Vai trò của quốc hội trong lĩnh vực tài chính- ngân sách thực tiễn tại Singapore và bài học kinh nghiệm cho Việt nam

Vai trò của quốc hội trong lĩnh vực tài chính- ngân sách thực tiễn tại Singapore và bài học kinh nghiệm cho Việt nam

Vai trò của Quốc hội trong lĩnh

vực tài chính-ngân sách

Thực tiễn tại Singapore và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam

Li, Hui Trường Đại học Quốc gia Singapore

Trường Chính sách công Lý Quang Diệu

Tiến sĩ Lý Huệ Trường Chính sách công Lý Quang Diện, ĐH Quốc gia Singapore

Bà Lý Huệ hiện là Giảng viên tại Trường

Chính sách công Lý Quang Diêu, Đại học Quốc gia Singapore Bà từng là trợ lý Giáo

sư ngành Khoa học Chính trị, Đại học Eastern Michigan, Hoa Kỳ Trước đó, bà đã bảo vệ thành công Luận án Tiến sĩ ngành Ngân sách và Tài chính công, Quản lý và Chính sách công tại Đại học Georgia, Hoa

Kỳ Bà theo học Thạc sỹ chuyên ngành Quản lý hành chính công tại trường Đại học Fudan, Trung Quốc Bà Lý Huệ có nhiều bài viết và công trình ở lĩnh vực tài chính công, quản lý hành chính nhà nước ở cấp Trung ương và địa phương Ngoài ra, bà rất tích cực tham gia các hội thảo, tạo đàm, và các hoạt động của trường đại học/bộ ngành/cộng đồng trong lĩnh vực chuyên môn của mình

Nước cộng hòa Singapore

 Tại Singapore, người đứng đầu Nhà nước là Tổng thống, thông qua bầu cử trực tiếp của người dân Tổng thống thực hiện chức năng của mình theo Hiến pháp với sự tư vấn của Nội các hoặc của một Bộ trưởng thuộc thẩm quyền của Nội các Quyền phủ quyết của tổng thống bị hạn chế trong các vấn đề tài chính, bổ nhiệm các chức vụ và các quyết định giam giữ vì lý do an ninh quốc gia.

 Thủ tướng Chính phủ là người đứng đầu của Chính phủ Theo phán quyết của Tổng thống thi Thủ tướng Chính phủ là một người có khả năng lãnh đạo sự tin tưởng của phần lớn các thành viên của Quốc hội Nội các bao gồm Thủ tướng Chính phủ và các Bộ trưởng khác Những người này có trách nhiệm chỉ đạo đường hướng chung và kiểm soát của chính phủ Họ có trách nhiệm tập thể trước Quốc hội.

 Singapore có Quốc hội đơn viện được bầu theo đầu phiếu phổ thông trực tiếp cho nhiệm kỳ năm năm, trừ khi bị giải thể trước đó.

 Liên quan đến mối quan hệ giữa cơ quan hành pháp và lập pháp, phong cách theo kiểu Anh liên quan đến trách nhiệm của các Bộ được áp dụng tại

Singapore Quốc hội sử dụng một loạt các phương tiện để giám sát việc hành pháp, trong đó bao gồm việc đặt câu hỏi, tranh luận, và lựa chọn ủy ban.

Thể chế chính trị của Singapore

Quốc hội Singapore

Các đảng phái chính trị

Đảng Hành động Nhân dân (PAP) (81)

Đảng Lao động (WP) (5+2 ĐBQH bán chính thức)

Đảng Nhân dân Singapore (SPP) (1 ĐBQH bán chính thức) (NCMP)

ĐBQH được chỉ định (NMP) (9)

Còn trống (1)

Phân nhóm Đại biểu Quốc hội

ĐBQH được bầu 87

ĐBQH bán chính thức 3

ĐBQH được chỉ định Tối đa là 9 đại biểu

Quyền hạn ngân sách chính thức của

Quốc hội

 Điều 58 của Hiến pháp quy định: “Quyền ban hành

luật của Cơ quan lập pháp sẽ được thực hiện bằng các

Dự luật được Nghị viện thông qua và được Tổng thống chấp thuận”

 Dự luật Phân bổ, dự luật Phân bổ bổ sung , dự luật phân

bổ cuối cùng

 Điều 143 của Hiến pháp: “Không có loại thuế nào bị

thu hoặc vì lợi ích của Singapore trừ khi luật quy định”

 Quốc hội có thể bác bỏ quyền phủ quyết của Tổng

thống cho dự luật phân bổ nếu có thể thông qua nghị quyết được 2/3 nghị sĩ tán thành để bác bỏ quyết

định của Tổng thống

Chu trình ngân sách của Quốc hội

Lịch trình ngân sách của Quốc hội

Giữa tháng 2 Bộ trưởng Bộ Tài chính nộp Báo cáo ngân

sách Quốc hội hoãn họp 7 ngày sau khi có báo cáo

Cuối tháng 2 Ít nhất 2 ngày thảo luận vể Báo cáo ngân

sách

  Biểu quyết về nghị quyết “Quốc hội thông

qua các chính sách tài chính của Chính phủ”

  Giới thiệu Dự luật ngân sách (dự thảo lần 1)

Cuối tháng 2 /đầu

tháng 3

Thảo luận mở rộng về chi tiết Dự luật ngân sách

Giữa tháng 3 Dự thảo lần 2 và lần 3 của Dự luật ngân sách

  Thông qua Dự luật ngân sách

  Ngân sách được nộp do Tổng thống phê

chuẩn

Ủy ban Dự toán

 Không có giai đoạn liên quan đến “Ủy ban" trong quá

trình hoạt động ngân sách quốc hội, theo đó các ủy

ban đặc biệt xem xét các khía cạnh của ngân sách một cách chi tiết Quốc hội Singapore cũng không có năng lực phân tích một cách độc lập khi rà soát ngân sách

 Ủy ban dự toán là một trong các ủy ban được lựa chọn

của Quốc hội Nó liên quan tới những vấn đề kinh tế, cải tiến  tổ chức và hiệu quả cải cách hành chính cũng như đề xuất các biểu mẫu, trong

đó ngân sách của chính phủ được trình bày trước Quốc

hội. Ví dụ, rất nhiều cải cách đã được thảo ra trong quá trình xây dựng và thực thi ngân sách và nhiều thực

tiễn quản lý của chính phủ đã được mô tả trong các phần khác của bài viết này. Tuy nhiên, nó không kiểm tra các nội dung về đặt và định quyền hạn của ngân sách

Kiểm soát Tài chính và trách

nhiệm của Bộ trưởng

 Quốc hội tạo nên một mức độ kiểm soát tài chính đối với

Chính phủ do ngân sách của Chính phủ phải được sự chấp thuận sau cuộc thảo luận của Hạ viện hằng năm Tuy nhiên hiện nay hầu như chắc chắn rằng việc chi ngân sách cho ngân sách chính phủ sẽ được chấp thuận vì Chính phủ nắm giữ đa số ghế trong Quốc hội, và các nghị sỹ được Đảng yêu cầu bỏ phiếu theo đường lối của đảng

 Về mặt lý thuyết, Quốc hội cần nắm được Nội các để chịu

trách nhiệm thông qua sự vận hành của chủ nghĩa về sự tự nhận trách nhiệm của các bộ, theo đó các bộ trưởng được gọi lên để xác minh sự đúng đắn của các chính sách Tuy nhiên đây là một chế tài chưa đủ mạnh kể từ khi các nhà lãnh đạo của đảng cầm quền có xu hướng trở thành thành viên nội các trong hệ thống Westminster (hệ thống dân chủ nghị viện của chính phủ) Điều này thì rõ ràng hơn ở

Singapore Từ năm 1968, Đảng Hành động Nhân dân

Singapore đã được hưởng toàn quyền kiểm soát cơ quan lập pháp Chỉ có một phe đối lập nhỏ có thể kiểm tra quyền lực của chính phủ

Tổng thống nước Cộng hòa

Singapore

 Trong năm 1991, Tổng thống nước Cộng hòa được chuyển từ một thành viên được

lựa chọn bởi quốc hội do nhân dân bầu trực tiếp cho một nhiệm kỳ 6 năm.

 Vai trò của Tổng thống trong việc thực hiện các quyền lập pháp chỉ là danh nghĩa Ông có thể diễn thuyết với Quốc hội và gửi các thông điệp tới đó và phải được sự phê chuẩn của tất cả các dự luật rồi sau đó mới trở thành luật.

 Đồng thời, Tổng thống đảm nhận vai trò quan trọng như là một người giám hộ tài

chính Sự phệ chuẩn của ông là cần thiết cho bất kỳ một đề nghị nào sử dụng

nguồn dự trữ quá khứ để chi tiêu Điểu này được gọi là nguyên tắc “hai khóa”,

nghĩa là cả Quốc hội (Chính phủ) và Tổng thống phải đồng ý để dự trữ quá khứ được sử dụng.

 Hội đồng Cố vấn Tổng thống được thành lập vào năm 1991. Tổng thống bắt

buộc phải tham khảo ý kiến của Hội đồng trước khi ông từ chối phê duyệt ngân sách. Nếu Tổng thống từ chối chấp thuận của ông bác lại đề nghị của Hội đồng Cố vấn Tổng thống, thì Quốc hội có thể bỏ phiếu bác bỏ Tổng thống với hai phần ba

số phiếu thông qua.

 Những yêu cầu rất nghiêm ngặt được ghi trong Hiến pháp để có đủ điều

kiện cho cuộc bầu cử của Tổng thống. Các yêu cầu nhằm mục đích để đảm bảo rằng Tổng thống là người có đầy đủ chuyên môn tài chính để thực hiện vai trò của mình như là người giám hộ tài chính.

Cơ quan Tổng kiểm

toán

 Tổng kiểm toán (AGO) là một cơ quan độc lập của nhà nước báo cáo

cho Quốc hội Báo cáo về “Các trường hợp bất thường , không tuân thủ các quy tắc, thiếu hiệu quả, lãng phí được quan sát trong quá trình kiểm toán” Ngoài ra, các AGO ngày càng được quan tâm đến hiệu suất và kết quả kiểm toán

 Báo cáo hàng năm của Tổng Kiểm toán được trình bày cho Quốc hội

và được xem xét bởi Ủy ban Tài chính Công .Trong những

năm gần đây, Báo cáo của Tổng Kiểm toán thường trung bình gồm khoảng 40 cuộc kiểm toán. Những quan sát này bao gồm sự mất mát mất có thể của các tài sản công qua việc chi trả vượt mức và những sai sót, sự chậm trễ trong việc hoàn trả thuế phụ thêm, tiền gửi và tiền tín chấp, chậm thanh toán cho nhà cung cấp, và các sai sót về thủ tục và kế toán khác. Những quan sát về hiệu suất và kết

quả cũng được thực hiện.

 Để xem xét các cuộc kiểm toán, Ủy ban Kế toán công nói chung sẽ tổ

chức hai phiên điều trần mà các quan chức cấp cao từ các Bộ ban ngành của Chính phủ sẽ bị gọi lên Sau đó Ủy ban Kế toán công sẽ chính thức kêu gọi các bộ phải có hành động khắc phục nếu không sẽ giữ tài khoản Kết luận của họ sẽ được công bố trong một báo cáo riêng

Ủy ban Tài khoản công

 Ủy ban Tài khoản công thẩm tra Báo cáo tài chính của Chính

phủ và các báo cáo tài chính khác được trình bày trước Quốc hội

 Ủy ban cũng xem xét Báo cáo hàng năm của Tổng kiểm toán

và tiến hành thẩm tra về một số vấn đề Tổng kiểm toán

tham dự các cuộc họp của Ủy ban và làm rõ những vấn đề liên quan tới Báo cáo năm và các báo cáo kiểm toán khác được đưa ra tại cuộc họp

 Ủy ban Tài khoản công báo cáo với Quốc hội các phát hiện,

kết luận và kiến nghị của mình Báo cáo của Ủy ban Tài

khoản công được công bố công khai với công chúng

“Ủy ban Tài khoản công chuẩn bị để đưa ra câu hỏi và thẩm

tra các bộ và Ban Pháp định về kiểm soát nội bộ, quy trình và kết quả bởi một niềm tin chắc chắn rằng Chính phủ, người

quản lý, có trách nhiệm đảm bảo các quỹ tài chính công luôn được sử dụng đúng mục đích”

Cedric Foo, Chủ nhiệm Ủy ban Tài khóa công, Quốc hội khóa XI

Illustration of the accountability process:

1 ) E n t r u s t s w i t h

p u b l i c f u n d s

4 ) R e p o r t s t o

2 ) A c c o u n t a b l e

t o

3 ) A u d i t s

G o v e r n m e n t

Kết luận

trình ngân sách do những hạn chế hiến định về

quyền hạn của Quốc hội, tính chất của môi trường chính trị Singapore và vì Singapore theo trường

phái Anh trong đó vai trò của Quốc hội đối với quy trình ngân sách là hạn chế

biệt trong quy trình ngân sách, theo đó chức năng trọng yếu của vị trí này là vai trò người giám hộ tài khóa

cho hoạt động kiểm tra trước, việc duy trì Ủy ban Tài khoản công thể hiện cách tiếp cận kiểm tra sau

về tài chính, có nghĩa Quốc hội tập trung vào việc kiểm toán hơn là các chính sách ngân sách