Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Download vn Văn mẫu lớp 9 Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Tổng hợp Download vn 1 Dàn ý phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ I Mở bà[.]
Trang 1Dàn ý phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ
● Giới thiệu khái quát về khổ 2 và khổ 3 của bài thơ "Mùa xuân nho nhỏ"
II Thân bài:
a Vẻ đẹp của mùa xuân đất nước.
- Nhà thơ Thanh Hải đã cảm nhận và tái hiện khung cảnh mùa xuân của đấtnước qua hai hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng là "người cầm súng" và "người
● Hình ảnh "người ra đồng" được sử dụng kết hợp với hình ảnh "lộc trải dàinương mạ" gợi liên tưởng đến những cánh đồng tươi tốt, xanh thẳm, màumỡ
Trang 2- Điệp từ "mùa xuân" và điệp từ "lộc" đã gợi lên quang cảnh mùa xuân tươi đẹpđang vươn ra những chồi lộc non và đồng thời cũng gợi lên thành quả của côngcuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
- Điệp từ "tất cả" được kết hợp với những từ láy "hối hả", "xôn xao" làm chonhịp thơ trở nên gấp gáp, gợi một nhịp sống sôi động, hối hả, khẩn trương
b Niềm tự hào, niềm tin vào tương lai tươi sáng của nhà thơ trước mùa xuân của đất nước
● Nhà thơ Thanh Hải đã nhắc lại chặng đường 4000 năm của đất nướcthông qua hệ thống các tính từ "vất vả", "gian lao"
● Hình ảnh so sánh "đất nước như vì sao" đã mở ra nhiều liên tưởng độcđáo và giàu ý nghĩa: vừa gợi đến nguồn sáng trường tồn mãi với khônggian, thời gian, vừa gợi lên niềm tin của tác giả về một tương lai tươisáng, rộng mở của đất nước với khí thế mạnh mẽ không gì cản nổi
● Cấu trúc song hành "đất nước bốn ngàn năm", "đất nước như vì sao" đãdiễn tả sự vận động đi lên của lịch sử và là lời khẳng định về sự trườngtồn vĩnh cửu của đất nước
● Cụm từ "cứ đi lên phía trước" như một lời khẳng định, một sự thể hiện ýchí và lòng quyết tâm và niềm tin sắt đá về tương lai tươi sáng, tốt đẹpcủa quê hương, đất nước
Trang 3 “Lộc” ở đây có thể hiểu là sức mạnh dân tộc, “lộc trải dài nương mạ” là
sự hối hả xôn xao cho một mùa màng mới, cho đồng ruộng vẫn mãi mãibạt ngàn một màu xanh
“Người cầm súng và “người ra đồng” là hai lực lượng chính dựng xây Tổquốc Đây là mùa xuân trách nhiệm gắn với ý thức bảo vệ dân tộc Người
ra trận phải đổ máu, người ra đồng phải đổ mồ hôi nước mắt Máu, mồhôi, nước mắt của nhân dân ta đã góp phần giữ lấy mùa xuân mãi mãi củadân tộc
Từ “cứ” đặt đầu câu thơ như một sự khẳng định, thể hiện một chân lí đơngiản mà thiêng liêng Có thể nói bao nỗi nhọc nhằn, đắng cay của dân tộcđược đáp lại bằng những mùa xuân tiếp nối vô tần
b Khổ thơ thứ ba
Nhà thơ Thanh Hải đã nhắc lại chặng đường 4000 năm của đất nướcthông qua hệ thống các tính từ "vất vả", "gian lao" từ đó có thể cho thấychặng đường dựng nước và giữ nước của dân tộc ta là một chặng đườngđầy những gian nan, khó khăn và thử thách, mất mát
Hình ảnh so sánh "đất nước như vì sao" đã mở ra nhiều liên tưởng độcđáo và giàu ý nghĩa Hình ảnh so sánh ấy vừa gợi đến nguồn sáng trườngtồn mãi với không gian, thời gian, vừa gợi lên niềm tin của tác giả về một
Trang 4tương lai tươi sáng, rộng mở của đất nước với khí thế mạnh mẽ không gìcản nổi.
Cấu trúc song hành "đất nước bốn ngàn năm", "đất nước như vì sao" đãdiễn tả sự vận động đi lên của lịch sử và là lời khẳng định về sự trườngtồn vĩnh cửu của đất nước Cụm từ "cứ đi lên phía trước" khép lại khổ thơnhư một lời khẳng định, một sự thể hiện ý chí và lòng quyết tâm và niềmtin sắt đá của nhà thơ và của cả dân tộc về tương lai tươi sáng, tốt đẹp củaquê hương, đất nước
Giới thiệu về tác giả, tác phẩm:
Nhắc đến Thanh Hải là nhắc đến bài thơ Mùa xuân nho nhỏ
Là tác phẩm tiêu biểu nhất trong phong cách sáng tác thơ của tác giả
Bao hàm nhiều hình ảnh, nhạc điệu cũng như cảm xúc chân thành
Tác phẩm là sự tổng kết về cuộc đời của nhà thơ và gửi gắm vào đó niềmtin cũng như lẽ sống cao cả, đẹp đẽ
2 Thân bài:
Khổ thơ thứ 2:
Giới thiệu qua về khổ thơ đầu, từ đó dẫn dắt sang khổ thơ thứ 2:
Trang 5 Hai hình ảnh ấn tượng nhất: “người cầm súng” vào” người ra đồng”, thểhiện những suy nghĩ của Thanh Hải và cách ông tái hiện mùa xuân củađất nước.
Phân tích hai hình ảnh dựa vào bối cảnh đất nước khi ấy, dân tộc ta đangphải đối mặt với kẻ thù vô cùng hung hãn và nguy hiểm Hai đầu chiếntuyến là hai công việc khác nhau, nhưng bổ trợ cho nhau: Chiến đấu/Làmnông
Một bức tranh mùa xuân tràn đầy sức sống, tươi mới vào tuyệt diệu đượcxây dựng dựa trên 2 hình ảnh đó, kết hợp với các cách dùng từ
Điệp từ “Tất cả” ở cuối đoạn kết hợp với các từ láy: Nhịp thơ tăng lên hối
hả như sự khẩn trương trong trong nhiệm vụ mà đất nước và Đảng giaophó
Trang 6 Ẩn chứa niềm yêu mến tự hào, tin tưởng của tác giả vào một tương laitươi sáng và rực
Phân tích khổ 2, 3 Mùa xuân nho nhỏ ngắn gọn
Thanh Hải là nhà thơ tiêu biểu của nền văn học Việt Nam Ông đã để lại chochúng ta nhiều tác phẩm văn học quý giá trong đó không thể không nhắc đến tácphẩm "Mùa xuân nho nhỏ" Bài thơ đã thể hiện hình ảnh thiên nhiên của đấtnước khi vào xuân Điều này được thể hiện rõ qua khổ thơ thứ hai và ba của bài
Mở đầu khổ thơ hai là hình ảnh của đất nước vào mùa xuân:
"Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy quanh lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao ".
Nhà thơ đã thật tài tình khi đặt hai hình ảnh "người cầm súng" và "người rađồng" ngay trong cùng một khổ thơ Đây đều là những người làm nên màu xuâncủa đất nước Nếu những người cầm súng là những người bảo vệ Tổ quốc, đemlại cuộc sống yên bình, ấm no cho nhân dân thì những người ra đồng lại lànhững người làm ra trái ngọt, hạt gạo để nuôi những "người cầm súng" Hơn thếnữa, các hình ảnh này còn được kết hợp với "lộc giắt đầy quanh lưng" và "lộctrải dài nương mạ" Điều này vừa làm nên cái hay, cái đẹp cho câu thơ vừa nhấnmạnh những gì mà hai con người này tạo ra chính là "lộc" của đất nước
Bên cạnh đó, tác giả còn sử dụng biện pháp tu từ điệp cấu trúc "tất cả như" kếthợp với hai từ láy "hối hả" và "xôn xao" vừa tạo nhịp điệu cho câu thơ vừa thể
Trang 7hiện tâm trạng, cảm xúc của thi nhân Đến khổ thơ thứ ba, tác giả đã bày tỏniềm tự hào, niềm tin của mình vào một tương lai ngày mai tươi sáng, tốt đẹp:
"Ðất nước bốn nghìn năm Vất vả và gian lao Ðất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước"
Cụm từ "bốn ngàn năm" đã thể hiện truyền thống lịch sử vẻ vang, hào hùng củadân tộc Chưa dừng lại ở đó, với biện pháp so sánh cùng hệ thống tính từ "vất vả,gian lao" không chỉ khiến câu thơ thêm tính gợi hình, gợi cảm mà còn thể hiệnnhững khó khăn, gian khổ mà đất nước đã và đang phải trải qua Nhưng dù conđường ấy có chông gai như thế nào, thì đất nước ta vẫn tiến lên phía trước
Phân tích khổ 2, 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ
Mùa xuân luôn là đề tài bất tận để các nhà thơ tìm cảm hứng và sáng tác Thôngqua những vẻ đẹp trong cảnh sắc mùa xuân, các nhà thơ gửi gắm vào đó nhữngtâm tư tình cảm, những bài học triết lí từ cuộc sống Mùa xuân trong cách nhìncủa Mãn Giác thiền sư, một cao tăng thời Lý, là bài học về sự tuần hoàn của tạovật, một triết lí sâu xa về nhân quả luân hồi của nhà Phật
“Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết Đêm qua sân trước một nhành mai” – (Có bệnh bảo mọi người)
Mùa xuân qua cảm nhận của những nhà thơ mới trước Cách mạng tháng Tám lànỗi chán chường tuyệt vọng:
“Tôi có chờ đâu có đợi đâu Đem chi xuân đến gợi thêm sầu” (Chế Lan Viên, Xuân)
Trang 8Riêng ở nhà thơ Thanh Hải, mùa xuân là tất cả những vẻ đẹp vốn có của cuộcđời, là nhịp sống đang vươn lên mà tác giả khát khao được hiến dâng, hoà nhập.Những cảm xúc ấy được tác giả thể hiện rõ trong bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ”.Trong đó, không khí tưng bừng náo nức và nhịp sống đi lên của đất nước vàoxuân được thể hiện rõ nhất qua khổ thơ hai và ba của bài thơ:
“Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao.
Đất nước bốn nghìn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”
Từ hình ảnh mùa xuân thiên nhiên, tác giả đột ngột chuyển mạch sang miêu tảhình ảnh mùa xuân đất nước - mùa xuân Cách mạng:
“Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ"
Trong nhịp sống đi lên của đất nước, nhà thơ chọn lọc hai hình ảnh tiêu biểu
“ Người cầm súng - Người ra đồng” “Người cầm súng” ra tiền tuyến, chiến đấuchống kẻ thù chung để bảo vệ thành quả cách mạng, bảo vệ nền độc lập tự chủcủa nước nhà “Người ra đồng” ở lại hậu phương tham gia sản xuất để xây dựng
và phát triển quê hương đất nước Hai hình ảnh, hai lực lượng, hai nhiệm vụ tiêu
Trang 9biểu của công cuộc cách mạng đổi mới đất nước được tác giả xây dựng theohình thức sóng đôi, đối xứng nhau một cách hài hoà như nhịp bước song hànhcủa đất nước đi lên.
Tuy nhiên, phát hiện đầy sáng tạo và độc đáo nhất của nhà thơ lại thể hiện quahình ảnh lộc xuân “Lộc” vừa có nghĩa là chồi non, “lộc” cũng có nghĩa là sựmay mắn theo quan niệm dân gian Lộc là những đám nương mạ trải dài xanhmướt, lộc là cành lá ngụy trang trên lưng người chiến sĩ biên cương, mùa xuânqua hình ảnh lộc non trải dài từ hậu phương ra tiền tuyến Những đám nương
mạ xanh tốt là tín hiệu cho một vụ mùa thắng lợi, cành lá ngụy trang che mắtquân thù đem lại bình yên cho người lính Như vậy, dù ở tầng nghĩa nào, hìnhảnh lộc non cũng mang đến cho mọi người những niềm vui, hạnh phúc
Từ đó, nhà thơ miêu tả cả dân tộc cùng bước vào mùa xuân với khí thế khẩntrương tưng bừng nhộn nhịp:
“Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao”
Những từ gợi tả “ hối hả”, “ xôn xao” cùng với điệp ngữ “ tất cả như” làm chocâu thơ vang lên nhạc điệu vui tươi mạnh mẽ khác thường Nhịp sống của đấtnước, của cuộc cách mạng lúc nào cũng gấp rút, rộn ràng, luôn tiến về phíatrước Đọc câu thơ ta cảm nhận được tâm trạng vui sướng dạt dào của nhà thơtrước cuộc sống lúc xuân về
Sang khổ thơ thứ ba, âm điệu câu thơ từ sôi nổi hào hùng bỗng chuyển sangtrầm lắng suy tư như bâng khuâng, ngẫm nghĩ:
“Đất nước bốn ngàn năm Vất vả và gian lao”
Trang 10Nhà thơ đang đứng trên trục thời gian để nhìn lại quá khứ bốn ngàn năm dựngnước và giữ nước Suốt chặng hành trình ấy, lịch sử đã có không ít những trangvàng và những điểm son chói lọi, cũng không phải không có những giai đoạntăm tối đến tột cùng Bất giác, chúng ta liên tưởng đến những câu thơ trong ĐọcKiều của Chế Lan Viên:
“Chạnh thương cô Kiều như đời dân tộc Sắc tài sao mà lắm truân chuyên”
Từ điểm nhìn của hiện tại, nhà thơ xoay hướng đến tương lai:
“Đất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”
Nhịp thơ hào hứng vui say trở lại khi tác giả nhìn thấy tương lai huy hoàng của
Tổ quốc Sử dụng nghệ thuật so sánh, tác giả đã cụ thể hóa đất nước như một vìsao tỏa sáng trên bầu trời, cứ tiến mãi về phía trước Tư thế của nhà thơ trongkhổ thơ là vẻ đẹp hào hùng của một người sống giữa cuộc đời tự do, đang vươnlên làm chủ cuộc đời Hình ảnh này, chúng ta cũng đã bắt gặp trong những vầnthơ mùa xuân của Tố Hữu:
“Ta đứng đây mắt nhìn bốn hướng Trông lại nghìn xưa, trông đến mai sau Trông Bắc trông Nam trông cả địa cầu”
(Bài ca xuân 1961)
Chỉ có hai khổ thơ thôi, tác giả Thanh Hải đã giúp người đọc cảm nhận đượcmột cách sống động bức tranh đất nước vào xuân Cả đất trời và con người đềutưng bừng rộn rã chào đón một mùa xuân tươi đẹp Vẻ đẹp của đất nước vàoxuân qua những chi tiết, hình ảnh và giai điệu của thơ làm ta say sưa, ngây ngất
Trang 11Nói tóm lại, những bài thơ hay viết về mùa xuân từ xưa đến nay không ít.Nhưng miêu tả mùa xuân gắn liền với nhịp sống sôi động đang tiến lên, đặc biệt
là sự phát hiện độc đáo qua hình ảnh mùa xuân nho nhỏ ta chỉ có thể bắt gặpđược ở trong bài thơ “ Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải Chúng ta càng xúcđộng hơn khi được biết rằng bài thơ ra đời trong lúc tác giả đang nằm trêngiường bệnh trước khi mất chẳng bao lâu
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 1
Mỗi mùa xuân về, lời ca ngọt ngào sâu lắng lại vang vọng khắp nơi khiến ta bồihồi nhớ nhà thơ Thanh Hải Trước khi ra đi, ông đã để lại một thi phẩm sốngmãi với thời gian- bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” Bài thơ là niềm yêu mến thiếttha với cuộc sống, với đất nước và nguyện hiến dâng những gì đẹp đẽ nhất chođất nước của nhà thơ Trong đó, khổ thơ thứ hai và thứ 3 của bài đã thể hiện mộtcách tinh tế, sâu lắng cảm xúc của nhà thơ trước mùa xuân đất nước
Bài thơ ra đời tháng 11/1980- 5 năm sau ngày đất nước giành được độc lập.Vàđây cũng là một hoàn cảnh rất đặc biệt đối với nhà thơ Thanh Hải Ông đang bịbệnh nặng phải điều trị ở bệnh viện trung ương thành phố Huế, và một thángsau ông qua đời Có hiểu cho hoàn cảnh của nhà thơ trên giường bệnh ta mớithấy hết được tấm lòng tha thiết với cuộc sống, với quê hương đất nước của nhàthơ
Từ những cảm xúc trước mùa xuân của thiên nhiên, Thanh Hải tiếp tục bộc lộnhững cảm xúc của mình khi đất nước bước vào một mùa xuân mới:
Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng
…
Trang 12Ðất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước
Trước tiên, nhà thơ cảm nhận mùa xuân đất nước qua hình ảnh “người cầmsúng” và “người ra đồng” : Biểu trưng cho hai nhiệm vụ chiến lược quan trọngcủa đất nước ta là cùng chiến đấu ở tiền tuyến và lao động xây dựng hậuphương vững chắc Hình ảnh “người cầm súng” đi liền với hình ảnh “lộc giắtđầy trên lưng” gợi liên tưởng đến vòng lá ngụy trang của người chiến sĩ đangnảy những chồi non, lộc biếc cùng các anh ra trận để bảo vệ tổ quốc Hình ảnh
“người ra đồng” đi liền với hình ảnh “lộc trải dài nương mạ” gợi liên tưởng đếnnhững cánh đồng màu mỡ, xanh tươi của những bàn tay khéo léo gieo trồng.Điệp ngữ “lộc” không chỉ là hình ảnh tả thực mà con mang ý nghĩa ẩn dụ, tượngtrưng “Lộc” là nhành non chồi biếc của cỏ cây trong mùa xuân Đối với ngườichiến sĩ, “lộc” là cành lá ngụy trang chemắt quân thù trong cuộc chiến đấu bảo
vệ Tổ quốc đầy cam go và ác liệt Đối với người nông dân “một nắng haisương”, “lộc” là những mầm xuân tươi non trải dài trên ruộng đồng bát ngát,báo hiệu một mùa bội thu Nhưng đặc biệt hơn cả, “lộc” còn là sức sống, là tuổitrẻ, sức thanh xuân tươi mới đầy mơ ước, lí tưởng, đầy những hoài bão và khátvọng cống hiến của tuổi trẻ, sôi nổi trong mỗi tâm hồn con người – tâm hồn củangười lính dũng cảm, kiên cường nơi lửa đạn bom rơi – tâm hồn của người nôngdân cần cù, hăng say tăng gia sản xuất “Lộc” chính là thành quả hôm nay vàniềm tin, hi vọng ngày mai
Từ những suy nghĩ rất thực về đất nước, nhà thơ khái quát:
Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao
Điệp ngữ “tất cả”, các từ láy biểu cảm “hối hả”, “xôn xao”, nhịp thơ nhanh =>nhà thơ đã khái quát được cả một thời đại của dân tộc “Hối hả” diễn tả nhịp
Trang 13điệu khẩn trương, tất bật của những con người Việt Nam trong giai đoạn mới,thời đại mới, trong công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa Còn “xôn xao” lại bộc
lộ tâm trạng náo nức rộn ràng.Ý thơ khẳng định một điều: không chỉ cá nhânnào vội vã mà cả đất nước đang hối hả, khẩn trương sản xuất và chiến đấu Tất
cả đều náo nức, rộn ràng trong mùa xuân tươi đẹp của thiên nhiên, của đất nước.Thanh Hải đã rất lạc quan, say mê và tin yêu khi viết nên những vần thơ này
Xúc cảm trước vẻ đẹp của thiên nhiên đất nước khi bước vào mùa xuân, nhà thơThanh Hải bày tỏ niềm tự hào và niềm tin vào tương lai tươi sang của đất nước:
“Đất nước bốn ngàn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”
Với nghệ thuật nhân hóa qua hệ thống tính từ "vất vả”, “gian lao” tác giả đã làmhiện lên chặng đường dựng nước và giữ nước với biết bao thăng trầm, thử thách.Trong suốt chiều dài lịch sử ấy, đất nước ta đã trải qua biết bao đau thương vàmất mát, xong đã khẳng định được sức mạnh, ý chí và bản lĩnh của dân tộcmình như nhà thơ Huy Cận đã viết:
“Sống vững chãi bốn nghìn năm sừng sững Lưng đeo gươm tay mềm mại bút hoa”.
Đặc biệt, phép tu từ so sánh được nhà thơ sử dụng vô cùng đặc sắc, làm ý thơhàm súc –“Đất nước như vì sao/Cứ đi lên phía trước” Sao là nguồn sáng bấtdiệt của thiên hà, là vẻ đẹp lung linh của bầu trời đêm, là hiện thân của sự vĩnhhằng trong vũ trụ So sánh như thế, là tác giả đã ngợi ca đất nước trường tồn,tráng lệ, đất nước đang hướng về một tương lai tươi sáng Điệp ngữ “đất nước”được nhắc lại hai lần kết hợp với cụm từ “cứ đi lên” thể hiện sâu sắc ý thơ: trảiqua những gian truân, vất vả, đất nước vẫn toả sáng đi lên không gì có thể ngăn
Trang 14cản được Ta cảm nhận được niềm tin tưởng của tác giả vào tương lai rạng ngờicủa dân tộc Việt Nam Âm thanh mùa xuân đất nước vang lên từ chính cuộcsống vất vả, gian lao mà tươi thắm đến vô ngần.
Như vậy, bằng biện pháp tu từ so sánh, nhân hóa, điệp ngữ, cùng các từ ngữ,hình ảnh giàu giá trị gợi tả, hai khổ thơ 2 và 3 đã giúp người đọc cảm nhận đượcnhững cảm xúc của nhà thơ trước mùa xuân của đất nước Đó là niềm tin, niềmvui, niềm tự hào khi đất nước bước vào xuân Và đằng sau những vần thơ ấy, tanhận ra ở Thanh Hải là niềm yêu đời, yêu cuộc sống, là tình yêu tha thiết vớithiên nhiên, với quê hương đất nước Tình cảm ấy thật đáng trân trọng biết bao
Đoạn thơ kết thúc nhưng dư âm vẫn vang vọng trong lòng mỗi người Tình yêutha thiết với cuộc đời và niềm tin mãnh liệt vào tương lai đất nước của nhà thơvẫn khiến lòng người xao xuyến Cảm động trước tấm lòng nhà thơ, mỗi chúng
ta hãy trân trọng vẻ đẹp của thiên nhiên và chung tay xây dựng quê hương đấtnước mạnh giàu
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 2
“Mùa xuân nho nhỏ” được sáng tác năm 1980, khi nhà thơ Thanh Hải đang nằmtrên giường bệnh Bài thơ không chỉ là cảm xúc về một mùa xuân tươi xanh màcòn là lẽ sống cao đẹp cùng với tình yêu quê hương, đất nước thiết tha Lẽ sống
và tình yêu ấy được nhà thơ thể hiện hết sức chân thành và cảm động ở khổ thơ
2 và 3 của bài thơ
Bài thơ bắt đầu bằng những cảm xúc trực tiếp, hồn nhiên, trong trẻo trước vẻđẹp và sức sống của mùa xuân thiên nhiên tươi xanh, gieo vào lòng người sứcsống tràn trề của hoa tươi, cỏ biếc Từ vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, đất trời,nhà thơ nghĩ ngợi về mùa xuân của đất nước, mùa xuân trong lòng người:
“Mùa xuân người cầm súng
Trang 15Lộc giắt đầy quanh lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao”.
Mùa xuân của đất nước với hai hình ảnh rõ nét nhất là “người cầm súng”,
“người ra đồng” Hai hình ảnh ấy biểu trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và laođộng xây dựng đất nước Một mặt, ý thơ nói lên một tinh thần yêu nước của mỗicon người; mặc khác, ý thơ cũng khắc họa rõ hình ảnh các chiến sĩ và các nôngdân vẫn miệt mài làm việc chỉ mong đất nước được bình yên và gia đình được
ấm no Mượn ảnh “lộc” non của mùa xuân nhằm ca ngợi người cầm súng, người
ra đồng quả thực rất mới lạ, tinh tế và tài tình của nhà thơ
Có phải mùa xuân của đất trời đọng lại trong hình ảnh lộc non đã theo “ngườicầm súng”, “người ra đồng” hay chính là họ đã đem mùa xuân đến mọi nơi trênđất nước? Con người, trong cuộc sống lao động và chiến đấu đang góp phần làmnên một mùa xuân yên ổn, ấm no cho dân tộc Không khí mùa xuân với nhịpđiệu vừa hối hả vừa những âm thanh con xao Một không khí khẩn trương lạisôi động của cuộc sống mới
Đất nước đã độc lập nhưng kẻ thù vẫn còn âm mưu phá hoại “Cầm súng” và
“ra đồng” khẳng định tư thế chủ động, tinh thần sẵn sàng của nhân dân trước kẻthù Cuộc đời đã đổi mới nhưng khó khăn, gian khổ vẫn còn Đất nước vẫn cầnnhiều cống hiến, nhiều hy sinh hơn nữa để vươn lên
Chắc chắn rằng, hình ảnh “lộc” kia là sức sống, là tuổi trẻ, sức thanh xuân tươimới đầy mơ ước, lí tưởng, đầy những hoài bão và khát vọng cống hiến của tuổitrẻ, sôi nổi trong mỗi tâm hồn con người – tâm hồn của người lính dũng cảm,
Trang 16kiên cường nơi lửa đạn bom rơi – tâm hồn của người nông dân cần cù,hăng saytăng gia sản xuất “Lộc” chính là thành quả hôm nay và niềm tin, hy vọng ngàymai “lộc” cùng chính là niềm vui mới của con người trong mùa xuân tràn trềniềm vui và sức sống, là niềm tự lớn lao, là khát vọng cống hiến, hy sinh để giữvững mùa xuân của dân tộc.
Sau bao nhiêu năm tháng vất vả, đau thương, hôm nay, dân tộc ta đón chào mùaxuân bằng một tấm lòng yêu nước nồng nhiệt Mỗi con người yêu nước mộtcách sâu sắc, xem đất nước như một điều gì đó thiêng liêng quá thể:
“Đất nước bốn nghìn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”.
“Bốn nghìn năm” vĩnh tồn, đất nước như những vì sao càng ngắm nhìn càngthấy tỏa sáng, càng thêm tự hào Một quá trình vất vả và gian lao để có thể tồntại lâu như thế Ta cũng có thể hiểu rằng tác giả mong muốn đất nước ta sẽ cómột tầm nhìn lạc quan và tươi sáng Mong muốn rằng tương lai đất nước sẽngày một tỏa sáng hơn
Câu thơ “Cứ đi lên phía trước” nghe thấy cứ như một câu khuyên nhủ ta cứbước đi Chỉ cần một câu nói ấy đã có thể khích lệ tinh thần cho các chiến sĩ bênngoài chiến trường Điều đó cũng thể hiện dân tộc Việt Nam yêu nước một cáchsâu sắc và cũng biết quan tâm tới nhau Tình cảm giữa người với người đã đượchiện hữu đâu đây Đó là một điều tuyệt vời mà Thanh Hải đã ẩn chứa trong bàithơ
Ý thơ khẳng định một điều: không chỉ cá nhân nào vội vã mà cả đất nước đanghối hả, khẩn trương sản xuất và chiến đấu Tất cả đều náo nức, rộn ràng trong
Trang 17mùa xuân tươi đẹp của thiên nhiên, của đất nước Với nghệ thuật nhân hóa, Tổquốc như một người mẹ tần tảo,vất vả và gian lao, đã làm nổi bật sự trường tồncủa đất nước Để có được sự trường tồn ấy, giang sơn gấm vóc này đã thấm baomáu, mồ hôi và cả nước mắt của các thế hệ, của những tháng năm đằng đẵng lúchưng thịnh, lúc thăng trầm.
Qua lời thơ giản dị mà đằm thắm yêu thương, dạt dào tin tưởng, ta cảm nhậnđược niềm tấm lòng gắn kết của tác giả với tương lai rạng ngời của dân tộc ViệtNam Âm thanh mùa xuân đất nước vang lên từ chính cuộc sống vất vả, gian lao
mà tươi thắm đến vô ngần
Hai khổ thơ đã khắc họa nên một khung cảnh mùa xuân tươi xanh trong thời kỳchiến đấu cực khổ Biết bao năm tháng trôi đi nhưng ta vẫn cứ mãi lưu luyếnmùa xuân Một mùa xuân hạnh phúc cuốn trôi hết tất cả nỗi muộn phiền củamỗi con người Đó là khúc ca đầy tin tưởng vào nhân dân và tương lai đất nướccủa nhà thơ trong những ngày tháng cuối của cuộc đời
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 3
Mùa xuân vốn là đề tài truyền thống trong thơ ca dân tộc Với bài thơ “Mùaxuân nho nhỏ”, nhà thơ Thanh Hải đã góp cho thơ ca dân tộc một bài thơ xuânđẹp, đậm đà tình nghĩa Tình yêu mùa xuân gắn liền với tình yêu đất nước, quêhương được Thanh Hải diễn tả một cách sâu sắc, chân thành và cảm động qualời thơ bình dị mà hết sức sâu xa
Trước cảnh sắc đất trời mùa xuân rừng rực sức sống, dù đang ở trên giườngbệnh, Thanh Hải vẫn hướng lòng mình về với cuộc đời rộng lớn, gắn kết mìnhvới đất nước
Trang 18Từ cảm xúc trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân đất nước, tác giảthể hiện khát vọng được dâng hiến “mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuânlớn của cuộc đời chung:
“Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy quanh lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao”
Đây là mùa xuân của con người đang lao động và chiến đấu, của đất nước vất vả
và gian lao đang đi lên phía trước Hình ảnh “người cầm súng, người ra đồng”biểu trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và lao động dựng xây lại quê hương saunhững đau thương mất mát Ai cũng có nhiệm vụ của mình: người lính tiếp tụcbảo vệ quê hương, vòng lá ngụy trang của người chiến sĩ đang nảy những chồinon, lộc biếc như mang theo cả mùa xuân cùng các anh ra trận
Người nông dân ra đồng làm nên hạt lúa, trên nương mạ, ruộng lúa của bácnông dân, mầm non, sức sống thanh xuân đang đua nhau trỗi dậy, giục giã, thôithúc lòng người Sức gợi cảm của câu thơ được thể hiện qua hình ảnh “lộc” củamùa xuân gắn với người cầm súng, người ra đồng “Lộc” là chồi non, nhưng
“lộc” còn có nghĩa là mùa xuân, là sức sống, là thành quả hạnh phúc Câu thơvừa tả thực, vừa tượng trưng cho sức sống của mùa xuân đất nước, sức sống củamỗi con người
Âm hưởng thơ hối hả, khẩn trương với nhiều điệp từ, điệp ngữ láy lại ở đầu câu
Từ “xôn xao” không chỉ đơn giản là gợi âm thanh của thiên nhiên hoặc của con
Trang 19người Nó còn gợi lên âm thanh rộn ràng của cuộc sống nhộn nhịp lao độngkhẩn trương của đất nước sau thống nhất, những xúc cảm mãnh liệt, phấn chấntrước mùa xuân thiên nhiên, trời đất tươi đẹp của con người.
Sức sống của mùa xuân đất nước không chỉ cảm nhận trong nhịp điệu hối hả,trong âm thanh xôn xao Mà đất nước được hình dung bằng một hình ảnh sosánh đẹp:
“Ðất nước bốn nghìn năm Vất vả và gian lao Ðất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”.
Hình ảnh so sánh gợi liên tưởng đến vẻ đẹp, ánh sáng và hy vọng “Đất nướcbốn nghìn năm”, hóa thành những vì sao đi lên, bay lên, ngời sáng lung linh.Cảm xúc của nhà thơ đối với đất nước: say mê, tự hào, tin tưởng con người vàcuộc sống của quê hương, đất nước khi vào xuân
Từ cảm xúc về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước, mạch thơ chuyển một cách
tự nhiên sang bày tỏ những suy ngẫm và tâm niệm của nhà thơ trước mùa xuânđất nước:
“Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hoà ca Một nốt trầm xao xuyến.
Một mùa xuân nho nhỏ
Trang 20Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc”.
Sự chuyển đổi đại từ nhân xưng “tôi” sang “ta” đó không phải là sự ngẫu nhiên
vô tình mà là dụng ý nghệ thuật tạo nên hiệu quả sâu sắc Đó là sự chuyển từ cái
“tôi” cá nhân nhỏ bé hoà vào cái “ta” chung của cộng đồng, nhân dân, đất nước.Trong cái “Ta” chung vẫn có cái “tôi” riêng, hạnh phúc là sự hoà hợp và cốnghiến Thể hiện niềm tự hào, niềm vui chung của dân tộc trong thời đại mới Sựchuyển đổi diễn ra rất tự nhiên, hợp lý theo mạch cảm xúc đã thể hiện được tâmniệm của nhà thơ: là khát vọng được hòa nhập vào cuộc sống của đất nước,cống hiến phần tốt đẹp – dù nhỏ bé của mình cho cuộc đời chung, cho đất nước.Điều tâm niệm ấy được thể hiện một cách chân thành trong những hình ảnh tựnhiên, giản dị và đẹp Đẹp và tự nhiên vì nhà thơ đã dùng những hình ảnh đẹpcủa thiên nhiên để nói lên ước nguyện của mình Một con chim hót để cất tiếngthơ ngợi ca đất nước, làm một nhành hoa để đem lại hương thơm cho cuộc đời.Bao trùm tất cả, ông ước nguyện hóa thành “một mùa xuân nho nhỏ”, lặng lẽ,
âm thầm dâng hiến toàn bộ tâm hồn, trí tuệ, sức lực và cả sự sống của mình gópcùng mọi người: “Dù là tuổi hai mươi Dù là khi tóc bạc”
Những hình ảnh bông hoa, tiếng chim hót được tác giả phác hoạ ở phần đầu bàithơ giờ đây lại trở lại trong khổ thơ này trong giọng thơ êm ái, ngọt ngào Cáchcấu tứ lặp lại như vậy tạo ra sự đối ứng chặt chẽ và mang một ý nghĩa mới:Niềm mong muốn được sống có ích,cống hiến cho đời là một lẽ tự nhiên nhưcon chim mang đến tiếng hót, bông hoa tỏa hương sắc cho đời
Điều tâm niệm ấy thật cao đẹp, chân thành, là sự phát triển tự nhiên trong mạchcảm xúc của bài thơ Điệp từ “ta” như một lời khẳng định Và cái “ta” vốn chỉ
Trang 21để nói về mình bỗng như trở thành cái “ta” chung của nhiều người, khát vọngcủa nhiều người Điệp ngữ “dù là” như một lời tự khẳng định, tự nhủ với lươngtâm, khẳng định sự kiên trì, thử thách với thời gian, tuổi già, bệnh tật để mãilàm một “mùa xuân nho nhỏ” trong mùa xuân rộng lớn của quê hương, đất nước.Giọng thơ nhỏ nhẹ, chân tình nhưng mang sức khái quát lớn.
Ước nguyện của nhà thơ cho ta hiểu mỗi người phải biết sống, cống hiến chocuộc đời Thế nhưng dâng hiến, hoà nhập mà vẫn giữ được nét riêng mỗi
người…
Từ khát vọng và ước nguyện của nhà thơ Thanh Hải, tuổi trẻ hôm nay trước vậnhội mới cũng cần làm tròn trách nhiệm của mình với cuộc đời, với đất nước.Tuổi trẻ với sinh lực và trí tuệ mới góp sức lao động làm giàu cho bản thân, quêhương, giữ gìn, bảo vệ đất nước; đồng thời không ngừng khẳng định vị thế củađất nước trên thế giới
Không có gì cao thượng bằng tình yêu tổ quốc không có lý tưởng nào cao quýhơn lý tưởng sống vì tổ quốc Không tổ quốc, cuộc đời người cũng vô nghĩa Tổquốc là mẹ vĩ đại, là ngôi nhà chung, là nơi cuối cùng ta trở về nương tựa khi sựsống chấm dứt Đó không chỉ là tâm sự của nhà thơ Thanh Hải mà còn là ý niệmtinh thần muôn đời của dân tộc ta
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 4
Mùa xuân đất nước, mùa xuân Cách mạng - Từ mùa xuân thiên nhiên đất trời,nhà thơ cảm nhận về mùa xuân đất nước, mùa xuân Cách mạng Tác giả hướngtình cảm tới những con người cụ thể - những con người làm nên lịch sử:
Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng
Trang 22Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ.
Các điệp ngữ “mùa xuân”,”lộc”,”người” như trải rộng khung cảnh hiện thực khigắn với cuộc sống lao động, chiến đấu của nhân dân Nhà thơ đã sáng tạo cặphình ảnh sóng đôi đẹp như hai vế của câu đối mừng xuân để nói về hai lực
lượng chủ yếu của cách mạng, hai nhiệm vụ chiến lược của đất nước Đó làngười chiến sĩ và người lao động – bảo vệ và xây dựng Tổ quốc, quê hương Từ
“lộc” được dùng với hai lớp nghĩa: tả thực chồi non, cành biếc và ẩn dụ cho sứcsống, thế vươn lên, sức phát triển mới, thành quả tốt đẹp là mùa xuân “Lộc”trên cành lá ngụy trang theo bước chân người cầm súng ra trận,“lộc” trải dàitrên những nương mạ theo bàn tay người ra đồng Như thế, người chiến sĩ,
người lao động đã đem mùa xuân, gieo mùa xuân đến mọi miền đất nước.Họ trởthành những con người làm ra mùa xuân, bảo vệ mùa xuân Và họ đã làm nêncái giai điệu chính của bản hợp xướng mùa xuân, tạo nhịp điệu hối hả, hào hùng:
Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao
Nghệ thuật điệp ngữ “tất cả” cùng các từ láy “hối hả”, “xôn xao” làm nổi bậtkhông khí khẩn trương, náo nức của đất nước trong những năm tháng gian lao,hào hùng Cách ngắt nhịp 2/1/2 làm cho câu thơ vang lên một nhịp điệu tươi vui,mạnh mẽ Đó là hành khúc mùa xuân của thời đại Hồ Chí Minh
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 5
Ta thấy vẫn vần thơ giản dị nhưng tuyệt vời, tác giả mô tả một mùa xuân Cáchmạng của quê hương đất nước:
Trang 23"Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy quanh lưng" Hai câu đầu tác giả nhấnmạnh đến mùa xuân chiến đấu, mùa xuân của "người cầm súng" với "Lộc giắtđầy quanh lưng" "Lộc" có nghĩa đen là một chồi xanh, non tơ, biểu tượng sứcsống khi mùa xuân đến Ở đây, từ "lộc" biểu hiện cho một niềm tin, một thànhquả đo cách mạng đem lại, là kết quả Người chiến sĩ với "Lộc giắt đầy quanhlưng" khi ra chiến trường với một mong muốn cao nhất là phải chiến thắng quânthù.
"Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ" Với mùa xuân của nhữngngười lao động sản xuất thì từ "lộc" tượng trưng cho sự ấm no, hạnh phúc,
tượng trưng cho sự "trúng mùa" của công việc sản xuất Mọi người dân laođộng đều mong muốn mình phải cống hiến sức lực, tài năng, để lao động xâydựng quê hương và bảo vệ Tổ quốc
Trong khổ thơ này, "mùa xuân chiến đấu" đối xứng với "mùa xuân sản xuất",
"người chiến sĩ' đối xứng với "người lao động sản xuất", tác giả đã nêu bật
nhiệm vụ hàng đầu của đất nước ta lúc bấy giờ là phải vừa chiến đấu bảo vệ đấtnước, vừa phải ngày đêm lao động sản xuất, xây dựng quê hương sau chiếntranh, góp phần làm cho Tổ quốc giàu mạnh Bởi vậy, mọi người đều tự giác, tựnguyện:
"Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao" Câu thơ giản dị, điệp ngữ "tất cả nhưdiễn tả sự thống nhất trong suy nghĩ và hành động Từ "xôn xao" vừa gợi tả vừagợi thanh – âm thanh nhỏ mà có chiều sâu của cuộc sống đang phát triển, đangreo vui Lời thơ nhỏ nhẹ, chứa chất suy tư tha thiết chân thành mà vẫn sâu lắng
Phân tích khổ 2 và 3 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ - Mẫu 6
Mùa xuân trong thơ của Thanh Hải đem đến cho chúng ta nhiều xúc động Từngvần thơ nhẹ nhàng trong sáng cứ ngân nga mãi trong lòng người nghe, lôi cuốn
ta trước vẻ đẹp của đất nước vào xuân