bài giảng phương pháp luận đánh giá sản xuất sạch hơn

Các bước thực hiện SXSHz Giai đoạn 1: Khởi đầu – NV1: Thành lập nhóm SXSH kiểm toán giảm thiểu chất thải trình SX – NV3: Xác định và chọn ra các công đoạn gây lãng phí... z Giai đoạn 2:

PHƯƠNG PHÁP LUẬN

GV: ThS LÝ THUẬN AN

Điện thoại: 0989 773 864 Email: lythuanan@gmail.com

Các bước thực hiện SXSH

z Giai đoạn 1:

Khởi đầu

– NV1: Thành lập nhóm SXSH (kiểm

toán giảm thiểu chất thải)

trình SX

– NV3: Xác định và chọn ra các công

đoạn gây lãng phí

z Giai đoạn 2:

Phân tích các công đoạn

– NV4: Chuẩn bị sơ đồ dòng của quá trình

– NV5: Lập cân bằng vật chất và năng lượng

– NV6: Xác định chi phí cho dòng thải

– NV7: Thẩm định quá trình để xác định nguyên nhân sinh ra chất thải

Các bước thực hiện SXSH

z Giai đoạn 3:

Đề xuất các cơ hội giảm thiểu chất thải

– NV8: Xây dựng các cơ hội giảm thiểu chất thải

hiện được

Các bước thực hiện SXSH

z Giai đoạn 4:

Lựa chọn các giải pháp giảm thiểu chất thải

– NV10: Đánh giá tính khả thi về kỹ thuật

– NV11: Đánh giá tính khả thi về kinh tế

– NV12: Đánh giá khía cạnh môi trường

– NV13: Lựa chọn giải pháp sẽ thực hiện

Các bước thực hiện SXSH

z Giai đoạn 5:

Thực hiện các giải pháp giảm thiểu chất thải

– NV14: Chuẩn bị thực hiện

– NV15: Thực hiện giải pháp giảm thiểu chất thải

– NV16: Giám sát và đánh giá kết quả

Các bước thực hiện SXSH

z Giai đoạn 6:

Duy trì giảm thiểu chất thải

– NV17: Duy trì các giải pháp giảm thiểu chất thải

đoạn gây lãng phí

Các bước thực hiện SXSH

GIAI ĐOẠN 1

KHỞI ĐỘNG

z Quy mô và thành phần phù hợp với công ty

z Cần có nhóm trưởng để điều phối toàn bộ chương trình kiểm toán,

z Phải đề ra mục tiêu định hướng lâu dài cho chương trình SXSH

NV2 – Liệt kê các công đoạn

của quá trình sản xuất

z Cần tổng quan tất cả các công đoạn: sản xuất, vận chuyển, bảo quản,

chu kỳ

z Thu thập số liệu để xác định định mức (công suất, tiêu thụ nguyên liệu, nước, năng lượng, )

NV3 – Xác định và chọn ra các công

đoạn gây lãnh phí

của quá trình sản xuất

z Tính toán định mức rất cần thiết:

– Tiêu thụ nguyên liệu

– Tiêu thụ năng lượng

– Tiêu thụ nước

– Lượng nước thải

– Lượng phát thải khí

z Sau khi đánh giá định mức so sánh sơ bộ với các công ty khác và với công nghệ tốt nhất hiện có Æ ước tính tiềm năng SXSH

z Các tiêu chí xác định:

– Gây ô nhiễm nặng

– Tổn thất nguyên liệu cao, tổn thất hóa chất

– Định mức tiêu thụ nguyên liệu/năng lượng cao

– Có sử dụng các hóa chất độc hại

– Được lựa chọn bởi đa số thành viên

GIAI ĐOẠN 2 PHÂN TÍCH CÁC CÔNG ĐOẠN

NV4 – Chuẩn bị sơ đồ dòng của QTSX

z Lập ra sơ đồ dòng giới thiệu các công đoạn của quá trình đã chọn một cách chi tiết và chính xác – là rất quan trọng

công đoạn

z Sơ đồ dòng

NV5 – Lập cân bằng vật chất và năng lượng

z Là cần thiết để định lượng sơ đồ dòng và

nhận ra các tổn thất cũng như chất thải

z Dùng để giám sát việc thực hiện SXSH

z Cân bằng vật chất: từ chi tiết Æ công

đoạn Æ toàn hệ thống

z Các nguồn số liệu cần thiết:

– Báo cáo sản xuất

– Các báo cáo thu – chi

– Báo cáo tác động môi trường– Các đo đạc trực tiếp tại chỗ

z Những điểm cần lưu ý khi lập CBVC – NL:

– Các số liệu có độ tin cậy, chính xác và đại diện cao

– Không được bỏ sót bất kỳ dòng thải quan trọng nào như: phát thải khí, sản phẩm phụ,

– Phải kiểm tra tính thống nhất của các đơn

vị đo

– Nguyên liệu càng đắt và độc hại Æcân bằng phải chính xác

– Kiểm tra chéo Æ tìm ra những điểm mâu thuẩn

– Trong TH không thể đo đạc Æ ước tính một cách chính xác nhất

CBVC cho toàn bộ qtsx 1kg xi măng

NV6 – Xác định chi phí cho các dòng thải

z Ước tính sơ bộ chi phí nguyên liệu và các sản

phẩm trung gian mất theo dòng thải

nguyên liệu tạo ra chất thải, chi phí của sản

phẩm nằm trong chất thải, chi phí thải bỏ chất

thải, thuế chất thải,…

Æ cần đầu tư bao nhiêu để giải quyết hay giảm nhẹ vấn đề

VD: Các mục chi phí cho nước thải

trong sản xuất giấy:

Giá mua hóa chất

Giá sợi trung gian

Giá năng lượng(tính từ giá trị calo)

Giá nước

Chi phí xử lý và thải bỏ(nếu có)

NV7 – Thẩm định quá trình để xác định

nguyên nhân sinh ra chất thải

z Qua phân tích tìm ra các nguyên nhân

thực tế hay ẩn gây ra tổn thất Æ đề

xuất cơ hội tốt nhất

với các vấn đề đã có giải pháp ngay

và hiệu quả

NV 7

z Để tìm ra nguyên nhân, cần đặt ra câu hỏi

“Tại sao ?”

– Tại sao tồn tại dòng chất thải này?

– Tại sao tiêu thụ nguyên liệu, hóa chất và năng lượng cao như vậy

– Tại sao chất thải được tạo ra nhiều?

Chất thải sinh ra

có phải vì:

Tình trạng của thiết bị?

Vận hành

và bảo dưỡng?

GIAI ĐOẠN 3

NV8 – Xây dựng các cơ hội giảm thiểu

chất thải

z Được đưa ra trên cơ sở:

– Sự động não, kiến thức và tính sáng tạo

– Tham khảo ý kiến từ các cá nhân bên ngoài

– Khảo sát công nghệ và thu thập thông tin

Phân loại các cơ hội SXSH

– Cải tiến thiết bị

– Thay đổi công nghệ

– Cải tiến sản phẩm

NV9: Lựa chọn các cơ hội

có thể thực hiện được

z Các cơ hội SXSH được sàng lọc để loại

đi các trường hợp không thực tế

z Các cơ hội sẽ được phân chia:

– Cơ hội khả thi thấy rõ, có thể thực hiện

ngay

– Cơ hội không khả thi thấy rõ, loại bỏ ngay

– Các cơ hội còn lại – sẽ được nghiên cứu

tính khả thi chi tiết hơn

GIAI ĐOẠN 4 LỰA CHỌN GIẢI PHÁP SXSH

NV10 – Đánh giá tính khả thi về kỹ thuật

z Đánh giá tác động của cơ hội SXSH dự kiếnđến quá trình sản xuất

z Danh mục các yếu tố kỹ thuật để đánh giá:

– Chất lượng sản phẩm

– Công suất

– Yêu cầu về diện tích

Danh mục các yếu tố kỹ thuật để đánh giá

– Thời gian ngừng sản xuất để lắp đặt

– Tính tương thích các thiết bị đang dùng

– Các yêu cầu về vận hành và bảo dưỡng

– Nhu cầu huấn luyện kỹ thuật

– Khía cạnh an toàn và sức khỏe nghề nghiệp

NV11 – Đánh giá tính khả thi về kinh tế

z Ưu tiên thực hiện các cơ hội có chi phí thấp

– Lựa chọn các tiêu chí đánh giá về kinh tế

– Tính toán kinh tế

Tiêu chí đánh giá

Một lần Chi phí đầu tư ban đầu Giá trị còn lại của thiết bị

Hàng năm Chi phí vận hành và thuế Doanh thu và tiết kiệm

khi vận hành

Khác Vốn lưu động Vốn lưu động

VD: Thời gian của các dòng tiền

Năm 1 Năm 2 Năm 3

NV12 – Đánh giá khía cạnh môi trường

z Cần chú ý:

– Ảnh hưởng lên số lượng và độc tính của các dòng thải

– Nguy cơ chuyển sang môi trường khác

– Tác động môi trường của nguyên liệu thay thế

– Tiêu thụ năng lượng

z Những tiêu chí cải thiện:

– Giảm tổng lượng chất ô nhiễm

– Giảm độc tính của dòng thải hay phát thải còn lại

hay độc hại

– Giảm tiêu thụ năng lượng

NV 13 – Lựa chọn giải pháp sẽK thực hiện

hả th

i v ề kỹ th

GIAI ĐOẠN 5 THỰC THI GIẢI PHÁP SXSH

NV14 – Chuẩn bị thực hiện

z Phải xây dựng kế hoạch hành động:

– Các hoạt động gì sẽ được tiến hành?

– Các nguồn tài chính và nhân lực?

– Ai sẽ chịu trách nhiệm quản lý?

– Giám sát các cải tiến bằng cách nào?

– Thời gian biểu

NV16 – giám sát và đánh giá kết quả

z Giúp tìm ra nguyên nhân làm sai lệch(nếu có) của kết quả đạt được so với dự kiến

z Phải so sánh kết quả trước và sau khi thực hiện giải pháp SXSH

GIAI ĐOẠN 6 DUY TRÌ GIẢI PHÁP SXSH

NV17 – duy trì các giải pháp SXSH

z Tối ưu hóa quá trình

NV18 – Tiếp tục xác định và chọn ra các

công đoạn gây lãng phí

Trong khi đang cải thiện hoạt động môi trường của quá trình lãng phí đã lựa chọn, phải lựa chọn quá trình mới để làm trọng tâm cho quá trình kiểm toán SXSH tiếp theo

THANKS!