1.6 Kinh nghiệm xử lý nước thải của nhà máy Chương 2: Lưu lượng và tính chất các dòng thải Chương 3: Nước thải , quy trình xử lý nước thải chung và quy trình xử lý nước thải công ty áp
Trang 1Lời nói đầu
Ở Việt Nam những năm gần đây, tình trạng ô nhiễm càng trở
nên trầm trọng và phổ biến dẫn đến suy thoái môi trường đất, nước,
không khí đặc biệt là các đô thị lớn chất thải rắn và nước thải ngày
càng tăng Theo thống kê mới nhất tại Hội thảo xây dựng chống ô
nhiễm ở Việt Nam vào tháng 12 năm 2004, trung bình tổng lượng chất
thải hàng năm trên 49 nghìn tấn chia ra như sau:
+ Chất thải sinh hoạt : 44%
+ Chất thải công nghiệp: 55%
+ Chất thải y tế: 1%
Các đô thị tuy chỉ chiếm 24% dân số nước ta nhưng lại thải ra 6 triệu
tấn rác thải mỗi năm Đây là 1 con số đáng suy ngẫm
Nước ta là một nước đang phát triển lượng rác thải sẽ con tăng
vì vậy càng đòi hỏi các nhà máy xử lý nước thải nhiều hơn
Được sự chấp nhận của khoa công nghệ sinh học, chúng em được thực
tập tại nhà máy xử lý nước thải Bắc Thăng Long- Vân Trì
Trong quá trình thực tập chúng em được sự giúp đỡ của các anh chị
trong công ty cùng sự hướng dẫn nhiệt tình của các thầy cô Chúng
em xin gửi lời cảm ơn trân thành đến các anh chị trong công ty và
thầy cô đã giúp đỡ chúng em hoàn thành bài báo cáo
Công ty xử lý nước thải Bắc Thăng Long- Vân Trì
Địa điểm : Xã Kim Chung- Huyện Đông Anh- Thành Phố Hà Nội
Trang 2Mục lục
Chương 1: Giới thiệu chung
1.1 Giới thiệu về nhà máy xử lý nước thải Bắc Thăng Long- Vân Trì
1.2 Giới thiệu, lịch sử thành lập và phát triển nhà máy
1.3 Địa điểm
1.4 Sơ đồ nhà máy và nhân lực nhà máy
1.5 An toàn lao động và PCCC
1.6 Kinh nghiệm xử lý nước thải của nhà máy
Chương 2: Lưu lượng và tính chất các dòng thải
Chương 3: Nước thải , quy trình xử lý nước thải chung và quy trình xử
lý nước thải công ty áp dụng.
3.1 Khái niêm nước thải
4.1 Giải pháp cho từng trường hợp
4.2 Hiệu quả xử lý các công đoạn
Chương 5: Hoạt động kinh tế và Suy nghĩ của bản thân:
5.1 Giá thành sản phẩm
5.2 Nêu cảm nhận về hoạt động của công ty
Trang 3Chương 1 Giới thiệu chung
1.1 Giới thiệu về nhà máy.
Nhà máy xử lý nước thải Bắc Thăng Long - Vân Trì là gói thầu số 3 (CP3)
nằm trong quy hoạch tổng thể dự án phát triển cơ sở hạ tầng đô thị Bắc
Thăng Long - Vân Trì đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết
định số 159 ngày 20/2/2002 và thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật là UBND TP
Hà Nội tại Quyết định số 54 ngày 3/11/2002 và Quyết định số 5133 ngày
28/8/2003
+ Tổng diện tích chiếm đất là 64.000m2
+ Tổng giá trị hợp đồng thi công là 217 tỉ đồng gồm các phần việc xây dựng
nhà máy, thiết bị và chi phí dự phòng
Ông Nguyễn Ngọc Tường, Phó Giám đốc MPMU cho biết, nhà máy sử dụng
công nghệ rất hiện đại với dây truyền xử lý thông dụng bằng bùn hoạt tính
tuần hoàn và xử lý bằng công nghệ ép bùn để làm khô Những hạng mục
chính hiện đại như bể ngăn tách cát, cụm xử lý bùn, bể khử trùng Đặc biệt,
chỉ tiêu nước thải sau khi xử lý sẽ đạt loại A để có thể dùng để phục vụ cho
sinh hoạt
Nhà máy xử lý nước thải Bắc Thăng Long - Vân Trì được Thủ tướng phê
duyệt với tổng mức đầu tư 1.289.616.639 Yên Nhật và 67.014.381.325 đồng
(tương đương khoảng 217 tỉ đồng)
Trang 41.2 Lịch sử phát triển.
+ Nhà máy được xây dựng năm 2002 và đi vào hoạt động tháng 07/2005
+ Tháng 02/2009, triển khai thi công bãi giếng Sông Hồng, gồm 8 giếng
để nâng công suất Nhà máy đạt 50.000 m3/ ngày đêm
Qui mô, công suất:
- Công suất khai thác trung bình một ngày đêm : 37.000 m3
- Số giếng đang hoạt động : 16 giếng
1.3 Địa điểm :
Xã Kim Chung- Huyện Đông Anh- Thành Phố Hà Nội
1.4 Sơ đồ nhà máy và nhân lực:
Sơ đồ mặt bằng nhà máy 1.Ngăn tách cặn 7.Bể khử trùng 13.Nhà để xe
2.Bơm nâng 8.Nhà xử lý bùn 14.Nhà điều hành
Trang 5Nhân lực: Công ty gồm ban giám đốc và các phòng ban điều hành Tổng
số cán bộ công nhân viên : 49 người
1.5 An toàn lao động và PCCC.
1.5.1 Vấn đề an toàn lao động của nhà máy: Rất được chú trọng
- Nhân viên được trang bị quần áo lao động và mũ nón, găng tay…
- Trong hệ thống có lắp các lan can tránh bị ngã xuống các hố ,lỗ…
- Trang thiết bị hóa chất được đặt ngăn nắp ở những nới quy định
- Môi trường lao động an toàn thông thoáng
1.5.2 Phòng cháy chữa cháy
- Nhà máy gần như không xảy ra cháy nổ với đặc tính của nhà máy
nhưng nhà máy vẫn lắp đặt các thiết bị PCCC, hệ thống an toàn tự
động…
- Các công nhân được huấn luyện về PCCC và cứu thương
Trang 6Nằm trên địa bàn huyện Đông Anh, Khu công nghiệp Thăng Long là
KCN “độc quyền” của 67 nhà máy sản xuất công nghiệp của các nhà đầu tư
Nhật Bản Đây chính là lợi thế đối với công tác xử lý chất thải, bởi các nhà
đầu tư đã quen chấp hành các qui định luật pháp về bảo vệ môi trường Tuy
nhiên để xử lý chất thải tốt, còn nhờ vào ý thức trách nhiệm của Công ty
TNHH Khu công nghiệp Thăng Long (TLIP) đối với việc quản lý, xử lý các
nguồn thải lỏng, chất thải rắn và mùi đạt qui chuẩn trước khi xả ra môi
trường
Theo báo cáo của Công ty, nước thải công nghiệp và sinh hoạt trung bình tại
Khu công nghiệp là 18.500m3/24 giờ Toàn bộ nước thải này được thu gom
về Nhà máy Xử lý nước thải tập trung theo hệ thống riêng (nước mưa được
thu gom về các hồ điều hòa theo hệ thống độc lập)
Nhà máy Xử lý nước thải với công nghệ màng lọc hiện đại, lớn nhất
Đông Nam Á, đảm bảo khử trùng đạt qui chuẩn; được Sở Tài nguyên và
Môi trường Hà Nội xác nhận, đưa vào hoạt động từ tháng 9/2009 Theo đó,
nước thải đầu ra của Nhà máy đổ vào kênh Việt Thắng dẫn ra môi trường,
phải đảm bảo 36 chỉ tiêu được qui định tại cột A (QCVN 24:2009/BTNMT),
Trang 7trong khu đã đấu nối trực tiếp vào Nhà máy Xử lý nước thải tập trung của
Khu công nghiệp
Bên cạnh đó là trạm xử lý nước thải công suất 12 300 m3 ngày đêm
do Nhà máy Hoya Glass Disk Việt Nam, một doanh nghiệp nằm trong Khu
công nghiệp đầu tư để tự xử lý toàn bộ nước thải phát sinh trong quá trình
sản xuất
Đối với chất thải rắn, Công ty thu gom 100% chất thải rắn tại điểm
tạm lưu giữ để tiến hành phân loại chất thải rắn thông thường, chất thải y tế
và chất thải nguy hại Chất thải thông thường thuê Xí nghiệp Môi trường đô
thị Đông Anh chuyển chở, xử lý Chất thải nguy hại được chuyển vào kho
lưu giữ và thuê Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Môi trường đô thị
chuyển chở, xử lý Riêng bùn cặn của Nhà máy Xử lý nước thải và mạng
lưới thoát nước được thu gom, xử lý sơ bộ trước khi giao cho Công ty Môi
trường đô thị vận chuyển đến cơ sở xử ly tập trung chất thải rắn xử lý hợp vệ
sinh, đạt qui chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường
Mặc dù chỉ tiếp nhận các dự án có công nghệ sản xuất hiện đại, công nghệ
cao hoặc ít gây ô nhiễm, các dự án áp dụng công nghệ sản xuất sạch hơn,
công nghệ thân thiện môi trường, Khu công nghiệp Thăng Long vẫn rất quan
tâm tới công tác quản lý môi trường đối với các chủ đầu tư thuê đất
Dựa trên cơ sở qui chuẩn môi trường, Công ty xây dựng nội qui cụ thể
về nước thải, khí thải, chất thải rắn áp dụng cho các khách hàng trong Khu
công nghiệp Vì thế các doanh nghiệp thuê đất tại Khu công nghiệp đều phải
tuân thủ các qui định về xử lý nước thải sơ bộ, lắp đặt các thiết bị kiểm soát
ô nhiễm không khí cho các khu vực gây ra khói bụi, mùi và kiểm soát tiếng
ồn hiệu quả Các doanh nghiệp còn phải báo cáo kết quả quan trắc kiểm soát
chất lượng nước thải, khí thải đầu ra theo tháng, quí và cả năm Công ty tiến
hành kiểm tra định kỳ mỗi năm một lần toàn bộ hệ thống thoát nước, xử lý
nước thải của các doanh nghiệp, để đưa ra các kiến nghị thiết thực Nhờ thế,
các doanh nghiệp đều tuân thủ các qui định về quản lý, xử lý chất thải; hầu
hết các doanh nghiệp đều đăng ký chủ nguồn thải nguy hại Có những đơn
vị như Công ty Nissi đã lắp đặt hệ thống phun sương và màng lọc khử mùi
triệt để, đạt 100%, trở thành điển hình về xử lý khí thải trong Khu công
nghiệp
Nhờ quản lý, giám sát chặt chẽ như vậy, Công ty đã phát hiện, ứng
phó và thông báo kịp thời cho Chi cục Bảo vệ môi trường, Cảnh sát môi
trường Hà Nội phối hợp cùng giải quyết Điển hình là sự cố tràn nước thải
có chứa Cr6+, Ni (chất thải nguy hại) từ công đoạn mạ của Công ty MAP ra
hồ số 6 Ngay sau khi phát hiện Công ty đã huy động nhân lực, phương tiện
đóng cửa hồ số 6, làm đường thoát nước mưa tạm ra kênh Việt Thắng và
Trang 8báo cáo cơ quan chức năng vào cuộc cùng phối hợp giải quyết Nên nước ô
nhiễm tại hồ số 6 đã được xử lý triệt để, trở lại hoạt động bình thường…
Khu công nghiệp Thăng Long tự hào được nhận Bằng khen và Cúp về Khu
công nghiệp điển hình tiên tiến về bảo vệ Môi trường do Bộ Tài nguyên và
Môi trường trao tặng vào tháng 12/2010 Khu công nghiệp Thăng Long còn
vui mừng được sống trong không khí mát lành nhờ cây xanh đang phủ kín
tới 23,5% diện tích khuôn viên
Chương 2:
Lưu lượng và tính chất các dòng thải:
Theo khảo sát công suất công ty có thể đạt 37.000m3 ngày đêm
Đối với công ty xử lý nước thải Bắc Thăng Long- Vân Trì , nước thải trước
khi thải ra cống chung phải đạt loại A ( TCVN 59450-1995) Do nước thải
đầu vào thường là nước thải sinh hoạt từ khu đô thị Nam Thăng Long nên
hàm lượn N-NH3 rất cao nên khi đầu ra thường chưa được loại A Và công
ty xử lý 1 lượng lớn nước thải từ khu công nghiệp Bắc Thăng Long
Chỉ tiêu đối với đầu vào và đầu ra của công ty:
Bảng chỉ tiêu
Trang 9Chương 3:
Nước Thải, Quy trình xử lý nước thải chung và quy
trình xử lý nước thải của Nhà máy xử lý nước thải Bắc
Thăng Long- Vân Trì.
3.1 Khái niệm nước thải sinh hoạt:
Nước thải sinh hoạt là nước được thải bỏ sau khi sử dụng cho các mục đích
sinh hoạt như tắm giặt, vệ sinh cá nhân…được thải ra từ các trường học,
bệnh viện, cơ quan,… 1.2 Thành phần của nước thải sinh hoạt
Thông thường, nước thải sinh hoạt của hộ gia đình được chia làm hai loại
chính: nước đen và nước xám
Nước đen là nước thải từ nhà vệ sinh, chứa phần lớn các chất ô nhiễm, chủ
yếu là: chất hữu cơ, các vi sinh vật gây bệnh và cặn lơ lửng
Nước xám là nước phát sinh từ quá trình rửa, tắm, giặt, với thành phần các
Trang 10Lượng NTSH tại các cơ sở dịch vụ, công trình công cộng phụ thuộc vào
loại công trình, chức năng, số lượng người
Lượng NT từ các cơ sở thương mại và dịch vụ cũng có thể được chọn từ
15- 25% tổng lượng NT của toàn thành phố
Đặc trưng NTSH là: hàm lượng chất hữu cơ cao (55-65% tổng lượng chất
bẩn), chứa nhiều vi sinh vật có cả vi sinh vật gây bệnh, vi khuẩn phân hủy
chất hữu cơ cần thiết cho các quá trình chuyển hóa chất bẩn trong nước thải
Các thành phần ô nhiễm chính đặc trưng thường thấy ở nước thải sinh hoạt
là BOD5, COD, Nitơ và Phốt pho Trong nước thải sinh hoạt, hàm lượng N
và P rất lớn, nếu không được loại bỏ thì sẽ làm cho nguồn tiếp nhận nước
thải bị phú dưỡng – một hiện tượng thường xảy ra ở nguồn nước có hàm
lượng N và P cao, trong đó các loài thực vật thủy sinh phát triển mạnh rồi
chết đi, thối rữa, làm cho nguồn nước trở nên ô nhiễm
Một yếu tố gây ô nhiễm quan trọng trong nước thải sinh hoạt, đặc biệt là
trong phân, đó là các loại mầm bệnh được lây truyền bởi các vi sinh vật có
trong phân Vi sinh vật gây bệnh từ nước thải có khả năng lây lan qua nhiều
nguồn khác nhau, qua tiếp xúc trực tiếp, qua môi trường (đất, nước, không
khí, cây trồng, vật nuôi, côn trùng…), thâm nhập vào cơ thể người qua
đường thức ăn, nước uống, hô hấp,…,và sau đó có thể gây bệnh Vi sinh vật
gây bệnh cho người bao gồm các nhóm chính là virus, vi khuẩn, nguyên sinh
bào và giun sán
Trang 11Với thành phần ô nhiễm là các tạp chất nhiễm bẩn có tính chất khác nhau, từ
các loại chất không tan đến các chất ít tan và cả những hợp chất tan trong
nước, việc xử lý nước thải sinh hoạt là loại bỏ các tạp chất đó, làm sạch
nước và có thể đưa nước vào nguồn tiếp nhận hoặc đưa vào tái sử dụng
Việc lựa chọn phương pháp xử lý thích hợp thường được căn cứ trên đặc
điểm của các loại tạp chất có trong nước thải
3.2 Các dòng vật chất:
3.2.1 Nước mưa chảy tràn:
Nước mưa chảy tràn trên mặt bằng khu công nghiệp sẽ cuốn theo đất đá chất
cặn bã, dầu mỡ rơi rớt xuống hệ thống thoát nước Mặt khác, một số nhà
máy có hệ thống thoát nước mưa và hệ thống thoát nước thải đấu nối vào
nhau làm cho đầu ra của hệ thống thoát nước mưa có một số chỉ tiêu gây ô
nhiễm Điều này có thể gây hậu quả xấu tới môi trường trong khu vực và các
vùng phụ cận
3.2.2 Nước thải sinh hoạt:
Chiếm thành phần chủ yếu trong nước thải của khu công nghiệp Nước thải
sinh hoạt có nguồn gốc phát sinh từ bếp ăn của các căn tin trong khu chế
xuất, từ các nhà vệ sinh của các nhà máy được thải ra hệ thống cống thoát
chung cùng với nước thải trong quá trình sản xuất được đưa về nhà máy xử
lý nước thải tập trung Nhìn chung nước thải sinh hoạt có hàm lượng các
chất hữu cơ dễ bị phân hủy khá cao gồm các chất hữu cơ thực vật như cặn bã
thực vật, rau, hoa quả, giấy ; các chất hữu cơ động vật như chất thải bài
tiết của con người và động vật, xác động vật; các chất vô cơ như đất sét, cát,
muối, axít, dầu khoáng, ; một lượng lớn vi sinh vật như vi khuẩn, vi rút,
rong tảo, nấm, trứng giun sán, có khả năng gây nên dịch bệnh
Trang 123.2.3 Nước thải sản xuất.
Phát sinh từ các công đoạn sản xuất của một số nhà máy, có thể chứa
các kim loại, các hợp chất vô cơ, hữu cơ khó phân hủy bằng vi sinh trong
thời gian ngắn Vì tính chất và đặc điểm phức tạp về thành phần, tính chất và
lưu lượng của dòng thải mà
nước thải sản xuất được quan tâm nhiều nhất trong các nguồn thải của khu
công nghiệp Mỗi loại hình công nghiệp đều có những đặc trưng về thành
phần, tải lượng ơ nhiễm, mức độ độc hại với môi trường nên việc xử lý phải
khác nhau
3.3 Quy trình xử lý chung:
Sử dụng bể tự hoại và bãi lọc ngầm để xử lý sơ bộ nước thải sinh hoạt
Các quy trình để xử lý nước cống rãnh hoặc nước thải các nhà máy công
nghiệp
Trang 143.4 Quy trình xử lý nước thải được nhà máy xử lý nước thải Bắc
Thăng Long Vân Trì áp dụng
Nước hoàn lưu
Bể thu gom
Cát
clo
Trang 15Thuyết minh quy trình công nghệ:
Nước thải từ khu công nghiệp và khu dân cư được thu gom và dẫn về bể
chứa của nhà máy Nước thải được dẫn qua lược rác thô để loại bỏ cặn rắn
có kích thước lớn ra khỏi dòng thải, cát được loại bỏ từ bể lắng cát, , sau đó
nước thải sẽ tự chảy qua bể thu gom Nước tại bể thu gom sẽ được bơm nâng
đến bể lắng sơ cấp Bể lắng sơ cấp có nhiệm vụ lắng các hạt cặn lơ lửng có
sẵn trong nước thải Nước thải tiếp tục chảy qua bể phản ứng sinh học , tại
đây nước thải được sử lý theo công nghệ AAO, trải qua 3 quá trình : yếm
khí, thiếu khí, hiếu khí
+Quá trình yếm khí :ứng dụng quá trình sinh trưởng của vi sinh vật trong
điều kiện yếm khí để làm giảm đáng kể Hydrocacbon (BOD, COD, giảm
khoảng 50%-55% so với nước thải đầu nguồn phát thải, Phốt pho tổng giảm
60%-70%, Sunfua (H2S) giảm không đáng kể là khoảng 30%, Nitơ tổng gần
như ít giảm và chuyển hóa thành Amoni (NH4)
Trang 16+ Quá trình thiếu khí : ứng dụng quá trình sinh trưởng của vi sinh vật trong
điều kiện thiếu khí (hàm lượng oxy hòa tan gần bằng không) để phân hủy
chuyển hóa các liên kết nitơ trong nước thải bằng quá trình Nitrat hóa và
khử Nitrat hóa Việc kiểm soát thời gian sục khí trong bước 1 để điều chỉnh
hiệu suất khử Nitơ ở mức cao nhất
+ Quá trình hiếu khí :ứng dụng quá trình sinh trưởng của vi sinh vật hiếu khí
(bao gồm vi khuẩn hiếu khí, vi khuẩn hiếu khí tùy tiện, nấm, tảo, động vật
nguyên sinh) – dưới tác động của oxy được cung cấp từ không khí qua các
máy sục khí và được hòa tan vào trong nước thải nhờ các máy làm thoáng
chìm – sẽ giúp cho vi sinh vật thực hiện quá trình phân hủy các chất hữu cơ,
chuyển hóa chúng thành CO2, H2O, các sản phẩm vô cơ khác và các tế bào
sinh vật mới
Quá trình này nhằm giảm hàm lượng BOD, chuyển hóa NH4 ->NO3 và tạo
cơ chế hồi lưu NO3 lỏng (hòa tan trong nước thải) và một phần bùn họat
tính về ngăn thiếu khí để khử Nitơ
Sau quá trình hiếu khí với đệm vi sinh di động, bùn họat tính được bám giữ
trong ngăn hiếu khí Các giá thể này cho phép tăng mật độ vi sinh lên đến
8000-14000 g/m3 Với mật độ này các quá trình Oxy hóa để khử BOD,
COD và NH4 diễn ra nhanh hơn rất nhiều
Bùn hoạt tính lơ lửng sẽ được chuyển sang bể lắng thứ cấp Ở đây một phần
bùn được giữ lại để đưa về ngăn chứa và xử lý bùn thừa; một phần nhỏ bùn
được theo bơm hồi lưu đưa về bể phản ứng sinh học
Sau thời gian lắng, phần nước trong bể lắng thứ cấp sẽ được dẫn sang bể khử
trùng để trộn đều với Javen diệt khuẩn trước khi xả ra môi trường
Để hiệu quả xử lý của AAO ổn định, lượng bùn vi sinh trong bể luôn được
duy trì
ở một giá trị nhất định Phần bùn dư được lấy ra và được xử lý trong các
công đoạn xử lý bùn trước khi trả về môi trường
Về công tác xử lý bùn: Bùn dư từ các quá trình xử lý sẽ được bơm vào bể
chứa bùn, sau đó bùn được bơm với lưu lượng ổn định qua máy tách nước
Cánh khuấy bùn sẽ tạo điều kiện cho bùn tách nước và lắng nén, nước dư
nổi trên bề mặt chảy vào máng thu và quay trở về trạm nước thải để tiếp tục
được xử lý.Bùn đặc ở đáy được bơm bùn bơm vào thiết bị ép bùn Bánh bùn
sau khiép được đổ vào phễu thu bùn khô và chuyển đi chôn lấp theo qui