Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Download vn Văn mẫu lớp 9 Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Tổng hợp Download vn 1 Dàn ý Phân tích 3 khổ thơ cuối bài Mùa xuân nho nhỏ[.]
Trang 1Dàn ý Phân tích 3 khổ thơ cuối bài Mùa xuân nho nhỏ
Dàn ý 1
1 Mở bài
Giới thiệu tác giả Thanh Hải và bài thơ Mùa xuân nho nhỏ
Lưu ý: Học sinh tự lựa chọn cách viết mở bài trực tiếp hoặc gián tiếp tùy thuộcvào năng lực của bản thân mình
2 Thân bài
a Khổ thơ thứ 4
Ước muốn của tác giả: trở thành con chim, làm cành hoa: những thứ giản
dị mà đẹp đẽ tô điểm cho cuộc đời một cách thầm lặng mà ý nghĩa
Điệp cấu trúc câu: “Ta làm…” nhấn mạnh khát vọng sống hòa nhập vàocuộc sống của đất nước, cống hiến phần tốt đẹp, dù nhỏ bé, của mình chocuộc đời chung, cho đất nước
Muốn mang đến cho cuộc đời những giai điệu đẹp đẽ, ý nghĩa Trong bảnnhạc rộn rã của cuộc đời, tác giả chỉ muốn làm một nốt trầm nhưng cũng
đủ làm xao xuyến lòng người → Thể hiện sự khiêm tốn
→ Một ước mơ nho nhỏ, chân tình, không cao siêu vĩ đại mà gần gũi quá,khiêm tốn và đáng yêu Hình ảnh nhuần nhị, tự nhiên, chân thành, giọng thơ nhènhẹ, êm ái, ngọt ngào
b Khổ thơ thứ 5
Trang 2 Khao khát cống hiến của tác giả: muốn được dâng hiến tuổi trẻ của mìnhcho đất nước xuyên suốt cuộc đời của mình dù là khi đang trong độ tuổihai mươi thanh xuân tươi đẹp hay khi mái tóc đã bạc trắng.
“Lặng lẽ”: sự cống hiến trong âm thầm, yên lặng nhưng nồng nhiệt, hếtmình, không phô trương
Điệp từ “dù là” như là một lời hứa, cũng là một lời tự nhủ với lương tâm
sẽ mãi mãi là mùa xuân nho nhỏ trong mùa xuân rộng lớn của quê hương,đất nước
→ Bốn câu thơ thể hiện tình yêu thương, một lời hứa, một lời tự nhủ với bảnthân sẽ sống hết mình và cống hiến nhiệt tình cho tổ quốc mến yêu bằng cả cuộcđời mình - Một mùa xuân nho nhỏ
Trang 3● Giới thiệu khái quát về tác giả Thanh Hải và tác phẩm "Mùa xuân nhonhỏ".
● Khái quát sơ lược về giá trị nội dung và nghệ thuật của ba khổ thơ cuối
2 Thân bài
a Ba khổ thơ cuối đã thể hiện khát vọng, lí tưởng cống hiến cao đẹp của tác giả
- Lời ước nguyện chân thành, tha thiết của nhà thơ:
● Tác giả đã sử dụng đại từ "ta" kết hợp điệp cấu trúc ngữ pháp "Ta làm
Ta nhập" để giãi bày trực tiếp khát vọng chân thành
● Tác giả giãi bày những mong ước chân thành: làm con chim, làm cànhhoa, làm nốt trầm "xao xuyến" trong bản hòa ca
- Từ khát vọng sống, tác giả đã khái quát thành lý tưởng sống cao đẹp
● Hình ảnh "mùa xuân nho nhỏ" là ẩn dụ độc đáo nhấn mạnh ước muốn,khát vọng hóa thân của tác giả
● Điệp cấu trúc câu "Dù là Dù là " kết hợp với hai hình ảnh mang tínhchất tương phản "tuổi hai mươi" - "khi tóc bạc" khẳng định sự bền vữngcủa khát vọng
- Bài thơ khép lại bằng những giai điệu dân ca xứ Huế ngọt ngào, đằm thắm vàtrữ tình:
● Khúc nhạc "Nam ai" da diết, buồn thương quyện hòa cùng giai điệu
"Nam bình" dịu ngọt, êm ái
● Giai điệu dịu ngọt hòa cùng "nhịp phách tiền" tươi vui, giòn giã khép lại
để lại những dư âm về cuộc sống mới và sức sống mới của dân tộc
b Ba khổ thơ cuối thể hiện những giá trị nghệ thuật đặc sắc của tác phẩm
Trang 4● Thể thơ năm chữ giàu nhạc điệu, cách ngắt nhịp linh hoạt phù hợp vớiviệc thể hiện những mong ước tha thiết.
● Vận dụng thành công nhiều biện pháp tu từ nghệ thuật như so sánh, ẩn dụ,điệp ngữ,
● Ngôn ngữ, hình ảnh thơ giàu sức gợi
3 Kết bài
● Đánh giá ý nghĩa nội dung và nghệ thuật của ba khổ thơ cuối
Phân tích 3 khổ cuối Mùa xuân nho nhỏ ngắn gọn
Trước mùa xuân của thiên nhiên, mùa xuân của đất nước, sự đi lên của cuộcsống, tác giả khát khao được hòa nhập vào cuộc sống của đất nước:
Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa.
Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.
Điều tâm niệm của tác giả thật chân thành sâu sắc Con chim hót, một cành hoa
là những hình ảnh đẹp của thiên nhiên Một nốt trầm trong dàn hợp xướng là âmthanh mà mọi người đều thích nghe Tác giả muốn làm việc, muốn cống hiếncho cuộc đời, cống hiến cho đất nước
Điệp từ một trong đoạn thơ diễn tả sự ít ỏi, khiêm tốn nhưng hình ảnh con chim,cành hoa, nốt trầm cuối cùng dã dồn vào hình ảnh thật đặc sắc:
Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời
Trang 5Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc.
Khát vọng của tác giả tuy ẩn chứa sự khiêm nhường qua hình ảnh nho nhỏ, lặng
lẽ nhưng thể hiện một tiếng lòng cao cả, thể hiện một nhân sinh quan cao đẹp:phải cống hiến cho đất nước, dù là nhỏ bé, và phải không ngừng cống hiến chocuộc đời Mỗi con người hãy là một mùa xuân nho nhỏ để làm nên mùa xuânbất diệt của đất nước Một xã hội tốt đẹp thì mỗi con người phải tốt đẹp Đây làđiều tâm niệm và khát vọng của nhà thơ trước lúc đi xa vĩnh biệt cuộc đời
Cảm xúc chân thành của nhà thơ không chỉ dừng lại ở khát vọng về cuộc sống,tâm niệm về cuộc đời, tình cảm đối với quê hương, đất nước mà còn thể hệ quakhúc hát yêu thương:
Mùa xuân - ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế.
Nam ai và Nam bình là hai điệu dân ca Huế, phách tiền là một nhạc cụ dân tộcđiểm nhịp cho lời ca Hình ảnh xin hát diễn tả tình yêu thương, gắn bó với quêhương, sự khao khát về cuộc sống mùa xuân Tiếng hát ở đây cũng là tiếng lòngcủa tác giả, nó ngọt ngào sâu lắng và gây được sự đồng cảm với tất cả mọingười
Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải là một bài thơ đặc sắc Với thể thơ năm chữ,giọng thơ lúc mạnh mẽ, lúc tha thiết ngân vang, âm hưởng nhẹ nhàng xuyên khổthơ, tác giả đã bộc lộ cảm xúc trước mùa xuân của thiên nhiên, đất nước và khátvọng đẹp đẽ muốn được dâng hiến cho cuộc đời trước lúc đi xa
Trang 6Cảm nhận 3 khổ thơ cuối bài Mùa xuân nho nhỏ
Trong cuộc sống, có những người khao khát góp cho đời những chiến công vĩđại, những giấc mơ kì vĩ, lại có những người mong mỏi dâng hiến cho đờinhững điều bình dị, đơn sơ mà ý nghĩa Điều đó được thể hiện rất rõ trong bàithơ Mùa xuân nho nhỏ của nhà thơ Thanh Hải, đặc biệt trong ba khổ thơ cuối.Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ được viết năm 1980 trong khung cảnh tươi sáng củahòa bình và công cuộc xây dựng đất nước Bài thơ gồm bảy khổ và tựa nhưkhúc hát êm đềm về tình yêu cuộc đời, tình yêu đất nước nồng hậu Ba khổ thơcuối kết tinh tình yêu ấy bằng triết lí sống giản dị nhưng thật đáng trân trọng.Nếu khổ năm là nguyện cầu hóa thân, khổ sáu là nguyện ước dâng hiến thì khổbảy là khúc ca yêu thương thắm nồng Sự liên kết chặt chẽ giữa ba khổ thơ (hóathân để dâng hiến, dâng hiến để góp phần vào khúc nhạc mùa xuân chung củađất nước) đã gieo vào lòng ta những suy ngẫm sâu xa về cuộc đời Thanh Hải,cuộc đời của chính mình và về mối quan hệ của mỗi công dân với Tổ quốc.Khổ năm mở ra những nguyện cầu hóa thân, với biện pháp điệp được sử dụngmột cách tự nhiên mà đầy hứng khởi:
Ta làm con chim hót
Ta làm một nhành hoa
Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến
Đại từ xưng hô “ta” gợi ra sự hài hòa, xóa nhòa ranh giới giữa tác giả với bạnđọc Vậy “ta” hóa thân thành những gì? Tại sao “ta” không chọn những đốitượng khác mà lại chọn những đối tượng này để nhập thân? Thanh Hải nhắc đinhắc lại “ta làm” (hai lần), “ta nhập” để khẳng định sự lựa chọn của mình “Con
Trang 7chim hót”, “cành hoa”, “một nốt trầm”… tất cả đều nhỏ nhắn, giản dị và khiêmnhường Đó là những điều bình thường ít ai chú ý trong cuộc sống hàng ngày.Nhưng cuộc sống này sẽ trở nên vắng lặng, buồn tẻ biết bao nếu thiếu tiếng hótlíu lo của chú chim bé nhỏ Cuộc sống này sẽ nhạt nhòa và vô vị biết bao nếuthiếu sắc màu của những nhành hoa Và cuộc sống này sẽ khô khan lắm nếukhông còn những nốt nhạc, những giai điệu lòng người Như vậy, những đốitượng nhà thơ muốn hóa thân tuy bé nhỏ nhưng lại có ý nghĩa đẹp đẽ đối vớicon người và cuộc đời Màu sắc, thanh âm đều là những nét vẽ không thể thiếu
để bức tranh cuộc sống có thể bừng lên rực rỡ và tràn đầy sức sống Đó cũng lànhững điều tuyệt vời để làm nên mùa xuân tươi đẹp dâng cho đời:
Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc
Mùa xuân đất nước được dệt nên bởi những mùa xuân “nho nhỏ”, bình dị mà ýnghĩa như vậy Triết lí sống của Thanh Hải thật giản đơn, ông đã sống một cuộcđời bình dị nhưng đó là một cuộc đời có ý nghĩa với những đóng góp cho cáchmạng và những người thân yêu Điều này càng khiến ta xúc động hơn khi triết lí
ấy được khẳng định một lần nữa vào những ngày tháng cuối cùng của ThanhHải, khi bài thơ ra đời ngay trên giường bệnh và một tháng trước khi ông quađời Dù là thời thanh xuân cháy sáng hay khi tóc đã bạc, tuổi đã cao, Thanh Hảivẫn cứ cần mẫn với mùa xuân nho nhỏ của đời mình để góp phần vào mùa xuânđất nước Triết lí ấy không chỉ được chứng minh bằng trải nghiệm, bằng cuộcđời của chính nhà thơ mà từ xưa tới nay, lớp lớp thế hệ bao đời đã sống cùngtriết lí ấy Dẫu là mùa xuân sôi nổi được vang danh tên tuổi của Hồ Chí Minh,
Võ Nguyên Giáp, Trịnh Công Sơn, Ngô Bảo Châu… hay những mùa xuân bình
Trang 8dị của những cô thanh niên xung phong, những bà mẹ nghèo, những người laođộng cần cù cả đời không bao giờ được biết đến tên tuổi đều là những viên gạchhồng đặt ngay ngắn, trân trọng trên hành trình dài của dân tộc Việt Ngày nay,nhiều bạn trẻ đôi khi cảm thấy chán nản và cô đơn trước nhịp sống hiện đại,quay cuồng trong công nghệ và những thiết bị thông minh, hối hả với áp lựccông việc, nhưng mong rằng các bạn sẽ tìm được sự thanh thản trong tâm hồn
và ý nghĩa của bản thân Khổ thơ cuối là khúc đồng ca của nhà thơ về quêhương đất nước:
Mùa xuân ta xin hát Khúc Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế
So với những khổ trên, khổ cuối có thêm một dòng thơ như là kết quả của cảmxúc dâng tràn Cả khổ thơ bừng dậy niềm vui và tràn đầy tình yêu của ThanhHải Nam ai và Nam bình là những làn điệu dân ca trứ danh của Huế, quê hươngthân yêu của nhà thơ Phách tiền là một loại nhạc cụ truyền thống Trong khúchát ấy, quê hương đất nước bao la tươi đẹp “nước non ngàn dặm”, là tình người,tình đời mênh mang bát ngát: “nước non ngàn dặm tình”
Ba khổ thơ cuối một mặt nối tiếp những cảm nhận về mùa xuân thiên nhiên tươiđẹp, những suy tư về mùa xuân đất nước, mặt khác đem lại dư âm lắng đọngcho bài thơ bằng triết lí sống ý nghĩa Những câu thơ ngũ ngôn ngắn gọn, chânthành và những biện pháp tu từ như phép điệp, ẩn dụ cùng hình ảnh thơ bình dịgợi, cảm làm, toát lên khao khát được làm một mùa xuân khiêm nhường, hòavào mùa xuân to lớn của nhân dân, đất nước Mỗi chúng ta cũng có thể trở
Trang 9thành một mùa xuân nho nhỏ của đất nước khi nỗ lực vươn lên và tìm đượcniềm vui, ý nghĩa trong học tập, trong công việc của mình Dù bạn là ai, đanglàm gì… Chỉ cần nỗ lực hết mình, nghĩa là bạn đang làm đẹp cho đời.
Phân tích 3 khổ thơ cuối bài Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 1
Chặng đường lịch sử của đất nước qua bốn ngàn năm trường tồn đã trải qua biếtbao thăng trầm, với bao nhiêu là “vất vả và gian lao” So sánh đất nước với vìsao sáng, nhà thơ đã thể hiện niềm tự hào đối với đất nước và dân tộc Sao lànguồn sáng bất diệt, là vẻ đẹp vĩnh hằng trong không gian và thời gian Ngôisao sáng đã trở thành vẻ đẹp lộng lẫy trên lá cờ VIệt Nam, trở thành biểu tượngcho vẻ đẹp ngời sáng của con người và đất nước Việt Nam Đất nước vẫn khôngngừng phát triển, vẫn “cứ đi lên phía trước” để sánh vai cùng các cường quốcnăm châu trên thế giới Đoạn thơ thể hiện ý chí vươn lên không ngừng của conngười và dân tộc Việt Nam
Trong không khí tưng bừng của đất nước vào xuân, nhà thơ cảm nhận được mộtmùa xuân tươi trẻ, rạo rực trỗi dậy trong tâm hồn Đó là mùa xuân của lòngngười, mùa xuân của sức sống tươi trẻ, mùa xuân của sự cống hiến và hòa nhập:
Ta làm con chim hót
Ta làm một nhành hoa
Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến
Nhịp thơ dồn dập và điệp từ “ta làm” diễn tả rõ nét khát vọng cống hiến của nhàthơ Nhà thơ muốn làm một con chim, muốn làm một nhành hoa thắm trongvườn hoa xuân để dâng tiếng hót tha thiết, để tỏa hương sắc tô điểm cho mùaxuân đất nước “Nốt trầm” là nốt nhạc tạo nên sự lắng đọng sâu xa trong một
Trang 10bản nhạc Trong cái không khí tưng bừng của ngày hội mùa xuân, nhà thơ muốnlàm một nốt nhạc trầm để góp vào khúc ca xuân của dân tộc một chút vấnvương, xao xuyến Từ khát vọng hòa nhập, nhà thơ thể hiện rõ hơn khát vọngcống hiến của mình ở những câu thơ tiếp theo:
“Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc”
“Mùa xuân nho nhỏ” là cách nói ẩn dụ đầy sáng tạo của nhà thơ Mỗi con ngườiđều có thể góp một phần công sức của mình như “một mùa xuân nho nhỏ” để tôhương thêm sắc cho quê hương đất nước “Dâng” là một hành động cống hiến,cho đi mà không đòi hỏi sự đền đáp Phép đảo ngữ nhằm nhấn mạnh khát vọngcống hiến chân thành của nhà thơ Nhà thơ muốn góp công sức của mình trongcông cuộc xây dựng đất nước nhưng chỉ với một thái độ hết sức khiêm tốn,không khoa trương mà chỉ “lặng lẽ”, âm thầm nhưng lại là toàn tâm toàn ý, nhưnhà thơ Tố Hữu đã khẳng định:
“Lẽ nào cho vay mà không trả Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình.”
Điệp từ “dù là” được điệp lại hai lần thể hiện rõ sự tự tin, bất chấp thời gian vàtuổi tác của nhà thơ Qua khổ thơ, nhà thơ đã nhấn mạnh một ý nghĩa hết sứcsâu sắc: nhiệm vụ cống hiến xây dựng đất nước là của mọi người và là mãi mãi.Không ai là không có nghĩa vụ xây dựng đất nước, và nghĩa vụ ấy kéo dài cảmột đời người, từ tuổi đôi mươi cho đến khi đầu đã điểm bạc theo năm tháng.Đây là lời kêu gọi mọi người cùng chung vai gánh vác công việc xây dựng và
Trang 11phát triển đất nước, để đất nước có thể vững vàng mà tiếp tục “đi lên phíatrước”.
Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương nhà thơ ban tặng cho đất nước và dân tộc,như một sự hiến dâng cuối cùng cho quê hương đất nước:
“Mùa xuân-ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế”
Trong những ngày cuối cùng của cuộc đời, Thanh Hải muốn hát lại hai làn điệudân ca quen thuộc của quê hương xứ Huế Có lẽ trong những ngày tháng nằmtrên giường bệnh, khi bị tử thần rình rập, nhà thơ lại thấy quê hương của mìnhđẹp hơn, bản sắc quê hương mình cũng đáng tự hào hơn Đây cũng là cách đểnhà thơ thể hiện tình yêu quê hương, nguồn cội Đoạn thơ cho ta thấy rõ nhà thơrất yêu mến quê hương thơ mộng của mình, có lẽ cũng từ đó mà nhà thơ có thể
mở rộng tình cảm để yêu mến đất nước, mới có thể cống hiến cả cuộc đời chonước nhà Bởi lẽ, chỉ có những người biết yêu thương quê hương xóm làng thìmới có thể mở rộng lòng mình để yêu mến đất nước dân tộc
Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” được viết theo thể thơ năm tiếng, với cấu trúc gồmbảy khổ, mỗi khổ từ bốn đến sáu câu Những hình ảnh ẩn dụ sáng tạo, biện phápnhân hóa, điệp ngữ và những từ ngữ tượng hình được sử dụng thành công đã tạonên nét đặc sắc của bài thơ Qua đó, ta có thể cảm nhận được cái thi vị tronghồn thơ Thanh Hải
Trang 12Tình yêu thiên nhiên, sự xúc động trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mùaxuân cách mạng và khát vọng cống hiến đã được Thanh Hải gửi gắm qua bàithơ “mùa xuân nho nhỏ” Tuy là tác phẩm được viết không lâu trước khi nhà thơqua đời nhưng bài thơ vẫn để lại trong lòng bao thế hệ bạn đọc những cảm xúcsâu lắng khó phai mờ Và, Bài thơ vẫn sẽ tiếp tục trường tồn cùng với nhữngbước đi lên của đất nước, gợi nhắc cho những thế hệ trẻ một cách sống đẹp: gópmột “mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc, để đất nước
ta sẽ mãi tươi đẹp như trong tiết xuân Thế mới biết, cuộc đời của con người thì
có hạn nhưng những giá trị tinh thần mà con người để lại cho đời sau thì có giátrị vĩnh hằng
Phân tích 3 khổ thơ cuối bài Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 2
“Mùa xuân…Mùa xuân, một mùa xuân nho nhỏ…Lặng lẽ dâng cho đời…” điệpkhúc ấy được ngân lên dạt dào biết bao trái tim của những người đang cảmnhận,những người đang sống và làm việc đâu đó trên mảnh đất này Và phảichăng đó là nguồn cảm hứng lớn của nhà thơ Thanh Hải với tình yêu quê hương,yêu cuộc sống và muốn một lần nữa được dâng hiến cho đời
Tình yêu quê hương đất nước và muốn được dâng hiến cho đời mình của tác giảThanh Hải được thể hiện rõ nhất trong ba khổ cuối của bài thơ
Trong không khí tưng bừng của đất trời mùa xuân, nhà thơ đã cảm nhận đượcmột mùa xuân tươi trẻ, rạo rực trong tâm hồn Đó là mùa xuân của lòng người,của đất trời
“Ta làm con chim hót
Ta làm một nhành hoa
Ta nhập vào hòa ca