( ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH ISO 9001 2015 ĐỀ CƯƠNG LUẬN VĂN XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC LAO ĐỘNG TỪ THỰC TIỄN ĐỊA BÀN TỈNH BÌNH THUẬN Ngành Luật Hiến pháp Và[.]
Trang 1ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH
ISO 9001:2015
ĐỀ CƯƠNG LUẬN VĂN
XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC LAO ĐỘNG TỪ THỰC TIỄN ĐỊA
BÀN TỈNH BÌNH THUẬN
Ngành: Luật Hiến pháp Và Luật Hành chính
Mã ngành: 8380102
Họ và tên học viên: Nguyễn Thị Ánh Hằng
Mã số học viên: 911420077
Mã lớp: CH2OLHP_BT9_2 Khóa 9 Đợt 2 Năm 2020 Người HDKH: TS Nguyễn Thị Thiện Trí
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 3
1 Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài 3
2 Tổng quan các nghiên cứu có liên quan đến đề tài 4
3 Phạm vi giới hạn nghiên cứu 6
4 Đối tượng nghiên cứu 7
5 Mục tiêu nghiên cứu 7
6 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 7
6.1 Phương pháp luận 7
6.2 Phương pháp nghiên cứu 8
7 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn 9
7.1 Ý nghĩa khoa học 9
7.2 Ý nghĩa thực tiễn ứng dụng 9
8 Tiến độ thực hiện luận văn 9
9 Kết cấu dự kiến của Luận văn 10
KẾT LUẬN 12
TÀI LIỆU THAM KHẢO 12
Trang 3MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài
Trong quá trình sản xuất kinh doanh, mối quan hệ giữa người sử dụng lao động và người lao động là một trong những yếu tố quan trọng tạo nên sự thành công của doanh nghiệp.Thời gian qua, quan hệ lao động ở Việt Nam đã có những chuyển biến tích cực, góp phần đảm bảo quyền và lợi ích của người lao động, cải thiện điều kiện làm việc, nâng cao đời sống, thu nhập của người lao động, giảm thiểu tranh chấp lao động và đình công, cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp phát triển Tuy nhiên, cùng với đó, tình trạng vi phạm pháp luật lao động ở nước ta cũng ngày càng tăng Các vi phạm pháp luật không chỉ giới hạn ở một doanh nghiệp, một địa phương mà còn xảy ra trên phạm vi rộng, làm ảnh hưởng không nhỏ đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động nói chung, người lao động trên địa bàn tỉnh Bình Thuận nói riêng Có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng đó, như ý thức của người lao động, người sử dụng lao động còn thấp, đặc biệt hệ thống pháp luật về lao động còn thiếu đồng bộ, chưa được quan tâm và hiệu quả thực thi pháp luật về lao động còn hạn chế; các quy định về xử phạt vi phạm trong lĩnh vực lao động ở nước ta phần lớn mới được ban hành, còn tồn tại nhiều nội dung chưa phù hợp với thực tiễn, có những quy định chưa bắt nguồn từ thực tiễn
Trước thực trạng đó, Đảng và nhà nước ta đã có những quan tâm, sửa đổi, bổ sung, điều chỉnh các quy định về pháp luật lao động nói chung, pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động nói riêng nhằm xử lý, răn đe, phòng ngừa các hành vi vi phạm; góp phần quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của người lao động và bảo đảm an sinh xã hội, nhất là trong nền kinh tế thị trường hiện nay Mặc dù Bộ luật lao động và các văn bản hướng dẫn có liên quan đã quy định khá cụ thể các hành vi người sử dụng lao động không được thực hiện đối với người lao động, tuy nhiên vì những lý do khách quan hay chủ quan mà nhiều khi họ
Trang 4vẫn vi phạm những quy định đó Những hành vi vi phạm pháp luật lao động thường gặp nhất là: Thực hiện thử việc sai quy định pháp luật; giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động; trả lương cho người lao động thấp hơn mức lương tối thiểu vùng; trả lương trễ, không trả đủ tiền lương làm thêm, làm ban đêm; không cho người lao động nghỉ việc riêng, nghỉ không hưởng lương đúng quy định pháp luật; không tổ chức đối thoại khi đại diện tập thể khi đại diện
tập thể có yêu cầu; quyền được tham gia bảo hiểm xã hội, Khi gặp phải tình
huống trên, nhiều người lao động không biết làm thế nào để bảo vệ quyền lợi của mình, cần tìm đến cơ quan nào để giải quyết, với hành vi vi phạm xử lý thế nào
Mặt khác, qua nghiên cứu cho thấy, các quy định về xử phạt vi phạm trong lĩnh vực lao động ở nước ta phần lớn mới được ban hành, còn tồn tại nhiều nội dung chưa phù hợp với thực tiễn, có những quy định chưa bắt nguồn từ thực tiễn
Vì vậy, giải quyết các bất cập này là yêu cầu bức thiết cả về lý luận và thực tiễn đối với việc tiếp tục hoàn thiện pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực
lao động.Xuất phát từ thực tế đó, học viên chọn nghiên cứu đề tài “Xử phạt vi
phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, từ thực tiễn địa bàn tỉnh Bình Thuận” làm luận văn tốt nghiệp
2 Tổng quan các nghiên cứu có liên quan đến đề tài
Vấn đề xử phạt vi phạm hành chính là vấn đề luôn có tính thời sự và được nhiều tác giả quan tâm, nhiều công trình khoa học nghiên cứu về vấn đề này Theo
đó, các tác giải lựa chọn ghiên cứu vấn đề xử phạt vi phạm pháp luật trong các lĩnh vực cụ thể, có một số công trình khoa học về xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực như giáo dục, xây dựng, bảo vệ rừng, hải quan, thuế, giao thông đường bộ…Có thể kể đến một số công trình nghiên cứu có giá trị tiêu biểu sau:
Hoàng Thu Hằng (2014), “Xử phạt vi phạm pháp luật lao động – hậu quả pháp lý của nó”, Luận văn thạc sĩ luật học, Khoa Luật, Đại học quốc gia Hà Nội.
Luận văn phân tích cơ sở lý luận về lao động như: một số khái niệm liên quan, đối tượng áp dụng xử phạt vi phạm pháp luật lao động, điều kiện để áp dụng và hậu
Trang 5quả pháp lý của nó; phân tích, đánh giá khái quát thực trạng của xử phạt vi phạm pháp luật lao động từ đó rút ra những nguyên nhân, hạn chế; Đề xuất luận chứng quan điểm và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả vấn đề xử phạt vi phạm pháp luật lao động Là một đề tài nghiên cứu lý luận, luận văn không đi quá sâu ở từng nội dung trong hoạt động xử phạt vi phạm trong lĩnh vực lao động Tuy nhiên, luận văn
có phân tích và khái quát hóa các yêu cầu thực tế của từng nội dung để làm nổi bật vấn đề quan tâm chủ yếu là hoàn thiện pháp luật về xử phạt vi phạm pháp luật lao động
Cao Vũ Minh – Nguyễn Tú Anh (2019) “Hoàn thiện các biện pháp khắc phục hậu quả trong xử phạt vi phạm hành chính về lao động”, Tạp chí Khoa học Pháp lý Việt Nam Bài viết phân tích một số bất cập, hạn chế của biện pháp khắc
phục hậu quả xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, đồng thời đề xuất kiến nghị để hoàn thiện
Vũ Thùy Linh (6/2021) “Những đặc điểm cơ bản của xử lý vi phạm hành chính - Luật Hành chính ” (luathanhchinh.vn) Bài viết phân tích, làm rõ cơ sở lý
luận và những đặc điểm cơ bản của xử lý vi phạm hành chính, giúp người đọc nắm
và hiểu được khái niệm, đặc điểm của vi phạm hành chính để có thể phân biệt được với các vi phạm khác
Có thể khẳng định, các công trình nghiên cứu đã tập trung, khai thác, phân tích tương đối rõ vấn đề lý luận và thực tiễn về hoạt động xử phạt vi phạm hành chính trong từng lĩnh vực cụ thể Nhìn chung các công trình nghiên cứu này đã làm
rõ vai trò của nhà nước trong áp dụng pháp luật về xử phạt hành chính đối với lĩnh vực mà tác giả nghiên cứu; đồng thời cũng chỉ rõ một phần nguyên nhân của những tồn tại, bất cập là do các cơ chế, chính sách pháp luật còn thiếu, chưa thực sự thống nhất và hoàn thiện Từ đó đặt ra vấn đề cần phải tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các giải pháp thiết thực, phù hợp nhằm tiếp tục hoàn thiện pháp luật về lĩnh vực này trong thời gian đến Đây là những tài liệu quan trọng để tác giả tham khảo trong quá trình thực hiện luận văn của mình
Trang 6Tuy nhiên, theo tìm hiểu của tác giả luận văn thì hiện chưa có công trình nghiên cứu chuyên sâu về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động Trong khi, đây được xem là một vấn đề nóng, được rất nhiều người lao động quan tâm và mong muốn tìm hiểu nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình Thực tế là rất nhiều người sử dụng đã lợi dụng tình hình khó khăn do dịch bệnh Covid 19 hoặc vì những lý do khách quan, chủ quan khác, đã thực hiện nhiều hành
vi vi phạm pháp luật lao động đối với người lao động, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của họ, song vẫn không bị phát hiện để yêu cầu xử
lý, hoặc xử lý chưa tương xứng với tính chất, mức độ vi phạm mà người sử dụng lao động đã gây ra
Tính đến thời điểm hiện tại, nhà nước cũng đã ban hành nhiều văn bản pháp luật quy định chi tiết hơn về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động Tuy nhiên, trước bối cảnh hội nhập hiện nay, đặc biệt trong tình hình đại dịch Covid 19 ngày càng diễn biến phức tạp, kéo dài và chưa có dấu hiệu chấm dứt, thì nhiều quy định của pháp luật đã không còn phù hợp, hoặc là vẫn còn nhiều nội dung phát sinh mới mà pháp luật về lĩnh vực này chưa đề cập đến một cách đầy đủ
Vì vậy, đề tài nghiên cứu về “Xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động,
từ thực tiễn địa bàn tỉnh Bình Thuận” của tác giả sẽ có ý nghĩa quan trọng cả về lý
luận và thực tiễn
3 Phạm vi giới hạn nghiên cứu
- Phạm vi không gian: Luận văn tập trung nghiên cứu pháp luật hiện hành và việc áp dụng pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động trên địa bàn tỉnh Bình Thuận
- Phạm vi thời gian: Luận văn nghiên cứu thực trạng áp dụng pháp luật về lĩnh vực này từ năm 2017-2021
- Phạm vi nội dung: Nội dung của luận văn tập trung làm rõ cơ sở lý luận của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động; thực trạng áp dụng pháp luật trong lĩnh vực này và các giải pháp hoàn thiện pháp luật
Trang 74 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của Luận văn là hệ thống quy định pháp luật hiện hành
về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động và thực trạng áp dụng tại tỉnh Bình Thuận
5 Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng áp dụng pháp luật xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, luận văn đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về áp dụng pháp luật trong lĩnh vực này
Để thực hiện được mục đích nghiên cứu, Luận văn tập trung thực hiện các nhiệm vụ cụ thể sau:
Một là, làm rõ các vấn đề lý luận chung về xử phạt vi phạm hành chính trong
lĩnh vực lao động
Hai là, làm rõ quy định pháp luật hiện hành về xử phạt vi phạm hành chính
trong lĩnh vực lao động
Ba là, phân tích, đánh giá thực trạng áp dụng pháp luật về lĩnh vực này tại
tỉnh Bình Thuận trong thời gian qua; đồng thời chỉ ra những tồn tại, thiếu sót, bất cập của quy định pháp luật làm hạn chế đến việc thực hiện xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
Bốn là, đề xuất một số giải pháp nhằm tiếp tục hoàn thiện các quy định của
pháp luật hiện hành đảm bảo phù hợp với thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
6 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
6.1 Phương pháp luận
Luận văn sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử để tiếp cận các nội dung liên quan nhằm xác định, phân tích mối quan hệ giữa lý luận pháp luật xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động và thực tiễn áp dụng pháp luật của các chủ thể có liên quan trong lĩnh vực
Trang 8này Đồng thời vận dụng các quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về vấn đề xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
6.2 Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện đề tài, luận văn sử dụng một số phương pháp nghiên cứu khoa học luật, cụ thể:
Luận văn sử dụng nguồn số liệu thứ cấp từ các báo cáo tổng kết đã được công bố, sách, báo, tạp chí, Website và sử dụng các phương pháp như thống kê mô
tả, so sánh, tổng hợp để phân tích thực trạng áp dụng pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động;những bất cập, hạn chế, vướng mắc trong quá trình thực hiện, từ đó đề xuất giải pháp nhằm tiếp tục hoàn thiện pháp luật liên quan đến hoạt động này Trong đó:
+ Phương pháp phân tích, tổng hợp luận viết được dụng xuyên suốt toàn đề tài, áp dụng phương pháp này để tổng hợp và phân tích những quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, thông qua đó đánh giá quy định pháp luật và tìm ra những điểm còn bất cập từ đó đề xuất hướng hoàn thiện phù hợp
+ Phương pháp so sánh, đối chiếu: được sử dung trong quá trình nghiên cứu bằng cách thực hiện dựa trên việc tham chiếu các tài liệu khoa học trong các Luận
án, luận văn, báo khoa học, sách chuyên khảo, giáo trình,… nhằm xây dựng cơ sở
lý luận và tìm ra sự tương đồng, khác biệt trong quy định pháp luật, từ đó phân biệt các quy định Thông qua phương pháp so sánh, đối chiếu có thể tìm ra nguồn gốc, cốt lõi vấn đề, kết luận và đưa ra đề xuất cho đề tài Phương pháp này giúp phát hiện những khuyết điểm của văn bản của pháp luật hay phát hiện những quy định cần đổi mới để phù hợp với sự thay đổi của xã hội, giúp luận văn có ý nghĩa thực tiễn hơn Song song với phương pháp tổng hợp và tổng hợp luật viết, đây cũng là phương pháp được áp dụng xuyên suốt trong quá trình thực hiện đề tài
+ Phương pháp lịch sử: thông qua phương pháp này có thể nhận biết từng giai đoạn thay đổi của pháp luật về xử phạt hành chính trong lĩnh vực lao động
Trang 9Thông qua đó tạo nên một bức tranh tổng quát về căn nguyên của vấn đề, xác định được trọng tâm và xoáy sâu vào nghiên cứu quy định pháp luật hiện hành
7 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
7.1 Ý nghĩa khoa học
Kết quả nghiên cứu của Luận văn sẽ góp phần bổ sung, hệ thống các vấn đề
lý luận về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động Trên cơ sở đó, trình bày đặc điểm, vai trò của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính; phân tích các tiêu chí đánh giá việc thực hiện của các bên chủ thể đối với lĩnh vực này
7.2 Ý nghĩa thực tiễn ứng dụng
Kết quả nghiên cứu của Luận văn sẽ góp phần đánh giá kết quả áp dụng pháp luật từ lý luận đến thực tiễn; đánh giá toàn diện, khách quan về thực trạng áp dụng pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, trong đó Luận văn sẽ chỉ rõ những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của những ưu điểm, hạn chế của vấn đề này
Kết quả nghiên cứu đề tài là cơ sở khoa học để các chủ thể có thẩm quyền trong quan hệ lao động, cũng như các chủ thể có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực này nghiên cứu, góp phần nâng cao việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình một cách đầy đủ, đúng quy định của pháp luật, đảm bảo lợi ích thiết thực của các bên trong quan hệ lao động
Kết quả nghiên cứu của luận văn còn là tài liệu nghiên cứu, giảng dạy và học tập hữu ích, thiết thực trong các cơ sở giáo dục và đào tạo chuyên ngành luật hiện nay
8 Tiến độ thực hiện luận văn
Nội dung nghiên cứu Thời gian dự kiến Kết quả nghiên cứu
dự định đạt được
1 Xây dựng và bảo vệ đề cương
luận văn
thiện được thông qua
Trang 102 Thu thập tài liệu 03 tuần
ý của GVHD
ý của GVHD
ý của GVHD
6 Chỉnh sửa theo góp ý của giáo
viên hướng dẫn
chỉnh
7 Nộp luận văn, chuẩn bị bài
trình bày, đăng ký bảo vệ
02 tuần
9 Kết cấu dự kiến của Luận văn
Ngoài phần mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm các nội dung chính sau đây:
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN, PHÁP LÝ VỀ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC LAO ĐỘNG
1.1 Khái niệm, đặc điểm vi phạm hành chính và xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
1.1.1 Khái niệm, đặc điểm vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
1.1.2 Khái niệm, đặc điểm xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
1.1.3 ý nghĩa của xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
1.2 Quy định của pháp luật hiện hành về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động
1.2.1 Đối tượng và nguyên tắc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động