PHÒNG GD&ĐT CẦU GIẤY TRƯỜNG THCS MAI DỊCH ĐỀ SỐ 01 ĐỀ THI THỬ VÀO LỚP 10 THPT Năm học 2019 – 2020 (lần 2) Môn NGỮ VĂN Thời gian 120 phút Họ và tên Lớp SBD Phần I (7,0 điểm) Trong bài thơ “Viếng lăng B[.]
Trang 1PHÒNG GD&ĐT CẦU GIẤY
TRƯỜNG THCS MAI DỊCH
ĐỀ SỐ 01
ĐỀ THI THỬ VÀO LỚP 10 THPT
Năm học 2019 – 2020 (lần 2)
Môn: NGỮ VĂN
Thời gian: 120 phút
Phần I (7,0 điểm)
Trong bài thơ “Viếng lăng Bác”, nhà thơ Viễn Phương xúc động viết:
Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng
Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ.
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân
Câu 1 Em hãy cho biết bài thơ “Viếng lăng Bác” được tác giả viết trong hoàn cảnh đặc biệt như
thế nào? Cảm xúc của bài thơ được diễn tả theo trình tự gì?
Câu 2 Trong hai câu thơ trên, tác giả đã sử dụng rất tinh tế biện pháp nghệ thuật nhân hóa Em
hãy chỉ rõ và nêu hiệu quả nghệ thuật của phép tu từ này trong việc thể hiện nội dung câu thơ
Câu 3 Mặt trời là một hình ảnh quen thuộc trong thơ ca Hãy chép lại chính xác một dòng thơ
trong một tác phẩm khác mà em đã học trong chương trình Ngữ văn 9 cũng có hình ảnh này Ghi
rõ tên tác phẩm, tác giả
Câu 4 Bằng một đoạn văn khoảng 12 câu theo cách lập luận tổng – phân – hợp, em hãy phân
tích khổ thơ trên để làm rõ niềm tự hào, lòng biết ơn vô hạn, nỗi nhớ thương của nhà thơ đối với Bác khi tác giả đang hòa dòng người vào lăng viếng Bác Trong đoạn văn có sử dụng một phép thế để liên kết câu và một câu ghép (gạch chân và chú thích rõ phép thế, câu ghép).
Phần II (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi dưới đây
Ngạn ngữ có câu: “Thời gian là vàng” Nhưng vàng thì mua được mà thời gian không mua
được Thế mới biết vàng có giá mà thời gian là vô giá.
Thật vậy, thời gian là sự sống Bạn vào bệnh viện mà xem, người bệnh nặng, nếu kịp thời chạy chữa thì sống, để chậm là chết.
Thời gian là thắng lợi Bạn hỏi các anh bộ đội mà xem, trong chiến đấu, biết nắm thời cơ, đánh địch đúng lúc là thắng lợi, để mất thời cơ là thất bại.
Thời gian là tiền Trong kinh doanh, sản xuất hàng hóa đúng lúc là lãi, không đúng lúc là lỗ Thời gian là tri thức Phải thường xuyên học tập thì mới giỏi Học ngoại ngữ mà bữa đực, bữa cái, thiếu kiên trì, thì học mấy cũng không giỏi được.
Thế mới biết, nếu biết tận dụng thời gian thì làm được bao nhiêu điều cho bản thân và cho xã hội Bỏ phí thời gian thì có hại và về sau hối tiếc cũng không kịp.
(Theo Phương Liên, Sách giáo khoa Ngữ văn 9, trang 36, tập 2)
Câu 1 Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên là gì?
Câu 2 Theo tác giả, vì sao thời gian là vô giá?
Câu 3 Từ việc đọc văn bản trên và bằng những hiểu biết, trải nghiệm của bản thân, hãy viết một
đoạn văn nghị luận có độ dài khoảng 2/3 trang giấy thi ghi lại suy nghĩ của em về ý kiến sau:
Đừng bao giờ để ngày mai những việc bạn có thể làm ngày hôm nay.
HẾT _
Biểu điểm: Phần I: Câu 1: 1,0 điểm; Câu 2: 1,5 điểm: Câu 3: 1,0 điểm; Câu 4: 3,5 điểm
Phần II: Câu 1: 0,25 điểm; Câu 2: 0,75 điểm; Câu 3: 2,0 điểm
Trang 2ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM CHẤM THI THỬ VÀO 10 – MÔN VĂN 9
Năm học 2019 – 2020
Câu 1
- Hoàn cảnh sáng tác:
+ Năm 1976
+ Cuộc kháng chiến chống Mĩ kết thúc, đất nước được thống nhất
+ Lăng Bác vừa được khánh thành, Viễn Phương ra thăm miền Bắc và vào lăng
viếng Bác Hồ
- Mạch cảm xúc được diễn tả theo trình tự thời gian kết hợp với không gian
(theo cuộc hành trình vào lăng viếng Bác)
0,25 0,25 0,25 0,25 Câu 2: Biện pháp nhân hóa
- Chỉ rõ: đi, thấy
- Tác dụng:
+ Giúp cho mặt trời tự nhiên trở nên sinh động, có hồn: mỗi ngày ngắm nhìn,
chiêm ngưỡng Bác, nể phục trước vị lãnh tụ dân tộc
+ Tô đậm sự vĩ đại lớn lao của Bác và thể hiện niềm tự hào của nhà thơ, của dân
tộc ta khi có Bác
0,5 0,5 0,5 Câu 3: HS chọn 1 trong các dòng thơ:
- Mặt trời xuống biển như hòn lửa (Đoàn thuyền đánh cá – Huy Cận)
- Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi (Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ
- Nguyễn Khoa Điềm)
Chép thơ được 0,5 điểm
Nêu đúng tên tác phẩm, tác giả được 0,5 điểm
1,0
Câu 4
Hình thức
- Đúng quy trình đoạn T – P – H
- Sử dụng đúng: phép thế, câu ghép
- Diễn đạt trôi chảy, trong sáng
Nội dung: cần làm rõ được các ý sau:
- Niềm tự hào, lòng biết ơn vô hạn của nhà thơ đối với Bác
+ Phân tích hình ảnh thơ sóng đôi biện pháp nhân hóa (đi, thấy), ẩn dụ (hình ảnh
mặt trời thứ 2)
-> Gợi sự vĩ đại, trường tồn của Bác
-> Công lao to lớn trời biển của Bác đối với dân tộc
-> Lòng thành kính biết ơn của tác giả nói riêng và dân tộc ta nói chung hướng
tới Người…
+ Từ “ngày ngày”: diễn tả sự bất biến
- Nỗi nhớ thương của tác giả khi đứng trước lăng
+ Từ “ngày ngày”: diễn tả sự lặp lại đều đặn, liên tục
+ Phân tích hình ảnh ẩn dụ “tràng hoa”, “bảy mươi chín mùa xuân”
+ Nhịp thơ chậm lại, dòng thơ được mở rộng thêm thành 8 chữ, 9 chữ -> phù
hợp để góp phần diễn tả niềm xúc động, thương nhớ khôn nguôi
0,5 1,0
1,0
1,0
Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: nghị luận 0,25
Trang 3Câu 2: Theo tác giả, thời gian là vô giá, hơn cả vàng vì:
- Thời gian không mua được bằng tiền
- Thời gian mang lại biết bao giá trị trong cuộc sống: sự sống, thắng lợi, tiền
bạc, tri thức
0,25 0,5 Câu 3
Hình thức
- Diễn đạt mạch lạc, trong sáng
- Đủ độ dài quy định
Nội dung
1 Nêu vấn đề nghị luận: ý kiến Đừng bao giờ để ngày mai những việc bạn có
thể làm ngày hôm nay.
2 Giải thích ý kiến: ngụ ý khuyên nhủ chúng ta không được trì hoãn công việc,
không lãng phí thời gian (liên hệ câu tục ngữ: Việc hôm nay chớ để ngày
mai)
3 Bàn luận mở rộng: Vì sao đừng bao giờ để ngày mai những việc bạn có thể
làm ngày hôm nay.
- Việc trì hoãn công việc gây hậu quả tiêu cực
+ Thời gian mất đi thì không thể lấy lại , công việc để đến hôm sau sẽ không có
đủ thời gian hoàn thành -> công việc bị bỏ dở hoặc làm qua loa đại khái, không
đạt yêu cầu
+ Ngày mai lại có thêm những công việc khác nữa hoặc phát sinh việc đột xuất
-> Công việc chồng chất, gây quá tải mệt mỏi
-> Lâu dài thành thói quen lề mề, lười biếng rất khó sửa bỏ Liên hệ điểm yếu
cảu người Việt Nam trong công việc được trình bày trong VB “Chuẩn bị hành trang
vào thế kỉ mới”
( Lấy ví dụ cụ thể để chứng minh)
- Nếu biết tận dụng thời gian sẽ mang lại nhiều lợi ích:
+ Hiệu quả công việc cao
+ Tận dụng thời gian cũng là biết chớp cơ hội để thành công
+ Có được tâm lý bình tĩnh, chủ động trong công việc, cuộc sống
…
( Lấy ví dụ cụ thể để chứng minh)
4 Liên hệ bản thân:
+ Lập kế hoạch công việc
+ Rèn tác phong khẩn trương, tinh thần hăng say khi học tập rèn luyện
+ Ý thức sử dụng hợp lý thời gian trong giai đoạn ôn thi …
Lưu ý: Trên đây chỉ là gợi ý, GV linh hoạt khi chấm bài
0,25
0,25 0,25 0,75
0,5