Những điều chỉnh trong chính sách nhập khẩu hàng nông sản của hoa kỳ và vấn đề đặt ra đối với việt nam

Nam- bat duoc cac cong cu nay giup cac nha xuat khau co bien phapphu hop de ung phovoidieuchinh Chinh sach nhap khau hang hoa duoc ban hanh nham thuc hien cac dieu chinh chinh sach nhap

HANG NONG SAN CUA HOA KY VA VAN DE DAT RA DOI V0I VIET NAM■ ■

CHUYfiN NGANH: K IN H tE E > 6l NGOAI

Ngtfdi htfdng dan khoa hoc:

GS.TS D O DUC benh

HA NO• -/I NAM 2013

Ban luan van nayduac hoan thanh la ca qua trinh nghien cuu

nghiem tuc cua toi cung voi su giup da tan tinh cua giao vien huong dan GS.TS Do Dfrc Binh. Cac so lieu, ket qua, trich dan

trong luanvan co nguon goc ro rang va trung thuc

Ha Noi, ngay 15 thang 1 nam 2013

Tac gia

y

Bui Duc Tu

LO ’ I CAM DOAN

MUC LUC

DANH MUC• TU VIET TAT TIENG VIET•

DANH MUC TU VIET TAT TIENG ANH

DANH MUC BANG BIEU

TOM TAT LUAN VAN i

MO DAU CHCONG 1 MOT SO VAN DE LY LUAN C O BAN VE DIEU CHiNH CHINH SACH NHAP KH AU 1

1.1 Khai niem, cac cong cu, bien phap cua chinh sach nhap khau hang hoa 1

1.1.1 Khai niem 1

1.1 2 Cac cong cu, bienphap 1

1.1.3 Yeu cau doi vdi dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa 4

1.2 Tam quan trong cua dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa 6

1.2.1 Khai niem dieu chinh chinh sach nhap khauhang hoa 6

1.2.2 Noi dung dieu chinh 6

1.2.3 Vai trd cua dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa 6

1.3 Cac yeu to tac dong toi viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa K y 9

1.3.1 Nang cao tieu chuan cua san pham nong san nhapkhau 9

1.3.2 Do suc ep cac nha hoat dong xa hoi 10

1.3.3 Do Hoa Ky tham hutthuong mai ngay mot ldn 1

1.3.4 Bao honen san xuat trong nude 11 1.4 Anh h i udng cua dieu chinh chinh sach nhap khau n o n g san H a a K y do i vo i cac nha xuat kh au 12

1.5.1 Kinn nggiem cua Thai Laa 14

1.5.4 Nhung bai hoc kinh nghiem doi voi Viet Nam 24

CHLONG 2 THlTC TRANG DIEU CHINH CHINH SACH NHAP KHAU NONG SAN CUA HOA KY TU* NAM 2008 DEN NAY VA TAC DONG CUA NO DOI VOI HANG NONG SAN CUA VIET NAM XUAT SANG HOA KY 28

2.1 Khai quat ve mat hang nong san xuat khau cua Viet Nam 28

2.1.1 Vai tro cua san xuat hang nong san trong nen kinh te 28

2.1.2 Vai tro cua hang nong san xuat khau trong xuat khau hang hoa 29

2.1.3. Co cau hang nong san xuat khau theo mat hang 31

2.1.4 Co cau hang nong san xuat khau cua Viet Nam theo thi truong 32

2.2 Tinh hinh nhap khau hang nong san cua Hoa Ky tii nam 2008 den 2011 34

2.2.1 Tinh hinh kinh te Hoa Ky tir nam 2008 den 2011 34

2.2.2 Tinh hinh nhap khau hang nong san cua Hoa Ky tir 2008 den 2011 37

2.3 Thue trang nhap khau hang nong san Viet Nam cua Hoa Ky giai doan 2008-2011 39

2.3.1 Thue trang nhap khau hang nong san Viet Nam cua Hoa Ky 39

2.3.2 Danh gia thuc trang nhap khau hang nong san Viet Nam cua Hoa Ky 40

2.4 Thuc trang dieu chinh CSNK hang nong san cua Hoa Ky giai doan 2008-2011 va tac dong toi xuat khau hang nong san cua Viet Nam 42

2.4.1 Dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san Hoa Ky ra tang hang rao phi thue quan 42

2.4.2 Thuc trang dieu chinh CSNK hang nong san cua Hoa Ky giai doan 2008-2011 44

2.4.3 Tac dong cua su dieu chinh CSNK hang nong san cua Hoa Ky doi vdi XK hang nong san cua Viet Nam 50

UNG PHO VOI NHUNG DIEU CHtNH TRONG CHINH SACH NHAP

KHAU HANG NONG SAN CUA HOA KY 60

3.1 Bil bao (be u n h i n h c hin h s a c h n hap khSu n ong s a n c u a H oa K y t oi nam 2000 60

r r •> 3.0 COc Sac cSe caa Viet Nam trahg viec whg kSV doi vo l sb tCay do i 60

3.2.1 Han che tu phia nen kinh te 62

3.2.2 Han che tu phia coquan quan ly Nha nude 63

3.2.3 Ve phia doanh nghiep 63

3.2.4 Han che trong van de xec tien thuong mai 65

3.2.5 Hanche trongviec trao doi thdngtin 66

3.3 Qcac diem doi voi Viet Nam hSam wag pSo vvi hS i'ni g diuc cCicC tracg cSihC sOcS cCpk hSUc cncg snc caa Haa K y 6 6 3.3.1 Thue day xuat Uia nong sa ben vimg la nen tang cua hoat dong xuat khau hang nong san sang Hoa Ky 66

3.3.2 Xuatkhaunong san ben vung gop phan bao ve moitrudngsinh thai quoc gia 68

3.3.3 Xuat khau nong san ben vung lam tang kha nang thich nghi voi tinh trang canh tranh gay gat caahang nong san xuatkhau Viet Nam 69

3.3.4 Xuat khau nong san ben vung de phat trien nen nong nghiep hien dai, day manh cong nghiep hoa nong nghiep va nong thon Viet Nam 69 3.4 Giai p kso d o i i vi Vi e t N am n hsm u ng p kS v ol n hang S h a y d o i hin h s a ch cSpk hSUc Sahg hnhg snh caa Haa Ky 70

3.4.1 Cac giai phap tu phia Nhanude 71

3.4.2 Nhom giai phap tu phia cac doanh nghiep 83 3.4.3 Nhom giai phap tu phia hiep hoi 84

KET LUAN

DANH MUC TAI LIEU THAM KHAO

STT CHUT

VIET TAT

CHU VIET DAY DU DIEN GIAI TIENG VIET

Practice

2 EU European Union Lien minh Chau Au

He thong diem kiem soat tdi

8 MRL Maximum Residue Limits Du luemg toi da cho phep

9 USDA United States Department of

Agriculture

gidi

Bang 2.1: Tang truong GDP theo nganh kinhte cua Viet Nam2001-2011 28

Bang 2.2: Kim ngach hangnong sanxuat khau cua Viet Namgiai doan2001-2011 29

Bang 2.3: Cac mat hangnongsan xuat khau chinh cua Viet Nam 2008-2011 31

Bang 2.4: 10 thi truong nhap khauhangnongsan lonnhat cua Viet Nam 2008-2011 33Bang 2.5: GDP nen kinh te Hoa Ky 2008-2011 35

Bang 2.6: Gia tri nhap khau san phamnong nghiep cua Hoa Ky 2008-2011 38

Bang 2.7:Co cau mat hangnong san chinh xuatkhau sang thi truong Hoa Ky 2008-2011 40

HANG NONG SAN CUA HUA KY VA VAN DE DAT RA DOI VOI VIET NAM■ ■

CHUYfiN NGANH: K IN H T£ ' d6i NGOAI

TOM TAT LUAN VAN

MO DAU

Thuong mai toan cau la xuthe tat yeu cua nen kinhte the gioi va la dong luc

chinh cho su phat trien kinh te the gioi va Viet Nam khong nam ngoai xu the nay

Hien nay, Viet Nam da co quan he thuong mai voi hon i00 quoc gia va lanh tho

tren toan the gioi Hang hoa cua Viet Nam co mat tai hau het cac quoc gia va vunglanh tho tren the gioi Viet Nam da xay dung duqc quan he thuong mai kha tot voimot so doi tac quan trong nhu Han Quoc, Nhat Ban, Hoa Ky, EU Tuy nhien, daydeu la cac thi truong o muc phat trien cao, co yeu cau ve san pham rat khat khe, co

he thong luat rat chat che vi vay de san pham Viet Nam co cho dung vung chac tai

cac thi truong giau tiem nang nay doi hoi Viet Nam phai co nhung am hieu nhatdinh ve cac chinh sach thuong mai quocte cuacac quoc gia nay

Hoa Ky la nen kinhte lon nhat the gioi dong thoi cung la thi truong tieu thu

hang hoa nong san hang dau tren the gioi vi vay bat cumot suthay doi nao ve chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky deu dan toi bien dong manh thi truongnong san toan cau Hon the nua, Hoa Ky la mot trong nhung doi tac thuong mai quan trong, la thi truong xuat khau hang hoa trong diem cua Viet Nam Do do, viecnghien cuu cac thay doi trong chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky segiup day manh xuatkhau hang nong san cua Viet Nam sang Hoa Ky dong thoi giamduqc cac van de tranh chap trong thuong mai voi Hoa Ky tranh dan den cac xung

dot trongthuong mai

Xuatphattu van detren, toi thuc hien nghien cuu de tai: " Nhung dieu chinh trong chinh sach nhap khau hang ndng san cua Hoa Ky va van de dat ra doi vdi Viet Nam ” voi mong muon tu thuc tien phat sinh va bai hoc kinh nghiem se gopphan nangcao thuong mai hang hoa Viet Nam-HoaKy

2 Muc tieu nghien cuu

- Nghien cuu kinh te Hoa Ky va nhung dieu chinh chinh sach nhap khau hang nongsan cua Hoa Ky tunam 2008 den nay

- Phan tich nhungtac dong cua dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cuaHoa Ky doi voi ndng san xuat khau cua Viet Nam

- De xuat mot so quan diem va giai phap ung pho voi nhung dieu chinh chinh sach

nhap khau hang nong san cua Hoa Ky

CHUONG 1 MOT SO VAN DE LY LUAN CO BAN VE DIEU CHINH• •

CHINH SACH NHAP KHAU

1.1 Khai niem, cac cong cu, bien phap cua chinh sach nhap khau hang hoa

Phan nay neu len cac cong cu de cac Chinh phu dung cho qua trinh de dieu chinh chinh sach nhap khau cua minh Hai loai cong cu ma cac Chinh phu

su dung de thuc hien viec dieu chinh chinh sach nhap khau cua minh la cac

chinh sach thue quan va chinh sach phi thue quan Nam- bat duoc cac cong cu nay giup cac nha xuat khau co bien phapphu hop de ung phovoidieuchinh

Chinh sach nhap khau hang hoa duoc ban hanh nham thuc hien cac

dieu chinh chinh sach nhap khau se giup cac quoc gia dieu chinh chinh sach

nhap khau cua minh mot cach hop ly va dat duoc cac muc tieu ma cac chinh phu mong muon

nong san cua Hoa Ky

Co rat nhieu cac yeu to tac dong toi viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa cua Hoa Ky Chinh phu Hoa Ky se dieu chinh chinh sach nhap khau hangnong san cua minh duatren muc do tac dong cua cac yeu to Viec dieu chinh chinh

sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky de dam bao hai hoaloi ich cua Hoa Ky

Viec nghien cuu cac yeu to tac dong toi chinh sach nhap khau cua Hoa Ky giup cac nha xuat khau nam bat duoc xu huong dieu chinh chinh sach cua Hoa Ky tu do conhungung phophu hop

• r • z ■ a z\ i i

doi vol cac nha xuat khau

La mot thi truong nong san rat lon vi vay bat cu mot su dieu chinh nao trong

chinh sach nhap khau cua Hoa Ky deu co anh huong len cac nha xuat khau nongsan vao Hoa Ky Viec dieu chinh chinh sach nhap khau hoang hoa cua nong san se

gay tac dong ti'ch cue va tieu cuc toi cac nha xuat khau Tuy nhien trong dieu kien

kinh te quoc te hoi nhap toan cau manh me thi cac dieu chinhchinh sach nhap khau

hang nong san cua Hoa Ky deu nham muc dich tang cuong cac rao can nham hanche cac mathang nong san vao thi truong HoaKy

chinh trong chinh sach nhap khau cua Hoa Ky.

La mot quoc gia dang phat trien co trinh do san xuat thap dac biet la trinh do

san xuat hang nong san xuat khau vao thi truong Hoa Ky vi vay viec hoc hoi kinh nghiem tu cac quoc gia da thanh cong trong viec san xuat hang nong san xuat khau

la van de can thiet Viec hoc hoi kinh nghiem tu cac quoc gia nam trong khu vuc la

Thai Lan, Trung Quoc va Malaixia la cac quoc gia co dieu kien tuong doi tuongdong va da thanh cong trong viec xuat khau hang nong san se giup Viet Nam phat ‘

trien duoc viec san xuat hang nong san sang Hoa Ky

Nhung van dema Viet Nam da thanh cong trong viec hoc hoi tu cacquoc gia

nay do la viec xac dinh dung vi tri cua nganh nong nghiep de tu do co chinh sachphat trien nong nghiep huong vao xuat khau Viet Nam da chu trong vao dau tu

cong nghe che bien, day manh cong tac xuc tien xuat khau hang song san va dieu

chinh chinh sach thuong mai hang nong san de dan phu hop voi viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky

Tuy nhien, Viet Nam con nhieu van de chuathanh cong trong viec hoc hoikinh nghiem tu cac quoc gia do la van de xa hoi trong phat trien xuat khau hang nong san chua duoc quan tam thoa dan, chua quan tam dung muc den van de moi

truong trong san xuat nong nghiep vi vay cac san pham nong san cua Viet Namphan lonvan chua dap ung duoc cac yeu cautieu chuan cua Hoa Ky

THUC TRANG DIEU CHINH CHINH SACH NHAP KHAU• • •

NONG SAN CUA HOA KY TV NAM 2008 DEN NAY

VA TAC DONG CUA NO DOI VOI HANG NONG SAN

CUA VIET NAM XUAT SANG HOA KY

2.1 Khai quat ve mat hang nong san xuat khau cua Viet Nam

Trai qua hon 20 nam doi moi va 5 nam la thanh vien cua WTO nganh nong

nghiep Viet Nam noi chung, nganh san xuat hang nong san 'xuat khau van la nganh

rat quan trong trong kinh te Viet Nam Nganh nong nghiep luon phat trien on dinh thu nguon ngoai te ve cho quoc gia dong thoi nganh nong nghiep thu hut luong laodong rat lon giup giai quyet cac va de xa hoi Tu khi bat dau cuoc khung hoangkinh te toan cau bat dau tu nam 2008 nganh san xuat hang nong san xuat khau cua

Viet Nam la nganh on dinh nhat trong cac nganh kinhte

2.2 Tinh hinh nhap khau hang nong san cua Hoa Ky th nam 2008 den 2011

La nen kinh te lon nhat the gioi, muc thu nhap dau nguoi d muc cao vi vaynhu cau tieu dung hanghoa noi chung va hang nong san noi rieng rat lon Hang nam Hoa Ky gia tri hang nong san nhap khau cua Hoa Ky tren 100 ty USD la thi truongtiem nang cho cac nha xuat khau hang nong san toan the gioi La mot quoc gia davan hoa voi luong nguoi nhap cu rat lon vi vay nhu cau tieu dung hang nong san de

dap ung cho nhu cau cuatung khu vucla rat lon

2.3 Thuc trang nhap khau hang nong san Viet Nam cua Hoa Ky giai doan 2008-2011

Trong nhung nam vua qua Hoa Ky nhap khau rat nhieu hanghoa nong san tu Viet Nam, gia tri hang hoa nong san tang qua cac nam cho thay nhu cau ve nong san

Viet Nam doi voi thi truong Hoa Ky ngay cang tang Tuy nhien, so voi vi tri cua

nganh san xuat hang nong san xuat khau cua Viet Nam thi muc do nhap khau cuaHoa Ky moi chidung d muc do nhat dinh va setang trudng nhanhtrong cacnam toi

2.4 Thuc trang dieu chinh CSNK hang nong san cua Hoa Ky giai doan

A

2.4.1 Bieu chinh ch i nh sach nhap khau hang ndng san H oa Ky ra tang

hang rao phi thue quan

sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky nham muc tieu ra tang cac rao can thuong mai la giam luong hang nong san nhap khau vao Hoa Ky va bao ho cho thi

truong trong nuoc

2.4.2 T huc tr ang go e U c hi n h CSSN h ang n ong s an cua H oa K y giai d oan 2008-2011

Luat hien dai hoa an toan thuc pham (Food Safety Modernization Act

-FSMA) la “ phien ban ” moi nhat cua Luat lien bang ve Thuc pham, Duoc pham va

my pham cua Hoa Ky (FDCA) co hieu luc tu nam 1938 duoc Tong thong Barack Obama ban hanh vao ngay 4/1/2011.

Sac oguyeo t ac caa FSMA

Luat Hien dai va an toan thuc pham (FSMA) duoc xay dung dua tren 4

nguyen tac:

- Linh hoat trong quan ly kiem soat moi nguy (phong ngua)

- Thu hoi san pham va canh bao cho cong dong (kiem tra, tuan thu, phan hoi)

- He thong truy xuat nguon goc can thiet doi voi cac san pham

- Khoanh vung cac tac nhan va thuc pham gay ngo doc chu yeu (an toan nhap khau)

Sac no i dung co bno caa FMSA

- Yeu cau nha san xuat phai phan ti ' ch moi nguy an toan thuc pham va ap dung cac bien phap kiem soat phOng ngua moi nguy

- FDA la co quan co trach nhiem thu hoi voi nang luc tiep can cong dong rong rai hon

- Luat FSMA moi cho phep dinh chi dang ky cua mot co so san xuat thuc pham.

- Luat cung cho phep FDA chu dong luu giu hang thuc pham tai cua khau

trong 30 ngay ma khong can phai cho co bang chung xac nhan, neu ho nghi ngo san pham lan tap chat, khuan E-coli, Sa l mo nella .

- Tang cuong he thong truy xuat nguon goc thuc pham

- Cai thien viec kiem soat benh dich va su dung cac ket qua danh gia moi nguy dua tren co so khoa hoc de dat muc tieu cho hoat dong thanh tra cua FDA.

- Ap dung cac tieu chuan an toan trong san xuat tai trai nuoi

- To chuc lai he thong thanh tra an toan chat luong thuc pham NK thong qua chung nhan cua ben thu 3 va kiem tra cua linh vuc tu nhan duoi su kiem soat cua FDA doi voi

c c cong ty thuc pham nuoc ngoai.

vo 'i XK hnog onog sno caa Viet Kam

2.4.3.1. Tang thoi gian kiem tra hang hoa tai cang

Voi quy dinh mo d cua dao luat FSMA thi 1 0 0% so hang nong san nhap khau

se duqc lay mau tai cang truoc khi vao thi truong Hoa Ky.

2.4.3.2 Tang so luong hang hoa bi giu tai cang

Theo FMSA, FDA co quyen giu hang hoa tai cang trong thoi gian 30 ngay

neu nghi ngo hang hoa vi pham quy dinh nhan mac va quy dinh ve VSATTP ma khong can chung minh.

2.4.3.3 Tang chi phi cua hang xuat khau

Theo quy dinh moi cua FSMA, doanh nghiep xuat khau phai chiu hoan toan cac chi phi luu kho bai, ve sinh, chi phi kiem tra, van chuyen va tu sua san pham khi

hang bi luu giu tai cang.

2.4.3.4 Tang luong hang hoa nong san cua Viet Nam bi thu hoi va tra lai

Luat FSMA tang cuong quyen han cua FDA trong van de kiem tra va xu ly hang hoa, do do FDA de dang giu lai cac san pham ma FDA nghi ngho co nguy co

vi pham ve an toan thuc pham ma khong can phai co bang chung

2.4.3.5 Quy dinh cac tieu chuan ky thuat khong ro rang gay bat loi cho san

pham Viet Nam

FSMA co rat nhieu quy dinh ro rang lien quan den van de nham muc dich can tro hang hoa nong san nhap khau vao Hoa Ky nhu thu tuc hanh chinh, van de kiem tra nhung cac van de lien quan toi cong bo tieu chuan da khong duoc FDA de cap toi.

2.4.3.6 Nhieu doanh nghiep co nguy co tam dung viec xuat khau sang thi truong Hoa Ky

FSMA tang cuong cac bien phap de giai quyet tan goc van de ve tieu chuan

an toan thuc pham bang cach tang cuong thanh tra cac doanh nghiep co hang hoa bi luu giu tai cang hoac cac doanh nghiep co hang hoa vi pham an toan thuc pham 2.4.3.7 Tang chi phi cho doanh nghiep xuat khau do phai tra phi thanh tra

Theo quy dinh, cac chi phi lien quan den viec kiem tra, di lai, chuan bi ho so,

DN bi kiem tra se chiu trach nhiem chi tra Muc phi FDA dua ra cho chuyen gia duoc tinh theo gio (224 USD/gio - trong nuoc va 325 USD/gio - o nuoc ngoai) thay

vi mien phi nhu truoc day.

2.4.3.8 Tang chi phi do trien khai quy trinh san xuat moi

FSMA yeu cau cac nha xuat khau phai thuc hien viec san xuat va che bien cac san pham xuat khau phai theo mot quy trinh san xuat an toan Chi cac doanh nghiep thuc hien viec san xuat va che bien theo tieu chuan nay va duoc FDA thanh

tra dat tieu chuan, FDA moi tien hanh cap ma so cho san pham xuat khau.

2.4.3.9 Nhieu doanh nghiep bi han che xuat khau do san pham chua ap dung

day du cac bien phap kiem soat phong ngua va phan tich moi nguy (HACCP)

Doi voi tieu chuan HACCP (phan ti ' ch moi nguy va diem kiem soat toi han), FDA khong yeu cau bat buoc nhung tu thang 7/2012, cac san pham hang hoa xuat

vao Hoa Ky se phai dap ung quy trinh san xuat dat chuan HACCP.

2.4.3.10 Tang chi phi cho viec san pham xuat khau phai dat cac chung nhan ben thu 3 do FDA cong nhan

CHU ' ONG 3

ngay cang day dac hon va cao hon truoc, cac hang hoa ndng san muon vao thi

truong Hoa Ky bat buoc phai dap ung cac tieu chuan het suc khat khe va cac nha xuat khau muon vao thi truong Hoa Ky phai la cac nha xuat khau co suc ben moi co the vuot qua duoc rao can cua Hoa Ky.

3.2 Cac han che cua Viet Nam trong viec ung pho doi vo i su thay doi

La mot quoc gia di len tu nganh san xuat ndng nghiep tuy nhien Viet Nam con rat

nhieu han che trong viec phat trien nganh ndng san xuat khau dan toi gap rat nhieu kho

khan trong viec ung pho voi su thay doi chinh sach nhap khau cua Hoa Ky Cac han che

nay den tu ban thaanh nen kinh te co t ri nh do san xuat thap, han che tu phia cac co quan quan ly nha nuoc, han che tu chinh ban than cac doanh nghiep xuat khau.

trong chinh sach nhap khau nong san cua Hoa Ky

De ung pho voi cac dieu chinh chinh sach nhap khau hang ndng san cua Hoa

Ky doi hoi Viet Nam phai xay dung duoc mot nen san xuat hang ndng san xuat khau dua tren quan diem ben vung Chi co san xuat ben vung voi trinh do san xuat

r •> r

cao, cdng nghe tien tien hien dai tao ra cac san pham dam bao chat luong moi co kha nang ung pho voi cac thay doi trong chinh sach nhap khau cua Hoa Ky Khdng

nhung the san xuat ndng san xuat khau ben vung con dat duoc nhieu muc tieu nhu

bao ve mdi truong, tang tinh canh tranh va phat trien ndng nghiep Viet Nam

3.4 Giai phap dOi vo i Viet Nam nham ung pho vo i nhung thay dOi chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky

3.4.1 Cac g iai phap t icph ia Nh a m e t r e

a Hoan thien n a d on g b o hoa he thon h quy ni n q ph ap l u a t pp u hop v oi each

tiep can he thong “ tu ao nudi den ban an “ doi voi hang ndng san xuat khau

b Cung co va kien toan he thong cac co quan quan ly chat luong, an toan ve

sinh thuc pham thuy san tu Trung uong den dia phuong du nang luc de kiem soat

chat luong, an toan ve sinh nong san

c Khan truong xay dung quy hoach vung san xuat va che bien nong san mot cach khoa hoc, han che toi da tinh trang o nhiem moi truong nuoi de dam bao quy dinh ky thuat va ve sinh

d Thuc hien kiem soat dieu kien dam bao ve sinh an toan thuc pham tu khau

san xuat cay giong, phan bon, thuoc bao ve thuc vat, ky thuat nuoi trong, thu hoach

va bao quan sau thu hoach.

e Tang cuong cong tac quan ly, kiem tra thanh tra nham dam bao chat luong

ve sinh dich te hang nong san xuat khau

f Tang cuong kiem tra nguyen lieu dau vao, dau tu co so vat chat o cac xi

nghiep che bien de dam bao cac tieu chuan ky thuat va ve sinh dich te cho hang

nong san xuat khau.

g Thuc hien lien ket 6 “ nha” de dam bao cac tieu chuan ky thuat va ve sinh

dich te cho hang nong san xuat khau

h Cac co quan quan ly can co cac dong thai doi vdi nhung thay doi cua Hoa Ky

i Tan dung thoi co de dam phan cac dieu khoan co loi cho xuat khau nong san

3.4.2 Nhom giai phap twphia cac doanh nghiep

a Ap dung mo hinh nuoi trong, che bien, bao quan sach va xay dung mo hinh nong san ben vung

b Nang cao nhan thuc ve tam quan trong cua dam bao ve sinh dich te san

pham nong san

c Can xay dung moi quan he lau dai va ben vung doi vdi cac nha nhap khau

d Cac doanh nghiep san xuat- kinh doanh hang nong san xuat khau can phai

ti ' ch cuc phong ngua cac vu kien chong ban pha gia doi vdi hang xuat khau nong san

cua Viet Nam.

3.4.3 Nhom giaiphap twphia hiep hoi.

a Lien ket cac thanh vien trong hiep hoi

b Cung cap thong tin cho cac thanh vien trong hiep hoi

c Tim kiem thi truong

d Xuc tien thuong mai

e Ho tro hoi vien trong van de giai quyet cac van de xuat khau

De tai nghien cuu khoa hoc da dat duoc nhung ket qua sau:

De tai da khai quat duac cac cong cu ma Hoa Ky su dung de dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san.

De tai da neu duoc qua trinh dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky giai doan tu nam 2008 den nay.

Ve mat dinh tinh, de tai da chi ra duoc cac tac dong do nhung dieu chinh trong

chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky doi voi hang nong san cua Viet Nam.

De tai cung da neu duoc cac giai phap doi Viet Nam nham ung pho doi voi cac dieu chinh trong chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky.

Cac gioi han chua giai quyet duoc:

La mot quoc gia co he thong luat phat trien do do cac dieu chinh trong chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky duoc the hien bang dao luat voi noi dung rat rong

vi vay de tai chua nghien cuu duoc het cac tac dong do dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky toi xuat khau nong san cua Viet Nam.

De tai chua danh gia duoc tac dong gay ra boi dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky toi hang nong san xuat khau Viet Nam bang dinh luong.

De tai chua dua ra duoc cac giai phap cu the cho tung nhom doi tuong

Kien nghi huong nghien cuu tiep theo

Hoa Ky la quoc gia co he thong luat phap vo cung phuc tap, vi vay viec nghien

cuu cac dieu chinh trong chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky nen duoc

nghien cuu tren ca luat lien bang va dao luat cac bang.

Viec danh gia cac tac dong do dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky toi nong san Viet Nam can duoc danh gia bang dinh luong tu do se thay

duoc ro hon cac tac dong toi tung mat hang xuat khau cua Viet Nam.

Tren co so danh gia gia tac dong toi tung mat hang can chi ra duoc cac giai phap

cu the cho tung mat hang nong san xuat khau cua Viet Nam.

- soro o SJaaaa ■ ■■ ——

* * • *BUI DUC TU

CHUYfiN NGANH: KINH t E D ( 5l NGOAI

Ngtfo ' i huo ' ng dan khoa hoc:

GS.TS Dd DUC B il NH

1 Tinh cap thiet cua de tai

Thuong mai toan cau la xu the tat yeu cua nen kinh te the gioi va la dong luc

chinh cho su phat trien kinh te the gioi va Viet Nam khong nam ngoai xu the nay.

Hien nay, Viet Nam da co quan he thuong mai voi hon 100 quoc gia va lanh tho

tren toan the gioi Hang hoa cua Viet Nam co mat tai hau het cac quoc gia va vung

lanh tho tren the gioi Viet Nam da xay dung duoc quan he thuong mai kha tot voi

mot so doi tac quan trong nhu Han Quoc, Nhat Ban, Hoa Ky, EU Tuy nhien, day deu la cac thi truong o muc phat trien cao, co yeu cau ve san pham rat khat khe, co

he thong luat rat chat che vi vay de san pham Viet Nam co cho dung vung chac tai

cac thi truong giau tiem nang nay doi hoi Viet Nam phai co nhung am hieu nhat

dinh ve cac chinh sach thuong mai quoc te cua cac quoc gia nay.

Hoa Ky la nen kinh te lon nhat the gioi dong thoi cune la thi truong tieu thu

hang hoa nong san hang dau tren the gioi vi vay bat cu mot su thay doi nao ve chinh

sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky deu dan toi bien dong manh thi truong nong san toan cau Hon the nua, Hoa Ky la mot trong nhung doi tac thuong mai

quan trong, la thi truong xuat khau hang hoa trong diem cua Viet Nam Do do, viec nghien cuu cac thay doi trong chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky se

giup day manh xuat khau hang nong san cua Viet Nam sang Hoa Ky dong thoi giam duoc cac van de tranh chap trong thuong mai voi Hoa Ky tranh dan den cac xung

dot trong thuong mai.

Xuat phat tu van de tren, toi thuc hien nghien cuu de tai: " Nhung dieu chinh trong chinh sach nhap khau hang ndng san cua Hoa Ky va van de dat ra doi voi

V i et Nam” voi mong muon tu thuc tien phat sinh va bai hoc kinh nghiem se gop phan nang cao thuong mai hang hoa Viet Nam-Hoa Ky.

2 Muc tieu nghien cuu

- Nghien cuu kinh te Hoa Ky va nhung dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky tu nam 2008 den nay.

- De xuat mot so quan diem va giai phap ung pho voi nhung dieu chinh chinh sach

3 Doi tuong nghien cuu

4 Pham vi nghien ciru

- Ve thod gian: Nghien cuu nhung dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san tir

luat lien bang.

5 Phuong phap nghien cuu

Cac phuong phap nghien cuu dupe sir dung trong luan van la cac phuong

phap nghien cuu truyen thong nhu tong hop, thong ke, phan tich, so sanh, bang,

bieu dua tren nguon so lieu cua cac co quan to chuc nhu Tong Cue thong ke, Bo

CHU ’ O ' NG 1

MOT• • SO VAN DE LY LUAN CO BAN VE DIEU CHiNH

2

1.1 Khai niem, cac cong cu, bien phap cua chinh sach nhap khau hang hoa

1.1.1 Khai niem

Chinh sach nhap khau hang hoa la mot he thong cac nguyen tac, cong cu va

bien phap ma Nha nuoc su dung de thuc hien viec dieu chinh hoac dieu tiet cac hoat

dong nhap khau cua mot quoc gia nham phuc vu cho viec dat duqc cac muc tieu phat trien kinh te xa hoi cua quoc gia do trong mot thoi gian nhat dinh.

1.1.2 Cac cong cu, bien phap

1 1 2.1 Bi e n phap thue quan

La bien phap danh thue vao hang hoa khi hang hoa di qua khu vuc hai quan

cua mot nuoc.

Hien nay, he thong thue quan cac quoc gia duqc chia thanh nhieu he thong thue quan khac nhau:

- Thue suat chung: muc thue co ban can cu vao Luat thue quan hai quan, ap dung trong mot thoi gian dai.

- Thue suat tam thoi: la thue suat trong mot thoi gian ngan, thay the cho thue

suat chung.

- Thue suat uu dai pho cap (GSP): la muc thue ap dung cho cac nuoc dang phat

trien hay cac khu vuc lanh tho Muc thue co the thap hon muc thue dang ap dung cho cac nuoc phat trien.

- Thue suat WTO: la muc thue can cu vao cam ket WTO va cac hiep dinh quoc

te khac.

Ve nguyen tac, muc thue ap dung theo thu tu muc thue GSP, muc thue WTO, muc thue tam thoi va muc thue chung Tuy nhien, muc thue GSP chi duoc ap dung

trong truong hop thoa man cac dieu kien can thiet ma quoc gia nhap khau dua ra

cho doi tac thuong mai cua minh Doi voi muc thue WTO, no chi duoc ap dung khi thap hon ca muc thue tam thoi va muc thue chung Nhu vay, muc thue chung la muc thue ap dung cho cac nuoc khong phai la thanh vien cua WTO Trong truong hop muc thue tam thoi thap hon cac muc thue tren, no se duoc ap dung.

1 1.2.2 Cac bien phap phi thue quan

Hinh thuc cua bien phap phi thue quan rat phong phu, gom: Cac bien phap

han che dinh luong, cac bien phap tuong duong thue quan, cac rao can ky thuat, cac bien phap lien quan den dau tu nuoc ngoai, cac bien phap quan ly hanh chinh, cac bien phap bao ve thuong mai tam thoi

Cac bien phap dinh luong

Han ngach nhap khau la viec quan ly so luong hang hoa nhap khau trong mot thoi han nhat dinh Han ngach nhap khau duoc chia thanh 2 loai sau:

- Han ngach thue quan (Tariff-rate quota): quy dinh so luong hang duoc nhap vao voi muc thue thap trong mot thoi gian nhat dinh Khong co gioi han ve

luong san pham co the duoc dua vao trong thoi gian ghi tren han ngach, nhung so

luong nhieu hon muc han ngach cho thoi gian do khong bi tu choi nhap khau ma se

bi danh thue nhap khau cao hon.

- Han ngach tuyet doi (Absolute quota): la han ngach ve so luong cho mot chung loai hang hoa nao do duoc nhap khau vao mot nuoc trong mot thoi gian nhat

dinh, neu vuot qua han ngach cho phep se khong duoc nhap vao trong thoi cua han

ngach Hang nhap khau qua so luong theo han ngach co the duoc tai xuat hoac hoac

luu kho cho toi thoi han ap dung han ngach tiep theo.

Cac tieu chuan, quy dinh ky thuat, an toan ve sinh dich te

Co quan chuc nang dat ra cac yeu cau lien quan chu yeu den kich thuoc, hinh

voi san pham cuoi cung, cac phuong phap san xuat va che bien, cac thu tuc xet

nghiem, giam dinh, chung nhan va chap nhan, nhung quy dinh va cac phuong phap thong ke, thu tuc chon mau va cac phuong phap danh gia rui ro lien quan, cac yeu cau ve an toan thuc pham, duoc ap dung Muc dich cua cac tieu chuan va quy dinh nay la nham bao ve an toan, ve sinh, bao ve suc khoe, doi song dong, thuc vat,

bao ve moi truong, .

Cac tieu chuan che bien va san xuat theo quy dinh moi truong:

Day la cac tieu chuan quy dinh san pham can phai duoc san xuat nhu the nao, duoc

su dung nhu the nao, duoc vut bo nhu the nao, nhung qua trinh nay co lam ton hai den moi truong hay khong Cac tieu chuan nay duoc ap dung cho giai doan san xuat voi muc dich nham han che chat thai gay o nhiem va lang phi tai nguyen khong tai tao.

Cac yeu cau ve nhan mac:

Bien phap nay duoc quy dinh chat che bang he thong van ban phap luat, theo do cac san pham phai duoc ghi ro ten san pham, danh muc thanh phan, trong luong,

ngay san xuat, thoi han su dung, thoi han bao quan, xuat xu, nuoc san xuat, noi ban,

ma so ma vach, huong dan su dung, huong dan bao quan .

Cac yeu cau ve dong goi bao bi:

Gom nhung quy dinh lien quan den nguyen vat lieu dung lam bao bi, nhung quy dinh ve tai sinh, nhung quy dinh ve xu ly va thu gom sau qua trinh su dung,

Nhung tieu chuan va quy dinh lien quan den nhung dac tinh tu nhien cua san pham

va nguyen vat lieu dung lam bao bi doi hoi viec dong goi phai phu hop voi viec tai sinh hoac tai su dung.

Cac yeu cau ve dong goi bao bi cung anh huong den chi phi san xuat va suc canh tranh cua san pham do su khac nhau ve tieu chuan va quy dinh cua moi nuoc,

cung nhu chi phi san xuat bao bi, cac nguyen vat lieu dung lam bao bi va kha nang

tai che o moi nuoc la khac nhau.

Phi moi truong

Phi moi truong thuong duoc ap dung nham 3 muc tieu chinh: thu lai cac chi phi phai su dung cho moi truong, thay doi cach ung xu cua ca nhan va tap the doi voi cac hoat dong co lien quan den moi truong va thu cac quy cho cac hoat dong bao ve moi truong Cac loai phi moi truong thuong gap gom co:

- Phi san pham: ap dung cho cac san pham gay o nhiem, co chua cac hoa chat

doc hai hoac co mot so thanh phan cau thanh cua san pham gay kho khan cho viec thai loai sau su dung.

- Phi khi thai: ap dung doi voi cac chat gay o nhiem thoat vao khong khi, nuoc

va dat, hoac gay tieng On.

- Phi hanh chinh: ap dung ket hop voi cac quy dinh de trang trai cac chi phi dich

vu cua chinh phu de bao ve moi truong.

Phi moi truong co the duoc thu tu nha san xuat hoac nguoi tieu dung hoac ca

nha san xuat va nguoi tieu dung.

Nhan sinh thai

San pham duoc dan nhan sinh thai nham muc dich thong bao cho nguoi tieu

dung biet la san pham do duoc coi la tot hon ve mat moi truong Cac tieu chuan ve dan nhan sinh thai duoc xay dung tren co so phan tich chu ky song cua san pham, tu giai doan tien san xuat, san xuat, phan phoi, tieu thu, thai loai sau su dung, qua do

danh gia muc do anh huong doi voi moi truong cua san pham o cac giai doan khac

nhau trong toan bo chu ky song cua no.

> r a

1.1.3 Yeu cau do i voi d i eu ch i nh chinh sach nhap khau hang hoa

Dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa cua mot quoc gia la can thiet

trong thuong mai quoc te cua moi quoc gia, tuy tung giai doan phat trien cua moi

quoc gia ma cac chinh phu co nhung dieu chinh chinh sach nhap khau phu hop voi

tung giai doan phat trien kinh te Tuy nhien, viec dieu chinh chinh sach nhap khau phai dat duoc nhung yeu cau nhat dinh

■* •> r

Tao dieu kien phat trien san xuat kinh doanh trong nude

Dieu chinh chinh sach nhap khau phai uu tien cac san pham ho tro cho cac

nganh san xuat dong thoi han che cac san pham canh tranh voi hang noi dia, tu do

tao dieu kien cho cac nganh san xuat kinh doanh trong nuoc phat trien Neu khong han che cac san pham cua nuoc ngoai, voi su yeu kem cua nen san xuat trong nuoc

cac nganh san xuat trong nuoc co the se bi dinh tre do cac san pham san xuat trong

nuoc khong canh tranh duoc voi hang hoa nhap khau tu nuoc ngoai.

Han che su le thuoc cua quoc gia vao hang nhap khau tu nudc ngoai

Dieu chinh chinh sach nhap khau phai lam giam luong hang hoa nhap khau

vao thi truong trong nuoc, tang san xuat cac mat hang noi dia, tang tieu dung cac

mat hang noi dia tu do lam giam su phu thuoc cua quoc gia vao hang nhap khau tu

nuoc ngoai Viec han che su le thuoc vao hang nhap khau, chu dong duoc hang hoa

trong nuoc se dam bao cho kinh te phat trien on dinh.

Dam bao san xuat kinh doanh hieu qua, ben vung

Dieu chinh chinh sach nhap khau phai dam bao cho cho cac nganh san xuat kinh doanh trong nuoc su dung hieu qua cac nguon luc trong nuoc, tu do cac nganh

san xuat kinh doanh phat trien mot cach ben vung trong dai han

Giam nhap sieu

Dieu chinh chinh sach nhap khau theo huong that chat cac san pham nhap

khau nhat la cac san pham nhap khau khong truc tiep phuc vu cho muc dich phat trien kinh te nhu cac mat hang my pham, thuoc la, o to hang sang, dien thoai di

do ng Viec han che nhap khau cac san pham nay se khong co tac dong nhieu toi

tinh hinh phat trien kinh te trong nuoc boi day la cac san pham hang hoa xa xi phuc

vu tieu dung, khong truc tiep tham gia vao qua trinh phat trien kinh te nhung viec han che nhap khau cac san pham nay lam giam nhap sieu cua quoc gia.

1.2.1 Khai niem dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa

Dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa cua mot quoc gia la viec thay doi

chinh sach nhap khau hang hoa cua mot quoc gia nham phuc vu cho viec dat duoc cac muc tieu phat trien kinh te xa hoi cua quoc gia do trong mot thoi gian nhat dinh.

1.2.2 Noi dung dieu chinh

Viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa cua mot quoc gia se duoc dua tren viec thuc hien cac dieu chinh cac cong cu va bien phap cua chinh sach

nhap khau hang hoa Nhu vay, viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa se

duoc thuc hien dua tren viec dieu chinh cac bien phap thue quan va cac dieu chinh

bien phap phi thue quan.

Dieu chinh bien phap thue quan

La viec thay doi muc thue danh vao hang hoa khi hang hoa di qua khu vuc

hai quan cua mot quoc gia.

Hien nay, khi hoi nhap kinh te quoc te ngay cang sau rong thi cac quoc gia

tim cach giam dan va tien toi xoa bo hang rao thue quan.

Dieu chinh bien phap phi thue quan

Voi xu huong toan cau hoa dang dien ra nhanh va manh nhu hien nay thi cac bien phap dieu chinh phi thue quan la cong cu huu hieu de cac quoc gia dieu chinh chinh sach nhap khau cua quoc gia minh Dieu chinh bien phap phi thue quan ve

nguyen tac la can thiet va hop ly nham bao ve nhung loi ich quan trong nhu suc khoe con nguoi, moi truong, an ninh Vi vay, moi nuoc deu thiet lap va duy tri mot he thong cac bien phap ky thuat rieng doi voi hang hoa cua minh va hang hoa nhap khau.

1.2.3 Vai tro cua dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa

Dieu chinh chinh sach nhap khau hang hoa co vai tro rat to lon trong viec dieu chinh thuong mai quoc te cua mot quoc gia, tu do dem lai cac ket qua ve kinh

te xa hoi theo mong muon cua chinh phu cac nuoc nhap khau.

Bao ve viec lam trong nuoc

De on dinh tinh hinh xa hoi dac biet la nham muc tieu giam ti le that nghiep va

tao viec lam cho nguoi lao dong trong nuoc, chinh phu da su dung cac bien phap khac nhau de han che nhap khau, tham chi ca han che nhap khau lao dong Noi

chung, de bao ve viec lam cho nguoi lao dong trong nuoc, cac bien phap duoc su dung co the la thue quan nhap khau rat cao, han ngach ben canh do la thue thoi vu , thue chong tro cap , thue chong ban pha gia.Ngoai ra co the su dung cac bien phap

noi dia nhu tro cap, ap dung quy dinh mua dia phuong, neu thay chua du , chinh

phu con co the ap dung cac quy dinh ve tieu chuan trach nhiem xa hoi theo SA8000.

Bao ve nguoi tieu dung

Kinh te cang phat trien thi nguoi tieu dung cang doi hoi cao hon ve chat

luong hang hoa va dich vu, nguoi tieu dung co su quan niem nhieu hon ve van de

suc khoe va su an toan hon la van de gia ca Doi voi cac chinh phu, khi thay xuat hien nguy co toi suc khoe con nguoi thi bien phap se duoc ap dung la dua ra cac

quy dinh ve chat luong cua san pham de han che nhap khau doi voi 1 loai san pham

co nguy co gay hai cho nguoi tieu dung

Khuyen khich cac loi l ' ch quoc gia

Truoc het la do yeu cau cua chien luoc phat trien nghanh san xuat noi dia co the

gianh cho nha san xuat trong nuoc duoc uu tien hon nuoc ngoai va do vay can dua

ra cac chinh sach nhap khau de han che hang hoa nuoc ngoai San xuat nong nghiep

la nghanh duoc bao ho lon nhat boi tam quan trong cua an ninh luong thuc, thuc pham an toan va viec lam trong nganh nong nghiep.

Thu 2, chinh phu cua cac nuoc can phai tao dung va khai thac cac nganh san

xuat ma loi the quoc gia co the thu duoc Chinh sach nhap khau cua chinh phu se

phai tro giup cac cong ty cua ho trong nhung nganh nhat dinh de gianh duoc loi the

canh tranh tren thi truong Cac bien phap dieu chinh chinh sach xuat khau se duoc

ap dung va chinh phu nuoc nhap khau phai duoc su dung cac bien phap de han che

nhap khau hang hoa cua nuoc ngoai.

Thu 3, viec dieu chinh chinh sach nhap khau vo i muc tieu nham tao dung thi truong va doi tac thuong mai co tinh chat chien luoc, cac khoan uu dai co the gianh cho 1 nuoc nao do nhung lai tro thanh rao can doi voi cac nuoc khac nhau bat chap nguyen tac.

Thu 4, viec duy tri van hoa va ban sac dan toc la van de song con, qua do cac san pham van hoa nhu sach bao, phim, nhac la rat quan trong Su phat trien cua Internet va vien thong toan cau de doa ban sac van hoa, dan toc, buoc cac chinh phu

dieu chinh chinh sach nhap khau han che noi dung nuoc ngoai va so huu nuoc

ngoai trong cac linh vuc nay.

De dap lai cac hanh dong thuong mai khong binh dang

Cac chinh phu se dieu chinh chinh sach nhap khau de han che hang hoa cua cac quoc gia khac neu ho co nhung bang chung the hien cac hoat dong thuong mai

khong binh dang.

An ninh quoc gia

Van de an ninh quoc gia luon doi hOi phai su dung cac bien phap cam nhap

khau do voi mot so hang hoa lien quan nhu: vu khi, chat no (cac hang hoa lien quan

den quoc phong) Nganh cong nghiep, may moc thiet bi chuyen dung cho in tien, cho thu va phat cac tin hieu ve tinh va mot so nganh san xuat khac cung phai su dung cac bien phap kiem soat rat nghiem ngat.

Bao ve moi truong

Hien nay moi truong la mot van de duoc tat ca cac quoc gia tren the gioi

quan tam Chinh vi vay ma cac quy dinh ve moi truong cung duoc su dung rat nhieu trong chinh sach nhap khau cua cac quoc gia, nguoi ta chia thanh 3 nhom

bien phap sau :

1) Cac q y dir Ti ve t i e n n go n i l ai rii tho bi en g i o i V i du, qu y d inh ca m n h a p khan t o m

va co chich duoc danh bang luoi quet de ngan ngua nguy co lam tuyet chung rua bien 2) Cac q uy dmh l e n qu an true iiep toi m o i tr md ng, nhi r c ii s an ph a m nha m nhap phai dam bao cac quy dinh ve bao bi va phe thai, quy dinh ve tieu chuan tau bien duoc cap cang, quy dinh ve nhan hieu cho thuc pham co nguon goc huu co

nong san cua Hoa Ky

Viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky bi tac dong chu yeu boi cac yeu to sau:

1.3.1 Na ng cao t i eu ch uan cua sa n pha m ndng s an nh a p kha u

Nang cao tieu chuan cua san pham nong san nhap khau luon la yeu to tac dong lon toi viec dieu chinh chinh sach nhap khau cua Hoa Ky La mot quoc gia co

nen kinh te phat trien, thu nhap dau nguoi o muc cao, phuc loi xa hoi tot vi vay tieu

chuan san pham nong san tai thi truong Hoa Ky la rat cao Cac nha lap phap Hoa

Ky luon tim cach thay doi chinh sach nhap khau hang nong san theo huong nang cao chat luong san pham tu do giam cac tac dong khong tot tu san pham nong san nhap khau doi voi nguoi tieu dung Voi bat ky mot mat hang nong san nhap khau nao khi bi phat hien khong dam bao tieu chuan chat luong hoac gay tac dong khong tot deu duoc phia Hoa Ky xem xet mot cach rat ky luong va mot cach co he thdng

de tu do xay dung cac chinh sach nhap khau hang nong san moi.

Moi nam tai Hoa Ky co khoang 47,8 trieu nguoi (khoang 1 / 8 dan so Hoa Ky) bi

ngo doc thuc pham, hau het la cac ca ngo doc nhe chi phai dieu tri trong vai ngay Tuy

nhien, cung co nhieu ca gay benh man tinh, tham chi keo dai suot doi, thuong lien quan den than, khop va roi loan tieu hoa Moi nam co khoang 1 2 8.000 nguoi nhap vien do

cac benh nay, trong do co 3.000 ca tu vong Viec Hoa Ky xay ra hang loat vu ngo doc

thuc pham trong nhung nam gan day da tro thanh dong luc chinh tri thuc day thuc hien

mot cuoc cai cach toan dien nhat cua Cuc Quan ly Thuc pham va Duoc pham Hoa Ky (FDA) - co quan phu trach quan ly an toan thuc pham ke tu nam 1938.

Nham nang cao chat luong cac san pham nong san nhap khau, nham giam thieu thap nhat cac rui ro tiem tang doi voi nguoi tieu dung chinh sach nhap khau

hang nong san da dieu chinh tu viec kiem tra chat luong hang nong san tai cang sang kiem soat chat luong hang nong san tu xa ngay tai noi nuoi trong san xuat va che bien Cac hang hoa nhap khau vao Hoa Ky ngoai viec bi kiem tra tai cang con phai dap ung cac yeu cau nuoi trong va che bien do Hoa Ky dat ra Chi cac nha xuat khau dap ung cac yeu cau ve che bien nuoi trong moi duoc Hoa Ky cap ma so de xuat khau.

1.3.2 Do suc ep cac nha hoat dong xa hoi

Tai Hoa Ky, cac hang hoa nhap khau vao thi truong dap ung duoc cac tieu chuan thoi chua du ma cac hang hoa con phai dap ung cac tieu chuan ve moi truong

va xa hoi Voi quan diem ben vung, cac nha hoat dong xa hoi yeu cau cac san pham nong san nhap khau vao Hoa Ky phai dap ung mot so cac tieu chuan ve xa hoi nhu khong su dung lao dong tre em duoi do tuoi lao dong, khong su dung lao dong tu

1 A A • 7 • A 1 A A • A r •> 1 A A 7 T T T7 ' A a r

nhan Doi voi tieu chuan moi truong, cac san pham nong san Hoa Ky yeu cau cac

san pham phai duoc danh bat nuoi trong bang cac phuong phap khong anh hudng

toi moi truong, khong su dung thuoc no, khong nhap khau cac hang hoa co nguon goc khong ro rang Doi voi bao bi, cac san pham deu phai dap ung cac tieu chuan ve

dong goi bao bi Day la cac tieu chuan kha khat khe doi voi cac nha nhap khau hang nong san vao thi truong Hoa Ky dac biet la doi voi nen san xuat con o trinh do thap

nhu cua Viet Nam.

1.3.3 Do Hoa Ky tham hut thu ffng mai ngay mot lon

Hoa Ky la nen kinh te lon nhat the gioi nhung cung la quoc gia co muc do chi tieu lon nhat the gioi, hang hoa san xuat cua Hoa Ky chi du dap ung mot phan nhd nhu cau cua nguoi dan vi vay phan lon hang hoa deu duoc nhap khau dan den Hoa Ky luon trong tinh trang tham hut thuong mai voi hau het cac quoc gia tren the

gioi De giam tinh trang tham hut thuong mai, Hoa Ky da dieu chinh chinh sach

nhap khau hang nong san nhu mot each de han che luong hang nong san vao Hoa

Ky de tu do giam hot tham hut thuong mai.

1.3.4 Bao ho nen san xuat trong nuoc

Hoa Ky la quoc gia co nen san xuat rat phat trien tuy nhien do yeu to chi phi

va loi the canh tranh, nhieu san pham nong nghiep cua Hoa Ky da khong canh tranh

duoc voi hang hoa nhap khau tu nuoc ngoai Chinh vi vay, de hao ho cho san xuat

trong nuoc Hoa Ky nhieu lan thay doi chinh sach nhap khau de han che hang hoa

nhap khau cua nuoc ngoai Hien nay, mot so san pham nong san cua Hoa Ky dang duoc hao ho rat nghiem ngat do la cac san pham ve sua.

1.3.5 Ra tang rao can doi voi cac san pham ndng san nhap khau

Co the noi ra tang rao can doi voi cac san pham nong san nhap khau la dong luc lon nhat cho viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky Trong nhung nam vua qua, trong hoi canh nen kinh te phat trien nhanh chong, voi

su noi len cua Trung Quoc thi My dang mat dan vi the cua minh tren the gioi De han che su xam nhap cua cac san pham nong san nhap khau, Hoa Ky da co hang

loat cac dieu chinh chinh sach nhap khau voi rat nhieu cac hien phap nham lam

giam luong hang nong san tu nuoc ngoai vao Hoa Ky Mot so cac dieu chinh cua

Hoa Ky duoc xay dung tren cac co so khoa hoc, tuy nhien mot so cac dieu chinh

cua Hoa Ky khong co co so khoa hoc da gay rat nhieu can tro va kho khan cho cac nha xuat khau.

1.3 6 Do suc ep chinh tri

Ke tu nam 2008 tu khi len nam quyen, tong thong Ohama da dat muc tieu

den nam 2015 Hoa Ky se tang gap doi luong hang hoa xuat khau cua Hoa Ky De

dat muc tieu nay doi hoi chinh quyen tong thong Ohama co nhung chinh sach ho tro

san xuat nong san phat trien trong do co viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang

nong san theo huong han che hang nhap khau tu nuoc ngoai de hao ho cho nganh san xuat trong nuoc.

1.4 Anh hu’d’ng cua (lieu diir^l i d iir ^l i sach nhap khau nong san Hoa Ky doi vol cac nha xuat khau

La mot thi truong nong san rat lon vi vay bat cu mot su dieu chinh nao trong chinh sach nhap khau cua Hoa Ky deu co anh huong len cac nha xuat khau nong

san vao Hoa Ky.

1.4.1 Anh tt u’d’ng ti d i cwc

La quoc gia phat trien co dieu kien kinh te phat trien vi vay van de an toan thuc pham duoc Hoa Ky rat coi trong, cac san pham thuc pham duoc tieu thu tai thi

truong Hoa Ky co tieu chuan rat cao tham chi nhieu san pham co muc tieu chuan

cao nhat the gioi Do do, cac san pham muon vao thi truong Hoa Ky phai dap ung cac yeu cau ve tieu chuan ky thuat ma Hoa Ky dua ra Day cung chinh la dieu ma

nhieu nuoc ma dac biet la cac nuoc co trinh do san xuat thap nhu Viet Nam boi muon xuat khau vao thi truong Hoa Ky bat buoc cac nha san xuat phai co quy trinh

san xuat hien dai nham tao ra cac san pham co chat luong dap ung duoc voi yeu cau

tu thi truong Hoa Ky Cac anh huong tich cuc ma cac quoc gia xuat khau nong san

vao Hoa Ky khi Hoa Ky dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san the hien o cac diem sau:

- San pham cua cac nha xuat khau ngay cang tang chat luong do yeu cau tu phia Hoa Ky, chinh dieu nay da lam san pham cac nuoc ngay cang co uy tin tren thi truong va co the xuat khau sang nhieu nuoc khac boi Hoa Ky la nuoc co tieu chuan

ky thuat rat cao tren the gioi.

- Nganh san xuat nong san xuat khau cua cac quoc gia se duoc chuyen dich

theo huong san xuat hien dai nham tao ra cac san pham co chat luong dam bao voi

yeu cau cua thi truong Hoa Ky.

- Nhieu cong nghe moi duoc ap dung vao qua trinh san xuat nham tao ra cac san pham nong san co nang xuat cao dong thoi dam bao cac tieu chuan chat luong

xuat khau sang thi truong Hoa Ky.

lam cho nguoi tieu dung tai cac nuoc xuat khau cung duoc dung cac san pham co

chat luong tuong duong voi chat luong nguoi tieu dung tai Hoa Ky, day la mot hieu

ung xa hoi rat tot khi cac nuoc co hang nong san xuat khau duoc vao thi truong Hoa

Ky.

1.4.2 Anh h ir d’ng < -' ic c

Tuy viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky dem lai anh huong tich cuc doi voi cac nuoc xuat khau ve mat xa hoi, ve mat chat luong

san pham tuy nhien trong thuong mai quoc te khi loi l ' ch cac quoc gia duoc do bang

gia tri trao doi hang hoa giua cac quoc gia thi cac anh huong tich cuc ma cac quoc

gia co duoc tu su dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky se la

rat nhd be so voi cac anh huong tieu cuc ma cac quoc gia xuat khau phai hung chiu khi Hoa Ky dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san Tat ca cac nha xuat khau deu bi giam luong hang xuat khau vao thi truong Hoa Ky so voi truoc khi dieu chinh chinh sach nhap khau boi cac nguyen nhan chu yeu sau day:

- Do viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky chi

theo huong tang cac tieu chuan ky thuat do do mot phan cac mat hang chua dap ung duoc cac tieu chuan ky thuat cua Hoa Ky se khong the vao thi truong Hoa Ky.

- Cac nha xuat khau se phai tra nhieu hon cac khoan phi cho cac dich vu nhu luu kho bai, chi phi ve sinh, khu trung, chi phi dang k y dieu nay lam tang gia

thanh cac san pham xuat khau tu do lam giam suc canh tranh va dan toi cac nha

xuat khau se tieu thu duoc it san pham hon vao thi truong Hoa Ky.

- Cac nha xuat khau se phai chi phi nhieu hon do phai dau tu vao cac quy

trinh san xuat moi nham nang cao chat luong san pham de dap ung duoc voi cac

yeu cau cua thi truong Hoa Ky.

- Viec Hoa Ky dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san theo huong

tang cuong cac thu tuc hanh chinh nhu yeu cau cac nha xuat khau phai dang ky voi

co quan quan ly, phai co dai dien tai Hoa Ky da gay rat nhieu kho khan cho cac nha

xuat khau dac biet la cac nha xuat khau Viet Nam co trinh do thap va nguon luc tai

chinh con yeu.

- Nhieu chinh sach nhap khau cua Hoa Ky sau khi dieu chinh da dem lai rat nhieu kho khan va tham chi gay can tro mot cach “ trang tron ” doi voi cac san pham nhap khau nhu viec Hoa Ky dua ra cac yeu cau khong dua tren co so khoa hoc, dua

ra cac tieu chuan map md gay rat nhieu kho khan va thiet hai cho cac nha xuat khau

ma dien hinh la Thanh Long va mat ong cua Viet Nam.

Tuu chung lai viec dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa

Ky thuc chat la viec ra tang cac hang thuong mai phi thue quan nham bao ho cho thi

trudng trong nuoc Vi vay, voi moi lan dieu chinh chinh sach- nhap khau hang nong san cua Hoa Ky se gay rat nhieu thiet hai cho cac nha xuat khau.

r

1.5 K i nh nghiem c ua mo t s o nu o c t rong viec u * ng pho vo l nhung dieu

chinh trong chinh sach nhap khau cua Hoa Ky.

Ung pho voi dieu chinh chinh sach nhap khau hang nong san cua Hoa Ky phai duoc xay dung dua tren quan diem toan dien va di tu goc tuc la phai xay dung

duoc mot nen san xuat nong nghiep xuat khau ben vung voi trinh do san xuat hang nong san xuat khau cao, luon dap ung duoc tieu chuan cua quoc te va co tinh thich

nghi cao doi voi su thay doi cua cac quoc gia noi chung va cua Hoa Ky noi rieng.

Phat trien ben vung hang nong san xuat khau la van de moi duoc chu trong o cac nuoc dang phat trien trong nhung nam gan day Thai Lan, Trung Quoc, va

Malaixia la ba nuoc co hang nong san xuat khau lon trong khu vuc cung nhu tren

the gioi, co nhieu diem tuong dong voi Viet Nam Do do, viec nghien cuu cac bien

phat bao dam phat trien ben vung hang nong san xuat khau o cac nuoc nay rut ra nhung kinh nghiem cho Viet Nam la rat can thiet.

1.5.1 K in h ngh ie m c u a Th d i L a n

Thai Lan cung nam trong khu vuc Dong Nam A voi Viet Nam, co dien tich

dat canh tac 1 9, 26 trieu ha, gap 2,62 lan tong dien tich dat canh tac va binh quan

dau ngudi dien tich dat canh tac gap 4 lan Viet Nam Cach day 30 nam, Thai Lan la

mot nuoc nong nghiep lac hau, nhung den nay Thai Lan duoc coi la mot trong nhung nuoc dang phat trien trong khu vuc, co nen nong nghiep hoan chinh voi su

da hang hoa va chuyen mon hoa nhieu loai vat nuoi, cay trong d moi vung, mien

trong ca nude va rat thanh cong trong xuat khau nong san Hien nay, 5 mat hang

nong san xuat khau quan trong nhat cua Thai Lan la gao (luon nam trong 3 vi tri

ho tro phat trien ndng nghiep, ndng thon hudng ve xuat khau cua Thai Lan duoc the

- Thuc hien da dang hoa san xuat ndng nghiep, chu y loai hinh to chuc quan

ly san xuat ndng nghiep.

dang hoa san xuat ndng nghiep hudng vao san xuat san pham xuat khau va chu y

nghiep tren co sd phat huy loi the so sanh cua timg vung nam trong quy hoach dau

- Chinh sach gid cd ndng san

can thiep cua chinh phu vao qua trinh san xuat va xuat khau, dupe danh gia la kha

quyet dinh mo hinh canh tac va tieu thu san pham do minh san xuat ra Tuy thuoc vao dieu kien cu the cua tung vung ma co che gia cd su bien dong linh hoat, nhung

khuyen khich nguoi san xuat tren ca sa bao dam gia nai san xuat co lai cho nguoi

san xuat va gia ban le thap co lai cho nguai tieu dung; (ii) bao dam On dinh gia

nong san a thi truong trong nuoc, kim giu gia trong nudc thap han vdi gia thi

truong the gidi, khuyen khich xuat khau; (iii) han che anh huang cua su bien dong gia thi truong the gidi doi vdi gia nong san thi truong noi dia.

- Chinh sach thue va tin dung

De khuyen khich hang nong san xuat khau, Chinh phu Thai Lan thuc hien cac bien phap khuyen khich xuat khau gao nhu bo han ngach, khong thu thue xuat

khau (nha xuat khau chi nop thue lai tuc neu co), mien thue nhap khau may moc, thiet bi va chuyen giao cong nghe tu nudc ngoai, giam 5% thue thu nhap cua cong

ty trong 5 nam sau thoi ky duac mien thue, giam gap doi thue thu nhap ve dien,

r r r •>

nudc, giao thong van tai trong 1 nam cho cac ca sa che bien kinh doanh xuat khau

gao Thai Lan ap dung chinh sach ho tra xuat khau gao nhu cho nha xuat khau vay von ngan hang vdi lai suat uu dai, dac biet la von dai han vdi lai suat thap Nha

nudc con ho tra cho cac doanh nghiep xuat khau gao bang nhieu hinh thuc nhu mua

lai goa cua cac nha xuat khau, chiu chi phi luu kho, bao quan, van chuyen khi gia

gao the gidi xuong th ap w Dong thoi, nha nudc cOn dinh hudng thi truong chu

yeu, can thiep de ky nhung hop dong ldn Chinh phu cho rang do la nhung khoan

dau tu then chot de chuyen dich ca cau theo dinh hudng phat trien

- Dau tuphat trien cdng nghiep che bien va bao quan san pha m.

Chinh phu Thai Lan rat no luc trong viec dau tu trang thiet bi day chuyen

cong nghe che bien tien tien, bao dam dieu kien van tai, ky thuat dong goi hien dai Ben canh chinh sach khuyen khich dau tu trong nudc, Chinh phu Thai Lan con co

chinh sach khuyen khich cac nha dau tu nudc ngoai nhu Nhat Ban, Hoa Ky, Duc,

r r f ' r '

A nh, .w cho nganh che bien Chang han, doi vdi ca sa che bien hang nong san cua Thai Lan thuong co quy mo ldn, trang bi day chuyen cong nghe tien tien Chang

han, doi vdi mat hang duong, cong suat trung binh cua nha may duong a Thai Lan

la 1 2 000 tan/ngay, cao gap nhieu lan so vdi cong suat cua nha may duong a Viet Nam la 1.800 tan/ngay, trong khi do chi phi san xuat trung binh cua nha may duong

d Thai Lan bang d Viet Nam Doi voi mat hang gao, Thai Lan co cac day chuyen

cong nghe, thiet bi xay xat, danh bong gao hien dai, bao dam duoc ty le tam tu 5­ 10% cho xuat khau Hien Thai Lan co tren 90% co sd che bien bao gom xay xat, sang tuyen, danh bong gao vv co quy mo lon, duoc trang bi dong bo nen chat luong gao xuat khau cua Thai Lan cao hon cua Viet Nam.

- 7o chuc tieu thu, quang ba va phat trien thuang hieu hang hoa

Thai Lan da dau tu rat lon va thiet bi, day chuyen cong nghe tien tien, bao dam dieu kien van tai, ky thuat dong goi hien dai, dap ung yeu cau cua thi truong Hau het hang nong san xuat khau cua Thai Lan duoc bao quan tot, mau ma va bao

bi hang hoa duoc thiet ke dep hap dan nguoi mua Cac doanh nghiep Thai Lan chu

trong nhieu den xay dung, dang ky va quang ba thuong hieu Vi du, gao xuat khau

cua Thai Lan duoc dong goi voi trong luong tu 5-10 kg, ben ngoai co nhan mac ghi day du nguon goc, xuat xu, ten goi bang Tieng Anh, tieng Thai va ca tieng nuoc

ngoai d nhung vung co nhieu nguoi nuoc ngoai su dung san pham Thai Lan Chang han, d tieu bang California cua Hoa Ky, noi co tren 1 trieu nguoi Viet Nam dang sinh sdng, tren bao bi goa Thai Lan d do co viet bang ca tieng Viet, rat thuan tien

cho viec mua hang cua nguoi Viet Nam d do.

Cac hoat dong chinh cua Cuc xuc tien thuong mai Thai Lan la cung cap dich

vu thong tin ve thi truong, ve san pham, ve khach hang nhap khau cho cac doanh nghiep xuat khau theo yeu cau, cung cap cac so lieu thong ke thuong mai tren

mang, xay dung tin nhanh ve xuat khau tren mang, cac trang Web thuong mai Dong thoi, Cuc con phat trien nguon nhan luc cho xuat khau nong san thong qua

viec to chuc cac hoi thao ve thuong mai quoc te cho cac quan chuc chinh phu.

Ngoai ra, Chi phu Thai Lan da chu trong den phat trien ket cau ha tang phuc

vu san xuat va xuat khau nong san nhu thanh lap cac diem thu mua, kho chua, ben

bai, cang chuyen dung nham bao dam chat luong hang nong san xuat khau, dong thoi bao dam ky thuat giam thieu muc do gay o nhiem moi truong.

THS.JW