Giới thiệu về ống dẫn sóng Hệ thống truyền dẫn định hướng: dẫn sóng điểm điểm Hai loại hệ thống truyền dẫn định hướng: TL & Ods • Có 2 vật dẫn, dẫn dòng nhờ đặt dưới điện áp nguồn
Trang 1 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Chương 7 – Ống dẫn sóng & hộp cộng hưởng
[11 Understand the definition of waveguide Determine propagating
modes, cutoff frequency, wavelength, phase velocity, modal impedance,
transmitted power and modal field expressions in a rectangular
waveguide.]
Lecture 13: Ống dẫn sóng
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Chương 7 – Ống dẫn sóng & hộp cộng hưởng
Trang 2 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Hệ thống truyền dẫn định hướng: dẫn sóng điểm điểm
Hai loại hệ thống truyền dẫn định hướng: TL & Ods
• Có 2 vật dẫn, dẫn dòng nhờ đặt dưới điện áp nguồn
• Truyền sóng TEM
• Tổn hao lớn ở tần số cao f<fc
Ods (ods 2 bảng song song, hcn, trụ tròn, quang)
• Có 2 vật dẫn, 1 vật dẫn hoặc 0 có vật dẫn nào, sóng truyền
trong điện môi + phản xạ tại mặt phân cách
• Chỉ truyền các kiểu sóng TE & TM
• Tổn hao rất ít ở tần số cao f>fc (do hạn chế của góc px)
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Trang 3 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Thông tin về cáp đồng trục RG49/U:
http://www.accesscomms.com.au
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Thông tin về cáp đồng trục RG6/U:
http://www.accesscomms.com.au
Trang 4 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Các loại Ods thường gặp:
Parallel-plate waveguide Rectangular waveguide Circular waveguide
Các kiểu sóng trong Ods đặt dọc theo trục z:
TE: Ez=0, Hz≠0 TM: Hz=0, Ez≠0
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Trang 5 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.1 Giới thiệu về ống dẫn sóng
Trang 6 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.2 Ods hai bảng song song & hiện tượng tới hạn
Trang 7 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
a) Xác định trường điện từ
Sóng điện và sóng từ tới:
si -jβ(-xcos ri +zsin ri ) -jβr.a
E 1
r
E 1
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trang 8 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
a) Xác định trường điện từ
Phân bố của trường điện & trường từ:
z
-jβ z y 0
Trang 9 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
c) Một số nhận xét về kiểu TEm0
c th
f>f =f mv/2a
Có vô số kiểu sóng TEm0: TE10, TE20, …; mỗi kiểu truyền
có một tần số cắt riêng và phải thỏa mãn:
Phân bố sóng đứng dọc theo trục x với số nữa sóng là m
và sóng chạy dọc theo trục z với hệ số pha:
Vận tốc pha: v =ω/β =v / 1m z p f /fc 2(m/s)
Bước sóng trong ods: λ =2π/β =λ / 1m z f /fth 2(m)
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Dòng công suất điện từ trung bình lan truyền theo hướng
trục z hướng truyền sóng trong Ods là +z
Mật độ dòng công suất điện từ tức thời không lan truyền
song song với trục z mà theo nguyên tắc phản xạ:
Góc phản xạ: cosθ =mλ/(2a)=f /fr th
Góc tới: i 900 r
Trang 10 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
x
e a
Trang 11 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
b) Một số nhận xét về kiểu TMm0
c th
f>f =f mv/2a
Có vô số kiểu sóng TMm0: TM10, TM20, …; mỗi kiểu truyền
có một tần số cắt riêng và phải thỏa mãn:
Phân bố sóng đứng dọc theo trục x với số nữa sóng là m
và sóng chạy dọc theo trục z với hệ số pha:
z= 1 f /fth (rad/m)
Vận tốc pha: vm / z=v / 1p f /fth 2(m/s)
Bước sóng trong ods: m 2 / z= / 1 f /fth 2(m)
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Dòng công suất điện từ trung bình lan truyền theo hướng
trục z hướng truyền sóng trong Ods là +z
Mật độ dòng công suất điện từ tức thời không lan truyền
song song với trục z mà theo nguyên tắc phản xạ:
Góc phản xạ: cos r m / (2 ) a f / fth
Góc tới: i 900 r
Trang 12 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3 Ods hình chữ nhật không tổn hao
7.3.1 Thiết lập phương trình & ĐKB
thiên điều hòa
7.3.2 Kiểu sóng từ ngang TM
7.3.3 Kiểu sóng điện ngang TE
7.3.4 Các đại lượng đặc trưng
Áp dụng hệ phương trình Maxwell dạng phức:
Trang 13 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3.1 Thiết lập phương trình
Từ (1), (2), (4)& (5) biểu diễn Ex, Ey, Hx, Hy theo Ez & Hz:
2 c
Trang 14 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trang 15 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trang 16 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3.2 Kiểu sóng TM
Phương trình mô tả kiểu sóng TM:
2 c
Nhận xét: có vô số kiểu sóng TM tồn tại trong ods hcn:
TM11, TM21, TM32,…; không tồn tại kiểu TMm0 hoặc TM0n
Trang 17 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3.3 Kiểu sóng TE
Giải tương tự kiểu TM, ta có pt kiểu sóng TE :
2 c
Nhận xét: có vô số kiểu sóng TE tồn tại trong ods hcn:
TE10, TE01, TE32,…; không tồn tại kiểu TE00
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trang 18 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Tần số tới hạn: sóng truyền không tổn hao khi mnR
Mỗi kiểu sóng có một tần số tới hạn, kiểu sóng có tần số tới
hạn nhỏ nhất gọi là kiểu cơ bản Một kiểu muốn tồn tại trong
Ods thì tần số sóng phải lớn hơn tần số tới hạn của kiểu đó
Hệ số pha:
7.3.4 Các đại lượng đặc trưng
7.3.4 Các đại lượng đặc trưng
th β
Trang 19 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3.5 Ví dụ về Ods hcn
Ví dụ: ods HCN đm kk, axb=3cmx1,5cm, xác định tên các kiểu
sóng truyền được trong Ods tại f=12GHz Kiểu TE10, f=12GHz,
biên độ cực đại của trường điện là E0=1KV/m được kích hoạt
trong Ods Tìm các đại lượng đặc trưng và CS trung bình
truyền trong ods của kiểu này?
Điều kiện sóng truyền không tổn hao:
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
10 11 11 m=1 n=0,1 TE , TE , TM
20 m=2 n=0 TE
Trang 20 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.3.5 Ví dụ về Ods hcn
7.3.5 Ví dụ về Ods hcn
Trang 21 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trang 22 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Ví dụ về tính d trong Ods HCN:
Trang 23 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trang 24 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trang 25 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.4 Hệ số tắt dần trong Ods thực
Trang 26 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
Trang 27 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
Trang 28 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
Trang 29 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật
4
8,65.10 (Np/m) 0.0075(dB/m)
Trang 30 Trần Quang Việt – BMCS – Khoa Điện – ĐHBK Tp.HCM
Tran Quang Viet – Faculty of EEE – HCMUT-Semester 1/12-13
7.5 Thiết kế Ods hình chữ nhật