Tín dụng, hoạt động tín dụng đối với cá nhân tại các ngân hàng thương mại Khái niệm tín dụng cá nhân: Tín dụng ngân hàng là quan hệ chuyển nhượng quyền sử dụng vốn từ ngân hàng cho khá
CƠ SỞ PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
Tín dụng, hoạt động tín dụng đối với cá nhân tại các ngân hàng thương mại
Khái niệm tín dụng cá nhân: Tín dụng ngân hàng là quan hệ chuyển nhượng quyền sử dụng vốn từ ngân hàng cho khách hàng trong một thời hạn nhất định với một khoản chi phí nhất định.
Tín dụng ngân hàng bao gồm 3 nội dung:
- Có sự chuyển nhượng quyền sử dụng vốn giữa ngân hàng và cá nhân
- Sự chuyển nhượng này có thời hạn nhất định
- Sự chuyển nhượng kèm theo chi phí và rủi ro
Hoạt động tín dụng cá nhân: được hiểu là hoạt động mà trong đó ngân hàng đóng vai trò là người chuyển nhượng quyền sử dụng vốn của ḿnh cho các cá nhân trong một thời hạn nhất định theo nguyên tắc hoàn trả cả gốc và lãi Đặc điểm của tín dụng cá nhân: Số lượng món vay nhiều, nhưng quy mô món vay nhỏ, tín dụng đối với cá nhân thường đi kèm với các rủi ro ( thông tin không cân xứng và sự lựa chọn đối nghịch, thông tin không cân xứng dẫn đến rủi ro đạo đức, rủi ro tác nghiệp), tín dụng cá nhân gây ra chi phí lớn
Vai trò của hoạt động tín dụng cá nhân trong nền kinh tế:
Đối với khách hàng cá nhân: là một giải pháp tài chính hiệu quả đáp ứng linh hoạt nhu cầu vốn phát sinh của cá nhân trong đời sống hàng ngày; giúp cá nhân kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh cá thể nâng cao năng lực sản xuất của mình, mở rộng quy mô
Đối với ngân hàng: Góp phần nâng cao thương hiệu của ngân hàng, tăng cường công tác bán chéo các sản phẩm ngân hàng; đa dạng hóa hoạt động kinh doanh, nâng cao lợi nhuận, phân tán rủi ro
Đối với nền kinh tế xã hội: góp phần phát triển kinh tế và ổn định xã hội
Các loại hình tín dụng cá nhân:
Cho vay cá nhân: Cho vay sản xuất kinh doanh đối với hộ kinh doanh cá thể; cho vay đối với khách hàng cá nhân ( Cho vay bất động sản, cho vay mua ô tô, cho vay kinh doanh đầu tư chứng khoán, cho vay tiêu dùng, cho vay du học, chứng minh tài chính, cho vay thấu chi, cho vay cầm cố giấy tờ có giá )
Bảo lãnh cá nhân: là cam kết của ngân hàng ( bên bảo lãnh) với bên nhận bảo lãnh về việc sẽ thực hiện nghĩa vụ tài chính thay cho khách hàng ( bên được bảo lãnh), khi bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ đã cam kết với bên nhận bảo lãnh
Cho vay thông qua hình thức thẻ tín dụng: một hình thức tín dụng kết hợp giữa tín dụng và thanh toán, với thẻ tín dụng khách hàng có thể chi tiêu trước trả tiền sau.
Phát triển hoạt động tín dụng đối với cá nhân tại NHTM
Khái niệm phát triển hoạt động tín dụng cá nhân: là quá trình thay đổi theo hướng tiến bộ hoàn thiện của hoạt động tín dụng cá nhân bao gồm sự gia tăng tỷ trọng dư nợ cá nhân xét trong cơ cấu tổng dư nợ tín dụng và quá trình hoàn thiện chính sách, quy trình đối với tín dụng cá nhân theo hướng nhanh gọn thuận tiện, đa dạng hóa sản phẩm tín dụng cá nhân trên cơ sở đảm bảo chi phí hợp lý, lợi nhuận thu được tối đa, mức an toàn vốn tín dụng chấp nhận được
Các chỉ tiêu đánh giá mức độ phát triển tín dụng cá nhân: Tốc độ tăng dư nợ tín dụng cá nhân, tỷ trọng tín dụng cá nhân trong tổng dư nợ của ngân hàng tăng; tốc độ tăng trưởng thị phần tín dụng cá nhân tăng; tỷ lệ nợ xấu giảm; thu nhập từ tín dụng cá nhân tăng
Một số giải pháp phát triển hoạt động tín dụng cá nhân:
Nâng cao tính minh bạch, ổn định trong chính sách tín dụng Đa dạng hóa các sản phẩm tín dụng cá nhân, các gói sản phẩm tiện ích phù hợp với nhu cầu thị trường
Mở rộng hệ thống kênh phân phối
Tăng cường công tác thẩm định, kiểm tra kiểm soát món vay cá nhân tiến đến cải tiến việc thực hiện quy trình theo hướng thuận tiện nhưng vẫn đảm bảo hạn chế rủi ro
Tăng cường công tác Marketing, bán chéo sản phẩm
Các nhân tố ảnh hưởng sự phát triển hoạt động tín dụng cá nhân:
Nhóm nhân tố khách quan:
- Nhân tố thuộc về môi trường hoạt động của ngân hàng: Môi trường kinh tế, môi trường pháp luật, môi trường xã hội, môi trường ngành ngân hàng
- Nhân tố thuộc về bản thân khách hàng cá nhân: Nhu cầu vay vốn của khách hàng, khả năng đáp ứng điều kiện khi vay của các cá nhân
Nhóm nhân tố chủ quan: Định hướng phát triển của ngân hàng, năng lực tài chính vàn quản trị ngân hàng, chính sách tín dụng, trình độ chuyên môn của cán bộ tín dụng, trình độ khoa học công nghệ.
THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH NGHỆ AN
Khái quát quá trình hình thành và phát triển của ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam - Chi nhánh Nghệ An
Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam - chi nhánh Nghệ An ( Vietinbank Nghệ An ) ra đời và phát triển hơn 20 năm, qua nhiều lần chia tách và sáp nhập Là chi nhánh cấp 1 của NH TMCP Công thương Việt Nam, chi nhánh Nghệ An không ngừng mở rộng hoạt động của mình và thu được những kết quả đáng được ghi nhận
Giai đoạn năm 2010-2012 là giai đoạn có nhiều khó khăn thách thức đối với nền kinh tế và hệ thống ngân hàng Do vậy, hoạt động kinh doanh của Chi nhánh gặp không ít khó khăn Tuy nhiên, với chiến lược đúng đắn và những chỉ đạo sát sao, Ban lãnh đạo cùng toàn thể cán bộ nhân viên tại Vietinbank Nghệ An đã hoàn thành tốt kế hoach đề ra và tạo những thành công to lớn trong công tác phát triển mạng lưới, nâng cao chất lượng hoạt động Nguồn vốn huy động không ngừng tăng lên, hoạt động tín dụng được giữ vững bất chấp khó khăn của nền kinh tế, hoạt động dịch vụ và thẻ ngày càng đươc mở rộng và đạt được những kết quả vượt bậc.
Thực trạng phát triển tín dụng cá nhân tại NH TMCP Công Thương Việt Nam –
2.2.1 Thực trạng các giải pháp pháp triển tín dụng cá nhân đang triển khai tại
NH TMCP Công thương Việt Nam - Chi nhánh Nghệ An
Nâng cao tính minh bạch, ổn định trong chính sách tín dụng Các mức lãi suất và phí đang được áp dụng này được công bố và quy định rõ ràng cho từng sản phẩm đặc thù cũng như từng hợp đồng tín dụng Đa dạng hóa các sản phẩm tín dụng cá nhân, các gói sản phẩm tiện ích phù hợp với nhu cầu thị trường: VietinBank Nghệ An triển khai tương đối đầy đủ các sản phẩm tín dụng cá nhân trong danh mục sản phẩm bán lẻ do ngân hàng Công thương Việt Nam đưa ra Cơ cấu sản phẩm tín dụng cá nhân được điều tiết phù hợp với mức nhu cầu của thị trường Các sản phẩm mới ngày càng tăng trưởng mạnh như cho vay du học, vay chứng minh tài chính, kinh doanh tại chợ
Mở rộng hệ thống kênh phân phối: nâng cấp các phòng giao dịch, đầu tư thành lập mới nâng số lượng các phòng giao dịch từ 6 đến 10 phòng trong đó 03 phòng giao dịch tại địa bàn huyện Nghi Lộc, Hưng Nguyên, Nam Đàn Ngoài ra, tiến hành liên kết với một số siêu thị, công ty tư vấn xúc tiến việc làm, showroom ô tô, triển khai các kênh hiện đại như SMS banking, Internet bank
Tăng cường công tác thẩm định, kiểm tra kiểm soát món vay cá nhân tiến đến cải tiến việc thực hiện quy trình theo hướng thuận tiện nhưng vẫn đảm bảo hạn chế rủi ro
Công tác thẩm định, xác định giới hạn tín dụng của khách hàng: chủ yếu dựa vào những nhận định cảm tính và kinh nghiệm, thực tế xem xét thực trạng tại hộ của cán bộ tín dụng làm cho quá trình thẩm định thiếu chuyên nghiệp
Công tác kiểm tra, theo dõi khoản vay: công tác còn lơi là, cán bộ không thực tế đi kiểm tra mà chỉ làm biên bản đối phó mang tính chiếu lệ
Công tác thu nợ: Chỉ đạo thì mạnh mẽ nhưng khi đến với cán bộ, do tâm lý chán nản cũng như thái độ thờ ơ với công việc, đã dẫn đến công tác thu hồi nợ xấu không đạt được những kết quả như mong muốn
2.2.2 Thực trạng hoạt động tín dụng cá nhân tại NH TMCP Công thương Việt Nam - Chi nhánh Nghệ An
Dư nợ tín dụng cá nhân: Tỷ trọng tín dụng cá nhân trong 3 năm giữ nguyên ở mức xấp xỉ 10%, tỷ trọng tín dụng cá nhân chưa tương xứng với tiềm lực của ngân hàng cũng như tiềm năng của thị trường này tại Nghệ An Cơ cấu tín dụng cá nhân theo nhu cầu vốn tập trung lớn vào cho vay bất động sản và cho vay SXKD
Tốc độ tăng trưởng thị phần: thị phần tín dụng cá nhân của Vietinbank Nghệ
An chỉ bằng một nửa so với ngân hàng nông nghiệp, thấp hơn VIB Tuy nhiên, thị phần lại tăng trưởng đều qua các năm cho thấy hoạt động tín dụng cá nhân trong thời gian qua đã được ban lãnh đạo Vietinbank Nghệ An chú trọng
Tỷ lệ nợ xấu: Tỷ lệ nợ xấu tín dụng cá nhân trên dư nợ tín dụng cá nhân
2.77% là tương đối thấp nhưng lại xuất hiện dấu hiệu tăng lên của nợ xấu tín dụng cá nhân
Thu nhập từ hoạt động tín dụng cá nhân: Từ năm 2008 đến năm 2011, thu nhập từ hoạt động tín dụng cá nhân liên tục tăng qua các năm Đến năm 2012, trước khó khăn chung của toàn hệ thống, dư nợ tín dụng cá nhân tại chi nhánh giảm
2.3 Đánh giá hoạt động tín dụng cá nhân tại NH TMCP Công Thương Việt Nam – Chi nhánh Nghệ An
Những kết quả đạt được: mặc dù trong giai đoạn khó khăn nhưng chi nhánh cũng đã đạt được một số kết quả nhất định như bước đầu triển khai một số sản phẩm mới, giữ vững dư nợ và tỷ trọng tín dụng cá nhân trên tổng dư nợ
Về định hướng và cải tiến thực hiện quy trình cấp tín dụng: Các chỉ đạo phát triển tín dụng cá nhân tại Chi nhánh còn chung chung, có nhiều điểm tương đồng về sản phẩm, chính sách, chưa tạo ra được sự khác biệt với các NHTM khác trên địa bàn., việc triển khai hoạt động tín dụng cá nhân theo quy trình mới tại Chi nhánh còn lúng túng, chưa tách bạch được các khâu, đoạn nghiệp vụ nhằm tạo tính đồng bộ và tăng tính chuyên nghiệp trong việc cung cấp sản phẩm dịch vụ
Về sản phẩm tín dụng: Sản phẩm tín dụng hiện đang áp dụng đang đơn giản, nặng về các sản phẩm truyền thống; chưa phong phú, chưa tạo được sự nổi trội hơn so với các ngân hàng khác; đối tượng khách hàng cá nhân cung cấp sản phẩm Vietinbank Nghệ An hướng đến còn hẹp, mới chỉ khai thác một mảng thị trường nhỏ, thiếu các sản phẩm bán chéo, liên kết và các sản phẩm trọn gói, việc triển khai các sản phẩm tín dụng của Vietinbank Nghệ An mới chỉ dựa vào khả năng cung cấp mà chưa dựa vào thực tế nhu cầu của khách hàng
Về hệ thống kênh phân phối: Mạng lưới các phòng giao dịch chưa phát huy được tối đa lợi thế và tiềm năng của mình, công tác triển khai hoạt động tín dụng cá nhân chưa mang lại hiệu quả; việc liên kết với các công ty như siêu thị, showroom ô tô, chỉ là hình thức
Về công tác Marketing: Hoạt động marketing thiếu nhất quán, chưa bài bản kể từ khâu nghiên cứu thị trường, tiếp thị sản phẩm cho đến khâu bán hàng trực tiếp, bộ phận chăm sóc khách hàng tại Phòng bán lẻ Chi nhánh chưa phát huy hiệu quả
Về công tác kiểm tra, giám sát khoản vay: chưa được đẩy mạnh, thực hiện mang tính chiếu lệ
Nguyên nhân chủ quan từ phía Ngân hàng:
Việc phát triển tín dụng cá nhân chưa đồng bộ từ Hội sở chính đến chi nhánh và phòng giao dịch
Tại các phòng giao dịch, mức phán quyết cấp tín dụng cá nhân bị hạn chế đặc biệt là cho vay có tài sản thế chấp hình thành trong tương lai