Việc đi sâu vào phát triển ngành, thu hút vốn đầu tưnước ngoài, ứng dụng khoa học công nghệ và mở cửa hội nhập là những điềukiện tiên quyết để có một ngành công nghiệp s
Trang 1MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
Lời mở đầu 2
Chương I : Tổng quan về thị trường ô tô và ngành công nghiệp ô tô ở Việt Nam 3
1.1 Đặc điểm thị trường ngành công nghiệp ô tô ở Việt Nam 3
1.2 Đặc điểm ngành công nghiệp ô tô Việt Nam. 5
1.3 Cung – cầu, giá cả trên thị trường. 7
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động nhập khẩu ngành hàng 11
Chương 2 : Hoạt động nhập khẩu ô tô của Công ty Trách nhiệm hữu hạn đầu tư thương mại và Xuất nhập khẩu Hưng Thịnh. 12
2.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty : 12
2.2 Tình hình nhập khẩu ô tô của công ty 13
2.2.1 Kim ngạch nhập khẩu của công ty : 13
2.2.2 Cơ cấu theo giá, chất lượng, thị trường ô tô nhập khẩu của cty 14
Chương III : Nhận xét - Đánh giá 18
3.1 Thành tựu : 18
3.2 Vấn đề còn tồn tại – Nguyên nhân : 18
3.3 Một số biện pháp nâng cao hiệu quả nhập khẩu cho công ty 19
Kết luận 21
Trang 2Lời mở đầu
Ngành công nghiệp sản xuất ô tô ở nước ta hiện nay đang là 1 ngành hếtsức quan trọng trong nền kinh tế quốc dân Phát triển ngành công nghiệp này sẽlà động lực và sức mạnh để giúp đất nước hoàn thành công cuộc công nghiệphóa hiện đại hóa và trở thành một nước phát triển Sự ảnh hưởng của nó đến cácngành công nghiệp khác là rất đáng kể và thể hiện là một trong những ngànhxương sống của nền kinh tế Việc đi sâu vào phát triển ngành, thu hút vốn đầu tưnước ngoài, ứng dụng khoa học công nghệ và mở cửa hội nhập là những điềukiện tiên quyết để có một ngành công nghiệp sản xuất ô tô vững chắc Việt Nam,đất nước của hơn 83 triệu dân với mức tăng trưởng cao về kinh tế thì một viễncảnh tươi sáng của ngành công nghiệp ôtô là có thể Phát triển ngành côngnghiệp này sẽ cho phép đất nước tiết kiệm được những khoản ngoại tệ đáng kểdành cho nhập khẩu, cũng như phát huy được một số thế mạnh nổi trội hiện nay,như chi phí cạnh tranh của nguồn nhân lực Đặc biệt, sẽ có những tác động trựctiếp mang tính tích cực lên một số
ngành công nghiệp và dịch vụ mà Việt Nam đang rất cần, như hóa dầu, thép,phân phối…
Thị trường ô tô hiện nay rất sôi động và kinh doang mặt hàng này đang là
nguồn lợi cho nhiều công ty Công ty Trách nhiệm hữu hạn đầu tư thương
mại và Xuất nhập khẩu Hưng Thịnh cũng tham gia vào thị trường đó và hoạt
động liên tục có lãi trong nhiều năm qua Và vì vậy tôi chọn đề tài : “Hoạt động
nhập khẩu ô tô của Công ty Trách nhiệm hữu hạn đầu tư thương mại và Xuất nhập khẩu Hưng Thịnh năm 2012” để phân tích thực trạng kinh doanh
nhập khẩu ô tô tại công ty năm 2012 để qua đó đề xuất những ý kiến góp phầnnâng cao hiệu quả kinh doanh của công ty
Kết cấu của đề tài gồm 3 chương :
Chương 1 : Tổng quan về thị trường ngành công nghiệp ô tô
Chương 2 : Hoạt động nhập khẩu ô tô của Công ty Trách nhiệm hữu hạn đầu tư
thương mại và Xuất nhập khẩu Hưng Thịnh
Trang 3Chương I : Tổng quan về thị trường ô tô và ngành
công nghiệp ô tô ở Việt Nam
1.1 Đặc điểm thị trường ngành công nghiệp ô tô ở Việt Nam
a Quá trình hình thành và phát triển :
Ngành công nghiệp ôtô Việt Nam được bắt đầu vào năm 1991 với sự xuấthiện của 2 công ty có vốn đầu tư nước ngoài, sau hơn 15 năm hình thành và pháttriển, đến nay đã có hơn 160 doanh nghiệp sản xuất lắp ráp ôtô ra đời, trong đó
có tới gần 50 doanh nghiệp lắp ráp ôtô và con số này chưa dừng lại ở đây.phủViệt Nam đã giành thời gian và ưu đãi rất nhiều cho các doanh nghiệp sản xuất ô
tô trong nước Nhà nước đã áp dụng chính sách bảo hộ cho ô tô trong thời giandài ( từ năm 1999 đến nay ) bằng thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ, thuế giá trị giatăng,… Ngoài ra Việt Nam còn tăng cường vốn đầu tư nước cho các doanhnghiệp liên doanh ô tô trong nước, tạo thêm hàng ngàn việc làm cho người laođộng, đồng thời các liên doanh cũng đóng góp đáng kể cho Ngân sách Nhànước
Ngay từ khi mới ra đời ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đã đề ra phương hướng phát triển đẩy mạnh và khuyến khích phát triển sản xuất động cơ, phụtùng, linh kiện nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất, lắp ráp các loại ô tô trong nước.Tuy nhiên cho tới nay đã 10 năm trôi qua nhưng những gì mà ngành côngnghiệp ô tô đạt được mới chỉ là lắp ráp đơn thuần và làm các công đoạn đơngiản như sơn, gò hàn,… Bên cạnh đó là khai thác thị trường với giá mà bất kỳngười tiêu dùng nào cũng phải kêu ca Hiện nay tỉ lệ nội địa hóa của ngành cònrất thấp đạt từ 2% tới 10% mà theo như cam kết của các doanh nghiệp sản xuất,lắp ráp ô tô họ sẽ đạt được tỷ lệ nội địa hóa từ 30% đến 40% sau 10 năm kể từngày đi vào sản xuất
Trang 4b Đặc điểm thị trường ô tô
• Thị trường Việt Nam :
Thị trường của các nhà sản xuất ô tô Việt Nam là thị trường nội địa nhưng phần lớn các liên doanh đều khẳng định thị trường Việt Nam còn hết sức nhỏ bé(0.043 triệu xe vào năm 2003) Kích cỡ thị trường là yếu tố quan
trọng để phát triển công nghiệp ô tô Thị trường ô tô Việt Nam trong những năm qua tằng trưởng mạnh mẽ song vẫn quá nhỏ bé để đạt được hiệu quả
sản xuất
Nước ta có hơn 200 doanh nghiệp tham gia sản xuất, lắp ráp, sửa chữa và chếtạo phụ tùng ô tô, trong đó có 90 cơ sở sản xuất, lắp ráp ô tô và chế tạo phụ tùng.Ngành công nghiệp ô tô có sự giúp đỡ rất lớn từ phía Nhà nước ta Chính Tctymáy động lực và máy công nghiệp, Tcty Than VN, Tcty Cơ khí giao thông vậntải Sài Gòn là những công ty đứng đầu trong lĩnh vực sản xuất và lắp ráp ô tôvẫn đang tiếp tục triển khai các dự án có đầu tư quy mô lớn, bên cạnh đó cácdoanh nghiệp tư nhân nhưng Công ty Chu Lai –Trường Hải và Xuân Kiên cũngnuôi hoài bão xây dựng nhà máy của mình trở thành những trung tâm ô tô lớntrong nước và khu vực
• Thị trường của công ty :
Thị trường Miền Bắc là thị trường chủ yếu của công ty Doang thu tại khuvực này liên tục tăng và ổn định qua các năm Ở khu vực này, công ty xây dựngcho mình thị trường trọng điểm là Hà Nội và Hải Phòng Đây là 2 khu vực pháttriển nhất miền Bắc về kinh tế, dân cư có mức thu nhập Khai thác được lợi thếvị trí địa lý cảng Hải Phòng là 1 cụm cảng biển tổng hợp cấp quốc gia, là cửangõ quốc tế của Việt Nam, điều này không chỉ tạo thuận lợi cho hoạt động nhậpkhẩu của công ty cũng như việc giao nhận và vận chuyển nhanh chóng, an toàn,giảm chi phí Tại khu vực này công ty đã tồn tại và phát triển nhờ vào những lợithế của riêng mình Tuy nhiên, hiện nay với xu thế phát triển nhanh chóng thìngày càng nhiều cơ sở mọc lên ở khu vực này với quy mô khác nhau và sự đadạng trong chủng loại mặt hàng : công ty TNHH, công ty cổ phần,… Điều này
Trang 5Thị trường miền Nam là thị trường có tiềm năng lớn nhưng do có khoảng cáchđịa lý đã hạn chế khâu vận chuyển cũng như việc nghiên cứu xâm nhập vào thịtrường này Hơn nữa khu vực này đã có rất nhiều đối thủ cạnh tranh mạnh hoạtđộng khá lâu và có kinh nghiệm hơn tại khu vực này Có thể nói rằng tại thịtrường này công ty vẫn chưa tạo dựng được một vị thế vững chắc để có thểđương đầu với các đối thủ cạnh tranh xâm nhập vào thị trường lớn này Trongnhững năm qua, là 1 doanh nghiệp mới thành lập còn non trẻ, chưa có nhiềukinh nghiệm nên thị trường tiêu thụ của công ty vẫn chỉ bó hẹp tại khu vực miềnBắc, công ty tập trung nhiều tại thị trường miền Bắc mà chưa chú trọng tới việcmở rộng thị trường sang 2 thị trường tiềm năng còn lại đặc biệt là khu vực miềnNam.
1.2 Đặc điểm ngành công nghiệp ô tô Việt Nam.
Trong số các ngành công nghiệp sản xuất dân dụng, ngành ô tô có liên kết đầu vào và đầu ra rộng nhất và sự phối hợp công nghệ cao nhất Do vậy ngànhnày có ảnh hưởng lớn đến quá trình công nghiệp hóa của nền kinh tế quốc dânnhưng cũng chính bởi lý do đó việc thúc đẩy ngành công nghiệp ô tô thành cônglà rất khó khăn Ngành công nghiệp ô tô ở Việt Nam là một ngành công nghiệpnon trẻ, Chính phủ Việt Nam đã tạo điều kiện rất lớn cho việc phát triển ngànhcông nghiệp ô tô với mong muốn đưa ngành công nghiệp ô tô trở thành ngànhmũi nhọn vào năm 2020 Trong những năm qua Nhà nước đã bảo hộ cho sảnxuất ô tô trong nước thông qua việc ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt,thuế nhập khẩuvà thậm chí cả thuế thu nhập doanh nghiệp trong thời gian tương đối dài và đãphải trả một giá khá đắt để có được 11 liên doanh ô tô (VAMA) Tuy nhiên tínhcho đến thời điểm hiện tại,công nghiệp ô tô Việt Nam chỉ mới dừng lại ở mứclắp ráp đơn thuần Việt Nam vẫn chưa sản xuất được linh kiện,phụ tùng nhằmđáp ứng nhu cầu sản xuất lắp ráp các loại ô tô trong nước Bên cạnh đó giá xe ô
tô ở Việt Nam thuộc vào dạng đắt nhất trên thế giới mà tỷ lệ nội địa hóa lạikhông cao_đây chính là một thiệt thòi lớn cho người tiêu dùng Việt Nam
Chúng ta thấy rằng ô tô ngày càng xâm nhập vào đời sống kinh tế xã hội củatoàn cầu, Việt Nam chúng ta cũng không nằm ngoài xu hướng này Hơn 10 năm
Trang 6trở lại đây, thị trường ô tô đã thực sự sôi động trở lại bởi sự có mặt của các nhàđầu tư nước ngoài Họ đã liên tục tung ta nhiều chủng loại xe với điểu kiện hấpdẫn, tiện nghi, chất lượng cao đáp ứng mọi nhu cầu của khách hàng trong nước Công ty Trách nhiệm hữu hạn đầu tư thương mại và xuất nhập khẩu HưngThịnh chủ yếu hoạt động trên lĩnh vực nhập khẩu ô tô, là nhà cung cấp các loại
xe ô tô nhập khẩu tại thị trường trong thành phố Hải Phòng cũng như thị trườngtrong nước Công ty chuyên nhập khẩu trực tiếp mặt hàng xe hơi, dòng xe hạngsang Công ty cũng là đại lý cho nhiều hàng xe nổi tiếng như
LEXUS,LANGEROVER,POSCHER,CADILLAC,MEC,BMW,BENTLEY,ROLL-ROYCES… Các sản phẩm mà công ty kinh doanh luôn đáp ứng đầy đủ nhucầu ngày càng phát triển của khoa học về vấn đề an toàn và vệ sinh môi trường
Ô tô là mặt hàng có tính đặc thù riêng : Đặc điểm nổi bật của ô tô là sản phẩmmang giá trị rất cao Chiếc ô tô từ rất lâu đã không còn được coi chỉ là phươngtiện đi lại mà đơn thuần các nhà chế tạo không ngừng trang bị cho nó vô số tiệních khác, khiến cho ô tô giờ đây như một mái nhà di động, một biểu tượng của
sự giàu có, thịnh vượng, phù hợp với người tiêu dùng có mức sống và thu nhậpcao cùng với điều kiện đường sá của thành phố lớn Mỗi một chiếc ô tô có đến20000-30000 chi tiết, bộ phận khác nhau Các chi tiết, bộ phận lại được sản xuấtvới những công nghệ có đặc điểm khác nhau : chi tiết phụ tùng của loại xe nàykhông thể sử dụng cho các loại xe khác Đây cũng là một mặt hàng được bảo hộmạnh qua thuế quan So với vốn đầu tư vào các mặt hàng khác thì vốn đầu tưvào ô tô lớn hơn rất nhiều Ngành ô tô gắn liền với sự phát triển của khoa học kỹthuật, một ngành phát triển như vũ bão Chính vì thế đồng vốn bỏ ra đầu tư vào
ô tô dù có khả năng sinh lời cao nhưng đi kèm với nó là rất nhiều rủi ro khôngnhững chỉ là thu hồi chậm mà còn có thể không thu hồi được nếu không bắt kịpvới thời đại
Trang 71.3 Cung – cầu, giá cả trên thị trường.
• Lượng cung ô tô ở nước ta :
Có thể nói lượng cung ô tô ở nước ta là rất lớn và nó thuộc rất nhiều nguồn khác nhau Phần lớn lượng cung ô tô ở nước ta thuộc ba nguồn chính đó lànhững nguồn sau
- Sản xuất và lắp ráp trong nước
- Nhập khẩu theo hạn ngạch
- Nhập lậu
Trong 3 nguồn này, theo số liệu thống kê thì nguồn thứ 2 chiếm số lượng lớnnhất sau đấy đến nguồn sản xuất và lắp ráp trong nước và cuối cùng là nguồnnhập lậu Theo tính toán thì tổng lượng cung cấp ô tô ra thị trường ở nước ta mộtnăm là khoảng 35000 xe Thì lượng xe nhập khẩu theo hạn ngạch là vào khoảnghơn 20000 xe/năm, lượng xe sản xuất và lắp ráp trong
nước là vào khoảng 10000 xe/năm và cuối cùng là lượng xe nhập lậu khoảng
do vậy nó có sức cạnh tranh rất lớn
Ta có thể miêu tả điều trên bằng biểu đồ:
Trang 8 Lượng cầu ô tô ở nước ta :
Việt Nam mới bắt đầu công cuộc đổi mới kinh tế được hơn 10 năm, do vậy đờisống nhân dân thay đổi chưa nhiều Chính vì vậy mà lượng cầu ô tô ở nước tarất nhỏ, phần cầu chính là thuộc về nhà nước Điều này hoàn toàn có thể giảithích bởi vì với thu nhập vào khoảng 250-280 USD thì việc mua ô tô là hoảntoàn không tưởng bởi vì giá 1 loại xe ô tô trung bình ở nước ta là vào khoảng
15000 – 2000 USD quá cao so với thu nhập của 1 người bình thường Theothống kê thì lượng cầu hiện nay là vào khoảng 30000 xe/năm, và lượng này sẽtăng lên trong những năm tới
Ngoài lí do là cơ sở hạ tầng ở nước ta quá kém, đường xá không phù hợp vớiviệc đi lại bằng ô tô còn có lí do khác rất quan trọng là Việt Nam đang phải phụchồi kinh tế sau cuộc khủng hoảng kinh tế toàn khu vực năm 1998 do vậy việcchi tiêu cho vận chuyển với chi phí cao như vậy là không cần thiết
Như vậy thị trường ô tô ở nước ta đã nhỏ hẹp lại càng nhỏ hẹp do rất nhiều cácyếu tố tác động Việc lượng cầu ô tô có thay đổi thì ta chỉ có thể trông chờ vàotương lai khi nước ta tham gia một cách hoàn toàn vào ASEAN, APEC vàWTO Lúc này mọi điều kiện đều mở rộng cho cả nhà nước, doanh nghiệp và
Trang 9cả người tiêu dung và khi đó chắc chắn lượng cầu ô tô sẽ thay đổi và sẽ tăng lênđáng kể.
Ta có biểu đồ lượng cầu ô tô của nước ta qua các năm sau :
Hiện nay nếu so sánh giá của các loại ô tô của nước ta so với các nướckhác trên thế giới thì giá ô tô của nước ta vào loại cao Điều này có rất nhiềunguyên nhân do chính sách thương mại, do các nhà đầu tư chưa khai thác hếthiệu quả sản xuất kinh doanh của cả bộ máy, cũng như không có sự hỗ trợ chonền công nghiệp ô tô Các liên doanh ô tô hiện nay rất khó tìm được các nguồncung từ trong nước cho dù đó là những loại phụ kiện rất đơn giản như nhữngloại chi tiết gá gép như bulong, ốc vít,…
Các nhà sản xuất trong nước chỉ cung cấp những loại bao bì Chỉ có vàinhà chế tạo hiện đang sản xuất ở nước ta Phần lớn các loại xe lắp ráp ở nước talà theo dạng “CKD”, và vì được lắp ráp theo dạng này nên chi phí vận chuyểnrất lớn cũng như thuế nhập khẩu rất cao Và điều này làm cho giá các loại xe caovọt Theo đánh giá của 1 nhà quản lí chế tạo ô tô hàng đầu ở nước ta, ông chorằng giá các loại xe du lịch lắp ráp ở Việt Nam cao gấp đôi so với ở chính quốc
Trang 10Điều này có thể
Giá cả ô tô hiện nay ở nước ta :
được minh họa qua 1 số bảng sau :
Bảng 1 : GIÁ XE NHẬP KHẨU MỚI NĂM 1998-1999 VIỆT NAM VÀ MỸ
Trang 11Bảng 2 : GIÁ XE CAMRY-TOYOTA ĐÃ QUA SỬ DỤNG NHẬP
KHẨU CÁC NĂM 1998-1999 VÀO THỊ TRƯỜNG MỸ, VIỆT NAM
Qua 2 bảng so sánh trên ta có thể dễ dàng nhận thấy giá cả các loại xe ô
tô dù là xe mới hay xe đã qua sử dụng nhập khẩu vào nước ta là rất không hợp líđấy là còn chưa nói đến các loại xe sản xuất trong nước
Bởi vì giá các loại xe nhập khẩu dù mới hay cũ giá thường cao hơn gấp
3 lần so với Mỹ trong khi đó thu nhập của 1 người dân Mỹ lại cao hơn thu nhậpcủa 1 người Việt Nam đến 50 lần
Chính điều này chứng tỏ 1 cơ cấu bất hợp lí về chính sách đầu tư,thương mại về phát triển nền công nghiệp ô tô ở nước ta Điều này cần có nhữnggiải pháp cụ thể từ phía chính phủ cũng như từ phía các doanh nghiệp cũng như
sự phối hợp của 2 thành phần này sao cho hợp lí và qua đó có thể phát triển nềncông nghiệp ô tô ngày càng vững mạnh
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động nhập khẩu ngành hàng