Giáo án bồi dưỡng Tiết 17 Tim và mạch máu - Giáo án sinh học 8 tham khảo

Dựa vào kiến thức đã biết, hình 16-1, hình 17-1, điền vào bảng sau: Câu 1: Bảng 17- 1 : Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới Tâm nhĩ trái co Tâm nhĩ

KIỂM TRA BÀI CŨ

* Hệ tuần hoàn máu gồm những thành phần, chức năng như thế nào?

- Hệ tuần hoàn gồm tim, máu và hệ mạch tạo thành vòng tuần hoàn nhỏ và vòng tuần hoàn lớn Vòng tuần hoàn nhỏ dẫn máu qua phổi, giúp máu trao đổi O2 và CO2 . Vòng tuần hoàn lớn dẫn máu qua các tế bào của cơ thể

để thực hiện sự trao đổi chất.

I- CẤU TẠO CỦA TIM

Vị trí, hình

dạng của

tim?

1 Vị trí, hình dạng

- Tim nằm giữa 2 lá

phổi, hơi lệch sang bên trái

- Tim hình chóp, đỉnh quay xuống dưới, đáy hướng lên trên

TM chủ trên

Tâm nhĩ phải

ĐM vành phải

Tâm thất phải

TM chủ dưới

Cung ĐM chủ

TM phổi

ĐM phổi

Tâm nhĩ trái

ĐM vành trái Tâm thất trái

Màng tim bao bọc bên ngoài tim

I- CẤU TẠO CỦA TIM

1 Vị trí, hình dạng

2 Cấu tạo ngoài

-Màng tim: Bao bọc bên ngoài tim bằng mô liên kết

-Động mạch vành : làm nhiệm vụ dẫn máu nuôi tim

Dựa vào kiến thức đã biết, hình 16-1, hình 17-1, điền vào bảng sau: Câu 1:

Bảng 17- 1 : Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim

Các ngăn tim co Nơi máu được bơm tới Tâm nhĩ trái co

Tâm nhĩ phải co Tâm thất trái co Tâm thất phải co Câu 2: Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm qua, dự đoán xem ngăn tim nào có thành cơ tim dày nhất và ngăn tim nào có

thành cơ tim mỏng nhất?

Câu 3: Dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu

phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ bơm theo một chiều?

Bảng 17- 1 : Nơi máu được bơm tới từ

các ngăn tim

Các ngăn tim co Nơi máu được bơm

tới Tâm nhĩ trái co

Tâm nhĩ phải co

Tâm thất trái co

Tâm thất phải co

Tâm thất trái Tâm thất phải Động mạch chủ Động mạch phổi

- Thành cơ tâm thất dày hơn thành cơ

tâm nhĩ vì tâm nhĩ co bóp đẩy máu

xuống tâm thất, còn tâm thất co bóp

mạnh để tạo lực lớn nhất để đẩy máu

đến toàn bộ cơ thể

-Thành cơ tâm nhĩ phải có thành cơ

tim mỏng nhất vì chỉ co bóp đẩy máu xuống tâm thất phải

Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm

qua, dự đoán xem ngăn tim nào có

thành cơ tim dày nhất và ngăn tim

nào có thành cơ tim mỏng nhất?

-Thành cơ tâm thất trái có thành cơ tim dày nhất vì chỉ co bóp đẩy máu vào động mạch chủ đi khắp cơ thể

- Giữa các ngăn tim và giữa tim với các mạch máu đều có van

để đảm bảo máu chỉ vận chuyển theo một chiều nhất định

Van 2 lá Van 3 lá

Dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ bơm theo một chiều?

Van thất động

I- CẤU TẠO CỦA TIM

1 Vị trí, hình dạng:

2 Cấu tạo ngoài:

3 Cấu tạo trong:

- Tim có 4 ngăn

- Có các van tim giúp máu lưu thông theo 1 chiều

Tâm nhĩ phải ( thành cơ mỏng nhất) Tâm nhĩ trái

Tâm thất phải Tâm thất trái ( thành cơ dày nhất)

II- CẤU TẠO MẠCH MÁU

Có 3 loại mạch máu: Động mạch, Tĩnh mạch, Mao mạch Có bao nhiêu loại mạch máu ? Đó là những loại nào ?

Quan sát hình 17-2, hãy hoàn thành bảng sau:

mạch mạch Tĩnh mạch Mao

1 Cấu tạo

Thành mạch

Lòng trong

Đặc điểm khác

2 Chức năng

Nội dung Động mạch Tĩnh mạch Mao mạch

1 Cấu tạo

Thành mạch

Lòng mạch

Đặc điểm khác

2 Chức năng

3 lớp: Biểu bì,

cơ trơn, mô liên kết -> Dày hơn TM

3 lớp: Biểu bì,

cơ trơn, mô liên kết -> mỏng hơn ĐM

Thành mỏng, chỉ

là 1 lớp tế bào biểu bì

Hẹp Rộng Hẹp nhất

Có sợi đàn hồi Có van 1 chiều

Nhỏ, phân nhánh nhiều

Dẫn máu từ tim đến các cơ quan với vận tốc và áp lực lớn

Dẫn máu từ khắp các tế bào về tim, vận tốc và áp lực nhỏ.

Trao đổi chất với tế bào.

Một chu kỳ tim gồm

mấy pha?

- Mỗi chu kỳ tim gồm 3

pha.

Trong 1 chu kỳ tim:

- TN làm việc giây,

nghỉ giây

- TT làm việc giây,

nghỉ giây

- Tim nghỉ hoàn toàn giây

- Một phút có chu kỳ co

giãn tim (nhịp tim)

0,1 0,7

0,3 0,5

0,4 75

Dựa vào chu kì hoạt động của tim giải thích tại sao tim hoạt động suốt đời mà không bị mệt?

- Do thời gian hoạt động của tim là 0.4s, thời gian nghĩ ngơi 0.4s giúp cơ tim được phục hồi mà không bị mệt.

8

7

1

2

3 4 5 9

10 11

Tâm nhĩ trái Động mạch vành trái

Tâm thất trái

Tĩnh mạch phổi

Động mạch phổi Tĩnh mạch chủ trên

Tâm nhĩ phải

Động mạch

vành phải

Tâm thất phải

Tĩnh mạch chủ dưới

Cung Động mạch chủ

Đọc mục “Em có biết”

Học các bài: 6, 8, 9, 13, 14, 15, 16 chuẩn bị kiểm tra 1 tiết

NHẪN