạng điện tử; công chúng báo mạng điện tử; đưa ra

những nguyên tắc chung khi viết cho báo mạng điện tử; tổ chức diễn đàn trên báo mạng điện tử;…

Thứ ba, những công trình nghiên cứu về tổ chức chuyên mục

- Hà Quốc Trị, Giải pháp tổ chức chuyên mục "Nghiên cứu - trao đổi" trên tạp chí các ban đảng (2011), Luận văn thạc sĩ báo chí học, Học viện Báo

chí và Tuyên truyền Trên cơ sở tổng kết những vấn đề lý luận về chuyên mục

và khảo sát, đánh giá, phân tích thực trạng tổ chức chuyên mục "Nghiên trao đổi", trên tạp chí các ban đảng, luận văn rút ra những kinh nghiệm nghề nghiệp và tìm kiếm những giải pháp cụ thể nhằm nâng cao chất lượng tổ chức chuyên mục này trên tạp chí các ban đảng

cứu Đỗ Thị Anh Ngọc, Đổi mới hệ thống chuyên trang chuyên mục của báo điện tử Vietnamnet (Khảo sát năm 2011), Luận văn thạc sĩ báo chí học,

Học viện Báo chí và Tuyên truyền Trong luận văn, tác giả bước đầu đã hình thành một mô hình cụ thể cho những chuyên trang, chuyên mục của báo điện

tử Vietnamnet Mô hình này dựa trên kết quả nghiên cứu, xem xét những ưu nhược điểm của các chuyên trang, chuyên mục hiện có, thăm dò ý kiến độc giả và những nhận định ban đầu của lãnh đạo để chuyển hướng nội dung

- Đỗ Minh Hùng, Chất lượng chuyên mục thực tiễn - kinh nghiệm của tạp chí Cộng sản - thực trạng và giải pháp phát triển (2012), Luận văn thạc sĩ

báo chí học, Học viện Báo chí và Tuyên truyền Luận văn bước đầu đã xây dựng đề xuất khung lý thuyết về chất lượng Chuyên mục; thông qua nghiên cứu, khảo sát đánh giá thực trạng và phát hiện vấn đề, dựa trên khung lý thuyết đánh giá đó, Luận văn tìm kiếm giải pháp, khuyến nghị nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng chuyên mục Thực tiễn – kinh nghiệm của Tạp chí Cộng Sản trong giai đoạn hiện nay, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới

- Nguyễn, Thị Thu Huyền, Tổ chức nội dung các trang thông tin chuyên đề trên báo Lao động (Khảo sát năm 2013), Luận văn thạc sĩ báo chí

học, Học viện Báo chí và Tuyên truyền Luận văn nghiên cứu khảo sát thực

trạng hoạt động của phóng viên báo Lao Động (và có mở rộng sang vài tờ báo khác), từ đó, tổng kết những phương thức hoạt động tác nghiệp tại các chuyên trang được phóng viên báo in đã và đang áp dụng hiện nay Thông qua khảo sát, tác giả chỉ ra những ưu điểm, hạn chế, từ đó đề xuất những kiến nghị và giải pháp nhằm cải thiện hiệu quả hoạt động để trang chuyên đề ngày càng phong phú

- Nguyễn Thị Hiền, Tổ chức các chuyên trang, chuyên mục về nông nghiệp, nông thôn trên báo Đảng hiện nay (khảo sát trên báo Nhân Dân, báo

Hà Nam, báo Thái Bình từ tháng 7/2018 đến hết tháng 6/2019), (2020), Luận văn chuyên ngành Quản lý Báo chí - Truyền thông, Học viện Báo chí và Tuyên truyền Trên cơ sở hệ thống hóa khung lý thuyết về tổ chức chuyên trang, chuyên mục về nông nghiệp nông thôn trên báo Đảng hiện nay và qua khảo sát thực tế báo Nhân Dân, báo Hà Nam, báo Thái Bình, luận văn chỉ rõ những mặt thành công, những mặt hạn chế về nội dung thông tin, hình thức thể hiện Từ đó chỉ ra những nguyên nhân của những hạn chế, tồn tại trong công tác tổ chức chuyên trang, chuyên mục nông nghiệp nông thôn trên báo Đảng hiện nay Tác giả đã đề xuất một số giải pháp cụ thể giúp báo Đảng tổ chức các chuyên trang, chuyên mục về nông nghiệp nông thôn hiệu quả hơn, chất lượng hơn

Các công trình nghiên cứu trên đều có những đóng góp nhất định, đánh giá thực trạng về vấn đề tổ chức chuyên mục ở một số cơ quan báo chí cụ thể, đưa ra những giải pháp nâng cao hiệu quả tổ chức chuyên mục, chuyên đề Tuy nhiên, tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử trong tình hình hiện nay chưa được đề cập một cách riêng biệt Luận văn này dựa trên cơ sở lý luận chung về báo chí, lý luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, kế thừa, tiếp thu có chọn lọc các công trình nghiên cứu trước đó có liên quan để đi sâu nghiên cứu thực trạng chất lượng các bài viết về công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Qua đó nhằm nâng cao

chất lượng trong việc tổ chức chuyên mục trên báo mạng điện tử hiện nay, là kênh thông tin hữu hiệu để kết nối Đảng gần với cán bộ Đảng viên, quần chúng nhân dân

Đây là các công trình mang tính chất tham khảo cho các nhà quản lý báo chí truyền thông và cũng rất giá trị đối với những người nghiên cứu vấn

đề này dưới góc độ khoa học, lý luận

Như vậy, Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng cho

đến nay chưa có một nghiên cứu đầy đủ và toàn diện Đề tài “Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay (khảo sát báo nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn)” sẽ làm rõ những

vấn đề còn bỏ ngỏ đó Do vậy, luận văn này không trùng với bất cứ công trình khoa học nào đi trước

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay và khảo sát, đánh giá thực trạng trên các trang báo nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn; luận văn đưa ra một số quan điểm và đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử trong thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được các mục đích nghiên cứu trên, đề tài đã thực hiện những nhiệm vụ sau đây:

- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử

- Khảo sát, phân tích thực trạng việc tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên Nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn

- Trên cơ sở thực trạng và yêu cầu đặt ra, từ đó đưa ra một số quan điểm

và đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên các báo mạng điện tử trong thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu là tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay

4.2 Phạm vi nghiên cứu của đề tài

Luận văn khảo sát vấn đề tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư

tưởng của Đảng trên báo nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn năm 2021

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Cơ sở lý luận

Cơ sở lý luận của luận văn là chủ nghĩa Mác – Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm, định hướng phát triển của Đảng, nhà nước về báo chí truyền thông; về xây dựng Đảng; về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử Bên cạnh đó, luận văn còn kế thừa những kết quả nghiên cứu của

một số nhà khoa học về những vấn đề có liên quan đến đề tài

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu, phân tích, tổng hợp tài liệu: Dựa trên các tài liệu tham khảo như giáo trình, sách, công trình nghiên cứu khoa học,…có liên quan đến đề tài nghiên cứu của những tác giả đi trước, từ đó tiến hành xác lập

cơ sở lý thuyết phục vụ cho mục đích nghiên cứu của đề tài

- Phương pháp nghiên cứu trường hợp: Luận văn chọn lựa và phân tích sâu một số chuyên mục, tác phẩm điển hình về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn

- Sử dụng phương pháp điều tra xã hội học: Thông qua hệ thống câu hỏi của phiếu phỏng vấn độc giả đọc báo mạng điện tử là những cán bộ công

chức, viên chức nhà nước, cán bộ về hưu, nhân viên văn phòng, để từ đó đưa

ra những đánh giá khách quan

- Phương pháp phỏng vấn sâu: phỏng vấn phóng viên, lãnh đạo ban báo nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn nhằm đánh giá chất lượng tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng của các báo

6 Đóng góp mới của đề tài

Luận văn hệ thống hóa những vấn đề lý luận liên quan đến tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay

- Luận văn cũng chỉ rõ thực trạng tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn

- Luận văn đưa ra hệ thống các giải pháp nhằm tăng cường tổ chức chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử hiện nay

7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

Thông qua việc khảo sát thực trạng tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng

tư tưởng của Đảng trên nhandan.vn, hanoimoi.com.vn, qdnd.vn, luận văn là tài liệu tham khảo về mặt thực tiễn cho những người làm báo

Việc nghiên cứu đề tài hoàn thành sẽ giúp cho các nhà quản lý, các phóng viên thực hiện các chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đổi mới nội dung, hình thức thể hiện chuyên mục, góp phần nâng cao chất

lượng, hiệu quả tuyên truyền trên báo chí hiện nay

8 Kết cấu của luận văn

Luận văn bao gồm phần mở đầu, kết luận, các danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung luận văn gồm 3 chương, 8 tiết

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỔ CHỨC CHUYÊN MỤC BẢO VỆ

NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRÊN BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ

1.1 Các khái niệm liên quan

1.1.1 Khái niệm tổ chức chuyên mục

* Khái niệm “tổ chức”

Hiện nay có nhiều định nghĩa khác nhau về “tổ chức”

Trong cuốn Organization Theory (lý thuyết tổ chức), Chester I Barnard cho rằng tổ chức là một hệ thống trong đó hai hay nhiều người kết hợp các hoạt động và nỗ lực với nhau một cách có ý thức [1] Theo Harold Koontz, Cyril Odonnell và Heinz Weihrich trong cuốn Management (sự quản lý, điều hành) xuất bản năm 1984 thì công tác tổ chức là “việc nhóm gộp các hoạt động cần thiết để đạt được các mục tiêu, là việc giao phó mỗi nhóm cho một người quản lý với quyền hạn cần thiết để giám sát nó, và là việc tạo điều kiện cho sự liên kết ngang và dọc trong cơ cấu của doanh nghiệp”.[2]

Nhà nghiên cứu P.M Kécgientxép trong cuốn “Những nguyên lý của công tác tổ chức” nhận định rằng: “Tổ chức là liên hiệp nhiều người lại để thực hiện một công tác nhất định Chúng ta có thể gọi bản thân hình thức liên hiệp đó là một tổ chức”.[3]

Từ điển tiếng Việt do Hoàng Phê chủ biên, tổ chức là sắp xếp, bố trí thành các bộ phận để cùng thực hiện một nhiệm vụ, hoặc cùng một chức năng chung.[37]

Từ điển tiếng Việt, Viện ngôn ngữ học năm 2000 thì tổ chức có ba ý nghĩa: Thứ nhất, làm cho thành một chỉnh thể, có một cấu tạo, một cấu trúc và những chức năng chung nhất định: tổ chức một bộ máy giúp việc; từ được tổ chức thành câu Thứ hai, sắp xếp để hình thành trật tự, nền nếp: tổ chức lại đời sống gia đình Thứ ba, làm những điều cần thiết để hoạt động, sự kiện đó

có kết quả tốt nhất: tổ chức hội nghị, tổ chức đi tham quan

Xét ở góc độ truyền thông – báo chí, Hà Huy Phượng đã đề cập tới tổ chức ở hai khía cạnh như sau: Một là, tổ chức chỉ nhóm người trong cùng lĩnh vực công việc hoạt động với nhau Hai là chỉ một loại hoạt động của các nhà truyền thông nhằm tạo ra sản phẩm truyền thông hoàn chỉnh với một số công việc rõ ràng có thể kể đến như: lên kế hoạch, tổ chức sản xuất nội dung, thiết

kế và trình bày sản phẩm truyền thông, in ấn, phát hành

Và cũng từ đó, Hà Huy Phượng đã đưa ra khái niệm cho tổ chức trong

hoạt động truyền thông là “quá trình lựa chọn, sắp xếp và bố trí các công việc, giao quyền hạn và phân phối các nguồn lực sao cho chúng đóng góp một cách tích cực và có hiệu quả vào mục tiêu chung của sản phẩm truyền thông, của nhà truyền thông”[40]

Ngoài những khái niệm kể trên, có thể định nghĩa tổ chức bằng hàng trăm cách khác nhau Ở mỗi lĩnh vực, tổ chức lại mang một ý nghĩa và có những mặt hợp lý riêng Tuy nhiên, tựu chung lại các khái niệm, định nghĩa khác nhau này vẫn có nét tương đồng Tác giả có thể khái quát chung lại như sau

về tổ chức: Tổ chức có thể được hiểu là liên kết nhiều người lại để thực hiện một mục tiêu nhất định quá trình đó bao gồm lựa chọn, sắp xếp nhân sự và phân bổ các nguồn lực phù hợp với công việc để chúng đóng góp tích cực và hiệu quả vào mục tiêu chung

* Khái niệm chuyên mục

Theo Từ điển tiếng Việt, Chuyên mục là “mục thường kì trên báo, trên đài phát thanh dành riêng cho một vấn đề”.[51]

Từ điển Bách khoa Việt Nam: Chuyên mục (báo chí) là mục dành riêng cho một đề tài nhất định xuất hiện định kỳ và chiếm một chỗ cố định trên báo chí, do một hay nhiều người viết chuyên mục phụ trách Một chuyên mục có đông đảo bạn đọc không những vì nội dung vấn đề được nêu ra mà còn vì tính hấp dẫn mang phong cách độc đáo và trình độ của những cây bút chuyên trách.”[49]

Trong cuốn “Tổ chức nội dung thiết kế, trình bày báo in”, tác giả Hà Huy Phượng cho rằng chuyên mục là một trong những bộ phận cấu thành tờ báo, tạp chí Về mặt nội dung, một chuyên mục cần phải thể hiện được tính chất chuyên biệt về lĩnh vực thông tin của tờ báo, tạp chí hay chương trình phát thanh, truyền hình, báo mạng điện tử Về mặt hình thức, chuyên mục thường được duy trì dài ngày ở vị trí ổn định trong trang hoặc số báo, tạp chí.[40]

Từ những quan điểm đa dạng trên, có thể rút ra khái niệm về chuyên

mục như sau: Chuyên mục là mục dành riêng cho một hay một số chủ đề, đề tài chuyên môn, chuyên sâu nào đó, có vị trí cố định trên các tờ báo, tạp chí trong đó các sản phẩm báo chí được sản xuất thường xuyên, khai thác nhiều góc độ của chủ đề chính, ổn định về nội dung và cách thức thể hiện Mỗi tờ báo thường có cách xây dựng chuyên mục khác nhau nhằm gây ấn tượng, thu hút độc giả và đáp ứng các tôn chỉ, mục đích của tờ báo đó

Trong bối cảnh bùng nổ thông tin như hiện nay, công chúng đã chủ động hơn trong việc tìm kiếm, tiếp nhận thông tin Họ chỉ lựa chọn tờ báo, tạp chí, kênh phát thanh, truyền hình nào ấn tượng, dễ đọc dễ tiếp thu Chuyên mục là một trong những bộ phận cấu thành tờ báo, tạp chí và là sợi dây quan trọng kết nối công chúng với tờ báo Bất kỳ cơ quan báo chí nào cũng cần xây dựng cho mình một hệ thống chuyên mục có phong cách và hấp dẫn, nếu thiếu chuyên mục sẽ khiến người đọc khó khăn trong việc nhận diện thông tin quan trọng từ đó mất cảm tình với tờ báo, tạp chí đó

* Khái niệm tổ chức chuyên mục

Thành lập các chuyên mục cho tờ báo khá đơn giản nhưng để duy trì các chuyên mục đó lâu dài và chất lượng lại là điều vô cùng phức tạp Các tờ báo có ý thức xây dựng chuyên mục nhưng việc sắp xếp, bố trí trong mỗi số báo xuất bản lộn xộn sẽ làm mất đi thói quen đọc báo của độc giả Thực hiện

tổ chức chuyên mục cho tờ báo có vai trò quan trọng là rường cột cho toàn bộ hoạt động nội dung, định hướng chuyên mục phát triển được lâu dài

Từ các khái niệm về tổ chức, chuyên mục, có thể khái quát tổ chức

chuyên mục như sau: Tổ chức chuyên mục là xây dựng kế hoạch, phân công nhiệm vụ, tổ chức thực hiện các sản phẩm báo chí bao gồm hệ thống biên tập,

tổ chức các tin, bài trong chuyên mục báo chí để làm rõ tính chất chuyên sâu

về một vấn đề, chủ đề nào đó từ đấy đáp ứng nhu cầu tiếp nhận thông tin của công chúng

1.1.2 Bảo vệ nền tảng tư tưởng Đảng

Nền tảng tư tưởng là một yếu tố ảnh hưởng lớn tới sự sống còn của một chính đảng Muốn có phong trào cách mạng thì bắt buộc phải có lý luận cách mạng Một chính đảng muốn hoàn thành được sứ mệnh tiên phong cần có một

lý luận tiên phong hướng dẫn, soi đường

Trong quá trình xây dựng, phát triển và bảo vệ hệ tư tưởng cách mạng của giai cấp công nhân, C.Mác, Ph Ăngghen, V.I Lênin đã đấu tranh không khoan nhượng với các trào lưu tư tưởng sai trái thù địch Chính trong quá trình đấu tranh đó, những nguyên lý lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin đã được khẳng định, phát triển trở thành nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Hệ thống lý luận này chỉ rõ con đường giải phóng triệt để giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các dân tộc bị áp bức trên thế giới khỏi nô dịch, bóc lột, tha hóa và đói nghèo; chỉ rõ lực lượng cách mạng thực hiện giải phóng và phát triển xã hội chính là giai cấp công nhân và nhân dân lao động Toàn bộ học thuyết Mác - Lênin có giá trị biện chứng bền vững đối với bản chất của cách mạng, khoa học và nhân đạo

Đầu thế kỷ XX, trong bối cảnh sự nghiệp giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam bế tắc về đường lối, khủng hoảng về lực lượng lãnh đạo, tưởng chừng không có đường đi, lãnh tụ Hồ Chí Minh đã đến với Chủ nghĩa Mác - Lênin, trở thành người cộng sản Việt Nam đầu tiên nhận thức sâu sắc rằng, đây là "chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất".[28]

Trong hệ thống luận điểm cách mạng của chủ tịch Hồ Chí Minh, có một luận điểm mang tầm chân lý của thời đại, giá trị và sức sống của luận điểm này sẽ tồn tại mãi với tiến trình phát triển của loài người Đó là “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản”.[30]

Trải qua các chặng đường cách mạng, tiếp nối sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đến Đại hội VII (tháng 6 năm 1991), Đảng ta tiếp tục xác định tư tưởng Hồ Chí Minh chính là kết quả sự vận động sáng tạo Chủ nghĩa Mác - Lênin trong điều kiện cụ thể ở nước ta Trên cơ sở đó, “Cương lĩnh xây dựng đất nước thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội” được thông qua tại Đại hội

Bước vào thời kỳ đổi mới, Internet phát triển ngày càng mạnh mẽ Bên cạnh đó, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức và lối sống của một số cán bộ, đảng viên cũng như những vấn đề nảy sinh từ mặt trái của kinh tế thị trường…đã tạo cơ hội cho các thế lực thù địch, phản động lợi dụng để chống phá Đảng, Nhà nước ta Các thế lực thù địch luôn tìm mọi cách phá hoại, chia

rẽ tinh thần khối đại đoàn kết 54 dân tộc Việt Nam, chia rẽ tình cảm, lòng tin của nhân dân đối với Đảng ta, đặc biệt là xoá bỏ nền tảng tư tưởng của Đảng Đảng ta vẫn kiên định lấy chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động, soi đường, dẫn lối cho cách mạng Việt Nam xây dựng và phát triển đất nước

Ngày 22-10-2018, Bộ Chính trị khoá XII đã ban hành Nghị quyết số NQ/TW “Về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản

35-bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới” nêu rõ: “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là bảo vệ Đảng, Cương lĩnh chính trị, đường lối của Đảng; bảo vệ nhân dân, Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam; bảo vệ công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc

tế; bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc; giữ gìn môi trường hoà bình, ổn định để phát triển đất nước” [32]

Trong cuốn “Định hướng, giải pháp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh ngăn chặn các quan điểm sai trái thù địch trên mạng xã hội”, Mai

Đức Ngọc cũng đã đề cập đến bảo vệ nền tư tưởng của Đảng chính là “Phải luôn luôn kiên quyết, kiên trì giữ gìn, duy trì, củng cố, phát huy; đồng thời tiếp tục phát triển sáng tạo những quan điểm, những giá trị cốt lõi của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh để làm cho nền tảng tư tưởng đó ngày càng thấm sâu, ngày càng đóng vai trò chủ đạo trong đời sống tinh thần của nhân dân” [35]

Nội dung bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng rất đa dạng, phong phú nhưng cơ bản tập trung vào một số nội dung sau:

Một là, cần tiếp tục nghiên cứu sâu sắc, toàn diện về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh để làm rõ các giá trị cốt lõi, các giá trị có sức sống trường tồn không thể phủ nhận đối với sự phát triển của xã hội loài người cũng như sự phát triển của Việt Nam

Hai là, không ngừng tổng kết từ thực tiễn, kết hợp với việc bổ sung, phát triển lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, bên cạnh đó cần đổi mới tư duy lý luận, cung cấp thêm sức sống mới cho chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong bối cảnh mới

Ba là, nghiên cứu, phân tích và chứng minh sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh của Đảng ta trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội, đặc biệt là

sự nghiệp đổi mới để xây dựng và phát triển đất nước từ năm 1986 đến nay Bốn là, nghiên cứu, phân tích sâu sắc đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước để kịp thời bổ sung, hoàn thiện, phát triển cho phù hợp với yêu cầu của thực tiễn

Năm là, đẩy mạnh các công tác tuyên truyền, giáo dục và học tập, phổ biến sâu rộng các tư tưởng trong chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân

1.1.3 Khái niệm và đặc trưng của báo mạng điện tử

Báo mạng điện tử xuất hiện lần đầu từ những năm 90, là loại hình báo chí ra đời muộn nhất so với báo phát thanh, báo in và truyền hình Trên thế giới và Việt Nam, loại hình báo chí này được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau như: báo điện tử, báo mạng, báo trực tuyến, báo Internet, Để tăng tính nhất quán, trong luận văn này tác giả sẽ sử dụng thuật ngữ “báo mạng điện tử" trong xuyên suốt bài nghiên cứu

Có nhiều khái niệm khác nhau về báo mạng điện tử, mỗi khái niệm phản ánh một cách nhìn nhận và đánh giá khác nhau Dưới đây tác giả xin đưa ra một số khái niệm được sử dụng phổ biến nhất

Nguyễn Thị Trường Giang đưa ra khái niệm “Báo mạng điện tử là một loại hình báo chí được xây dựng dưới hình thức của một trang website, phát hành trên mạng internet” [16]

Điều 3, Luật báo chí 2016 đưa ra khái niệm “Báo điện tử là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, hình ảnh, âm thanh, được truyền dẫn trên môi trường mạng, gồm báo điện tử và tạp chí điện tử” [27]

Từ điển Bách khoa toàn thư Việt Nam định nghĩa,“Báo điện tử là những tác phẩm báo chí dưới dạng chữ viết, hình ảnh tĩnh, hình ảnh động hoặc âm thanh về một sự kiện nào đó được cung cấp trực tiếp trên mạng internet đồng thời hoặc ngay sau khi xảy ra sự kiện, được cập nhật liên tục về diễn biến của

sự kiện” [49]

Như vậy, có thể khái quát chung lại thì báo mạng điện tử là loại hình báo chí mà sản phẩm của nó được lực lượng phóng viên riêng tổ chức, xây dựng, xuất bản, phát hành độc lập, sử dụng công nghệ thông tin, phương tiện kỹ thuật tiên tiến, số hóa, có các máy tính, thiết bị điện tử di động thông minh nối

mạng và được hoạt động trên nền tảng mạng internet toàn cầu Loại hình báo chí điện tử này có đặc điểm đó chính là: Xuất bản tức thời, phi định kỳ, đa phương tiện, có tính tương tác cao với công chúng, hơn nữa nó còn có khả năng truyền tải thông tin không hạn chế

Những đặc trƣng cơ bản của báo mạng điện tử

Khả năng đa phương tiện (Multimedia), báo mạng điện tử có khả năng

tích hợp nhiều phương tiện truyền tải thông tin điển hình như: văn bản chữ viết (text), hình ảnh tĩnh (still image), hình ảnh động (animation), đồ hoạ (graphic), âm thanh (audio), video và các chương trình tương tác

Tính tức thời và phi định kỳ, rất nhiều sự kiện diễn ra cần được đưa tin

liên tục để công chúng nắm tình hình và điều ấy chỉ có thể thực hiện được nhanh nhất ở báo mạng điện tử Báo mạng điện tử thể hiện được ưu thế của mình so với các loại hình báo chí khác trong nhiều mặt, nội dung thông tin không bị giới hạn bởi khuôn khổ của trang báo, thời lượng phát sóng hay thời gian tuyến tính, quy trình sản xuất thông tin lại đơn giản, dễ dàng Đây cũng chính là nét đặc trưng nổi bật của báo mạng điện tử

Tính tương tác, báo mạng điện tử có khả năng tác động qua lại giữa

người sản xuất thông tin và đối tượng tiếp nhận thông tin một cách nhanh chóng và thuận tiện Đặc trưng này cho phép cơ quan báo chí tăng cường khả năng đáp ứng nhu cầu tiếp nhận thêm thông tin để hiểu rõ hơn sự việc của công chúng, đồng thời báo chí có thể "giữ chân" những công chúng trung thành với tờ báo một cách lâu dài

Khả năng lưu trữ và tìm kiếm thông tin, báo mạng điện tử có thể lưu giữ

được dung lượng lớn thông tin để phục vụ công tác tìm kiếm Việc ứng dụng công nghệ thông tin của báo mạng điện tử giúp cho công chúng tìm kiếm rất nhanh bằng cách gõ các từ khóa cho thông tin cần tìm và nhấn nút "tìm kiếm"

Có thể tìm kiếm theo chủ đề, ngày tháng hoặc theo từ khóa

1.2 Vai trò và đặc điểm chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử

1.2.1 Vai trò của chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Đảng ta nhiều lần chỉ rõ, báo chí cách mạng phải làm tốt chức năng tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, phát hiện, khẳng định và nhân rộng ra toàn xã hội cái hay, cái đẹp, những điển hình, những nhân tố mới; đồng thời, phải tích cực đấu tranh phê phán cái xấu, tiêu cực, uốn nắn những nhận thức lệch lạc, đấu tranh chống các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Đặc biệt là nhandan.vn, hanoimoi.com.vn và qdnd.vn là những tờ báo chính trị hàng đầu Để đảm bảo thực hiện tốt thông tin, tuyên truyền về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, các tờ báo đã đặc biệt quan tâm, đầu tư bài bản nhiều chuyên mục, tuyến bài sâu sắc, phong phú, chất lượng Các chuyên mục có vai trò quan trọng không những đối với chính

tờ báo, mà còn đối với người làm báo và độc giả của tờ báo Cụ thể là:

- Đối với độc giả của tờ báo Trong thời buổi thông tin được cập nhật ồ

ạt và thường xuyên hiện nay, các phương tiện thông tin đại chúng có rất nhiều nguồn tin để chuyển tải tới công chúng Nhưng chính điều đó cũng khiến công chúng bị “bội thực” thông tin, khó khăn trong việc phân biệt được đâu là thông tin chính xác, đâu là thông tin chưa được kiểm chứng, thậm chí còn là những luồng thông tin xuyên tạc sai sự thật, bịa đặt một cách trắng trợn mang tính phá hoại Chính vì vậy nhiều trang báo mạng điện tử mở chuyên mục đăng tải các bài viết trực tiếp, trực diện đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch Sự xuất hiện các chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử vừa là công cụ thông tin tuyên truyền mọi chủ trương đường lối của Đảng và nhà nước đến người dân nhanh chóng, vừa là nơi đấu tranh kịp thời, sắc bén, vạch rõ và làm thất bại nhiều âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch xuyên tạc, chống phá nền tảng tư tưởng của

Đảng, đường lối, chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; củng cố lòng tin của nhân dân đối với chế độ và sự lãnh đạo của Đảng Đây vừa là vinh dự vừa là trách nhiệm nặng nề của các chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử Do vậy, các chuyên mục này cần phải hoạt động đúng mục đích của mình, nắm vững quan điểm, đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước, bên cạnh đó phải hướng vào mục tiêu giữ vững ổn định chính trị, tiếp tục sự nghiệp đổi mới đất nước Thông tin đến công chúng phải có sự định hướng rõ ràng, tạo cho công chúng sự hiểu biết nhất định và có tư trang đúng đắn về các vấn đề của đời sống xã hội

Ngoài ra, sự phân chia, tổ chức sắp xếp các nội dung bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng theo từng chuyên mục riêng trên báo mạng điện tử sẽ giúp công chúng dễ lựa chọn trong việc tiếp nhận Nếu không có các chuyên mục thì công chúng sẽ khó khăn không biết đâu là thông tin mình cần tìm, đâu là thông tin không cần tìm; những thông tin cần tìm lại không thấy và ngược lại

Có khi cả một trang báo mạng điện tử công chúng chỉ đọc duy nhất có một chuyên mục Mặt khác, do sức ép về thời gian nên công chúng không thể đọc hết tất cả bài viết mà chỉ đọc những thông tin liên quan đến công việc của mình; nên việc xây dựng chuyên mục về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử giúp người đọc tiếp cận nhanh chóng những tri thức, kinh nghiệm về công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tìm đúng các chủ đề, đề tài, giải đáp trúng những vấn đề người đọc đang quan tâm Thông tin kịp thời và đầy đủ những vấn đề trên sẽ đem lại cho công chúng nhận thức đúng đắn và sâu sắc về Đảng và sự nghiệp cách mạng của Đảng Từ đó thôi thúc công chúng suy nghĩ và hành động một cách nhiệt tình, sáng tạo, khoa học; đoàn kết toàn Đảng, toàn dân, vì mục tiêu, lý tưởng cao đẹp: Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

- Đối với tờ báo: Chuyên mục góp phần quan trọng tạo nên phong cách

tờ báo và là sợi dây giữ mối quan hệ lâu dài với công chúng Nó có vai trò thu

hút độc giả cho tờ báo Nhiều độc giả truy cập vào một tờ báo thường xuyên

là muốn theo dõi một dòng thông tin, một chuyên mục nào đó trên báo Tương tự vậy, các tờ báo nếu xây dựng được chuyên mục về bảo vệ nền tảng

tư tưởng Đảng đảm bảo chất lượng, hấp dẫn sẽ thu hút được lượng lớn độc giả quan tâm chủ đề này và xây dựng sự gắn kết của họ với tờ báo Không những thế, thông qua các chuyên mục, Ban biên tập có thể nhận được sự phản hồi, góp ý từ công chúng để góp phần xây dựng, nâng cao chất lượng chuyên mục,

tờ báo Đồng thời từ nhóm độc giả, tìm ra được những cộng tác viên có bản lĩnh chính trị nghề nghiệp và nghiệp vụ chuyên môn vững vàng trở thành nguồn lực nòng cốt cho tờ báo

Với từng báo, tùy vào chức năng, nhiệm vụ, vai trò đặc thù của mình, việc tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo cũng có

sự khác biệt về tính định kỳ, nội dung, hình thức thể hiện… Điều này cũng tạo nên đặc trưng riêng cho mỗi tờ báo Nhìn một cách tổng thể, chuyên mục đều có tầm quan trọng lớn đối với báo chí nói chung và báo mạng điện tử nói riêng, góp phần vào sự hoàn chỉnh, phong phú về nội dung của tờ báo

- Đối với đội ngũ làm báo, chuyên mục góp phần nâng cao trình độ, bản lĩnh chính trị của đội ngũ làm báo trong công tác tuyên truyền bảo vệ nền tảng

tư tưởng của Đảng Chuyên mục là tài liệu cung cấp những thông tin thời sự chính thống, quan trọng, tiếng nói nói của Đảng, Nhà nước, cầu nối quan trọng giữa Đảng với nhân dân Bằng việc nghiên cứu các thông tin qua chuyên mục, nhận thức của đội ngũ cán bộ làm báo sẽ từng bước được nâng lên, nhất là về mặt chính trị, tư tưởng; nắm vững các quan điểm, đường lối của Đảng

1.2.2 Đặc điểm chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Là một yếu tố cấu thành nội dung của tờ báo, đặc điểm của chuyên mục trên báo chí cũng chính là đặc điểm chung của báo chí Theo PGS.TS Nguyễn Văn Dững, thông tin báo chí có những đặc điểm: thông tin thời sự; tính công

khai; tính mục đích; tính định kỳ, đều đặn; tính phong phú, đa dạng và nhiều chiều; tính dễ hiểu, dễ nhớ và dễ làm theo; tính tương tác; tính đa phương tiện Đây là những đặc điểm nổi bật, cơ bản của báo chí, giúp chúng ta nhìn nhận rõ hơn bản chất xã hội của báo chí Còn theo nghiên cứu của Giáo sư Hà Minh Đức, C.Mác và Ăngghen đã chỉ ra những đặc điểm của báo chí, đó là tính thời sự, tỉnh xác thực và trung thực trong hệ thống tin tức, báo chí là tiếng nói của nhân dân C.Mác và Ăngghen đều xem trọng vai trò của báo chí trong đấu tranh cách mạng Hai ông đã dùng ngòi bút để đòi hỏi và đấu tranh quyền sống cho những người nghèo khổ, chống áp bức chuyên chế, chống quan niệm thực dụng với các hoạt động tinh thần trong xã hội, chạy đua theo lợi nhuận và phải góp phần nói lên nguyện vọng của nhân dân Những đặc điểm của báo chí được hai ông đúc kết trong quá trình hoạt động thực tiễn và phù hợp với giai đoạn đầu của cách mạng vô sản Những tư tưởng đó đến vẫn phù hợp với báo chí hiện đại vì đó là những đặc điểm cơ bản nhất của báo chí nói chung, báo chí cách mạng nói riêng Báo chí Việt Nam là nền báo chí cách mạng nên cũng mang những đặc trưng cơ bản này

Từ những nghiên cứu về đặc điểm của báo chí, có thể rút ra những đặc điểm cơ bản và nổi bật của chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng như sau:

- Tính khuynh hướng: Là vũ khí tư tưởng của Đảng, báo chí Việt Nam nói chung và chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử nói riêng bộc lộ rõ nét tính khuynh hướng Báo chí dưới sự lãnh đạo của Đảng, tự giác đứng trên lập trường tư tưởng giai cấp công nhân, tự giác đấu tranh vì quyền và lợi ích của nhân dân lao động, vì sự nghiệp “dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”, vì lợi ích chính trị của Đảng, đó chính là tính đảng Tính đảng là đỉnh cao của tính khuynh hướng Ăngghen yêu cầu khuynh hướng trong báo chí vô sản phải vươn tới tính đảng, tới quan điểm công khai và triệt để bảo vệ lợi ích của Đảng trước sự tiến công

của kẻ thù Trong cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dùng báo chí để phục vụ cho cách mạng Người luôn nhấn mạnh

“cán bộ báo chí cũng là chiến sĩ cách mạng Cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ” Tác phẩm báo chí có tính Đảng phải phản ánh chân thực đời sống theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin và ánh sáng đường lối của Đảng, góp phần tích cực vào việc tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách của Đảng, giáo dục ý thức giác ngộ lý tưởng xã hội chủ nghĩa đến mọi tầng lớp nhân dân Đồng thời, tác phẩm báo chí cũng thể hiện ý chí, nguyện vọng chính đáng của người dân Ở từng cơ quan báo chí, đối với từng nhà báo

và trong từng tác phẩm báo chí cụ thể tính Đảng có sự thể hiện ở những mức

độ khác nhau nhưng phải đảm bảo được đặc tính này Chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mang đậm tính Đảng thông qua việc tập trung tuyên truyền, giáo dục đường lối, quan điểm, chủ trương của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước cho công chúng và nhân dân

- Tính thời sự Đây là đặc điểm nổi bật nhất của báo chí, cũng là của chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo chí Báo chí ra đời là

để phản ánh thực tiễn thông qua các sự kiện Đó là những sự kiện đời sống được nhìn qua lăng kính nhà báo, trở thành sự kiện báo chí Chuyên mục bảo

vệ nền tảng tư tưởng của Đảng xuất hiện có định kỳ trên báo chí, cung cấp những thông tin mang tính thời sự trên lĩnh vực bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Những sự kiện được phản ánh trong chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là những sự kiện có thể đang diễn ra, vừa diễn ra nhưng cũng

có thể đã diễn ra lâu (ví dụ như những sự kiện lịch sử của Đảng, những sự kiện diễn ra trong hai cuộc kháng chiến vệ quốc, những vấn đề lý luận tổng kết từ thực tiễn qua một thời gian dài ) được khai thác từ góc độ ý nghĩa tác động đến đời sống hôm nay Nhưng không vì thế mà chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mất đi tính thời sự vì những sự kiện, vấn đề được

khai thác đều có tác dụng tuyên truyền, định hướng dư luận xã hội, đáp ứng

sự quan tâm mong đợi của đối tượng công chúng mà chuyên mục hướng tới

- Tính phong phú, đa dạng, nhiều chiều: Thông tin trên báo chí rất đa dạng và phong phú vì đối tượng phản ánh của báo chí là các sự kiện và vấn đề

đã và đang diễn ra trên mọi lĩnh vực đời sống xã hội, từ chính trị, kinh tế, văn hóa Ngay trong một lĩnh vực, thông tin báo chí cũng không bị bó hẹp mà cũng vô cùng phong phú do sự vận động không ngừng của lĩnh vực đó trong quá trình phát triển luôn làm nảy sinh những vấn đề, sự kiện mới, đó chính là đối tượng quan tâm của báo chí Đối tượng phục vụ của cơ quan báo chí cũng hết sức phong phú, đa dạng, không phân biệt tuổi tác, nghề nghiệp, giai cấp, trình độ Nhu cầu, sở thích, tâm lý tiếp nhận của công chúng quy định tính phong phú và đa dạng của thông tin báo chí Đối tượng mà chuyên mục bảo

vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo chí hướng tới là vô cùng phong phú,

đa dạng Đó là cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên các tổ chức chính trị -

xã hội và đông đảo các tầng lớp nhân dân Những đối tượng công chúng này

có nhu cầu, mối quan tâm riêng về công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng nên thông tin trong chuyên mục cũng phải mang tính phong phú, đa dạng Từ những thông tin mang tầm vĩ mô như đường lối, quan điểm lãnh đạo của Đảng trong từng thời kỳ, những quyết sách đối ngoại thể hiện bản lĩnh, trí tuệ của Đảng ta nhưng đến những câu chuyện hàng ngày ở một chi bộ cơ sở Đảng, một Đảng viên gương mẫu cần được nêu tên để mọi người noi theo, một kinh nghiệm hay trong xây dựng tổ chức Đảng trong sạch vững mạnh cần được phổ biến

1.3 Tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử - Quy trình tổ chức và các yêu cầu

1.3.1 Quy trình tổ chức chuyên mục

Đỗ Thị Thu Hằng trong Đề tài khoa học cấp cơ sở “Quy trình tổ chức sản xuất sản phẩm truyền thông trong môi trường số hiện nay” đã đưa ra khái

niệm Quy trình là “các bước tiến hành cần trải qua theo một trình tự thống nhất Quy trình nhằm vận hành mô hình tổ chức toà soạn của cơ quan báo chí” [19]

Quy trình tổ chức chuyên mục của cơ quan báo chí xác định mô hình tổ chức thông tin sản phẩm báo chí, phản ánh những đặc điểm nhiệm vụ, các khuynh hướng chủ đề nội dung thông tin chính cơ quan báo chí phải chuyển tải hay muốn chuyển tải tới công chúng, dự kiến cả nguồn thông tin, lực lượng nhân sự thực hiện, vị trí đăng tải, các hình thức và phương thức thể hiện Nhìn chung, quy trình tổ chức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử bao gồm các khâu, các công đoạn liên quan tới tổ chức bộ máy, nhân sự thực hiện và những trình tự bắt buộc để tổ chức sản xuất nội dung các sản phẩm báo mạng điện tử

* Tổ chức nhân sự

Công tác tổ chức cán bộ nhân sự là khâu quan trọng trong bất cứ lĩnh vực nào Chất lượng chuyên mục tốt hay dở tùy thuộc vào trình độ, phẩm chất đội ngũ cán bộ báo chí

Đối với những tờ báo mạng điện tử thuộc cơ quan báo in, đài phát thanh, đài truyền hình, tờ báo mạng điện tử chỉ là một ấn phẩm của cơ quan báo chí nên đội ngũ phóng viên thuộc mô hình này thường ít Số nhân sự thường chỉ tương đương một ban từ 10 – 20 người, đứng đầu là trưởng ban, tiếp đến là phó ban, biên tập viên, phóng viên, kỹ thuật viên Chịu trách nhiệm về nội dung cũng như các vấn đề khác ở mức cao nhất là tổng biên tập Mọi vấn đề

từ nội dung thông tin, phong cách, nhân sự cho chuyên mục đều gắn liền hoặc phụ thuộc vào “tờ báo mẹ” hoặc sản phẩm “ruột” thuộc cơ quan báo chí đó Đối với những tờ báo mạng điện tử là cơ quan báo chí độc lập có chức năng thực hiện loại hình báo mạng điện tử, sự phân cấp nhiệm vụ các bộ phận trong tòa soạn báo mạng điện tử về cơ bản cũng giống như tờ báo in, bao gồm các bộ phận chính như Ban biên tập, Ban thư ký, các phòng ban chuyên môn,

bộ phận hành chính – dịch vụ, bộ phận kỹ thuật Tùy thuộc vào quy mô và nhiệm vụ, Ban lãnh đạo tòa soạn sẽ xây dựng điều chỉnh bộ máy nhân sự tham gia thực hiện chuyên mục phù hợp với điều kiện của chính mình Nhân

sự chính trong tổ chức chuyên mục nhìn chung sẽ bao gồm:

- Thư ký tòa soạn: bao quát toàn bộ công việc sản xuất thông tin cho chuyên mục Nhiệm vụ chủ yếu là phân công, theo dõi kế hoạch công việc cho ban chuyên môn, tập hợp bài vở, biên tập và quyết định xuất bản

- Trưởng, phó phòng ban chuyên môn: có nhiệm vụ nhận kế hoạch, đảm bảo giao nộp đầy đủ số lượng tin, bài, ảnh của ban mình đúng hạn định, chịu trách nhiệm trước tổng biên tập về toàn bộ công việc của ban do mình phụ trách

- Phóng viên và biên tập viên

Ngoài ra các báo hiện nay còn có thêm đội ngũ cộng tác viên Cộng tác viên có thể là người giúp nhân sự chính ở một khâu nào đó Ví dụ ở chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phóng viên, biên tập viên là những người giỏi nghiệp vụ nhưng sự hiểu biết sâu về đề tài đôi khi còn gặp hạn chế Những cộng tác viên am hiểu và có uy tín sẽ đóng vai trò hỗ trợ ban biên tập

và các nhân sự chính thực hiện tốt phương hướng đề ra nội dung, tham gia góp ý về đề tài và trực tiếp xây dựng nội dung cho chuyên mục

Mỗi bộ phận chuyên môn là một mắt xích quan trọng trong quy trình xuất bản trên báo mạng điện tử Chất lượng nhân sự làm báo rất quan trọng, việc tổ chức lực lượng nhân sự như thế nào cho hợp lý còn quan trọng hơn Không giống các ngành nghề khác, nghề báo đòi hỏi tính sáng tạo và vai trò của cái tôi cá nhân Việc quản lý tổ chức nhân sự trong một cơ quan báo chí nói chung và báo mạng điện tử nói riêng vừa phải đảm bảo tính thống nhất về

tư tưởng, hành động nhưng cũng phải đảm bảo khuyến khích ý kiến cá nhân của người làm báo, phát huy tinh thần sáng tạo Để làm được những điều này thì một cơ cấu tổ chức hợp lý, linh động, gọn nhẹ ở cơ quan báo chí là yếu tố quyết định

* Tổ chức sản xuất nội dung thông tin

Việc xây dựng nội dung chuyên mục có ảnh hưởng lớn đến chất lượng của tờ báo Để xây dựng nội dung một chuyên mục cần trải qua các bước sau:

- Xác định mục tiêu, chủ đề, đề tài của chuyên mục

- Xây dựng kế hoạch về nội dung chuyên mục Cũng giống như các sản phẩm báo chí truyền thông khác, sản xuất sản phẩm thông tin cho chuyên mục báo mạng điện tử đều qua các bước thực hiện với kế hoạch cụ thể, rõ ràng Kế hoạch nhằm đảm bảo hoạt động báo chí diễn ra liên tục, nhịp nhàng ở tất cả các bộ phận, các cán bộ, phóng viên, biên tập viên, công nhân viên để các tác phẩm báo chí xuất bản định kỳ, hoặc tức thời, nỗ lực đưa thông tin nhanh - trúng - đúng - hay

Các cấp độ kế hoạch : (1) Kế hoạch dài hạn, mang tính định hướng và

chiến lược, thể hiện quy mô về nội dung và tính toàn diện của tờ báo Kế hoạch này với mục tiêu chính là đưa ra phương hướng, chủ đề và các biện pháp then chốt để thực hiện các công tác tuyên truyền, tổ chức và giáo dục của tờ báo Thời gian khoảng 3-5 năm hoặc dài hơn (2) Kế hoạch trung hạn,

cụ thể hóa một bước kế hoạch dài hạn, tạo điều kiện để các phòng - ban chuyên môn, các phóng viên có thời gian chủ động lên kế hoạch cụ thể và chi tiết thực hiện tin, bài, ảnh đúng số lượng và thời gian quy định Thời gian thường 1 năm, 6 tháng, 3 tháng (3) Kế hoạch ngắn hạn, cụ thể thực hiện từng tuần, từng ngày đòi hỏi phải cụ thể, chi tiết số lượng tin, bài, ảnh, vị trí, thời gian ra báo (4) Kế hoạch dự phòng cho các sự kiện đột xuất

- Thực hiện sản xuất nội dung thông tin và xuất bản Sau khi có kế hoạch, các trưởng phòng ban giao cho các phóng viên theo dõi lĩnh vực tổ chức thực hiện Việc thực hiện này, tùy thuộc vào tính chất của sự kiện quan trọng hay rất quan trọng mà cử một hoặc một nhóm phóng viên, kỹ thuật viên nhân viên thực hiện Các phóng viên hợp tác chặt chẽ với biên tập viên, trưởng phòng ban để trao đổi, xin ý kiến xử lý thông tin kịp thời, thường xuyên và đúng định hướng Sau khi tác phẩm báo chí truyền thông đa phương

tiện hoàn chỉnh, phóng viên sẽ chuyển lên các chuyên mục trong phần quản trị (CMS) của báo mạng điện tử cho các cấp biên tập, xử lý Đối với tin, bài, video, radio đạt yêu cầu được chuyển lên cấp trưởng phòng/ban để biên tập, xuất bản; hoặc chuyển lên thư ký tòa soạn xử lý, xuất bản Những vấn đề nhạy cảm, phức tạp, thư ký tòa soạn chuyển cho phó tổng biên tập trực xuất bản hoặc tổng biên tập xử lý xuất bản Đối với tin, bài, video, radio chưa đạt yêu cầu, cần kiểm tra, bổ sung thông tin, hình ảnh, hay không dùng được sẽ thực hiện quy trình ngược lại: biên tập viên trả lại phóng viên; trưởng ban trả lại biên tập viên hoặc trả về phóng viên; hoặc thư ký tòa soạn trả lại cho trưởng ban, biên tập viên, hoặc trả trực tiếp cho phóng viên

Một số cơ quan báo chí đã xây dựng quy trình sản xuất tác phẩm báo chí thích hợp trong quá trình chuyển đổi sang báo điện tử Trên cơ sở đó, quy trình tổ chức chuyên mục cũng chịu tác động và thích ứng theo mô hình mới của các cơ quan báo chí Quy trình trở nên đơn giản, linh động hơn giúp hoạt động tổ chức chuyên mục hiệu quả, hấp dẫn công chúng hơn

1.3.2 Yêu cầu về tổ chức nội dung và hình thức

Để đảm bảo tuân thủ mục tiêu tổ chức, định hướng chuyên mục, phân cấp

và tăng giá trị thông tin, đồng thời tạo ra được bản sắc, tính hấp dẫn và thuận tiện cho độc giả tiếp nhận thông tin, hoạt động tổ chức chuyên mục cần tuân theo một số yêu cầu khác nhau Trong khuôn khổ luận văn này, tác giả sẽ liệt kê một vài yêu cầu cơ bản đặc thù dành cho báo chí có thể ứng dụng cho việc tổ chức nội dung và hình thức chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên báo mạng điện tử

1.3.2.1 Yêu cầu về tổ chức nội dung

Nghiên cứu những nguyên tắc tổ chức, cơ sở lý luận báo chí cho thấy, để vận hành một tờ báo mạng điện tử và làm tốt tổ chức chuyên mục “bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng” trên báo mạng điện tử cần thiết phải đảm bảo các yêu cầu về tổ chức nội dung sau:

 Tuân thủ định hướng chính trị của Đảng và Nhà nước

Thành tựu mà đất nước đã đạt được về mặt trận kháng chiến cũng như trong công cuộc đổi mới đất nước có một phần không nhỏ công sức của sự định hướng, chỉ đạo đúng đắn, kịp thời của Đảng và Nhà nước đối với báo chí Báo chí là cơ quan ngôn luận của các tổ chức trong hệ thống chính trị Mỗi tờ báo là do một cơ quan, tổ chức Đảng, Nhà nước hoặc đoàn thể nhân dân tổ chức thành lập và lãnh đạo quản lý hoạt động Xét về bản chất, báo chí

là tiếng nói của Đảng, của Nhà nước, của các tổ chức chính trị - xã hội, đồng thời là diễn đàn của nhân dân Điều này cũng được quy đinh rõ trong Luật báo chí 2016 Do đó, sự lãnh đạo của Đảng đối với cơ quan báo chí là đương nhiên, là nguyên tắc số một trong hoạt động báo chí

Tác phẩm báo chí xuất bản đăng tải trên báo mạng điện tử vào bất kỳ thời điểm nào đều phải tuân thủ định hướng, quan điểm chính trị - tư tưởng của Đảng và Nhà nước Sự định hướng ấy với báo chí chính là để báo chí thông tin, định hướng dư luận xã hội đúng đắn, nâng cao năng lực, trình độ giác ngộ cách mạng, tăng thêm niềm tin về lý tưởng cách mạng cho quần chúng nhân dân Trước khi thực hiện quy trình sáng tạo tác phẩm báo chí về nội dung “bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng” nhà báo phải xác định điểm cốt lõi trong đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước ở thời điểm đó Nắm bắt được định hướng thông tin này, nhà báo sẽ định hình hướng đi “vừa đúng, vừa trúng” cho chuyên mục nói chung, cho tác phẩm báo chí của mình nói riêng; thực hiện sáng tạo tin bài được dễ dàng và khoa học, không vi phạm Luật Báo chí

Trong một xã hội phát triển với nền kinh tế thị trường, hội nhập, cùng sự

đa dạng về nhu cầu thông tin và tiếp nhận thông tin, với những diễn biến chính trị phức tạp thì sự định hướng chính trị trong thông tin cho các tờ báo càng trở nên cần thiết

 Xây dựng kế hoạch thông tin rõ ràng về chủ đề

Chủ đề, vấn đề là bản chất cốt lõi của nội dung chuyên mục Khi một vấn đề nào đó quan trọng cần được thông tin, phổ biến rộng khi đó sẽ hình thành chủ đề thông tin trên báo chí Mặt khác, một vấn đề “nóng” đang gây sự quan tâm, theo dõi của đông đảo công chúng hoặc gây tranh cãi đối với công chúng thì khi đó cũng sẽ hình thành nên chủ đề thông tin nhằm làm sáng tỏ hay đưa ra những gợi mở để giải quyết vấn đề Việc tập hợp nhiều nội dung xoay quanh làm sáng tỏ một vấn đề tạo nên lợi thế của hình thức chuyên mục

Có không ít cách khai thác nội dung về đề tài bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng tuy nhiên cần tập trung vào các vấn đề cơ bản, trọng tâm, những vấn đề nổi lên về công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng như: giá trị khoa học, cách mạng và thời đại của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và những đề xuất bổ sung, phát triển; chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay; mô hình phát triển của Việt Nam hiện nay với các giá trị nổi bật (kết hợp hài hòa giữa ổn định và phát triển, lấy con người làm trung tâm, “không ai bị bỏ lại phía sau”, huy động mọi nguồn lực, đặc biệt là sự tham gia của nhân dân); lý luận về đường lối đổi mới đất nước; bảo vệ, vận dụng và phát triển lý luận của Đảng về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, đấu tranh phòng chống tham nhũng, tiêu cực; những nội dung cốt lõi, nội dung mới của Văn kiện Đại hội của Đảng, các Hội nghị Trung ương; nhận diện và xây dựng luận cứ đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, xuyên tạc của các thế lực thù địch, phản động, phần tử cơ hội trên tất cả các lĩnh vực; tổng kết những kinh nghiệm quý, mô hình, cách làm hiệu quả và đề xuất giải pháp, kiến nghị để nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch

 Đảm bảo tính thời sự và liên tục của thông tin

Thông tin được chuyển tải trong chuyên mục bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng cần có sự liên tục, đáp ứng nhu cầu thông tin và tiếp nhận thông tin

đầy đủ, cụ thể, đa dạng, kịp thời của công chúng Thông tin liên tục trên báo chí còn thể hiện tính chất, quy mô truyền thông trong các chiến dịch thông tin, tuyên truyền của Đảng và Nhà nước

Để lập kế hoạch sản xuất nội dung đảm bảo tính liên tục trong chuyên mục, tờ báo, người tổ chức nội dung cho chuyên mục, trang báo ngoài việc nắm vững định hướng thông tin của Đảng và Nhà nước phải có sự nhạy bén chính trị, tìm tòi, phát hiện những sự kiện, vấn đề Bên cạnh đó có thể áp dụng nguyên tắc

ba cấp độ “Trước - Trong - Sau” khi có sự kiện chính trị trọng đại của đất nước diễn ra như các kỳ đại hội Đảng toàn quốc, các kỳ họp Quốc hội,

Việc thông tin liên tục trên báo chí giúp cho chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước được cụ thể hóa, lan tỏa đến với nhân dân Tính liên tục của thông tin trên báo đem lại những thông tin sâu rộng, trang bị tương đối đầy đủ, chi tiết các giá trị nhận thức cho công chúng và hướng dẫn dư luận xã hội theo chiều hướng tích cực, đồng thời cũng có tác dụng gắn kết độc giả với tờ báo khi có thể tiếp nhận thông tin ở các mức độ, thời điểm khác nhau

 Chú trọng tính chính xác, khách quan, chuyên sâu trong nội dung thông tin

Một tác phẩm báo chí hoàn chỉnh có giá trị và được xã hội thừa nhận bao giờ cũng phải đảm bảo tính chính xác, khách quan bởi thông tin có chính xác mới có thể tạo nên độ tin cậy cho công chúng Thông tin về bảo vệ nền tảng

tư tưởng của Đảng là lĩnh vực rất nhạy cảm cộng thêm tính chất lây lan nhanh chóng và rộng khắp của báo mạng điện tử thì việc đưa tin không chính xác, sai sự thật sẽ gây ảnh hưởng rất lớn tới đời sống kinh tế - chính trị Do vậy với những nội dung liên quan đến mảng thông tin về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đòi hỏi trước khi đăng tải trên báo mạng điện tử phải có quy trình duyệt nghiêm ngặt, nhiều bước Bài viết về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng phải có cơ sở lý luận chắc chắn, quan điểm, luận cứ sâu sắc, mang tính thời sự và có giá trị định hướng về nhận thức, tư tưởng đối với bạn đọc, để

mỗi tác phẩm báo chí thực sự là một công cụ tăng cường nhận thức, củng cố niềm tin của nhân dân đối với đất nước Bên cạnh đó người viết phải thể hiện

tư duy chính trị đúng đắn, lương tâm cũng như trách nhiệm của bản thân đối với công tác xây dựng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

1.3.2.2 Yêu cầu về hình thức thể hiện chuyên mục

Để giúp thông tin trở nên rõ ràng và dễ hiểu hơn đối với độc giả, mỗi tờ báo cần có một hệ thống quy chuẩn quy định về hình thức thể hiện tờ báo nói chung và chuyên mục nói riêng Chức năng, nhiệm vụ, đối tượng độc giả khác nhau nên mỗi tờ báo có thể có những yêu cầu riêng về hình thức tuy nhiên vẫn cần đáp ứng một số yêu cầu sau:

 Định hình chuyên mục cụ thể, rõ ràng, ổn định trên trang báo

Việc phân định các chuyên mục của tờ báo góp phần định hình khu vực thông tin cho độc giả Độc giả sẽ không mất quá nhiều thời gian tìm kiếm thông tin và có thể hình thành thói quen tiếp nhận thông tin ổn định theo vị trí chuyên mục trên báo Ngược lại, Trang báo không xây dựng chuyên mục cụ thể, rõ ràng mà đưa tất cả tin, bài, ảnh vào theo kiểu “thập cẩm” sẽ gây cảm giác khó chịu cho độc giả khiến khoảng cách giữa tờ báo với độc giả ngày càng xa dần

Khi xây dựng chuyên mục cũng cần đảm bảo tính ổn định dài ngày Duy trì tính ổn định đối với các chuyên mục, cách bài trí cũng như văn phong cho từng thể loại nội dung chính là yếu tố không thể thiếu trong việc tạo nên bản sắc riêng cho tờ báo Một số lãnh đạo cho rằng đổi mới, cải tiến trang báo của mình có thể thực hiện bằng cách đảo trang, thay đổi vị trí các chuyên mục liên tục cho mới mẻ, tạo ra cái mới lạ cho độc giả Tuy nhiên đôi khi sự cải tiến này không phù hợp bởi có thể làm tờ báo mất đi bản sắc mà tập thể những người làm báo đã tốn nhiều thời gian xây dựng