Tiểu Luận - Thống Kê Xã Hội - Đề Tài - Vấn Đề Xâm Thực Văn Hóa Hàn Quốc Vào Việt Nam Hiện Nay

Đề tài VẤN ĐỀ XÂM THỰC VĂN HÓA HÀN QUỐC VÀO VIỆT NAM HIỆN NAY PHẦN 1 MỞ ĐẦU 1 Tính cấp thiết của đề tài Trong những năm trở lại đây, tại Việt Nam, bên cạnh những công ty, doanh nghiệp của Hàn Quốc, vă[.]

Đề tài : VẤN ĐỀ XÂM THỰC VĂN HÓA HÀN QUỐC VÀO VIỆT NAM

HIỆN NAY

PHẦN 1 MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm trở lại đây, tại Việt Nam, bên cạnh những công ty, doanh nghiệp của Hàn Quốc, văn hóa Hàn Quốc cũng nhận được sự quan tâm của người dân Việt Từ các bộ phim Hàn phát sóng liên tục, các diễn viên, ca sĩ, nhóm nhạc được giới trẻ thần tượng, đến các bài hát tiếng Hàn khó nhớ cũng được các bạn trẻ lẩm nhẩm học theo Như vậy, do sự phát triển mạnh mẽ cùng với thời vận toàn cầu hóa, mở cửa thị trường có nhiều thuận lợi cho nên làn sóng văn hóa Hàn Quốc đã bùng phát thành trào lưu ở ngoài biên giới Hàn, tạo

ra những ảnh hưởng đáng kể đối với những mảnh đất mà nó đến, trong đó có Việt Nam Qua sự yêu thích văn hóa Hàn, người Việt dần tiếp nhận những giá trị khác của đất nước này từ trang phục, ngôn ngữ đến con người, du lịch… Từ sự yêu thích đó trong giới trẻ đã xuất hiện một trào lưu mới, gọi là làn sóng Hàn Quốc- Hallyu Nó là một thành công của Hàn Quốc năng động, là thành công của ngành du lịch và dịch vụ Khó có thể đánh giá được đó là hiện tượng tốt hay xấu nhưng đó là hiện tượng nằm trong quy luật giao lưu Làn sóng Hallyu dần trở thành một nhân tố mới trong đời sống văn hóa của giới trẻ ngày nay Trước những ảnh hưởng mạnh mẽ của làn sóng này vào đời sống người dân, đặc biệt đối với giới trẻ Việt Sự xâm thực văn hóa Hàn Quốc mang đến cả những mặt tích cực và tiêu cực, làm cho giá trị tinh thần và giá trị vật chất của người dân Việt có sự thay đổi sâu sắc Vậy vì sao văn hóa Việt lại bị “ xâm thực ‘’ bởi văn hóa Hàn ? Nó đã tác động như thế nào đối với giới trẻ Việt Đó là vấn đề mà chúng ta thấy cần tìm hiểu, nghiên cứu để có những nhận định đúng hơn về làn sóng Hallyu

2 Mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu nhằm giúp nhận thức rõ hơn những lí luận về sức ảnh hưởng của văn hóa Hàn Quốc đối với giới trẻ Việt Nam

- Tìm kiếm những giải pháp thiết thực để “hòa nhập mà không hòa tan’’ khi tiếp nhận văn hóa Hàn Quốc

- Nghiên cứu giúp rèn luyện kĩ năng nghiên cứu một đề tài

3 Đối tượng nghiên cứu

Vấn đề xâm thực văn hóa Hàn Quốc vào Việt Nam

4 Phạm vi nghiên cứu

Giới hạn nội dung : Vấn đề xâm thực văn hóa Hàn Quốc vào Việt Nam

Giới hạn không gian : Việt Nam

Giới hạn thời gian : Hiện nay

5 Bố cục của đề tài

Chương I: Một số vấn đề lí luận về xâm thực văn hóa nghệ thuật Hàn vào Việt Nam hiện nay

Chương II : Thực trạng về xâm thực văn hóa nghệ thuật Hàn Quốc vào đời sống xã hội Việt Nam

Chương III : Một số kiến nghị nhằm thay đổi tình trạng xâm thực văn hóa Hàn vào Việt Nam

PHẦN 2 : NỘI DUNG

Chương I : Một số vấn đề lí luận về xâm thực văn hóa nghệ thuật Hàn vào Việt Nam hiện nay

1 Khái niệm làn sóng Hàn Quốc:

Làn sóng Hàn Quốc hay còn gọi là Hallyu , “Korean wave’’ hay “Dynamic Korea” là một hiện tượng văn hóa những năm đầu thế kỉ 21 nhằm quảng bá hình ảnh về một đất nước Hàn Quốc năng động Bao gồm các lĩnhvực âm nhạc, điện ảnh, ẩm thực, thời trang,…nhận được

sự ưa chuộng của người hâm mộ, đặc biệt là giới trẻ trên khắp thế giới

2 Sự phát triển của làn sóng Hàn Quốc:

Bắt đầu được sử dụng rộng rãi vào cuối những năm 1990 Việc thiết lập quan hệ ngoại giao với Trung Quốc vào năm 1992.Giới truyền thông Trung Quốc đã đưa ra một thuật ngữ mới

là "Hallyu" (Hàn lưu), tức Làn sóng văn hóa Hàn Quốc để chỉ hiện tượng này, đây là nền tảng để văn hóa đại chúng của Hàn Quốc tiến vào thị trường Trung Hoa đại lục

Tình yêu đối với văn hóa đại chúng Hàn Quốc đã dẫn tới sự quan tâm dành cho các sản phẩm và văn hóa truyền thống Hàn Quốc, chẳng hạn như dưa muối kimchi và tương ớt gochujang

Từ 1998 đến 2002 là thời kì “hoàng kim” của làn sóng Hàn Quốc Làn sóng văn hóa đại chúng Hàn Quốc khởi đầu đầy thuận lợi như vậy đã không chỉ dừng lại ở Trung Quốc mà còn vươn ra các thị trường Đài Loan, Hồng Kông, sau đó là khu vực Đông Nam Á và thậm chỉ cả Trung Nam Mỹ, Châu Phi và Trung Đông

=> Những lĩnh vực đầu tiên mang đến trào lưu làn sóng Hàn Quốc bao gồm:

a Điện ảnh

Là lĩnh vực đầu tiên gây ảnh hưởng mạnh đến các nước khác trên thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng Tiêu biểu như bộ phim “Bản tình ca mùa đông” và “Nàng Dejangum”

đã tạo nên cơn sốt đối với giới trẻ Việt Nam

b Âm nhạc

Cùng với phim ảnh, một yếu tố khác cũng góp phần thúc đẩy Hallyu tăng trưởng mạnh, đó chính là K-Pop hay âm nhạc đại chúng Hàn Quốc

=>Âm nhạc và phim truyền hình Hàn Quốc đã vượt qua ranh giới của quốc tịch, tôn giáo

và lãnh thổ để chiếm lĩnh trái tim hàng triệu người trên toàn cầu

Đã hơn một thập kỷ kể từ khi làn sóng văn hóa Hàn Quốc bắt đầu xuất hiện, nhưng sức hút của nó chưa bao giờ giảm và vẫn tiếp tục đóng vai trò cầu nối để thu hút sự chú ý của người dân các nước đối với nền văn hóa đặc sắc của Hàn Quốc Có thể nói Hallyu chính là hạt

giống ươm mầm cho sự lớn mạnh và sức ảnh hưởng của nền văn hóa Hàn Quốc đối với thế giới

Chương II : Thực trạng về xâm thực văn hóa nghệ thuật Hàn Quốc vào đời sống xã hội Việt Nam

1 Phân tích thực trạng xâm thực văn hóa Hàn vào Việt Nam hiện nay :

Quỹ giao lưu công nghiệp văn hóa Hàn Quốc công bố kết quả nghiên cứu dựa trên các chỉ

số đánh giá mức độ hâm mộ của công chúng đối với Làn sóng Hàn Quốc tại các nước châu

Á Theo đó, Việt Nam xếp thứ 4 về mức độ yêu thích làn sóng Hàn Quốc Thời điểm HTV phát sóng bộ phim “Anh em nhà bác sĩ”(1998) có thể coi là mốc mở đầu cho Hallyu (Hàn lưu) ở Việt Nam Sức hút ấy đến từ lòng trắc ẩn, sự lý tưởng hóa, sức trẻ, sự chung thủy,

sự khác biệt và độc đáo Hallyu đã thâm nhập vào năng lực thấu cảm văn hóa của giới trẻ

để rồi ảnh hưởng đến sở thích và nhu cầu của họ trong cuộc sống bởi sự phức hợp của ba yếu tố: tiêu dùng - giải trí - truyền thông Ngoài ra, ở Đông Á, ngoài Trung Quốc, Việt Nam và Hàn Quốc chịu ảnh hưởng Nho giáo trầm trọng nhất Cách suy nghĩ và nếp sinh hoạt của hai dân tộc khá gần nhau Văn hóa trong phim Hàn Quốc rất gần gũi với văn hóa Việt Nam; đó là tôn ti trật tự, truyền thống vâng lệnh bề trên,

Trong những năm gần đây, làn sóng Hallyu đã có ảnh hưởng không nhỏ đến những quốc gia Châu Á, đặc biệt đối với tầng lớp trẻ tuổi Việt Nam cũng không phải là một quốc gia ngoại lệ Tính từ khi Tổng Lãnh sự quán Hàn Quốc tại TP HCM trao tặng bộ phim “Hoa cúc vàng”, bộ phim truyền hình nhiều tập đầu tiên chiếu trên Đài Truyền hình TPHCM, cho đến nay, làn sóng Hallyu đã lan rộng không chỉ ở ảnh hưởng phim ảnh, trò chơi games,

ẩm thực, mà còn cho đến thời trang, phong cách,… 18 năm đã trôi qua, và sức ảnh hưởng của làn sóng Hallyu ngày một lan tỏa Do đó, việc tìm hiểu sự tiếp nhận của thế hệ trẻ Việt Nam đối với văn hóa Hàn Quốc là một việc làm cần thiết đặt trong mối tương quan văn hóa giữa hai đất nước

❖ Ảnh hưởng của văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam qua sự tiếp nhận của giới trẻ hiện nay :

Với câu hỏi: Bạn có thích văn hóa Hàn Quốc (phim truyền hình, phim điện ảnh, ẩm thực, thời trang, ăn mặc, âm nhạc, trò chơi games, thể thao…), tỉ lệ cho câu trả lời có là 78% và không là 22% Như vậy có thể thấy rõ ràng, ảnh hưởng của văn hóa Hàn Quốc lên giới trẻ

là một ảnh hưởng có thật và chiếm đa số Các bạn trẻ từ độ tuổi 15 đến 22, tức là phần đông

ở độ tuổi đi học, có tỉ lệ thích văn hóa Hàn Quốc nhiều hơn các bạn trẻ ở độ tuổi 23 đến

30, tức là phần đông ở độ tuổi đi làm Đó là tỉ lệ 64% so với 36% Lý giải cho nguyên nhân này, có thể là vì độ tuổi từ 15 đến 22, xét về mặt tâm lý lứa tuổi, thì cái tôi cá nhân và sở thích chưa định hình, còn có khuynh hướng chạy theo phong trào của số đông và thần tượng cũng theo số đông Hầu hết các bạn trẻ ở độ tuổi này còn đi học, môi trường họ tiếp xúc thường xuyên là môi trường học hành, bạn bè cùng lứa tuổi cho nên việc thích văn hóa Hàn Quốc cũng có phần là do ảnh hưởng của bạn bè xung quanh Độ tuổi từ 23 đến 30 có nhiều mối quan tâm hơn và đối với họ, văn hóa Hàn Quốc mang tính giải trí nhiều hơn

Đi sâu vào từng lĩnh vực ảnh hưởng của văn hóa Hàn Quốc tại Việt Nam, chúng ta có thể thấy phim truyền hình có sức ảnh hưởng mạnh mẽ nhất, chiếm 78% Điều này phù hợp với tình hình chiếu phim Hàn Quốc đang rất phổ biến trên Đài Truyền hình quốc gia Việt Nam

và các Đài Truyền hinh ở các tỉnh thành Có thể thấy, mức độ phủ sóng của phim truyền hình Hàn Quốc là rất lớn Xếp sau ảnh hưởng là phim truyền hình là khuynh hướng thời trang, ăn mặc theo kiểu Hàn Quốc (chiếm tỉ lệ 40%), trò chơi games (35%), âm nhạc (27%), phim điện ảnh (5%) và thấp nhất là văn học (2%) Con số này cho thấy những giá trị văn hóa như phim điện ảnh và văn học không có ảnh hưởng nhiều Điều này đặt ra cho chúng

ta một câu hỏi: phải chăng những giá trị văn hóa Hàn Quốc ảnh hưởng ở Việt Nam là những giá trị phổ thông, đại chúng, mang tính giải trí cao phù hợp với đông đảo thị hiếu thẩm mỹ của các bạn trẻ

1.1 Những ảnh hưởng từ phim truyền hình của Hàn Quốc:

Về sở thích xem phim truyền hình của Hàn Quốc, các con số nêu lên rằng tỉ lệ rất hay xem

là 18%, có xem nhưng không nhiều lắm chiếm tỉ lệ 38%, ít xem chiếm tỉ lệ 40%, không xem bao giờ chỉ chiếm tỉ lệ 4% và con số 4% này đều rơi vào đối tượng công nhân Khi

được phỏng vấn sâu về vấn đề vì sao không xem phim Hàn Quốc bao giờ thì các công nhân đều nói là do đi làm thường xuyên tăng ca cho nên không có thời gian xem truyền hình Như vậy chứng tỏ tầm phủ sóng của những bộ phim truyền hình Hàn Quốc là khá rộng khắp đến mọi tầng lớp: học sinh sinh viên, viên chức nhà nước, kinh doanh và nghề tự do 1.2 Những ảnh hưởng từ phim điện ảnh của Hàn Quốc :

Ngược với phim truyền hình, phim điện ảnh của Hàn Quốc hầu như không có ảnh hưởng tại Việt Nam Lý do là việc nhập khẩu phim Hàn Quốc vào Việt Nam chưa nhiều so với phim các nước khác như Mỹ hay Trung Quốc Điều nay có vẻ như trái ngược với sự phát triển mạnh mẽ của điện ảnh Hàn Quốc, nền điện ảnh đang được xếp thứ 9 thế giới về mặt doanh thu

Lý do ít người biết đến phim điện ảnh Hàn Quốc có nguyên nhân từ chiến lược nhập khẩu phim nước ngoài của Việt Nam Tại hội nghị Thực trạng và giải pháp đẩy mạnh hoạt động phát hành - phổ biến phim giai đoạn 2012 - 2015 được Cục Điện ảnh tổ chức tại Hà Nội cuối tháng 7 năm 2012, các con số thống kê cho thấy trong khi năm 2011 chỉ có 17 bộ phim Việt Nam ra rạp thì lượng phim nước ngoài lên đến 106, đa phần là phim Mỹ Lượng phim Mỹ chiếm đến 80% lượng phim nhập khẩu Sau đó mới đến phim của các nền điện ảnh khác như Trung Quốc, Hàn Quốc, Pháp, và gần đây là Thái Lan Do vậy việc công chúng trẻ ít biết đến điện ảnh Hàn Quốc là điều có thể lý giải được

1.3 Những ảnh hưởng từ văn hóa ẩm thực của Hàn Quốc :

Theo chân các bộ phim và theo sự phát triển của cộng đồng cư dân Hàn Quốc sống tại TPHCM, việc quen thuộc với ẩm thực Hàn Quốc đã trở nên phổ biến ở giới trẻ Nhưng không phải ai cũng thích ẩm thực Hàn Quốc Theo thống kê thì tỉ lệ thích ẩm thực Hàn Quốc là 43% và không thích lên đến 57%

Lý do thích ẩm thực Hàn Quốc theo thống kê của điều tra thì việc hợp khẩu vị lên đến 55%, hương vị ngon, hấp dẫn chiếm tỉ lệ 35%, dễ chế biến chiếm 30% và rẻ tiền chiếm 10% Yếu tố kinh tế không đặt lên hàng đầu ở vấn đề thích ẩm thực Hàn Quốc, mà lý do hợp

khẩu vị, một lý do nghiêng về tâm lý cho thấy món ăn Hàn Quốc đã dần hòa nhập cùng món ăn Việt, góp phần làm phong phú đời sống ẩm thực của các bạn trẻ Việt Nam Thời gian gần dây, việc đẩy mạnh quảng bá món ăn Hàn Quốc cũng là một trong những khía cạnh chủ đạo của việc xuất khẩu văn hóa ở Hàn Quốc, đặc biệt là qua việc xuất khẩu bộ phim truyền hình “Nàng Dea Jang Geum” nổi tiếng

1.4 Những ảnh hưởng từ văn hóa thời trang của Hàn Quốc :

Những con số thống kế dưới đây cho thấy tỉ lệ thích thời trang Hàn Quốc của các bạn trẻ Việt Nam ở một mức độ khá cao: Rất thích chiếm tỉ lệ 33%, không thích lắm chiếm tỉ lệ 48% và không thích chiếm tỉ lệ 19% Ảnh hưởng sở thích từ phong cách ăn mặc, trang điểm, làm đẹp theo lối Hàn Quốc được thể hiện rõ ở bảng thống kê 3

Yếu tố màu sắc, kiểu dáng đẹp và yếu tố lịch sự, thanh nhã là hai tiêu chuẩn đạt tỉ lệ cao nhất (lần lượt là 61% và 58%) cho thấy sự phát triển của công nghiệp thời trang Hàn Quốc dành cho số đông đại chúng và cho thấy xu hướng ứng dụng mạnh mẽ của thời trang Hàn Quốc vào cuộc sống Đáng chú ý là tỉ lệ các bạn trẻ ở các tỉnh thành miền Trung và miền Bắc đánh giá cao thời trang Hàn Quốc hơn các bạn trẻ ở các tỉnh thành phía Nam (tỉ lệ thích là 69% so với 31%) Điều này có nguyên nhân là do khí hậu, thời tiết ở các tỉnh thành miền Trung và miền Bắc có đôi nét giống với khí hậu Hàn Quốc nên xu hướng thời trang, đặc biệt là thời trang mùa đông giống Hàn Quốc phổ biến hơn

61% 58%

32%

23%

0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

70%

Màu sắc,

kiểu dáng

đẹp

Lịch sự, trang nhã

Phù hợp với dáng người, làn da

Giá thành phù hợp túi tiền

Sales

Một câu hỏi được đặt ra: giới trẻ ảnh hưởng thời trang Hàn Quốc từ đâu? Câu trả lời hết sức rõ ràng: từ phim ảnh chiếm tỉ lệ rất cao: 76%, trên báo, tạp chí thời trang chiếm tỉ lệ 23% và trong đời thường chiếm tỉ lệ 14% Yếu tố ảnh hưởng trong đời thường được nhận thấy ở một số bạn trẻ từng đi du học hay lao động xuất khẩu ở Hàn Quốc, trong cuộc sống học tập và làm việc có nhiều điều kiện tiếp xúc với các bạn trẻ Hàn Quốc Như vậy có thể thấy, yếu tố phim ảnh là yếu tố chính và phim ảnh của Hàn Quốc có tác động mạnh mẽ lên

sở thích các bạn trẻ Việt Nam trên nhiều phương diện

1.5 Những ảnh hưởng từ âm nhạc Hàn Quốc

Qua điều tra, chúng ta thấy yếu tố thích và không thích âm nhạc Hàn Quốc khá cân bằng: Rất thích chiếm tỉ lệ 24%, thích vừa chiếm tỉ lệ 27%, không thích lắm chiếm tỉ lệ 28% và không thích chiếm tỉ lệ 24% Điều này chứng tỏ thị hiếu về âm nhạc của Hàn Quốc của giới trẻ Việt Nam cũng bị phân hóa mạnh mẽ Lý giải cho nguyên nhân thích là: ca sĩ hát hay, xinh đẹp, phù hợp tâm trạng, cảm xúc và lời nhạc hay, giai điệu hay Như vậy, yếu tố

ca sĩ là quan trọng nhất là điều này phù hợp với hiện tượng thần tượng diễn viên, ca sĩ Hàn Quốc phổ biến trong giới trẻ Việt Nam, nhất là là ở độ tuổi từ 15 đến 22 72% bạn trẻ trong

số này đặt yếu tố ca sĩ hát hay, xinh đẹp lên hàng đầu tiên Đồng thời cũng có sự phân hóa

sở thích về độ tuổi, ở độ tuổi lớn hơn, từ 23 đến 30, số lượng bạn trẻ thích âm nhạc Hàn Quốc giảm sút rõ rệt, chỉ còn 29% so với tỉ lệ 71% ở các bạn trẻ có độ tuổi từ 15 đến 23 Những thần tượng âm nhạc Hàn Quốc được các bạn trẻ Việt Nam yêu thích là Bi (Rain) Đến 50% số người được hỏi nhắc đến Bi đầu tiên, sau đó là đến các nhóm nhạc Super Junior, 2NE1, Big Bang, Wonder Girls… Những gương mặt này thường xuyên xuất hiện trên các trang mạng và công chúng trẻ Việt Nam nắm khá rõ những thông tin về họ 1.6 Những ảnh hưởng từ trò chơi game của Hàn Quốc :

Hàn Quốc là một đất nước có ngành công nghiệp game phát triển vào bậc nhất thế giới Theo báo cáo từ Cơ quan Nội dung Sáng tạo Hàn Quốc và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, ngành công nghiệp trò chơi Hàn Quốc đạt doanh thu 9,11 nghìn tỷ won vào năm 2011, tăng 22,7% so với doanh thu vào năm 2010 Số lượng xuất khẩu trò chơi cũng tăng 37,7%

đạt 2,211 tỷ đô la Mức độ phủ sóng của game Hàn Quốc đã rất mạnh mẽ ở Việt Nam và những trò chơi phổ biến nhất là Audition, Jammy Dragon, Sketcher… Trong đó Audition Online – - (Nhịp điệu cuộc sống ) là game trực tuyến được VTC Game phát hành từ tháng

6 năm 2006 Với đặc điểm chủ yếu là kết hợp giữa âm nhạc, thời trang và vũ đạo, Audition

đã nhanh chóng giành được thiện cảm của các bạn trẻ, đặc biệt là các bạn nữ Từ số lượng khách hàng và nhu cầu chung của người chơi, VTC Game đã tiến hành tổ chức cuộc thi Miss Audition nhằm tôn vinh vẻ đẹp của thế giới ảo và thực chất đây là cuộc thi hoa khôi dành cho các bạn nữ trẻ tuổi

1.7 Những ảnh hưởng từ văn học Hàn Quốc :

Ngược lại với say mê, ham thích các trò chơi game, trên một phương diện ngược lại, văn học Hàn Quốc lại ít được biết đến ở Việt Nam Con số thích văn học Hàn Quốc rất ít ỏi, chỉ có 4%, và đều rơi vào các sinh viên chuyên ngành Hàn Quốc học tại Việt Nam hay đã từng đi du học ở nước ngoài về Như vậy, thực tế cho thấy, việc giới thiệu về văn học Hàn Quốc cũng chưa được chú ý nhiều ở Việt Nam và việc công chúng trẻ không biết nhiều về văn học Hàn Quốc là đương nhiên

2 Đánh giá về thực trạng xâm thực văn hóa Hàn Quốc vào Việt Nam hiện nay :

2.1 Ảnh hưởng tích cực của văn hóa Hàn Quốc tới Việt Nam :

Thực tế những năm qua đã cho thấy văn hóa Hàn đang xâm nhập vào Việt Nam một cách mạnh mẽ và nó cũng đã tác động không nhỏ đến xã hội Việt Nam đặc biệt là bộ phận giới trẻ.Văn hóa Hàn,đặc biệt là nền giải trí không những đem lại cho giới trẻ một thế giới giải trí mới mẻ và phù hợp với lứa tuổi mà còn giúp họ tiếp thu những nét đẹp văn hóa Hàn một cách tự nhiên

a Văn hóa Hàn Quốc ảnh hưởng đến đời sống của giới trẻ :

Đầu tiên là phong cách ăn mặc trẻ trung, năng động, hợp thời trang giống như các thần tượng Hơn thế nữa, thanh thiếu niên còn học hỏi được những cách ứng xử khéo léo, nhanh nhẹn và có văn hóa từ các sao Hàn Đặc biệt là học tập các nghĩa cử cao đẹp của các ngôi