Người dùng máy tính nên biết:Những việc không nên làm với máy tính: Có những người không bao giờ chịu bảo trì máy tính, và chỉ sửa chữa khi chúng đã hư hỏng. Và cũng có những người thường xuyên bảo trì máy tính, nhưng máy tính của họ lại càng hỏng nhanh hơn! Làm vệ sinh máy tính đúng cách: Làm vệ sinh máy tính là một việc làm vô cùng cần thiết. Không chỉ đảm bảo tính thẩm mỹ của nơi làm việc, tránh gây hại cho sức khỏe người sử dụng, nó còn giúp cho máy tính hoạt động nhanh, ổn định và lâu bền. Đặt mật khẩu bảo vệ an toàn file Word 2013: Để ngăn không cho người khác xem và chỉnh sửa văn bản tạo bởi Word 2013, bạn có thể đặt mật khẩu bảo vệ file...v..v... Đó là nội dung chính của Tài liệu:"Những điều người sử dụng máy tính nên biết và tìm hiểu" Trân trọng giới thiệu cùng quý vị!
Trang 1Người dùng máy tính
nên biết:
Những việc không nên
Trang 2Có những người không bao giờ chịu bảo trì máy tính, và chỉ sửa chữa khi
chúng đã hư hỏng Và cũng có những
người thường xuyên bảo trì máy tính,
nhưng máy tính của họ lại càng hỏng
nhanh hơn!
Nguyên nhân là họ đã phạm vào danh sách
những việc mà bạn đừng nên làm với một chiếc
Trang 3tránh khi sử dụng, sửa chữa hay bảo trì chiếc
máy tính thân yêu của bạn?
Dùng các loại chổi cọ thông thường để làm sạch các bảng mạch
Bạn dùng một chiếc bàn chải đánh răng mới tinh
để làm sạch các bảng mạch, và yên tâm về điều đó? Điều đó là sai lầm, vì hầu hết các loại cọ đều tạo ra tĩnh điện khi bạn cọ xát nó với các bảng mạch điện tử, chẳng hạn như bo mạch chủ hay các card mở rộng
Tĩnh điện được tạo ra rất lớn và sẽ làm hỏng các
vi mạch trên đó Nếu rất thích dùng cọ, hạy chắc chắn rằng bạn đã mua được loại chổi cọ chống tĩnh điện, chuyên dùng cho máy tính Nếu
không, tốt nhất là bạn hãy dùng các bình xít khí nén, không có hóa chất, khi muốn làm sạch các bảng mạch điện tử
Trang 4Gắn các thiết bị ngoại vi vào máy tính lúc nó đang mở điện
Nhiều người thường có thói quen tháo hay gắn bất kỳ thiết bị ngoại vi cần sử dụng, như chuột, bàn phím, máy in hay máy quét ảnh, vào máy tính dù nó đang mở hay đang tắt
Thực ra, chỉ một số loại thiết bị là bạn có thể gắn vào máy tính dù nó đang mở hay đang tắt Đó là các thiết bị sử dụng đầu cắm USB hay eSATA
Còn với hầu hết các thiết bị khác, bạn nên tắt
nguồn trước khi tháo hay lắp chúng với máy
tính Cách làm này sẽ giúp bạn tránh được hiện tượng sốc điện tại cổng kết nối, là nguy cơ gây hỏng cổng giao tiếp, hoặc hỏng thiết bị kết nối vào cổng đó
Trang 5Chạm vào các thiết bị điện tử bên trong thùng máy mà không đeo vòng chống tĩnh điện
Điều này đã được các chuyên gia có kinh nghiệm nhắc đi nhắc lại rất nhiều lần trong rất nhiều bài viết trên báo in hay trực tuyến, nhưng chắc rằng bạn vẫn chưa nhớ, hoặc chưa muốn thực hiện theo
Nguyên nhân là các vòng đeo tay dạng này sẽ làm bạn thấy phiền phức và vướng víu Nếu cứ ngoan cố như thế, bạn lại đang tiếp tục thử vận may của mình với số tiền đánh cược là giá của
Trang 6các loại bo mạch mà bạn đã chạm vào lúc sửa chữa ấy.
Để các loại dây cáp chằng chịt bên trong
thùng máy
Bạn thường mở máy tính ra để bảo trì và làm vệ sinh Nhưng thường thì bạn lại không quan tâm đến việc sắp xếp lại các loại dây cáp trong đó
Có khá nhiều loại cáp nối cấp nguồn hay truyền
dữ liệu giữa các thiết bị với nhau, và không phải chúng đều có giá trị sử dụng
Với toàn bộ những loại cáp thừa và không cần sử dụng ngay trong thời gian này, bạn hãy tháo hết chúng ra, rồi cho vào các túi nhựa, cất cẩn thận trong tủ, phòng khi cần dùng đến Như vậy, khu vực bên trong thùng máy sẽ trống trải hơn, tiện lợi hơn khi tiến hành vệ sinh thùng máy
Trang 7Ngoài ra, việc làm mát thùng máy hiện nay chủ yếu dựa vào hệ thống quạt hút và thổi khí Vì thế việc để các loại dây cáp lằng nhằng bên trong thùng máy sẽ ngăn cản các luồng khí này di
chuyển theo thiết kế ban đầu của bạn
Bạn hãy sắp xếp các loại cáp thật thẳng và gọn, rồi dùng các loại dây gút để đính chúng vào các thành thùng máy, hay các vị trí gắn dây có sẵn
Thô bạo khi tháo lắp bộ vi xử lý
Trang 8Các bộ vi xử lý có hàng hàng trăm chân đồng để kết nối với bo mạch chủ Nếu bạn cầm nắm quá mạnh vào các chân đồng này, thì có thể sẽ làm chúng bị lệch, hay gãy.
Ngoài ra, khi lắp bộ vi xử lý vào bo mạch chủ, bạn hãy nhẹ nhàng thả nó vào khe cắm, sau đó nhấn nhẹ vào vị trí giữa phía trên mặt để nó đi vào vị trí cần thiết
Nếu bộ vi xử lý không thể lọt vào khe cắm dễ dàng, bạn tuyệt đối không được dùng sức mạnh
để ép nó xuống, mà hãy nhấc nó lên, kiểm tra lại xem có chân đồng nào bị lệch hay không
Bạn cũng kiểm tra lại xem góc đạt bộ vi xử lý có đúng với khe cắm hay không, rồi thực hiện nhẹ nhàng thao tác lắp đặt trở lại
Trang 9Lắp ổ cứng thiếu cân bằng
Thùng máy thường có hai miếng ốp hai bên cạnh
có thể tháo lắp Nhưng do lười, nhiều người
thường chỉ mở một miếng ốp để nâng cấp các ổ cứng và ổ đĩa quang Như vậy sau khi lắp ổ đĩa cứng mới, bạn lại chỉ siết ốc một bên để giữ nó
cố định trong khay ổ cứng
Khi hoạt động, bộ trục xoay sẽ làm ổ cứng bị rung và nghiêng làm cho nó dễ bị hỏng Đồng thời, do không được giữ chặt trong khay, nên khi
Trang 10hoạt động, ổ đĩa cứng cũng tạo ra tiếng kêu rè rè
do va chạm giữa nó và khay giữ đĩa
Quên nâng cấp hệ thống giải nhiệt và bộ cấp nguồn
Trang 11Mọi thiết bị khi gắn vào hệ thống của bạn đều tạo ra nhiệt lượng Vì vậy bạn cần phải chắc là
hệ thống giải nhiệt của bạn làm việc tốt, nghĩa là nhiệt độ bên trong thùng máy chỉ nên ở mức
nhiệt độ phòng hoặc cao hơn một tí
Nếu bạn gắn thêm một vài thiết bị mở rộng bên trong thùng máy, thì bạn cũng cần gắn thêm quạt làm mát, khi thấy nhiệt độ tăng lên Những thiết
bị cảnh báo nhiệt độ sẽ cho bạn biết khi nào thì cần gắn thêm quạt một cách chính xác
Tuy nhiên, quạt làm mát cần được lắp đặt đúng
kỹ thuật và có tính toán để luồng khí nóng thoát
ra ngoài Ngoài ra bạn còn cần theo dõi hoạt
động của các loại quạt
Vì nếu một chiếc quạt bị hỏng, hay kẹt không quay được, chúng sẽ tạo ra một lượng nhiệt lớn trong thùng máy, thay vì hỗ trợ cho việc làm mát
nó
Trang 12Tương tự như hệ thống giải nhiệt, nếu bạn thay thế các linh kiện cũ bằng các linh kiện mới mạnh
mẽ hơn, thì chúng cũng sẽ đòi hỏi được cung cấp điện năng nhiều hơn
Vì thế, khi nâng cấp máy tính, bạn cần tính toán lại lượng điện năng tiêu thụ Nếu bộ cấp nguồn
cũ không còn đủ khả năng đáp ứng, hãy tiến
hành thay thế nó ngay, để tránh các hư hỏng
không đáng có
Trang 13Làm vệ sinh máy tính đúng cách
Trang 14Làm vệ sinh máy tính là một việc làm vô cùng cần thiết Không chỉ đảm bảo tính thẩm mỹ của nơi làm việc,
tránh gây hại cho sức khỏe người sử dụng, nó còn giúp cho máy tính hoạt động nhanh, ổn định và lâu bền.
Nói như thế, nhưng do không có thời gian, hoặc
do quá vội, nên bạn sẽ quên không làm vệ sinh máy tính, hoặc làm vệ sinh sai nguyên tắc, và điều đó sẽ gây ra các nguy cơ cho máy tính và cho cả bản thân bạn Sau đây là một số nguyên tắc mà bạn cần tuân thủ khi làm vệ sinh cho máy tính
Trước hết là bạn phải tắt nguồn khi tiến hành vệ sinh máy tính Không chỉ tắt nút nguồn trên máy tính là đủ, bạn còn rút cả cáp nguồn ra khỏi ổ cắm điện trên tường
Trang 15Nếu không tuân thủ nguyên tắc này, bạn có thể
bị điện giật trong lúc thực hiện việc vệ sinh, còn các linh kiện máy tính có thể bị hỏng do chạm mạch, hay thậm chí gây cháy nổ
Đặc biệt là với màn hình loại CRT, cho dù bạn
đã rút điện nguồn ra, thì bên trong nó vẫn còn mang một hiệu điện thế rất cao gây nguy hiểm
Vì vậy, bạn đừng bao giờ tháo vỏ màn hình CRT
ra để làm vệ sinh
Nguyên tắc kế tiếp là bạn phải luôn đeo vòng chống tĩnh điện khi tiếp xúc với các linh kiện bên trong máy tính Chỉ cần một phần rất nhỏ tĩnh điện đang có trên bề mặt da của bạn, là đã
đủ để làm tổn hại rất nhiều các linh kiện điện tử bên trong máy tính, đặc biệt là bo mạch chủ và đĩa cứng
Để ngăn chặn nguy cơ này, trước và trong lúc làm vệ sinh máy tính, bạn đừng quên tiến hành
Trang 16khử tĩnh điện trên cơ thể Hãy chọn mua một
chiếc vòng tay chống tĩnh điện, đeo nó vào và nối dây vào thùng máy, trước khi chạm vào bất
cứ linh kiện nào bên trong thùng máy
Nếu thấy bất tiện, bạn có thể dùng loại thảm
chống tĩnh điện Bạn đặt thảm dưới đất và đừng rời chân khỏi thảm trong lúc làm vệ sinh bên
trong thùng máy
Nguyên tắc thứ ba là khi cần lau chùi màn hình, hay các mặt kính máy quét, bạn phải luôn sử
Trang 17dụng loại giẻ mềm và mịn Nếu sử dụng những loại giẻ lau thô ráp, hay giấy vệ sinh loại rẻ tiền, bạn có thể làm trầy mặt kính trong lúc vệ sinh máy quét ảnh
Loại vải khô, mềm dùng chùi ống kính máy ảnh,
là một lựa chọn hợp lý và dễ tìm Ngoài ra, bạn cũng nên dùng kèm với một chút cồn làm sạch chuyên dùng cho việc chùi mặt kính màn hình máy tính và máy quét ảnh
Nếu không ngại chi phí, bạn có thể dùng loại vải lau từ tính, chúng sẽ giúp bạn hút sạch các hạt bụi nhỏ li ti trên mặt kính sau khi lau
Tương tự như với giẻ lau, khi cần thiết phải dùng
cọ để làm sạch các bo mạch, bạn phải chọn loại
cọ mềm Các loại cọ quá cứng sẽ có thể làm
bong tróc các lớp mạch in, hoặc làm lỏng hay gãy chân các tụ điện gắn trên bo mạch
Trang 18Dĩ nhiên, bạn không được dùng các loại cọ thông thường vì chúng thường tạo ra tĩnh điện gây hại cho các linh kiện máy tính Bạn hãy tìm mua loại
cọ có tính năng chống tĩnh điện (anti-static) làm bằng chất liệu plat-tic tại các cửa hàng máy tính
Nguyên tắc kế tiếp là chỉ dùng loại máy hút hay thổi khí có công suất phù hợp Vì dù rằng các máy hút hay thổi khí có thể giúp bạn làm sạch các loại bụi bẩn, dù chúng đang dính chặt lên linh kiện, thùng máy và các đặc biệt là các cánh quạt làm mát
Trang 19Điểm cần lưu ý là nếu sử dụng bình khí nén, bạn không nên xịt quá lâu tại một vị trí vì bụi có thể rơi sâu vào trong, cũng như không nên xịt dung dịch lau chùi hay bất cứ chất lỏng gì lên cánh quạt Nguyên nhân là vì các chất lỏng này sẽ chảy vào bên trong quạt gây chạm mạch.
Một số loại máy hút bụi dành riêng cho máy tính hoạt động cực kỳ yếu, thế nhưng bạn cần tránh dùng các máy hút hay thổi khí quá mạnh
Trang 20Luồng khí thổi hay hút quá mạnh sẽ làm gãy các
tụ điện hay hư hỏng bản mạch in Một số linh kiện gắn không chặt như các nút trên bàn phím
sẽ bị các máy hút mạnh đưa vào túi chứa rác
Nguyên tắc thứ năm là cẩn thận với các hóa chất tẩy rửa Bạn nên mua các dung dịch làm sạch màn hình chuyên dụng, có bán tại các cửa hàng máy tính Trường hợp muốn tiết giảm chi phí, thì bạn có thể dùng cồn y tế và nước sạch pha theo tỉ
lệ 50/50
Trang 21Với các chất tẩy trắng nhựa như dung dịch
Sumo, bạn chỉ nên dùng để lau vỏ máy, tuyệt đối tránh làm rơi vãi lên các linh kiện khác
Và dù là dung dịch gì, thì bạn cũng cần tránh việc phun thẳng chúng lên trên mặt kính máy quét hay màn hình máy tính Vì nếu dung dịch tẩy rửa bị chảy vào bên trong thân máy và cô đặc lại, sẽ gây hư hỏng linh kiện khi bạn khởi động lại máy
Sau khi dùng dụng dịch lau màn hình và mặt
kính, bạn cũng nên dùng khăn khô mềm để lau lại thật sạch lớp dung dịch còn sót trên bề mặt đó
Trang 22Nguyên tắc thứ sáu là cần dùng đúng dung dịch bôi trơn Nhiều người sử dụng máy tính, khi bôi trơn trục xoay của quạt làm mát, lại có thói quen dùng bất kỳ loại dầu nào có sẵn, từ nhớt, dầu ăn cho đến dầu nóng Thói quen này có thể làm máy tính mau hỏng, hơn là giúp chúng hoạt động ổn định hơn.
Bạn chỉ nên dùng loại dầu dành cho máy may hay loại có chất lượng tương đương để tra vào các trục xoay của quạt làm mát trong máy tính
Trang 23Việc sử dụng các loại dầu bôi trơn chất lượng kém sẽ làm hỏng quạt, đồng thời gây ảnh hưởng đến thiết bị cần làm mát như thùng máy, CPU, card màn hình hay đĩa cứng.
Nguyên tắc cuối cùng là sử dụng thiết bị tháo ốc phù hợp Vì mỗi loại ốc vít đều có thiết bị tháo
mở phù hợp với nó Nếu bạn dùng một cây vặn vít duy nhất cho tất cả mọi kích cở ốc, sẽ gặp hiện tượng trượt đầu vặn vít khỏi khe vặn trên
ốc, và làm hỏng đầu ốc
Đặt mật khẩu bảo vệ an toàn file Word 2013
Trang 24Để ngăn không cho người khác
xem và chỉnh sửa văn bản tạo bởi
Word 2013, bạn có thể đặt mật khẩu bảo vệ file.
Vào menu FILE > Info > nhấn biểu
tượng Protect Document > chọn mục Encrypt with Password Trên hộp thoại mở ra, hãy nhập mật khẩu vào ô Password > nhấn OK, sau đó xác nhận mật khẩu lần nữa
Xong, hãy vào menu FILE >chọn Save để lưu lại file
Trang 25Nếu muốn gỡ bỏ mật khẩu bảo vệ văn bản, bạn
mở file với mật khẩu đã thiếtlập Sau đó cũng vào menu file FILE > Info > nhấn biểu
tượng Protect Document > chọn mục Encrypt with Password, xóa mật khẩu hiện tại trong
ô Password rồi nhấn OK để xác nhận và lưu lại văn bản
Trang 26Mẹo làm hiệu quả
- Làm thế nào để kiểm tra các giá trị trùng lặp trong Excel 2013? Trước tiên, chọn các
dòng hay cột muốn tìm giá trị trùng lặp, vào
thẻ HOME > chọn Conditional Formatting >
Highlight Cell Rules > Duplicate Values
Hộp thoại mở ra, chọn định dạng màu sắc để làm nổi bật những giá trị tìm được rồi nhấn OK, lúc này các giá trị trùng lặp sẽ được tô sáng để dễ nhận biết
- Xin chỉ cách thay đổi thời gian tự động lưu file trong Word 2013? Vào menu FILE >
chọn Options Trên hộp thoại mở ra, vào
thẻ Save và thay đổi thời gian tại dòng Save
AutoRecover information every (mặc định là 10 phút) > nhấn OK để lưu lại thiết lập
Trang 27- Có thể nhúng luôn font chữ vào văn bản
Word 2013? Mở hộp thoại Word Options, truy
cập thẻ Save, đánh dấu chọn mục Embed fonts in the file > nhấn OK Sau đó lưu lại file văn bản
Trang 29Tải miễn phí USB Disk Ejector tại đây (dung lượng 924KB), tương thích Windows XP/Vista/7/8.
Sau khi tải về, bạn giải nén rồi chạy file USB_Disk_Eject.exe để sử dụng ngay mà không phải cài đặt Dấu hiệu nhận biết chương trình đã hoạt động là biểu tượng ổ đĩa xuất hiện ở khay hệ thống
Nhấn vào biểu tượng này để mở giao diện USB Disk Ejector hiển thị các USB đang kết nối với máy tính Muốn rút USB nào, bạn nhấn đôi chuột lên biểu tượng USB đó
Trang 30Để thiết lập tổ hợp phím tắt giúp rút nhanh USB, bạn nhấn phải lên biểu tượng chương trình ở
nhấn Add > Ok
Trang 31Từ lúc này, bạn chỉ cần nhấn tổ hợp phím tắt đã thiết lập ở trên để rút USB an toàn khỏi máy
tính
3 phần mềm diệt virus
miễn phí đáng dùng
Dưới đây là 3 sản phẩm mà bạn có thể chọn lựa để dùng nếu không có kinh phí mua phần mềm bản quyền.
1 Avira Free AntiVirus 2014
Trang 32Sản phẩm của hãng bảo mật Avira Operations GmbH sẽ giúp hệ thống của bạn luôn an toàn nhờ cơ chế bảo vệ theo thời gian thực, có khả năng diệt virus, trojan, adware và spyware
Thanh công cụ tích hợp (Avira Search Free Toolbar) cảnh báo kịp thời các liên kết web nguy hiểm để bạn tránh không truy cập, ngăn chặn hành vi theo dõi người dùng của các dịch vụ trực tuyến
Ngoài ra, khi sử dụng Avira Free AntiVirus
2014, bạn còn được tặng 5GB để sao lưu dữ liệu trực tuyến
Tải tại đây (dung lượng 2MB, bản cài online),
tương thích Windows XP/Vista/7/8
Trang 332 AVG AntiVirus Free 2014
AVG AntiVirus Free 2014 có thể tìm diệt virus
và các phần mềm độc hại, chống đánh cắp dữ liệu; hoạt động nhẹ nhàng, chiếm ít tài nguyên
bộ nhớ, giao diện đẹp mắt mang phong các Modern UI của Windows 8
Tính năng cộng thêm File Shredder hỗ trợ xóa
dữ liệu nhạy cảm triệt để, không thể phục hồi
Trang 34AVG AntiVirus Free 2014 cũng trang bị thanh công cụ (AVG Security Toolbar) cho các trình duyệt giúp bạn lướt web an toàn hơn.
Tải tại đây (dung lượng 4,2MB, bản cài online), tương thích Windows XP/Vista/7/8
3 avast! Free Antivirus 2014
Không chỉ nổi bật bởi khả năng tìm và diệt virus mạnh mẽ, tốc độ quét nhanh, avast! Free Antivirus còn có nhiều tính năng hay như: Anti-spam (chặn mã độc ẩn trong email), Firewall (tường lửa chống lại các cuộc tấn công từ
Trang 35hacker), Remote assistance (điều khiển máy tính
từ xa)
Trong phiên bản 2014, avast! Free Antivirus được trang bị thêm ba tính năng mới: DeepScreen (giả lập môi trường ảo để chạy thử các phần mềm nguy hiểm), Hardened Mode (chế độ giúp dân “tay mơ” sử dụng Avast hiệu quả), Cloud Scanning (công nghệ đám mây giúp phân tích các mối đe dọa nhanh chóng)
avast! Free Antivirus 2014 hiện vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm, bạn có thể tải tại
đây
(dung lượng 72MB, bản cài offline), tương
thích Windows