Quản lý thông điệp về tuyên truyền luật hôn nhân và gia đình trên báo pháp luật việt nam

Các công trình nghiên cứu liên quan tới thông điệp - Chử Kim Hoa 2009 Nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước bằng pháp luật trong lĩnh vực báo in ở Việt Nam hiện nay: Luận án tiến sĩ báo c

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG

QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP VỀ TUYÊN TRUYỀN LUẬT HÔN NHÂN

VÀ GIA ĐÌNH TRÊN BÁO PHÁP LUẬT VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

HÀ NỘI - 2022

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG

QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP VỀ TUYÊN TRUYỀN LUẬT HÔN NHÂN

VÀ GIA ĐÌNH TRÊN BÁO PHÁP LUẬT VIỆT NAM

Chuyên ngành: Quản lý Báo chí - Truyền thông

LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Văn Minh

HÀ NỘI - 2022

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, tài liệu sử dụng trong luận văn có nguồn gốc rõ ràng Các kết quả nghiên cứu của luận văn là trung thực và chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu khoa học nào

Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Hương Giang

Tác giả xin chân thành cảm ơn TS Nguyễn Văn Minh đã dành thời gian quý báu của mình để định hướng, hướng dẫn và tạo điều kiện thuận lợi để tác giả có thể nghiên cứu đề tài, cũng như hoàn thành đề tài của mình

Tác giả cũng xin chân thành cảm ơn các thầy cô Viện Báo chí, Học viện Báo chí và Tuyên truyền đã giảng dạy và truyền đạt những kiến thức quý báu trong suốt khóa học Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến những người thân trong gia đình, đồng nghiệp, bạn bè đã động viên giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này

Xin chân thành cảm ơn!

Học viên

Nguyễn Thị Hương Giang

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ, QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP TUYÊN TRUYỀN VỀ LUẬT HN&GĐ TRÊN BÁO CHÍ 12

1.1 Một số khái niệm liên quan đến đề tài 12

1.2 Sự cần thiết của công tác quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí 18

1.3 Chủ thể, nội dung, phương thức quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí 23

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP VỀ TUYÊN TRUYỀN LUẬT HN&GĐ TRÊN BÁO PHÁP LUẬT VIỆT NAM 35

2.1 Giới thiệu về toà soạn báo PLVN 35

2.2 Thực trạng quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 39

Chương 3: NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP VỀ TUYÊN TRUYỀN LUẬT HN&GĐ TRÊN BÁO PLVN TRONG THỜI GIAN TỚI 65

3.1 Những vấn đề đặt ra trong việc quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 65

3.2 Các giải pháp cơ bản để nâng cao quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 67

KẾT LUẬN 79

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 81

PHỤ LỤC 87

PLVN: Pháp luật Việt Nam CTV: Cộng tác viên

HN&GĐ: Hôn nhân và gia đình QPPL: Quy phạm pháp luật NXB: Nhà xuất bản

Bảng 2.1: Thống kê số lượng tin, bài có nội dung tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 39 Bảng 2.2: Thống kê chi tiết nội dung phân bổ tin, bài về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 40

DANH MỤC BIỂU ĐỒ

Biều đồ 3.1 Yêu cầu về nội dung tin, bài tuyên truyền về luật HN&GĐ trên báo PLVN 69 Biểu đồ 3.2 Giải pháp nâng cao chất lượng tin, bài tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN 70

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình 1 - Logo báo Pháp luật Việt Nam 35 Hình 2: Bài viết “Những người vợ thích “hy sinh”” 42 Hình 3 - Tư vấn pháp luật về HN&GĐ trên báo điện tử PLVN 47 Hình 4 - Cơ cấu bộ máy quản lý quy trình tổ chức sản xuất thông tin về luật HN&GĐ ở báo PLVN 59 Hình 5 - Lỗi trình bày trong bài báo 62

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Báo chí được Đảng, Nhà nước tin tưởng lựa chọn là một trong những kênh thông tin, là cách thức hiệu quả chính để đưa pháp luật vào đời sống Nhờ việc pháp luật được phổ biến rộng rãi, sự tin tưởng vào công lý trong mỗi cá nhân được hình thành và củng cố Bên cạnh đó, báo chí cũng lên án, phê phán những biểu hiện tiêu cực, vi phạm còn tồn đọng trong xã hội Nước ta thực hiện việc quản lý xã hội dựa trên Hiến pháp và những điều luật được quy định rõ ràng - Nội dung này đã được Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 chỉ ra rất cụ thể Trong quá trình thực thi điều này, công việc hàng đầu cần được ưu tiên là xây dựng, ban hành pháp luật, sau đó là đưa pháp luật vào đời sống của nhân dân thông qua các hình thức tổ chức, thực hiện Việt Nam là một nhà nước pháp quyền, trong đó một trong những công việc cần được thực hiện hàng đầu là tuyên truyền, phổ biến pháp luật tới với đông đảo công chúng Mục đích của nhiệm vụ phổ biến, tuyên truyền pháp luật là để mang pháp luật vào cuộc sống, xây dựng ý thức về nhà nước pháp quyền do dân và vì dân, tạo cho người dân thói quen và động cơ tích cực trong áp dụng pháp luật vào đời sống

Dù là thời xưa hay thời nay, gia đình vẫn luôn giữ vai trò như nhân tố chính tạo nên xã hội, là cái nôi nuôi dưỡng và hình thành con người về cả nhân cách và lối sống, để mỗi cá nhân có thể góp phần vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Để xã hội tốt thì nhân tố tạo nên nó là gia đình cũng phải đáp ứng được các tiêu chí về hạnh phúc, no ấm, đủ đầy Luật HN&GĐ (được bổ sung sửa đổi năm 2014, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2015) đã được ban hành, góp phần quan trọng vào việc đề cao vai trò của gia đình trong đời sống

xã hội Bên cạnh việc giáo dục những tư tưởng mới tiến bộ, phù hợp với cuộc sống xã hội hiện đại, Luật HN&GĐ quy định rõ mỗi gia đình cần xóa bỏ những

hủ tục lạc hậu đã tồn tại nhiều đời trong cuộc sống gia đình, bên cạnh đó cũng cần kế thừa và tiếp tục phát huy những phong tục, tập quán, những truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta từ xa xưa Mỗi cá nhân trong gia đình, mỗi công dân Việt Nam đều được pháp luật bảo vệ những quyền lợi hợp pháp của mình và cần thực hiện nghĩa vụ thực thi những chuẩn mực pháp lý trong cách ứng xử Nhìn chung, Luật HN&GĐ đề cao vai trò của gia đình trong đời sống xã hội, đồng thời nâng cao trách nhiệm của công dân, Nhà nước và xã hội trong việc xây dựng, củng cố chế độ hôn nhân và gia đình Việt Nam

Mặc dù Luật HN&GĐ 2014 đã được sửa đổi, bổ sung để phù hợp với sự phát triển của xã hội, đồng thời được Đảng và Nhà nước tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật rộng rãi đến từng tỉnh thành trên cả nước tuy nhiên thời gian gần đây vẫn còn tồn tại nhiều bất cập chẳng hạn như nạn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống vẫn còn tồn tại, diễn biến ngày càng phức tạp ở các vùng có người dân tộc thiểu số sinh sống và tình trạng ly hôn ngày càng gia tăng ở khu vực thành thị phát triển trong đó phần lớn là giới trẻ Trong cuộc sống hôn nhân và gia đình, những vấn đề tồn tại, mâu thuẫn hoặc tác hại đối với mối quan hệ hôn nhân và gia đình là việc khó có thể tránh khỏi

Do đó, vấn đề hôn nhân và gia đình ngày càng được pháp luật đặc biệt chú ý

và tạo ra nhiều điều kiện thuận lợi để củng cố và phát triển hơn nữa Mặc dù đã được quan tâm và thực thi nhiều biện pháp tuyên truyền, vận dụng và đưa pháp luật vào đời sống xã hội, tuy vậy thành tựu của công tác tuyên truyền phổ biến Luật HN&GĐ vẫn còn là dấu hỏi ngỏ bởi chưa thực sự nổi bật

Nhìn từ góc độ đó, vấn đề chính được đưa ra là: Liệu báo chí (báo in, báo nói, báo hình, báo điện tử) đã thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ về việc tuyên truyền luật HN&GĐ đúng, đủ cho mọi tầng lớp nhân dân chưa? Có lợi thế là

tờ báo thuộc Bộ Tư Pháp cùng khả năng cập nhật tin tức nhanh chóng dưới nhiều dạng thức đa phương tiện, báo Pháp luật Việt Nam (bao gồm báo in và báo điện tử) có thực sự là một kênh tuyên truyền pháp luật hữu hiệu cho các

tầng lớp nhân dân và xã hội không? Việc tuyên truyền các bộ luật, trong đó đặc biệt là luật HN&GĐ ở báo PLVN dựa trên những cơ sở gì về mặt khoa học cũng như pháp lý? Báo chí có những thế mạnh gì trong việc tuyên truyền luật pháp? Điều này được thể hiện như thế nào? Tôn chỉ, mục đích hoạt động của báo PLVN? Thực trạng, kế hoạch tổ chức hoạt động tuyên truyền về luật HN&GĐ trên báo PLVN như thế nào? Thực trạng tiếp cận thông tin về luật HN&GĐ trên báo chí của độc giả báo Pháp luật Việt Nam? Việc phổ biến luật HN&GĐ tới các đối tượng độc giả trên báo PLVN được nghiên cứu và đánh giá như thế nào, có thực sự đạt hiệu quả không? Những mục tiêu, nhiệm vụ gì được đặt ra? Giải pháp và đề xuất cho những vấn đề còn tồn đọng là gì để nâng cao hiệu quả tuyên truyền luật HN&GĐ cho công chúng trên báo Pháp luật Việt Nam hiện nay?

Để làm sáng tỏ những vấn đề, nghi vấn đã đặt ra, tác giả lựa chọn đề tài

“Quản lý thông điệp về tuyên truyền luật Hôn nhân và gia đình trên báo Pháp luật Việt Nam” làm đề tài luận văn nghiên cứu của mình

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Luật HN&GĐ năm 2014 được coi là Luật Hôn nhân và gia đình mới nhất, cũng là Luật Hôn nhân và gia đình đang được áp dụng tại Việt Nam hiện nay Luật HN&GĐ 2014 số 52/2014/QH13 được thông qua ngày 19/06/2014 tại kỳ họp thứ 7 Quốc hội nước CHXHCNVN khóa XIII; có hiệu lực thi hành

từ ngày 01/01/2015 Luật được cấu thành bao gồm 09 chương, 133 Điều, xoay quanh các quy định về chế độ hôn nhân và gia đình trong xã hội Việt Nam hiện đại, những chuẩn mực pháp lý trong cách ứng xử giữa các thành viên gia đình với nhau, và trách nhiệm của mỗi cá nhân, tổ chức, Nhà nước và xã hội trong việc xây dựng, củng cố chế độ hôn nhân và gia đình Luật mới được hình thành

từ việc kế thừa những nguyên tắc cơ bản, các quy định của Luật Hôn nhân và gia đình ban hành năm 2000; trên cơ sở đó cũng đưa ra những thay đổi các quy định còn tồn tại những hạn chế trong thực tiễn thi hành, đồng thời bổ sung các

quy định để giải quyết vấn đề phát sinh trong thực tế để phù hợp với quá trình thay đổi của gia đình hiện đại và đời sống xã hội; bảo đảm tính khả thi khi áp dụng vào thực tiễn đời sống Đây là văn bản pháp lý quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, nhằm nâng cao nhận thức và khẳng định tầm quan trọng của của gia đình trong đời sống xã hội, tăng cường ý thức trách nhiệm, thái độ tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau, giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa, đạo đức tốt đẹp của mỗi cá nhân nói riêng và mỗi gia đình Việt Nam nói chung

Qua khảo sát của tác giả, có nhiều công trình nghiên cứu liên quan tới đề tài như:

Các công trình liên quan tới quản lý báo chí

- Lê Thanh Bình, Phí Thị Thanh Tâm (2009), Quản lý Nhà nước và pháp luật về báo chí, Nxb Văn hóa thông tin, Hà Nội Các tác giả nghiên cứu trọng tâm vào vấn đề hành lang pháp lý cho công tác quản lý nhà nước về báo chí, những bất cập của hệ thống các văn bản pháp luật về báo chí ơ nước ta ta hiện nay Từ đó tác giả cuốn sách đã đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của pháp luật về quản lý báo chí

- Lê Minh Toàn (chủ biên) (2009), Quản lý Nhà nước về thông tin và truyền thông, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội Nội dung của cuốn sách không chỉ đề cập riêng về vấn đề quản lý nhà nước về báo chí mà cung cấp các kiến thức cơ bản có liên quan đến quản lý nhà nước về bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin bao gồm: hệ thống cơ quan quản lý, quản lý nhà nước về bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin, tần số vô tuyến điện, internet, thanh tra

và xử lý vi phạm về thông tin và truyền thông

- Hoàng Quốc Bảo (chủ biên) (2010): Lãnh đạo và quản lý hoạt động báo chí ở Việt Nam hiện nay, Nxb Chính trị- hành chính Cuốn sách đã khái quát quan điểm của Đảng về lãnh đạo và quản lý báo chí, cách thức tổ chức hoạt động của cơ quan báo chí và thực trạng hoạt động báo chí và lãnh đạo, quản lý

hoạt động báo chí trong sự nghiệp đổi mới đất nước Từ những nghiên cứu trên thực tiễn cuốn sách đã đưa ra những vấn đề đặt ra đối với hoạt động báo chí và quản lý hoạt động báo chí ở nước ta hiện nay Như vậy cuốn sách đã cung cấp những kiến thức trong 5 công tác lãnh đạo của Đảng và hoạt động quản lý báo chí nói chung trong sự nghiệp đổi mới đất nước chứ chưa đi sâu nghiên cứu về công tác Quản lý nhà nước

- Nguyễn Thị Minh Phương (2010), “Tăng cường quản lý Nhà nước đối với báo Đảng hiện nay”, Luận văn Báo chí học tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền Tác giả đi sâu nghiên cứu cách thức và nội dung quản lý Nhà nước với riêng đối tượng báo Đảng Luận văn này đã làm rõ sự cần thiết quản lý nhà nước đối với báo chí nói chung và báo Đảng hiện nay Nêu ra thực trạng hoạt động của các báo Đảng và thực trạng quản lý nhà nước với các cơ quan báo chí này; những thành tựu hạn chế, nguyên nhân của những mặt còn tồn tại và những vấn đề đang đặt ra việc quản lý nhà nước đối với các đơn vị báo chí này

Các công trình nghiên cứu liên quan tới thông điệp

- Chử Kim Hoa (2009) Nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước bằng pháp

luật trong lĩnh vực báo in ở Việt Nam hiện nay: Luận án tiến sĩ báo chí nghiên

cứu cơ sở lý luận về các phương pháp quản lý nhà nước bằng pháp luật và hiệu quả của việc đó trong lĩnh vực truyền thông, cụ thể là báo in; tác giả cũng thực hiện tìm hiểu, phân tích, khảo sát quá trình hình thành và triển khai thực hiện

hệ thống văn bản QPPL về báo in từ năm 1989-2008; khảo sát, đánh giá về tổ chức, bộ máy, cơ chế tổ chức, cách vận hành của các đối tượng tham gia hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực báo in, các đối tượng điều chỉnh của văn bản QPPL cũng như các công cụ quản lý, hiệu lực quản lý báo in; phân tích để tìm ra những lý do hàng đầu, và từ đó đưa ra các bài học kinh nghiệm; đề xuất, kiến nghị các giải pháp chung để nâng cao chất lượng quản lý nhà nước bẳng pháp luật trong lĩnh vực báo in ở Việt Nam

- Nguyễn Thị Thuý Hằng (2014) Hiệu quả tuyên truyền luật HN&GĐ

cho đồng bào Khmer tỉnh Sóc Trăng hiện nay: Tác giả đã trình bày một số vấn

đề lý luận về hiệu quả tuyên truyền Luật HN&GĐ cho đồng bào dân tộc và thông qua nghiên cứu để đưa ra thực trạng hiệu quả tuyên truyền Luật HN&GĐ cho đồng bào Khmer ở tỉnh Sóc Trăng; sau cùng, luận văn cũng đề xuất một số giải pháp, ý kiến nhằm nâng cao hiệu quả tuyên truyền Luật HN&GĐ cho đồng bào Khmer ở tỉnh Sóc Trăng hiện nay

- PGS.TS Phạm Hương Trà, Học viện Báo chí và Tuyên truyền“Nâng

cao chất lượng hoạt động thông tin, tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước trên báo chí”: Trong đề tài khoa học của mình, tác giả đã

nghiên cứu để đưa ra những thực trạng trong công tác tuyên truyền, phổ biến

về các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước trên báo chí hiện nay, qua

đó, tác giả cũng đề xuất, gợi ý những phương pháp hiệu quả khi phổ biến đường lối, chính sách đến với đông đảo công chúng

- Nguyễn Hồng Nguyên (2020), Quản trị truyền thông về tuyên truyền, phổ

biến pháp luật trên báo in Thủ đô: Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn quản

trị truyền thông về tuyên truyền, phổ biến pháp luật trên báo in Thủ đô, luận văn

đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quản trị truyền thông về tuyên truyền, giáo dục phổ biến pháp luật đối với báo in Thủ đô hiện nay

- Trần Văn Phương (2021), Báo chí Trà Vinh (tiếng Khmer) với công tác

tuyên truyền giáo dục pháp luật trong vùng đồng bào dân tộc: Nội dung nghiên

cứu của đề tài là: làm rõ những vấn đề lý luận về công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong vùng đồng bào dân tộc của báo chí địa phương (cụ thể là tỉnh Trà Vinh) Tác giả cũng đánh giá chính xác thực trạng và những vấn đề còn tồn đọng, đưa ra ý kiến chung về công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong vùng đồng bào dân tộc mà báo chí Trà Vinh đang thực hiện Cuối cùng, tác giả đề xuất hệ giải pháp có tính đột phá nhằm nâng cao công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong vùng đồng bào dân tộc của báo chí Trà Vinh

Những tài liệu, khoá luận, luận văn, bài viết tham luận nêu trên đã tạo dựng nền móng, cung cấp một số thông tin chính và xây dựng, hệ thống hóa những vấn đề lý thuyết cơ bản xoay quanh quản lý tòa soạn báo chí, phổ biến tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí, các từ ngữ chuyên ngành về pháp luật,

về báo chí; đưa ra vấn đề, rút kinh nghiệm từ những vấn đề còn tồn đọng trong hoạt động tác nghiệp, việc xử lý thông tin nói chung và thông tin về tuyên truyền luật HN&GĐ nói riêng trên báo chí Dù có những đóng góp nhất định, tuy nhiên, chưa có một cuốn sách, đề tài nghiên cứu hay kênh thông tin truyền thông nào đề cập đầy đủ về cách thức để nâng cao quản lý thông điệp về tuyên

truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN hiện nay, vì vậy, đề tài “Quản lý thông

điệp về tuyên truyền Luật Hôn nhân và gia đình trên báo Pháp luật Việt Nam”

Từ đó, mục đích của luận văn nhằm làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn, thực trạng và giải pháp của quản lý thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN Cụ thể, trên cơ sở nghiên cứu làm rõ lý luận, khảo sát thực trạng quản lý thông điệp tuyên truyền về luật HN&GĐ trên báo để thấy được vai trò

và tầm quan trọng của việc tuyên truyền các nội dung của Luật HN&GĐ qua các hình thức, thể loại báo chí Luận văn bước đầu hệ thống hóa và giải thích những vấn đề liên quan đến việc thực hiện chủ đề tuyên truyền pháp luật trên báo chí hiện nay ở nước ta

Sau quá trình trình bày tình trạng tuyên truyền thông điệp luật HN&GĐ trên báo PLVN ở cả báo in và báo mạng điện tử, tác giả luận văn sẽ đúc rút, đề

xuất một số giải pháp cũng như kiến nghị nhằm tăng cường quản lý thông điệp

về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN trong thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Dưới đây là những nhiệm vụ tác giả luận văn xác định cần thực hiện để đạt những mục đích nghiên cứu của bài:

- Đưa ra hệ thống hóa, phân tích để chỉ rõ những vấn đề mang tính chất

cơ bản, một số thuật ngữ, khái niệm cũng như những vấn đề có tính phương pháp luận về vấn đề lý luận báo chí, báo chí pháp luật có liên quan đến đề tài

đã đưa ra, về quản lý thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN Đưa ra các khái niệm liên quan như quản lý, thông điệp, … và trình bày cụ thể những vấn đề lý thuyết liên quan được áp dụng trong nghiên cứu này

- Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN (báo in và báo điện tử)

- Đề xuất các giải pháp và kiến nghị chủ yếu nhằm tăng cường công tác quản lý thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là việc quản lý thông điệp về tuyên

truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi thời gian: 2 năm (từ 1/2019 đến 12/2020)

Phạm vi khảo sát: Luận văn tập trung nghiên cứu chủ yếu về công tác

quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Cơ sở lý luận và thực tiễn

- Luận văn được nghiên cứu dựa trên cơ sở các quan điểm của Chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và chính sách pháp

luật của nhà nước Việt Nam về báo chí, về quản lý và tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí hiện nay

- Luận văn là công trình nghiên cứu dựa trên lý thuyết từ nhiều lĩnh vực khoa học khác nhau (lý thuyết quản lý, lý thuyết tuyên truyền, cơ sở luật pháp, khoa học báo chí, khoa học xã hội học) Để giải quyết những mục tiêu đã nêu

ra, tác giả cần dựa trên việc thực hiện nghiên cứu kiến thức của các bộ môn, ngành khoa học nêu trên, trong đó đối tượng chủ yếu là lý thuyết về báo chí học

- Vận dụng quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước về tuyên truyền pháp luật tới các tầng lớp trong xã hội, trong đó nghiên cứu sâu nhất về phổ biến, tuyên truyền bộ luật HN&GĐ

- Dựa trên những nghiên cứu đã thực hiện để phân tích và đánh giá thực trạng quản lý nội dung thông điệp được chuyển tải đã tốt chưa hay còn những hạn chế và chỉ ra rõ điều đó; tìm hiểu các mức độ tiếp cận thông điệp pháp luật trên báo PLVN; mức độ tác động đến nhận thức; mức độ tác động và thay đổi thái độ, hành vi của công chúng sau khi tiếp cận thông điệp về luật HN&GĐ trên cả phiên bản báo in và báo điện tử của báo PLVN

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Luận văn thạc sĩ này sử dụng các phương pháp luận chung của chuyên ngành báo chí học Đồng thời, tác giả có sử dụng một số phương pháp của chuyên ngành xã hội học và sử dụng các thuật ngữ của luật học, lý thuyết về tuyên truyền, truyền thông để thực hiện nghiên cứu

Luận văn được tiến hành bằng nhiều phương pháp khác nhau như:

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu, sử dụng để nghiên cứu các Nghị

quyết, văn bản, đường lối lãnh đạo chỉ đạo của Đảng, Nhà nước; Luật Báo chí; hệ

thống lý thuyết về báo chí, truyền thông; Luật HN&GĐ; Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam… có liên quan đến đề tài được thể hiện qua các công trình nghiên cứu đã công bố trước đây

- Phương pháp khảo sát, thống kê, sử dụng để số lượng hóa những thông

tin sử dụng trong quá trình nghiên cứu đề tài, tổng hợp các số liệu khảo sát thực

tế các tác phẩm về số lượng, độ dài…

- Phương pháp phân tích tổng hợp, sử dụng để phân tích, đánh giá các tác

phẩm đã đăng tải trong thời gian luận văn khảo sát, nhằm đưa ra những đánh giá

về thực trạng và những kết luận có tính khái quát về chất lượng của toà soạn

- Phương pháp phỏng vấn sâu, nhằm thu thập những thông tin chính xác

cũng như các ý kiến xoay quanh đề tài nghiên cứu từ những chuyên gia, những nhà báo có kinh nghiệm trong việc quản lý nội dung tuyên truyền thông điệp pháp luật nói chung và luật HN&GĐ nói riêng Số lượng: 3 phỏng vấn sâu

7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài

7.2 Ý nghĩa thực tiễn

Luận văn là nguồn thông tin hỗ trợ, góp phần cho các cơ quan báo chí,

cơ quan quản lý báo chí, đội ngũ phóng viên chuyên trách vấn đề tuyên truyền pháp luật, đưa ra một số kiến nghị cho công tác tổ chức và quản lý thông điệp

về tuyên truyền luật HN&GĐ tại các tòa soạn báo hiện nay nhằm vừa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nước, vừa đáp ứng nhu cầu thông tin, nhận thức của các đối tượng được tuyên truyền pháp luật

8 Kết cấu của luận văn

Nội dung chính của luận văn tập trung ở 3 chương sau, bên cạnh các phần

mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục:

Chương 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về quản lý, quản lý thông điệp tuyên truyền về luật HN&GĐ trên báo chí

Chương 2: Thực trạng quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN

Chương 3: Những vấn đề đặt ra và giải pháp nâng cao quản lý thông điệp

về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo PLVN trong thời gian tới

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ, QUẢN LÝ THÔNG ĐIỆP TUYÊN TRUYỀN VỀ LUẬT HN&GĐ TRÊN BÁO CHÍ

1.1 Một số khái niệm liên quan đến đề tài

1.1.1 Quản lý

Từ xưa tới nay, dù trong bất kì mặt nào của đời sống, con người dù là một cá nhân riêng lẻ hay ở phạm vi rộng lớn hơn, bao gồm nhiều người ở tầm quốc gia, quốc tế, để tồn tại và phát triển thì đều phải thừa nhận và chịu một sự quản lý nhất định Quản lý đóng vai trò như kim chỉ nam trong các hoạt động

C Mác đã chỉ ra rằng, nếu muốn điều hòa những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ sự vận động, hoạt động chỉ đạo, hướng dẫn là cần thiết, dù trong hoàn cảnh lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung trong quy mô tương đối lớn Điều này cũng tương tự như trong một buổi biểu diễn hòa nhạc, người độc tấu vĩ cẩm tự điểu khiển bản thân mình, còn

nhạc trưởng sẽ điều khiển cả dàn nhạc, đây là ví dụ tiêu biểu của quản lý [10,

tr 480] Quản lý là chức năng quan trọng bắt nguồn từ tính chất xã hội của lao động Ngày nay, quản lý đã trở thành một hoạt động phổ biến trong cộng đồng dựa trên sự phân công và hợp tác để hướng tới hoàn thành một mục tiêu chung

đã xác định nhằm mang lại lợi ích cho cá nhân và tập thể

Quản lý được định nghĩa là “trông nom, coi giữ”, là “trông coi và giữ

gìn theo những yêu cầu nhất định Quản lý hồ sơ Quản lý vật tư Tổ chức và điểu khiển các hoạt động theo những yêu cầu nhất định Quản lý lao động, người quản lý.” [25, tr 1013] theo Từ điển Tiếng Việt

Trong cuốn “Giáo trình quản lý học”, PGS.TS Nguyễn Thị Ngọc Huyền,

PGS.TS Đoàn Thị Thu Hà và TS Đỗ Thị Hải Hà đã định nghĩa: “Quản lý là

quá trình lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo, kiểm soát các nguồn lực và hoạt động của hệ thống xã hội nhằm đạt được mục đích của hệ thống với hiệu lực

và hiệu quả cao một cách bền vững trong điều kiện môi trường luôn biến động” [56, tr 28]

Harold Koontz, Cyril Odonnell, Heinz Weihrich trong “Những vấn đề

cốt yếu của quản lý” có đề cập: “Mọi nhà quản lý ở mọi cấp độ đều có nhiệm

vụ cơ bản là thiết kế và duy trì một môi trường mà trong đó các cá nhân làm việc với nhau trong các nhóm có thể hoàn thành nhiệm vụ và các mục tiêu đã định.” [23, tr 45]

Từ những khái niệm trên, có thể nhận thấy, quản lý là một yếu tố khách quan của mọi quá trình lao động xã hội dù là dưới bất kì hình thái nào, quản lý cần thiết đối với mọi khía cạnh khác nhau trong mọi cách thức hoạt động của

xã hội, là một yếu tố đóng vai trò quan trọng, quyết định chính đến sự lớn mạnh, phát triển của mỗi tổ chức, mỗi quốc gia Với góc nhìn là một hoạt động, có thể hiểu quản lý là việc chủ thể tác động một cách có tổ chức, có định hướng nhằm đạt mục tiêu cụ thể đã đề ra tới đối tượng được quản lý Sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý nhằm chỉ huy, điều hành, hướng dẫn mỗi quá trình và hành động của cá nhân hướng đến mục đích hoạt động chung

và phù hợp với quy luật khách quan của đời sống xã hội được gọi là quản lý Những đặc trưng chính của quản lý chủ yếu là: là sự tác động chủ quan của chủ thể đến đối tượng tiếp nhận nhưng mang yếu tố khách quan; có mục đích là hoàn thành một hay nhiều mục tiêu cụ thể đã được định rõ; là mối quan hệ mang tính quyền lực sâu sắc giữa người thực hiện quản lý và đối tượng được quản lý; nó còn là sự vận động của thông tin dưới góc nhìn của công nghệ

Dựa trên quan điểm của các tài liệu, học giả đã trình bày phía trên, tác giả rút ra khái niệm chung nhất về quản lý, được sử dụng chính trong luận văn

này, đó là: Quản lý là sự điều khiển, chỉ đạo bằng quyền lực của một cá nhân

hay tổ chức được giao quyền nhằm định hướng hành động thống nhất của cá nhân khác hay tập thể để đạt được mục tiêu đề ra Bản chất của quản lý là nó

được đi kèm với những mục tiêu có tính thách thức; hướng tới kết quả tích cực

1.1.2 Thông điệp

Là một trong những yếu tố chủ yếu trong quá trình truyền thông, thông điệp là nội dung ngắn gọn thông tin mà những người thực hiện chiến dịch truyền thông muốn gửi gắm tới công chúng, từ nguồn phát đến người tiếp nhận

John Q Burtis và Paul D Turman trong cuốn Leadership

Communication as Citizenship cho rằng: “Một thông điệp có thể bao gồm nội

dung bằng lời (nghĩa là các từ viết hoặc nói, ngôn ngữ ký hiệu, e-mail, tin nhắn văn bản, cuộc gọi điện thoại ) và nội dung không thành lời (hành vi có ý nghĩa diễn đạt (ngôn ngữ cơ thể và cử chỉ, liên hệ bằng mắt, đồ tạo tác và quần áo, giọng hát, cảm giác, thời gian)” có thể cố ý hoặc không cố ý dùng để chuyển tải thông tin tới người tiếp nhận [34, tr 42]

Trong cuốn “Truyền thông dân số sức khỏe sinh sản và phát triển”, tác

giả Vũ Đình Hòe đã định nghĩa: “Thông điệp là nội dung thông tin về một vấn

đề nào đó được trao đổi từ nguồn phát triển đến đối tượng tiếp nhận Thông điệp truyền thông chứa đựng những thông tin mà người truyền thông muốn chia

sẻ với đối tượng của mình” [69, tr 65]

Trong cuốn sách Truyền thông - Lý thuyết và những kỹ năng cơ bản, tác

giả Nguyễn Văn Dững và Đỗ Thị Thu Hằng định nghĩa: “Thông điệp chính là

những tâm tư, tình cảm, mong muốn, đòi hỏi, ý kiến, hiểu biết, kinh nghiệm sống, tri thức khoa học kỹ thuật được mã hóa theo một hệ thống ký hiệu nào đó Hệ thống này được cả bên phát và bên nhận cùng chấp nhận và có chung cách hiểu

- tức là có khả năng giải mã ” [53, tr 15] “Thông điệp là một hệ thống ký hiệu hàm chứa nội dung thông tin cụ thể Hệ thống ký hiệu này là quy ước giữa đầu phát và đầu nhận, nói cách khác, hệ thống ký hiệu ấy phải được giải mã bởi đầu nhận Hệ thống ký hiệu ấy có thể là lời nói (tiếng động và âm nhạc), chữ viết, đường nét, màu sắc, cử chỉ, thái độ, [53, tr 209]

Qua các định nghĩa đã được nêu ra này, có thể thấy hầu hết các tác giả

đã đều chỉ ra biểu hiện nội dung cốt lõi của thông điệp cũng như hình thức thể

hiện thông điệp Thông điệp không phải chỉ là con số hay chữ cái, sự liệt kê đơn thuần giản mà là một hệ thống ký hiệu hàm chứa nội dung thông tin cụ thể được trao đổi từ nguồn phát và đầu nhận, nói cách khác được cả hai bên phát

và bên nhận cùng chấp nhận, đều hiểu được và có chung cách hiểu - tức là có khả năng giải mã

Như vậy, có thể khái quát: “Thông điệp là thông tin cốt lõi, có mục đích, được

diễn đạt bằng thứ ngôn ngữ quy ước để người cung cấp và người tiếp nhận có thể hiểu được nhau Yêu cầu chính để thông điệp thực hiện được chức năng của mình là

nó cần được thể hiện một cách cô đọng, đơn giản, bất ngờ, gây được cảm xúc và hướng tới cái đích là tác động đến nhận thức, hành vi của người nhận”

Yêu cầu phải rõ ràng, một nghĩa, phải quan tâm tới việc kích thích lợi ích của thông điệp được bắt nguồn từ bản chất của nó là những thông tin mà ta muốn lưu lại với người nhận tin, đây là yếu tố cần thiết để gây ảnh hưởng, duy trì hay làm thay đổi nhận thức, cảm xúc và hành vi của đối tượng mục tiêu Thông điệp là “linh hồn” của thông tin, của sản phẩm truyền thông Thông điệp

là cái muốn truyền tải và muốn khán giả nhận thức, hành động Trong lĩnh vực báo chí, thông điệp được trình bày, thể hiện ở nhiều cấp độ khác nhau: thông điệp số báo, chương trình phát thanh, chương trình truyền hình; thông điệp của tác phẩm báo chí Nhưng tựu chung, những thông điệp này đều mang tính chất, đặc trưng riêng, đó là đều được cấu thành từ các sự kiện và vấn đề thời sự đã, đang diễn ra Thông điệp báo chí lại gắn liền với đặc điểm và yêu cầu của kênh chuyển tải – báo in, phát thanh, truyền hình hay báo mạng điện tử

Nội dung thông điệp được nghiên cứu trong luận văn này là tất cả tác phẩm báo chí (tin, bài, ảnh) tuyên truyền về luật HN&GĐ được đăng tải trên báo PLVN trong thời gian 2 năm từ 2019-2020

1.1.3 Tuyên truyền luật HN&GĐ

Nếu như truyền thông đề cao công chúng thì tuyên truyền đề cao, thậm chí tuyệt đối hóa chủ thể; nếu truyền thông coi tương tác là yếu tố thành công

thì tuyên truyền coi áp đặt, thậm chí cưỡng ép là cách ứng xử chủ đạo; nếu truyền thông coi chia sẻ và tôn trọng sự khác biệt là nguyên tắc, thì tuyên truyền coi sự lĩnh hội, chấp hành và xóa bỏ sự khác biệt như tiêu chí thành công Theo

đó, có thể hiểu tuyên truyền là khái niệm gắn với hoạt động chính trị Cũng từ khái niệm này, xuất hiện các khái niệm tuyên truyền chính trị (nội hàm khái niệm này có sự khác biệt với truyền thông chính trị), tuyên truyền chính sách (nội hàm khái niệm này được dùng tùy theo mục đích, tính chất và giai đoạn hay công nghệ chính sách), tuyên truyền chính sách công

Tóm lại, tuyên truyền, phổ biến pháp luật hiểu theo nghĩa bao quát là công tác, lĩnh vực hoạt động, bao gồm tất cả các công đoạn phục vụ cho việc thực hiện tuyên truyền, phổ biến pháp luật Ở góc độ cụ thể hơn, tuyên truyền,

phổ biến pháp luật là việc truyền đạt tinh thần, nội dung pháp luật, giúp cho đối tượng chủ thể được tác động hiểu và hình thành ở họ những tri thức về pháp luật, tình cảm, hành vi phù hợp với các đòi hỏi của pháp luật hiện hành Tuyên truyền pháp luật là một hình thức truyền bá nhằm mang đến những thông tin, định hướng, yêu cầu, nội dung các quy định pháp luật đến với các tầng lớp người dân, giúp cho họ có những hiểu biết, nắm bắt pháp luật một cách chính xác, kịp thời qua các kênh thông tin truyền thông, tiết kiệm nhiều thời gian, công sức hơn so với việc tự tìm hiểu

Luật HN&GĐ năm 2014 (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2015) tiếp tục kế thừa một số nguyên tắc cơ bản của Luật HN&GĐ năm 2000, tuy nhiên có sửa đổi, bổ sung những điểm mới từ thực tiễn những vấn đề còn tồn tại sao cho phù hợp với yêu cầu hiện nay nhằm bảo vệ và phát huy hiệu quả của HN&GĐ bền vững trong giai đoạn xã hội phát triển hiện nay Cụ thể, Luật HN&GĐ xây dựng chuẩn mực pháp lý cho cách ứng xử của các thành viên trong gia đình, Luật mới có nhiệm vụ góp phần xây dựng, hoàn thiện và bảo vệ chế độ HN&GĐ tiến

bộ, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các thành viên trong gia đình, kế thừa và phát huy truyền thống đạo đức tốt đẹp của gia đình Việt Nam nhằm hướng tới

mục đích gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, bền vững Luật HN&GĐ quy định chế độ HN&GĐ, trách nhiệm của công dân, Nhà nước và xã hội trong việc xây dựng, củng cố chế độ HN&GĐ Việt Nam

Như vậy, tuyên truyền luật HN&GĐ tức là phổ biến, giải thích rộng rãi các quy định của pháp luật về HN&GĐ một cách có chủ ý của một chủ thể nhằm tác động đến ý thức, hành vi của những cá nhân, tổ chức với mục đích trước tiên là thuyết phục họ tự giác thực hiện pháp luật về HN&GĐ theo định hướng do chủ thể tuyên truyền đặt ra, thông qua việc tuyên truyền các thông điệp có nội dung văn bản quy phạm pháp luật về HN&GĐ và đưa tài liệu tuyên truyền pháp luật đến với họ

1.1.4 Quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí

Từ những khái niệm đã phân tích bên trên, có thể rút ra: Quản lý thông

điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí là sự tác động có chủ đích của lãnh đạo các cơ quan chủ quản và lãnh đạo cơ quan báo chí tác động lên đội ngũ những người làm báo chí nhằm đảm bảo thông tin về pháp luật nói chung

và Luật HN&GĐ nói riêng của Nhà nước trên báo chí đúng định hướng chính trị, đáp ứng các yêu cầu nguyên tắc trong hoạt động báo chí Việc chủ thể quản

lý, chỉ huy, liên kết các hoạt động tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo của mình một cách có định hướng, tổ chức, kế hoạch rõ ràng nhằm đạt đến mục tiêu đã

đề ra trong điều kiện môi trường thay đồi nhiều như hiện nay là biểu hiện của quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ

Theo luận giải này thì cũng có thể hiểu: Quản lý thông điệp về tuyên

truyền luật HN&GĐ trên báo chí là quản lý làm sao cho những thông điệp này đến được với công chúng ngắn gọn, rõ ràng, người tiếp cận hiểu được ý chí, nguyện vọng, mong muốn của người chuyển tải thông điệp và cao hơn, từ việc tiếp nhận thông điệp đó sẽ biến thành hành động trong mỗi người tiếp nhận Những thông điệp đó phải thể hiện được đúng định hướng chính trị của Đảng

và Nhà nước, đảm bảo phục vụ sự nghiệp cách mạng của Đảng, không trái với các nguyên tắc, quy định pháp luật đề ra

1.2 Sự cần thiết của công tác quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí

Trong khi thi hành pháp luật, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật là bước trước nhất, đóng vai trò hết sức quan trọng để tăng cường pháp chế trong nền xã hội chủ nghĩa, xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt nam

xã hội chủ nghĩa, hướng tới nhân dân với tôn chỉ hàng đầu là do nhân dân và vì nhân dân

Gia đình được coi là thành phần nhỏ tạo nên thực thể lớn là xã hội, nơi đây là cái nôi nuôi dưỡng mỗi cá nhân, là môi trường hình thành và giáo dục cái con người trong mỗi cá nhân Gia đình tốt thì xã hội mới tốt, xã hội tốt thì gia đình càng tốt; tuy nhiên hiện nay trong xã hội chúng ta vẫn còn tồn tại một

số hạn chế như tình trạng tảo hôn, ly hôn, bạo lực gia đình, hôn nhân cận huyết thống, phân biệt đối xử về giới tính giữa các con trong gia đình,… đã dẫn tới

có một bộ phận không nhỏ gia đình phát triển không bền vững Bởi vậy, việc tuyên truyền một cách đúng đắn về luật HN&GĐ là thật sự cần thiết, để mỗi cá nhân nói riêng và cả toàn bộ cộng đồng hiểu đúng và làm theo đúng luật Trong quá trình tuyên truyền, việc quản lý theo đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước một cách nhất quán, cụ thể và bắt buộc

Trong thời đại công nghệ thông tin và các phương tiện truyền thông phát triển mạnh mẽ như hiện nay, Đảng và Nhà nước ta thường xuyên quan tâm và đầu tư nhiều vào công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật nói chung

và Luật HN&GĐ nói riêng Trong thời gian qua, quán triệt nghiêm túc đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, phát luật của Nhà nước, nghị quyết của Trung ương, sự chỉ đạo của Ban tuyên giáo Trung ương, Bộ Thông tin và Truyền thông, quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí cả nước nói chung đã có sự phát triển vượt bậc về mọi mặt, luôn giữ được định

hướng chính trị, tôn chỉ, mục đích; bám sát vào tình hình thực tế để phục vụ công chúng Các toà soạn báo, các đài truyền hình nói riêng và các cơ quan truyền thông nói chung đều tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức, nâng cao chất lượng và hiệu quả thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí Chính bởi như vậy, việc quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ vai trò quan trọng trong việc tác động đến suy nghĩ, nhận thức và dần dần là hành động của mỗi cá nhân và toàn xã hội, từ đó làm giảm thiểu tỉ lệ ly hôn, tảo hôn, bạo lực gia đình… hướng tới xây dựng một xã hội mà nhân dân sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật thì mọi chính sách mà Nhà nước ban hành người dân đều phải biết và tuân thủ Vì vậy, việc tuyên truyền luật HN&GĐ có những đặc thù riêng, cần đảm bảo những tiêu chí sau:

1.2.1 Đảm bảo mục tiêu chính trị

Công tác quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí là thật sự cần thiết, trước hết bởi nó đóng vai trò đảm bảo mục tiêu chính trị; đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng trong tuyên truyền pháp luật đến công chúng, ở đây cụ thể là bộ luật HN&GĐ

Trong suốt quá trình phát triển của chiều dài lịch sử, hoạt động tuyên truyền thông tin qua kênh báo chí luôn khẳng định vai trò hàng đầu của mình với mỗi nhà nước pháp quyền và là một bộ phận không thể tách rời của sự nghiệp Cách mạng dưới sự lãnh đạo thống nhất ở mọi mặt của Đảng Hệ thống báo chí ngày nay càng chứng minh được ý nghĩa của mình trong đời sống xã hội, đúng như nhận định trong Văn kiện Đại hội lần thứ XII Đảng Cộng sản

Việt Nam là “thúc đẩy con người tự hoàn thiện nhân cách, kế thừa truyền thống

cách mạng của dân tộc, phát huy tinh thần yêu nước, ý chí tự lực tự cường xây dựng và bảo vệ tổ quốc.” [68, tr 67] Mỗi thông điệp về chính sách nào đó đều tác động trực tiếp tới hệ thống giáo dục của xã hội, tới định hướng tư tưởng trong đời sống của người dân Mỗi một thông điệp chính bản thân nó là đóng vai trò đảm bảo mục tiêu chính trị, định hướng, chỉ dẫn cho người dân biết mình

có quyền lợi và nghĩa vụ gì từ chính sách đó, từ đó họ sẽ có những nhận thức

và hành động để phù hợp với pháp luật

Quyết định 3176/QĐ-BTP năm 2014 về Kế hoạch triển khai thi hành luật

HN&GĐ do Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành có nêu rõ: “Tuyên truyền, phổ

biến, quán triệt về các nội dung cơ bản của Luật HN-GĐ đến cán bộ, công chức, viên chức và các tầng lớp nhân dân Tổ chức thực hiện có hiệu quả các quy định của Luật HN-GĐ, xác định trách nhiệm cụ thể đối với các Bộ, ngành,

cơ quan, tổ chức có liên quan trong việc xây dựng các văn bản quy định chi tiết

và các hoạt động khác về triển khai thi hành Luật bảo đảm thực hiện thống nhất, đồng bộ, kịp thời trong thi hành Luật” Như vậy, có thể thấy một trong

những nhiệm vụ và giải pháp quan trọng hàng đầu của nhà nước ta hiện nay là tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, chính sách về luật HN&GĐ [6]

Báo chí cần truyền thông thông điệp về luật HN&GĐ bằng những tác phẩm có giá trị tư tưởng, pháp lý để khẳng định quan điểm nhất quán và xuyên suốt của trung ương, nhà nước ta trong việc xây dựng chế độ HN&GĐ ở Việt Nam, bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của các thành viên gia đình Hôn nhân phải được xây dựng trên cơ sở tình yêu tự nguyện, chung thủy, một

vợ một chồng, bình đẳng giữa các cá nhân với nhau; tôn trọng, yêu thương lẫn nhau dưới sự hỗ trợ, bảo vệ về mặt luật pháp; gia đình phải được xây trên cơ sở hướng tới hạnh phúc; ấm no, đủ đầy Các thành viên gia đình có nghĩa vụ tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau trên cơ sở công bằng, bình đẳng, không được phân biệt đối xử Nhiệm vụ của nhà nước, xã hội nói bề rộng và gia đình nói hẹp nói chung đều là nhằm bảo vệ, hỗ trợ mọi thành viên trong gia đình, bao gồm cả trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật thực hiện các quyền

về HN&GĐ; giúp đỡ các bà mẹ thực hiện thiên chức cao quý của mình; thực hiện kế hoạch hóa gia đình theo đúng cái đích phát triển của xã hội; kế thừa, phát huy truyền thống văn hóa, đạo đức tốt đẹp của dân tộc Việt Nam về

HN&GĐ Cấm các hoạt động kết hôn giả, ly hôn nhằm mục đích xuất nhập cảnh, hưởng chế độ hoặc trốn tránh nghĩa vụ tài sản, vi phạm chính sách về dân số; cấm tảo hôn, cưỡng ép kết hôn, lừa dối kết hôn, cản trở kết hôn; cấm các hành vi hôn nhân cận huyết và những hành vi khác không phù hợp với đạo đức

xã hội và truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam

1.2.2 Tăng cường sự hiểu biết của người dân trong nước và quốc tế

về luật pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Bên cạnh nội dung đảm bảo mục tiêu chính trị, việc quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí còn giúp công chúng hiểu rõ hơn về những bộ luật, điều luật, cũng như các văn bản liên quan đến luật pháp của Việt Nam, cụ thể là bộ luật HN&GĐ Việc phổ biến tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí không chỉ dành cho nhân dân trong nước mà kiều bào ta ở nước ngoài cũng có thể tiếp cận được; nội dung về luật HN&GĐ không chỉ dành cho người Việt Nam mà bạn bè quốc tế cũng có thể biết đến, đáp ứng được sứ mệnh trước nhất của báo chí là để thỏa mãn nhu cầu thông tin của xã hội

Tiểu kết:

Thời gian qua, báo chí là kênh phổ biến để người dân tiếp cận, tìm hiểu chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về vấn đề HN&GĐ Ngoài ra, báo chí còn là kênh thông tin để người dân, các nhà khoa học, những người hoạt động thực tiễn có những bình luận, góp ý nhằm hoàn thiện các quy định của pháp luật Hiện tượng khi gặp những vấn đề về pháp lý, ngoài việc tìm đến luật sư, người dân còn tìm đến báo chí, các nhà báo để được hỗ trợ, giúp đỡ đã không còn xa lạ

Báo chí có tính phổ cập, đưa thông tin nhanh chóng, kịp thời và rộng khắp Nhờ vậy, khi tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, báo chí đóng vai trò quan trọng như là công cụ, phương tiện hiệu quả đưa pháp luật đến với mọi tầng lớp nhân dân, giúp họ dễ dàng hiểu, tiếp thu, nâng cao nhận thức, ý thức pháp luật và tác động chủ yếu đến hành vi Đảng, Nhà nước và nhân dân

được kết nối với nhau thông qua kênh truyền thông chính là báo chí trong vấn

đề tuyên truyền sâu rộng luật HN&GĐ vào đời sống Báo chí cần luận giải, hướng dẫn cách áp dụng luật vào đời sống, phản ánh những ưu điểm và những vấn đề còn tồn đọng, khiến mọi tầng lớp nhân dân hình thành niềm tin về nhà nước và việc thực thi pháp luật

Tất cả đường lối, chủ trương của Đảng, những văn bản pháp luật được ban hành, trong đó có luật HN&GĐ và những vấn đề khác đều được báo chí thông tin kịp thời, chính xác, nhanh chóng Có thể nói báo chí đã tham gia một cách đa dạng, hiệu quả trong việc cung cấp thông tin, phản ánh thực tiễn xã hội dưới mọi góc độ với cái nhìn đa chiều và chân thực nhất Bên cạnh đó, báo chí còn là sự phối hợp giữa các cá nhân, cơ quan, tổ chức trong việc thể hiện chức năng giám sát và phản biện nhằm tìm ra những bất cập còn tồn đọng trong quá trình thực thi luật pháp Trên mặt trận tuyên truyền phổ biến, báo chí cần thực hiện hữu hiệu vai trò trung tâm, cầu nối đưa pháp luật đến với mọi người trong

xã hội

Gia đình là tế bào của xã hội Một gia đình hòa thuận, an khang, hạnh phúc

là nhân tố cho xã hội và đất nước cùng đi lên và phát triển bền vững Đồng thời, việc hình thành và định hướng nhân cách, cá tính của mỗi cá nhân chịu ảnh hưởng nhiều từ môi trường sinh và nuôi dưỡng – gia đình Chính vì thế, vấn đề HN&GĐ ngày càng được xã hội quan tâm và được đề cập nhiều trên các loại hình báo chí Mỗi một thông điệp về các chính sách xoay quanh vấn đề HN&GĐ đều tác động trực tiếp tới hệ thống giáo dục của xã hội, định hướng tư tưởng trong đời sống của người dân Mỗi một thông điệp là một định hướng, chỉ dẫn cho người dân biết mình có những quyền lợi và nghĩa vụ gì từ chính sách đó Từ

đó giúp mỗi người đều có những định hướng, mục tiêu trong hoạt động của mình

Các cơ quan, tổ chức liên quan đến việc tuyên truyền luật HN&GĐ cũng

có những hoạt động phối hợp cùng nhau để cùng hướng tới mục đích phổ biến, giáo dục pháp luật nói chung, pháp luật về HN&GĐ nói riêng tới các tầng lớp

nhân dân Tổ chức các hội nghị triển khai, tập huấn, cấp phát tờ rơi tuyên truyền các nội dung về pháp luật HN&GĐ, tổ chức truyền thông bằng xe lưu động, tuyên truyền trực quan bằng băng rôn, khẩu hiệu trên các tuyến đường chính, bảng tin điện tử tại các khu trung tâm, khu đông người; hệ thống các trạm loa truyền thanh không dây của các xã, thị trấn, các cụm loa của thôn xóm, tổ dân phố, các chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước về xây dựng gia đình no

ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh, Luật HN&GĐ, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, luật bình đẳng giới; nêu gương người tốt, việc tốt, phê phán và ngăn chặn các hành vi bạo lực gia đình, khuyến khích các cá nhân, tổ chức, cộng đồng tổ chức nhiều hoạt động thiết thực đem lại hạnh phúc cho gia đình và cộng đồng Báo chí phản ánh rõ rệt, đa chiều các hoạt động này, đồng thời cũng thông tin tới công chúng các vấn đề khác nhau của gia đình như: hạnh phúc gia đình, mối quan hệ trong gia đình, bạo lực gia đình, ly hôn, kết hôn, tảo hôn…

Như vậy, có thể khẳng định, báo chí truyền thông có vai trò rất quan trọng trong chủ đề này, đồng thời cũng phản ánh được nhu cầu của công chúng mong muốn được thông tin về các vấn đề có liên quan đến hôn nhân và gia đình

1.3 Chủ thể, nội dung, phương thức quản lý thông điệp về tuyên truyền luật HN&GĐ trên báo chí

1.3.1 Chủ thể quản lý

 Đội ngũ nhà báo, phóng viên, CTV

Đây là những người trực tiếp thực hiện sản xuất tác phẩm báo chí trong

đó bao gồm cả tìm kiếm thông tin, xây dựng thông điệp và sản xuất thành tác phẩm Muốn thông điệp đảm bảo đúng định hướng của Đảng và Nhà nước thì cần phải tổ chức đội ngũ phóng viên, CTV một cách khoa học, chặt chẽ, phân công đúng người, đúng việc; đảm bảo cán bộ, nhân viên trong hệ thống tổ chức sản xuất của các tòa soạn luôn phải nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước cũng như nắm rõ về luật HN&GĐ

 Lãnh đạo các cơ quan báo chí

Đối với đơn vị trực tiếp làm công tác truyền thông trên báo chí, chủ thể quản lý thông điệp truyền thông là ban biên tập, hoạt động dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, cấp trên trực tiếp và sự lãnh đạo, giám sát của cấp ủy cấp mình, chịu trách nhiệm về toàn bộ hoạt động của cơ quan báo chí do mình đứng đầu Ban biên tập trong mỗi cơ quan báo chí thường có cơ cấu nhân sự gồm các thành phần chính là: Tổng biên tập, các phó tổng biên tập, thư ký tòa soạn, trưởng các phòng, ban chuyên môn, các đơn vị tham mưu, hỗ trợ cho Tổng biên tập trong việc quản lý và thực thi công tác tuyên truyền của báo mình

Đối với Tổng biên tập: Công tác quản lý thông điệp truyền thông của Tổng biên tập và Ban biên tập nhằm tạo sự thống nhất ý chí và hành động trong

tổ chức; đảm bảo định hướng sự phát triển của tòa soạn trên cơ sở xác định mục tiêu, kế hoạch sản xuất thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ và hướng mọi nỗ lực của các đối tượng quản lý vào mục tiêu đã đề ra

1.3.2 Nội dung quản lý

 Đảm bảo nội dung phù hợp, chính xác

Thông điệp được đưa ra chỉ đáp ứng được yêu cầu về tính phổ biến thì phải phù hợp với nhóm đối tượng công chúng hướng tới và thể hiện rõ mục tiêu của chiến dịch truyền thông được đưa ra Yêu cầu cao nhất được đặt ra với thông điệp là trong chính bản thân nó cần thể hiện rõ ràng và phù hợp giữa những mục tiêu truyền thông, tuyên truyền vận động của chủ thể với nhu cầu, mong đợi của nhóm công chúng hướng tới Do vậy, trước khi hình thành, đưa ra thông điệp, cần tiến hành nghiên cứu nhóm đối tượng nhân dân hướng tới Đối với nhóm đối tượng hoạch định chính sách, thông điệp cần tạo được sự ủng hộ tích cực cho việc hoạch định chính sách và chủ trương thuận lợi cho các vấn đề truyền thông, thông qua các cam kết chính trị hoặc chương trình hành động

Dù là hướng tới nhóm công chúng – đối tượng nào chăng nữa, thông điệp cũng cần tập trung hướng tới thay đổi các yếu tố từ nhận thức, thái độ và cao

nhất là hành vi của họ đối với vấn đề được đưa ra truyền thông Thông điệp hướng tới việc nâng cao nhận thức và hiểu biết, hình thành ý chí quyết tâm và phương pháp, kỹ năng để thực hiện có hiệu quả chiến dịch truyền thông tới các đối tượng công chúng với mỗi cán bộ thực hiện nhiệm vụ truyền thông Còn với mỗi cá nhân khác trong xã hộ, họ chỉ được coi là có thay đổi tích cực khi thể hiện những hiểu hiện sau: chấp nhận, hưởng ứng, tán thành và tin tưởng thông điệp

để từ đó thay đổi nhận thức, thái độ và cuối cùng có những hành vi phù hợp với mục đích chiến dịch truyền thông do thông điệp nêu ra Thông điệp phải tuân theo những chủ trương và chính sách được văn bản hóa của Đảng và Nhà nước; bên cạnh đó cũng phải phù hợp với các quy tắc và giá trị xã hội đã được công nhận qua quá trình phát triển của lịch sử, với văn hoá - lối sống muôn đời dân tộc ta và được xây dựng, củng cố để đề phòng những hệ quả ngoài ý muốn đối với nhóm đối tượng không thuộc phạm vi gây ảnh hưởng

Thông tin được đưa ra phải được quản lý sao cho đảm bảo tính thời sự, chính xác, nghĩa là báo chí thông tin kịp thời về những cái mới một cách nhanh chóng Cái mới được hiểu là những sự việc, sự kiện, tình huống, hoàn cảnh mới nảy sinh, mới xuất hiện, tiêu biểu xoay quanh vấn đề luật HN&GĐ và cách thực hiện nó; giúp công chúng nhận thức kịp thời và có thái độ đúng đắn trước các sự việc, tình huống diễn ra trong đời sống xã hội Trên thực tế đưa tin về luật HN&GĐ, khi có sự kiện gì diễn ra, nhà báo cần phải nắm thông tin sớm, khai thác, xử lý thông tin một cách nhanh nhạy Tác phẩm chỉ tạo được sự hứng thú, hấp dẫn và đáp ứng được nhu cầu của công chúng và sự quan tâm của họ trong thời điểm đó chỉ khi nó được đưa tin một cách nhanh nhạy, kịp thời, phản ánh được những vấn đề thời sự Việc cập nhật thường xuyên thông tin đem lại hình ảnh liên tục đến công chúng độc giả, là phương pháp ghi nhớ và tạo ấn tượng hiệu quả trong quá trình truyền thông Trong thời đại công nghệ số hiện nay, khi nhu cầu thông tin ngày càng cao, báo chí cũng phải chạy đua nhanh hơn với thời gian và số lượng thông tin kịp thời phục vụ công chúng

Quản lý tính chính xác, trung thực của thông tin báo chí còn thể hiện ở việc đảm bảo nội dung thông tin phản ánh trung thực những gì xảy ra trong đời sống Tính khách quan, chân thực là điều kiện bắt buộc nếu báo chí muốn việc đưa tin về luật HN&GĐ sao cho hiệu quả và rộng khắp nhất Sự kiện diễn ra như thế nào thì nội dung thông tin báo chí phải chuyển tải phải đúng như thế,

có địa điểm, có nhân chứng và thời gian, không gian cụ thể, tuyệt đối không được cắt xén, bóp méo, tô hồng, bịa đặt hoặc thêm bớt một cách tuỳ tiện làm sai lệch nguyên bản sự kiện với những mục đích khác nhau

Trên thực tế, việc đưa tin về luật HN&GĐ sẽ không tránh khỏi bị nhiễu loạn do có nhiều luồng thông tin khác nhau được đăng tải Chính vì vậy, yếu tố khách quan, chân thực luôn là một trong những tiêu chí hàng đầu để lựa chọn nguồn tin hiện nay Các tờ báo cần có sự quản lý để cân nhắc rất kỹ lưỡng, kiểm chứng thông tin đầy đủ để chọn lọc được nguồn thông tin xác thực, khách quan, đáp ứng được nhu cầu của độc giả

Thông qua quản lý báo chí, bằng việc xử lý những thông tin sai lệch, xuyên tạc, người dân có cái nhìn đúng đắn, khách quan hơn về chủ trương, chính sách và và thực tiễn phát triển xã hội ở Việt Nam Báo chí nói chungođã góp phần hình thành, hoàn thiện và hỗ trợ giữ vững chế độ hôn nhân và gia đình tiến bộ, xây dựng chuẩn mực pháp lý cho cách ứng xử của các thành viên

trong gia đình với nhau; bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp; kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam, hướng tới xây dựngogia đình no

ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc, bền vững thông qua việc tuyên truyền luật HN&GĐ

 Đảm bảo tính nhân văn, đạo đức

Hoạt động báo chí tác động đến tâm tư, tình cảm, nhân cách, lối sống của con người nói chung trong xã hội Trong điều kiện nền kinh tế thị trường, hoạt động báo chí có phạm vi tác động lớn với tính chất tương đối phức tạp, chính vì vậy vấn đề đạo đức nghề nghiệp báo chí trở nên nóng hổi, được dư luận xã hội đặc biệt quan tâm Hoạt động báo chí luôn đòi hỏi tính nhân văn cao cả, vì hạnh phúc của cộng đồng vì vậy đạo đức nghề nghiệp báo chí không chỉ là đòi hỏi từ phía dư luận xã hội mà còn là sự thôi thúc từ bên trong nhận thức của mỗi nhà báo Đòi hỏi mỗi nhà báo phải là nhà văn hóa, nhà hoạt động

xã hội, thường xuyên có ý thức tu dưỡng rèn luyện, cầu thị học hỏi và rút kinh nghiệm nghề nghiệp

Báo chí là phương tiện truyền thông đại chúng có sức tác động và ảnh hưởng sâu rộng Mỗi hình ảnh, mỗi câu chữ được ví như những thứ “vũ khí” sắc bén Chính vì vậy nhà báo phải có kỹ năng và đạo đức tốt khi viết về những vấn đề nhạy cảm như luật HN&GĐ Nếu trên mặt báo xuất hiện những tin tức tốt, có tính định hướng, giáo dục thì xã hội sẽ trở nên tốt đẹp hơn Ngược lại nếu trong một tin bài, đạo đức nhà báo “có vấn đề”, rõ ràng sẽ gây hậu quả khôn lường

Phương thức quản lý

 Tổ chức đội ngũ phóng viên, CTV

Đây là phương thức quản lý những người trực tiếp thực hiện việc tổ chức sản xuất các nội dung thông tin mang thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ Làm tốt khâu này sẽ tránh được tình trạng cán bộ sản xuất thông tin không nắm

rõ vấn đề và quy trình làm việc, dẫn tới thông tin truyền tải không đáp ứng được

yêu cầu, gây hiểu lầm cho công chúng Do vậy, muốn thông điệp đảm bảo đúng định hướng của Đảng và Nhà nước thì không thể buông lỏng công tác cán bộ,

cụ thể, toàn soạn cần có nhũng biện pháp tổ chức, lựa chọn phóng viên và phân công nhiệm vụ cụ thể

Công tác tổ chức cán bộ đưa thông tin, tuyên truyền các lĩnh vực, cụ thể

ở đây là tuyên truyền luật HN&GĐ phải được thực hiện một cách khoa học, chặt chẽ, phân công đúng người, đúng việc, phải phù hợp với nhau, không có

sự phân biệt, thiên vị hay giao nhiệm vụ không đúng Các bộ phận phối hợp công việc thông qua hệ thống các quy trình tổ chức sản xuất, và chịu sự quản

lý trực tiếp của lãnh đạo các phòng ban và sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy và người đứng đầu cơ quan báo chí, bởi chỉ có những đánh giá, quản lý chính xác mới phân công được đúng người, đúng việc, từ đó nâng cao chất lượng, hiệu quả công việc

Việc lựa chọn nhân lực có trình độ, phẩm chất, năng lực đáp ứng nhiệm

vụ là ưu tiên số một Cần xây dựng cơ chế đặc thù để tuyển chọn những người đáp ứng đủ những yêu cầu về phẩm chất và năng lực về làm việc tại cơ quan báo chí Sau đó, tòa soạn cần lựa chọn phóng viên và phân công cụ thể theo từng lĩnh vực phản ánh Có như vậy, nhà báo mới thích ứng được với nhiệm vụ được giao, từ đó nâng cao hiệu quả việc tuyên truyền luật HN&GĐ thông qua báo chí

Khen thưởng và kỉ luật: Để có những tác động tích cực lên nguồn nhân

lực nhằm thúc đẩy họ trong công việc, việc chủ thể quản lý sử dụng nguồn lực

về kinh tế, cụ thể là khen thưởng những người đạt được thành tích cao trong công việc Tòa soạn cũng cần cung cấp những điều kiện về cơ sở vật chất, kĩ thuật để phục vụ cho quá trình thực hiện tuyên truyền luật HN&GĐ, thực hiện chế độ tiền công, tiền lương, tiền thưởng và các chế độ phúc lợi khác một cách công bằng, công khai, minh bạch với toàn tập thể tòa soạn báo Sản phẩm báo chí khi được đăng tải là kết quả để đánh giá thành quả lao động của phóng viên

Mỗi cơ quan báo chí cần xây dựng quy chế nhuận bút để trả cho các bộ phận sản xuất trong đó có phóng viên, đồng thời có cơ chế khuyến khích để động viên khen thưởng kịp thời và chế tài xử lý những trường hợp vi phạm nội quy,

quy trình sản xuất, vi phạm đạo đức nghề nghiệp

 Quản lý hình thức tuyên truyền luật HN&GĐ

Mỗi nội dung thông điệp đều có những hình thức tuyên truyền phù hợp

để biểu đạt sao cho hiệu quả truyền thông đạt được cao nhất Đối với báo chí, hình thức tuyên truyền là các thể loại báo chí Mỗi thể loại có tính đặc thù, thế mạnh riêng, phục vụ nhu cầu, đối tượng, nội dung, mục đích tác giả muốn thể hiện/hướng đến

Ví dụ, thể loại tin được sử dụng khi tác giả muốn thông điệp đưa ra ngắn gọn, cần được truyền thông một cách nhanh chóng, đáp ứng được tiêu chí thời

sự Thể loại bài, phóng sự phù hợp với những vấn đề phải trình bài chi tiết và

đi kèm với những nhìn nhận, đánh giá từ cái nhìn đa chiều Lựa chọn loại báo chí phản ánh cũng được thực hiện dựa vào đối tượng, mục đích của thông tin đưa ra

Ngoài ra, để tuyên truyền thông điệp một cách rộng rãi nhất còn được thể hiện ở ngôn ngữ, hình ảnh, video clip… Trong thời đại 4.0, báo chí gắn liền với công nghệ và phát huy được những ưu điểm của mình đặc biệt đối với báo mạng điện tử Nhờ vậy, ngoài tính “chính xác” tính “thời sự” thì tính “nhanh” và “hấp

dẫn” trở thành ưu điểm của truyền thông thông điệp trên báo mạng điện tử

 Quản lý quy trình sản xuất thông điệp

Đây là khâu quản lý để theo dõi, đánh giá thực tế tổ chức sản xuất tin, bài thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ để thông tin đảm bảo đáp ứng được yêu cầu, không xảy ra những thiết sót hay sai sót về chính trị, tư tưởng hay phương thức truyền đạt Tăng cường kiểm tra, giám sát thông tin, thông điệp

về luật HN&GĐ của Nhà nước trên báo chí giúp chủ thể quản lý phát hiện kịp

thời và sửa chữa, xử lý được những yếu tố sai lệch trong nội dung và hình thức truyền tải các thông điệp

Thông điệp cần đáp ứng được yêu cầu về tính phổ biến và phải phù hợp với nhóm đối tượng công chúng hướng tới và thể hiện rõ mục tiêu của chiến dịch truyền thông được đưa ra Yêu cầu cao nhất được đặt ra với thông điệp là trong chính bản thân nó cần thể hiện rõ ràng và phù hợp giữa những mục tiêu truyền thông, tuyên truyền vận động của chủ thể với nhu cầu, mong đợi của nhóm công chúng hướng tới Do vậy, trước khi hình thành, đưa ra thông điệp, cần tiến hành nghiên cứu nhóm đối tượng nhân dân hướng tới Đối với nhóm đối tượng hoạch định chính sách, thông điệp cần tạo được sự ủng hộ tích cực cho việc hoạch định chính sách và chủ trương thuận lợi cho các vấn đề truyền thông, thông qua các cam kết chính trị hoặc chương trình hành động

Dù là hướng tới nhóm công chúng – đối tượng nào chăng nữa, thông điệp cũng cần tập trung hướng tới thay đổi các yếu tố từ nhận thức, thái độ và cao nhất là hành vi của họ đối với vấn đề được đưa ra truyền thông Thông điệp hướng tới việc nâng cao nhận thức và hiểu biết, hình thành ý chí quyết tâm và phương pháp, kỹ năng để thực hiện có hiệu quả chiến dịch truyền thông tới các đối tượng công chúng với mỗi cán bộ thực hiện nhiệm vụ truyền thông Còn với mỗi cá nhân khác trong xã hội, họ chỉ được coi là có thay đổi tích cực khi thể hiện những hiểu hiện sau: chấp nhận, hưởng ứng, tán thành và tin tưởng thông điệp để từ đó thay đổi nhận thức, thái độ và cuối cùng có những hành vi phù hợp với mục đích chiến dịch truyền thông do thông điệp nêu ra Thông điệp phải tuân theo những chủ trương và chính sách được văn bản hóa của Đảng và Nhà nước; bên cạnh đó cũng phải phù hợp với các quy tắc và giá trị xã hội đã được công nhận qua quá trình phát triển của lịch sử, với văn hoá - lối sống muôn đời dân tộc ta và được xây dựng, củng cố để đề phòng những hệ quả ngoài ý muốn đối với nhóm đối tượng không thuộc phạm vi gây ảnh hưởng

Thông tin được đưa ra phải được quản lý sao cho đảm bảo tính thời sự, chính xác, nghĩa là báo chí thông tin kịp thời về những cái mới một cách nhanh chóng Cái mới được hiểu là những sự việc, sự kiện, tình huống, hoàn cảnh mới nảy sinh, mới xuất hiện, tiêu biểu xoay quanh vấn đề luật HN&GĐ và cách thực hiện nó; giúp công chúng nhận thức kịp thời và có thái độ đúng đắn trước các sự việc, tình huống diễn ra trong đời sống xã hội Trên thực tế đưa tin về luật HN&GĐ, khi có sự kiện gì diễn ra, nhà báo cần phải nắm thông tin sớm, khai thác, xử lý thông tin một cách nhanh nhạy Tác phẩm chỉ tạo được sự hứng thú, hấp dẫn và đáp ứng được nhu cầu của công chúng và sự quan tâm của họ trong thời điểm đó chỉ khi nó được đưa tin một cách nhanh nhạy, kịp thời, phản ánh được những vấn đề thời sự Việc cập nhật thường xuyên thông tin đem lại hình ảnh liên tục đến công chúng độc giả, là phương pháp ghi nhớ và tạo ấn tượng hiệu quả trong quá trình truyền thông Trong thời đại công nghệ số hiện nay, khi nhu cầu thông tin ngày càng cao, báo chí cũng phải chạy đua nhanh hơn với thời gian và số lượng thông tin kịp thời phục vụ công chúng

Đặc biệt, việc đảm bảo nội dung thông tin phản ánh trung thực những gì xảy ra trong đời sống tức tính khách quan, chân thực là điều kiện bắt buộc nếu báo chí muốn việc đưa tin về luật HN&GĐ sao cho hiệu quả và rộng khắp nhất

Sự kiện diễn ra như thế nào thì nội dung thông tin báo chí phải chuyển tải phải đúng như thế, có địa điểm, có nhân chứng và thời gian, không gian cụ thể, tuyệt đối không được cắt xén, bóp méo, tô hồng, bịa đặt hoặc thêm bớt một cách tuỳ tiện làm sai lệch nguyên bản sự kiện với những mục đích khác nhau Trên thực

tế, việc đưa tin về luật HN&GĐ sẽ không tránh khỏi bị nhiễu loạn do có nhiều luồng thông tin khác nhau được đăng tải Chính vì vậy, yếu tố khách quan, chân thực luôn là một trong những tiêu chí hàng đầu để lựa chọn nguồn tin hiện nay Các tờ báo cần có sự quản lý để cân nhắc rất kỹ lưỡng, kiểm chứng thông tin đầy đủ để chọn lọc được nguồn thông tin xác thực, khách quan, đáp ứng được nhu cầu của độc giả

 Quản lý kiểm soát nguồn tin

Trong hoạt động báo chí, thông tin là phương tiện trọng yếu để nhà báo thực hiện mục đích tuyên truyền, truyền thông tới công chúng của mình Thông tin là công cụ làm việc của nhà báo, bởi vậy, nếu có nguồn tin tốt, việc truyền tải thông tin xoay quanh luật HN&GĐ sẽ được nâng cao về cả số lượng và chất lượng Muốn có thông tin tuyên truyền về luật HN&GĐ, trước tiên phải cần có nguồn tin đưa ra thông điệp Cần nhận diện nguồn tin cụ thể để có biện pháp quản lý phù hợp

Thông tin, tin tức là loại nguyên liệu đầu vào đặc biệt của bất kì quy trình tuyên truyền nào Thông tin ban đầu khi được tiếp nhận và được xử lý ngay sau khi tiếp nhận theo quy trình trước khi cho ra sản phẩm báo chí được thể hiện dưới hình thức tương ứng với nội dung, theo nhiều thể loại của tác phẩm báo chí như: tin, tường thuật, phỏng vấn, ghi nhanh, điều tra, phóng sự,… Để thông điệp tuyên truyền về luật HN&GĐ trên báo PLVN được quản lý một cách có hiệu quả nhất và phát huy được vai trò của mình, quy trình này phải được kiểm soát một cách chặt chẽ, hiệu quả

Trong thời đại công nghệ phát triển nhanh chóng như hiện nay, việc tin tức được phản ánh chậm trễ sẽ ảnh hưởng lớn đến uy tín của báo chí, do vậy, yêu cầu thông tin phải nhanh đôi khi trở thành áp lực, khiến người viết đưa tin vội vã, đôi khi còn chưa qua kiểm chứng, xác thực, thận trọng Ban lãnh đạo các tòa soạn báo chí phải chủ động triển khai hoạt động kiểm duyệt thông tin

kĩ lưỡng để đảm bảo thông tin đầu ra đạt chất lượng, giữ vững hình ảnh của mình trong lòng công chúng Sau đó, có những bước phân loại nguồn tin để quản lý hiệu quả Từ các dạng nguồn tin đó, sẽ phân công người theo dõi, thu thập, xử lý thông tin để sáng tạo tác phẩm

 Quản lý quy trình thẩm định nội dung

Đây là khâu quản lý để theo dõi, đánh giá thực tế nội dung tin, bài chứa thông điệp tuyên truyền luật HN&GĐ để thông tin đảm bảo đáp ứng được yêu

cầu, không xảy ra những thiết sót hay sai sót về chính trị, tư tưởng hay phương thức truyền đạt Tăng cường kiểm tra, giám sát thông tin, thông điệp về luật HN&GĐ của Nhà nước trên báo chí giúp chủ thể quản lý phát hiện kịp thời và sửa chữa, xử lý được những yếu tố sai lệch trong nội dung và hình thức truyền tải các thông điệp

Việc0xử0lý0thông0tin0bao0gồm:0Kiểm0tra0và0nắm cụ thể thông tin

đã nắm bắt Một trong những yêu cầu hàng đầu của báo chí là phải đưa tin nhanh và hoàn toàn chính xác Vì vậy, sau khi thu thập thông tin, tác giả cần có những biện pháp để kiểm tra tính chính xác, khách quan của thông tin Nếu0thông0tin0nào0tác0giả0chưa0có0điều0kiện0kiểm0tra, xác minh thì kiên quyết không được0đưa0vào0bài