SKKN: Tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi tại trường PTDTNT liên huyện Tân Phú- Định Quán

SKKN: Tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi tại trường PTDTNT liên huyện Tân Phú- Định Quán

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI Đơn vị trường Phổ thơng Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú- Định Quán

Mã số:

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TỔ CHỨC PHỤC VỤ BẠN ĐỌC THIẾU NHI TẠI TRƯỜNG PTDTNT LIÊN HUYỆN TÂN PHÚ- ĐỊNH QUÁN

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC

I/- THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN

1 Họ và tên: Nguyễn Anh Dũng

2 Ngày tháng năm sinh: 15/ 08/ 1983

3 Nam, nữ: Nam

4 Địa chỉ: Thanh thọ 2- xã Phú Lâm- huyện Tân Phú- tỉnh Đồng Nai

5 Điện thoại: 0613856483(CQ)/ ĐTDĐ: 01254540358

6 Fax: 0613856483 E-mail: dung150883@gmail.com

7 Chức vụ: Chuyên trách thư viện

8 Đơn vị công tác: trường PTDTNT liên huyện Tân Phú- Định Quán

II/- TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO

- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Đại học

- Năm nhận bằng: 2012

- Chuyên ngành đào tạo: Khoa học thư viện

III/- KINH NGHIỆM KHOA HỌC

- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Công tác thư viện

Số năm có kinh nghiệm: 06 năm

- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

“Tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi tại thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú – Định quán”

MỤC LỤC

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC………1

LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI……… 3

TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI……… 5

1 Cơ sở lý luận……… 5

1.1 Một số khái niệm……….7

1.2 Vị trí……….7

1.3 Tầm Quan trọng……… 7

2 Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài……… 8

2.1 Công tác phục vụ ban đọc………8

2.2 Hướng dẫn đọc……….9

2.3 Tổ chức phục vụ bạn đọc và các hình thức tuyên truyền giới thiệu 13

HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI……….21

ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG……… 22

1 Đề xuất, khuyến nghị ……… 22

2 Khả năng áp dụng……… 22

TÀI LIỆU THAM KHẢO……….23

LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

hà trường là trung tâm văn hóa giáo dục của đảng, có nhiệm vụ:

“Làm tốt việc chăm sóc và giáo dục thế hệ trẻ ngay từ tuổi thơ ấu cho đến lúc trưởng thành nhằm tạo ra cơ sở vật chất ban đầu, là nền tảng cho

sự phát triển nhân cách toàn diện của các em…” Đây cũng là nền tảng quan

trọng để con người Việt Nam phát triển toàn diện Vì vậy sách báo là một trong những cơ sở vật chất có vai trò quan trọng trong nhà trường

Với nhà trường sách, báo lại có ý nghĩa quan trọng vì nó là người bạn gần gũi nhất, là học liệu cần thiết nhất của thầy và trò Học sinh cần có sách giáo khoa, sách bài tập, sách tham khảo để học tập và luyện tập Giáo viên cần có sách giáo khoa, sách nghiệp vụ, sách tham khảo để giảng dạy và bồi dưỡng chuyên môn, không ngừng nâng cao kiến thức Ngoài ra các loại báo, tạp chí ,ở Thư viện cũng là nguồn tài liệu tham khảo hết sức quan trọng đối với giáo viên

và học sinh trong nhà trường

V.Na Xốp đã nói: “Mỗi ngày đọc vài trang sách, khi về già bạn đã có

trong mình một thư viện khổng lồ” M.Gorki cũng nói rằng: “Hãy yêu quý sách

vì đó là nguồn gốc của mọi tri thức” Macxim Gorki đã nói: "Mây đen có thể che được ánh sáng mặt trời nhưng không gì có thể che được ánh sáng của sách mang lại" Mỗi một cuốn sách đều mang tới cho người đọc rất nhiều ý

nghĩa trong cuộc sống, không chỉ với người lớn, với trẻ thơ, mỗi cuốn sách

là một thế giới bí ẩn, khám phá nó, trẻ sẽ thấy vẻ đẹp muôn màu của cuộc sống

Thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện là một bộ phận cở

sở vật chất trọng yếu, là trung tâm sinh họat văn hóa và khoa học của nhà trường Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học và xây dựng thói quen tự học cho học sinh

Đứng trước sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, nào là games, chat, với nhiều trò chơi ngày càng da dạng, phong phú, hấp dẫn đã lôi cuốn giới trẻ vào tham gia rất nhiều Vì vậy việc ham mê đọc sách, đọc báo của các em ngày càng hạn chế

N

Do đó việc nghiên cứu thực hiện tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi của thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện nhằm tìm giải đáp, nâng cao chất lượng phục vụ bạn đọc là có ý nghĩa giáo dục sâu sắc trong sự nghiệp

“Vì lợi ích mười năm trồng cây

Vì lợi ích trăm năm trồng người”

Xuất phát từ nhận thức trên, cũng như tìm hiểu thực tiễn thực trạng công tác tổ chức phục vụ bạn đọc ở trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện nên tôi đã chọn đề tài: “ Tổ chức phục vụ bạn đọc thiếu nhi tại trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú - Định Quán ”

TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

1 Cơ sở lý luận

Đôi nét về thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú

- Định Quán: Thư viện trường được xây dựng ở một nơi yên tĩnh, núp dưới hàng cây xanh toả bóng mát rượi trong khuôn viên trường với phòng đọc và kho sách đúng chuẩn Đó là một căn phòng sáng, rộng trến 100m2, được trang bị đầy đủ

kệ, tủ để sách; bàn, ghế phục vụ bạn đọc tại chỗ Cờ, ảnh Bác được treo trang trọng trên cao chính giữa tường như Bác đang âu yếm nhìn các cháu đọc sách vậy Phòng đọc như sáng hơn nhờ các chậu hoa cây cảnh tươi thắm bao quanh Đặc biệt, thư viện còn được trang bị đầy đủ khẩu hiệu, bảng nội quy hướng dẫn

sử dụng sách, máy vi tính, lịch làm việc cụ thể theo đúng nghiệp vụ thư viện trường học Đặc biệt đối tượng bạn đọc gần gũi cơ bản nhất là 278 học sinh của con em 12 dân tộc như Châu - ro, Mạ, Stiêng, K’ho, Tày, Nùng, v.v…

Vốn tài liệu: Số lượng và chất lượng sách của thư viện Năm học này, thư

viện trường PTDT nội trú có tổng số sách là: 21.747 quyển; Trong đó sách giáo khoa: 12.832; Sách tham khảo: 5.434 quyển; Sách nghiệp vụ: 1.131quyển; Sách thiếu nhi: 2.350 quyển Đảm bảo 100% học sinh có đủ sách giáo khoa để học, 100% giáo viên đứng lớp có sách nghiệp vụ hỗ trợ giảng dạy Ngoài ra, thư viện

có rất nhiều loại sách tham khảo nhằm đáp ứng với việc nâng cao, mở rộng kiến thức cho cả thầy và trò cũng như đa dạng sách giải trí phù hợp với độc giả trường học, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho giáo viên và học sinh trong việc sử dụng sách

Mỗi loại đều có vị trí và tầm quan trọng riêng biệt, song cả 3 loại sách trên đều không thể thiếu trong việc phục vụ giáo viên và học sinh nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường

- Sách giáo khoa xác định khối lượng và mức độ kiến thức cần truyền thụ cho học sinh Để nâng cao kiến thức của mình, học sinh không thể không cần đến sách giáo khoa

- Sách nghiệp vụ của giáo viên là loại sách phục vụ trực tiếp cho công tác giảng dạy và tự bồi dưỡng nâng cao trình độ của giáo viên Đối với học sinh giỏi

của trường Phổ thông Dân tộc nội trú liên huyện Tân Phú – Định Quán sách nghiệp vụ cũng giúp các em tự học, tự tìm hiểu nâng cao trình độ của mình

- Sách tham khảo đọc thêm là loại sách góp phần củng cố, mở rộng, nâng cao kiến thức cho giáo viên và học sinh, có tác dụng kích thích các em lòng say

mê học tập, yêu khoa học, có ý thức vươn lên tìm tòi sáng tạo trong học tập và trong lao động

Theo số liệu trên thì lượng sách giáo khoa tỷ lệ cao nhất trong tổng số vốn tài liệu và lượng sách tham khảo cũng khá cao Số lượng truyện đọc thiếu nhi, báo tạp chí còn thấp so với nhu cầu đọc của các em

Cơ sở vật chất của nhà trường: Thư viện trường Phổ thông Dân tộc nội

trú liên huyện Tân Phú – Định Quán có cơ sở vật chất đẹp mắt nhưng nhỏ hẹp, thư viện có một phòng duy nhất và được tập trung làm kho sách, phòng đọc,

phòng mượn, phòng tra cứu Tất cả được trưng bày gọn gàng hợp lý Bao gồm:

- Năm giá kệ sách đặt sát tường, 5 giá kệ sách cho phép độc giả có thể tự lựa chọn theo nhu cầu

- Ba tủ trưng bày: Tủ sách Bác Hồ, tủ sách Pháp luật và tủ sách phục vụ đồng bào dân tộc thiểu số theo các môn loại, với mục đích giới thiệu sách có hiệu quả cao

- Bên cạnh đó là kho sách giáo khoa gồm 11 giá sách đã được phân theo khối lớp và môn loại gọn gàng sạch sẽ ngăn nắp hợp lí

- Một dãy bàn được đặt giữa phòng làm bàn đọc và tra cứu

Hiện nay thư viện đã thực hiện được:

Cán bộ thư viện: Đối với nhà trường cán bộ thư viện thực chất là người

làm công tác giáo dục trực tiếp học sinh bằng phương tiện sách báo Vai trò của cán bộ thư viện được đánh giá ngang với vai trò của giáo viên, cùng chung mục đích cao cả là đào tạo và giáo dục thế hệ trẻ thành người có ích cho xã hội, thành

những đứa con yêu của đất nước

Cán bộ thư viện đã qua lớp đào tạo đại học thư viện nhưng về bề dày kinh nghiệm thì chưa có nên cán bộ thư viện vẫn học hỏi tìm tòi thực tế của các thư viện bạn và không ngừng học tập để nâng cao chuyên môn nghiệp vụ

1.1 Một số khái niệm:

Bạn đọc là một bộ phận không thể thiếu trong các yếu tố tạo thành thư viện Vốn tài liệu chỉ thực sự phát huy được giá trị khi nó được bạn đọc sử dụng Phục vụ bạn đọc là mục tiêu cuối cùng của bất kỳ một thư viện nào Hoạt động của thư viện nhằm thu hút, tuyên truyền giới thiệu và đưa ra phục vụ các dạng tài liệu, giúp đỡ người tới thư viện trong việc lựa chọn và sử dụng tài liệu một cách thích hợp Công tác này được tiến hành bởi sự kết hợp các quá trình liên quan chặt chẽ với nhau của việc phục vụ đọc, mượn tài liệu, phục vụ thông tin tra cứu

1.2 Vị trí:

- Thư viện là chiếc cầu nối

- Thư viện là nơi tập trung đầy đủ sách, có khả năng và phương tiện để phục vụ tốt nhất, tiết kiệm nhất những yêu cầu, những thắc mắc của giáo viên, học sinh trong việc dạy và học

Để nâng cao chất lượng giảng dạy thầy phải học, đọc

Để nâng cao chất lượng học và bổ sung kiến thức trò phải đọc

- Vì vậy tổ chức pục vụ bạn đọc phải gắn liền với việc dạy và học Phải lấy mục tiêu đào tạo và nhiệm vụ năm học của nhà trường làm mục tiêu và nhiệm vụ của thư viện nhà trường

1.3 Tầm quan trọng:

- Là công tác trung tâm của thư viện nhằm dùng mọi hình thức, nhanh chóng luân chuyển để thỏa mãn nhu cầu đọc của giáo viên và học sinh

- Là công tác khác trong thư viện như: bổ sung, đăng ký, phân loại… đều

Để tổ chức phục vụ bạn đọc đến với thư viện cần đảm bảo các nội dung:

- Nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc;

- Hướng dẫn bạn đọc sử dụng thư viện;

- Tổ chức phục vụ bạn đọc trong và ngoài thư viện;

- Tuyên truyền giới thiệu các loại hình tài liệu;

- Hướng dẫn cách tra cứu tài liệu;

- Hướng dẫn phương pháp đọc sách;

- Phục vụ thông tin theo yêu cầu bạn đọc;

2 Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài

- Tạo mọi điều kiện để cho cán bộ, giáo viên, công nhân viên, học sinh trong toàn trường được sử dụng vốn tài liệu

- Nghiên cứu nhu cầu đọc của cán bộ, giáo viên, học sinh để có thể đáp ứng đầy đủ nhất yêu cầu đọc của bạn đọc

- Sử dụng các biện pháp để lôi kéo bạn đọc đến với thư viện

- Cùng với tổ cộng tác viên của thư viện tiến hành hướng dẫn việc đọc, khơi dậy tình yêu sách ở các em giúp giáo dục ở lứa tuổi học sinh cấp 2 sự mong muốn hiểu biết, biết áp dụng các kiến thức đọc được ở sách, báo vào học tập và cuộc sống

- Giúp bạn đọc chọn được sách báo, tài liệu cần đọc

- Tuyên truyền giới thiệu những sách, báo mới cần thiết và tốt nhất tới giáo viên, học sinh

- Xây dựng thói quen đọc sách từ đó tạo lên văn hóa đọc

2.2 Hướng dẫn đọc

- Hướng dẫn đọc giúp phát triển nhân cách đáp ứng tối đa và phát triển nhu cầu đọc, hứng thú đọc, để giáo viên, học sinh có thể nâng cao kiến thức, giáo dục văn hóa đọc, hoàn thiện việc đọc của độc giả

- Hướng dẫn đọc dựa trên việc nghiên cứu và thống kê hứng thú đọc, nhu cầu đọc được thực hiện bằng các hình thức, phương pháp khác nhau thông qua phiếu yêu cầu, kho mở, bộ máy tra cứu thư mục…

- Từ việc hướng dẫn đọc cho giáo viên, học sinh Cán bộ thư viện đã giúp

họ trong việc chọn lựa những tài liệu, những thông tin về tài liệu hợp với nhu cầu và sở thích

- Giúp bạn đọc nắm được kĩ năng tự chọn sách

Hướng dẫn bạn đọc sử dụng sách, báo không chỉ bạn đọc nắm được kỷ năng đọc sách báo đơn giản mà nhằm mục tiêu giáo dục nhất định Thư viện cần xác định nhiệm vụ cụ thể đối với từng lứa tuổi, từng nhóm, thậm chí đối với từng giáo viên và học sinh cá biệt Muốn làm tốt công tác này cán bộ thư viện phải xác định rõ các nhiệm vụ sau đây:

Hướng dẫn bạn đọc sử dụng các loại sách, báo gì?

Đối với thư viện trường học muốn phát huy tốt tác dụng của thư viện, người cán bộ thư viện cần hướng dẫn chu đáo bạn đọc các loại sách báo phục vụ trực tiếp yêu cầu giáo dục toàn diện của nhà trường các loại sách tham khảo, sách giáo khoa, sách nghiệp vụ sát hợp với chương trình học tập trong nhà trường, các loại sách báo nhằm mở rộng kiến thức góp phần đẩy mạnh chất lượng giảng dạy và học tập Ngoài ra còn có các loại sách phục vụ việc rèn luyện tư tưởng, đạo đức, tác phong ý chí, và tình cảm lành mạnh của học sinh

Nắm bắt được tâm lý và nhu cầu sử dụng sách báo bạn đọc

Ở từng lứa tuổi, từng đối tượng cấp học bạn đọc có nhu cầu sử dụng sách, báo khác nhau Nắm bắt được nhu cầu của bạn đọc thì người cán bộ Thư viện mới hướng dẫn bạn đọc sử dụng sách phù hợp đáp ứng được yêu cầu của bạn đọc Với học sinh cán bộ thư viện hướng dẫn các em cụ thể, trực tiếp vào các môn học của các em

Cần phải hiểu rõ được từng đối tượng cụ thể, hiểu rõ được tâm lí của từng đối tượng để giới thiệu sách, báo sao cho phù hợp với từng đối tượng đó

Ví dụ: Đối với học sinh giỏi hướng dẫn các em sử dụng các loại sách

Thư viện phải kết hợp với giáo viên bộ môn để nắm được yêu cầu và có

kế hoạch phục vụ liên tục, chu đáo các đối tượng, cần giúp các em biết sử dụng

thư viện, sử dụng hệ thống tra cứu thư viện, biết cách đọc sách, coi sách là người thầy thứ hai của mình

Xây dựng tủ sách lưu động tại lớp hay tại sân trường nhằm giảm bớt tình trạng học sinh đến thư viện quá nhiều mà thư viện không đủ chỗ cho các em ngồi

Để có thêm nguồn sách, báo, truyện phục vụ cho học sinh thư viện cần: Phát động học sinh góp sách

Phân loại sách do học sinh đóng góp, bổ sung những sách còn thiếu và chưa có để làm phong phú thêm cho tủ sách của thư viện

Phân phối sách sao cho phù hợp với từng học sinh, từng khối lớp

Thứ hai hàng tuần chuyển giao sách cho từng lớp

Ví dụ:

Khối lớp 6: các em học bài “Thời Nguyên Thủy, Đời Sống Của Con

Người Nguyên Thủy”: Thư viện sẽ cho các em mượn cuốn sách “Tìm Hiểu Trái Đất Và Loài Người” của tác giả Nguyễn Hữu Danh Cuốn sách giúp các em có

hệ thống kiến thức về các giai đoạn phát triển trái đất và con người từ thời kỳ sơ khai và làm phong phú thêm sự hiểu biết của mình

Khối lớp 7: các em học bài:“ Cảnh Khuya - Rằm Tháng Giêng”: Thư viện

cho các em mượn cuốn sách: “Thơ ca chiến khu” của chủ tịch Hồ Chí Minh do nhà xuất bản Thanh Niên ấn hành Để giúp các em có sự hiểu biết về một quãng đời hoạt động của Người, làm phong phú và sinh động bài học của mình Từ đó, các em thêm yêu kính vị lãnh tụ vĩ đại – Người cha già kính yêu của dân tộc - nhà thơ lớn Hồ Chí Minh

Bước vào chương trình học lớp 8: Các em bắt đầu làm quen với bộ môn

mới: môn Hóa học Với bỡ ngỡ ban đầu, và những thắc mắc tại sao chất này với chất kia lại có thể tác dụng với nhau để tạo ra một chất mới … Tôi sẽ cho các

em mượn cuốn sách: Thí nghiệm Hóa học lượng nhỏ ở trường trung học cơ sở của Trần Quốc Đắc Cuốn sách giúp các em tự tin hơn khi làm các thí nghiệm,

và thành công khi học tập môn Hóa, tạo cho các em yêu thích môn Hóa học