Tiet 103 ban luan ve phep hoc

Theo dõi đoạn văn bàn về mục đích của việc học, ta thấy: Trong câu văn biền ngẫu: “Ngọc không mài không thành đồ vật; người không học không biết rõ đạo”, tác giả giải thích khái niệm “h

Trường trung học cơ sở Đông Hải Trường trung học cơ sở Đông Hải Trường trung học cơ sở Đông Hải Trường trung học cơ sở Đông Hải Trường trung học cơ sở Đông Hải

PHÒNG GIÁO DỤC- ĐÀO TẠO DUYÊN HẢI

Chào mừng quý thầy cô và các em học sinh về dự Chào mừng quý thầy cô và các các em học sinh về dự

BÀI GIẢNG CÓ ỨNG DỤNG CÔNG

Câu hỏi kiểm tra bài cũ:

Đọc thuộc lòng đoạn trích nước

Đại Việt ta? Để xác định độc lập chủ quyền của dân tộc, tác giả dựa vào

những yếu tố căn bản nào? - Nền văn hiến lâu đời;

Cổng vào Quốc Tử Giám

( Trường Đại Học đầu tiên của Việt Nam)

Hình ảnh một kì thi ngày xưa

Nhà bia ghi danh những người đỗ đạt

Nguyễn Thiếp (1723-1804), quê ở Hà

Tĩnh, là người học rộng hiểu sâu, đỗ đạt dưới triều Lê, được người đời rất coi

trọng

- Hoàn cảnh ra đời: Vua Quang Trung

từng mời Nguyễn Thiếp ra hợp tác với triều Tây Sơn nhưng vì nhiều lí do Nguyễn Thiếp chưa nhận lời Ngày 10 tháng 7 niên hiệu

Quang Trung năm thứ tư (1791), vua lại viết chiếu thư mời Nguyễn Thiếp vào Phú Xuân hội kiến vì “có nhiều điều bàn nghị” Lần này

La Sơn Phu Tử bằng lòng và ông đã làm bài tấu gởi vua Quang Trung vào tháng 8-1791

2/ Tác phẩm:

Thư của Quang Trung gửi cho Nguyễn

Thiếp

Dựa vào chú thích SGK, hãy cho biết:

Tấu là thể văn như thế nào?

2/ Tác phẩm:

- Hoàn cảnh ra đời:

- Thể loại: Tấu

+ Giống các thể loại khác (khải sớ,…), tấu

là thể loại văn thư của bề tôi được viết bằng văn xuôi, văn vần hoặc biền ngẫu, trình lên vua chúa những kiến nghị, đề nghị của mình.

+ Nội dung bài tấu: một là bàn về “quân đức”, hai là “dân tâm”, ba là “học pháp”

Đoạn trích là phần ba của bản tấu gởi vua

Quang Trung khi ông vào Phú Xuân hội kiến với nhà vua

Đ4: đoạn còn lại - Kết luận.

- Vì sự thịnh trị của đất nước;

- Học không cầu danh lợi.

Theo dõi đoạn văn bàn về mục đích của việc học, ta thấy: Trong câu văn biền ngẫu: “Ngọc không mài không thành đồ vật; người không học không biết rõ đạo”, tác giả giải thích khái niệm “học” bằng hình ảnh so sánh rất cụ thể nên dễ hiểu: Chỉ có học tập con người mới nên tốt đẹp Do vậy, học tập là quy luật cho cuộc

sống của con người.

 Khái niệm “đạo” vốn trừu tượng, phức tạp được giải thích ngắn gọn, rõ ràng: “ Đạo là lẽ đối xử hàng ngày giữa mọi người” Tác giả

cho rằng đạo của kẻ đi học là học luân thường đạo lí để làm người bởi đạo học ngày trước lấy lấy mục đích hình thành đạo đức, nhân cách

Đó là tam cương (quân thần – phụ tử - phu

phụ), ngũ thường (nhân -lễ -nghĩa –trí-tín)

Dựa vào đoạn trích, hãy cho biết tác giả phê phán lối học lệch lạc, sai trái nào? Tác hại

của lối học ấy là gì?

+ Phê phàn lối học lệch lạc: lối học chuộng

hình thức (không chú ý đến nội dung học)

+ Phê phán lối học sai trái: học vì danh lợi

bản thân.

 Tác hại: làm cho chúa tầm thường (Lê

Cảnh Hưng, Lê Chiêu Thống, Trịnh Sâm, Trịnh Khải,… là bạo chúa, bù nhìn, hèn nhát, tầm

thường và bán nước), thần nịnh hót dẫn đến cảnh “nước mất nhà tan”.

Để khuyến khích việc học, Nguyễn Thiếp

khuyên vua Quang Trung thực hiện những

chính sách gì?

 Cho mở rộng việc học ở tất cả các phủ,

huyện trong cả nước để con cháu các quan lại hoặc thường dân đều có thể đi học.

Thảo luận: Bài tấu có đoạn bàn về “ phép

học ”, đó là những “ phép học ” nào? Tác dụng

và ý nghĩa của những “ phép học ” ấy? Từ

thực tế việc học của bản thân, em thấy

phương pháp học tập nào là tốt nhất? Vì sao?

(thời gian thảo luận cho các nhóm là 5 phút)

Phương pháp học là:

- Tuần tự tiến lên, từ thấp lên cao;

- Học rộng, nghĩ sâu, biết tóm lược những

điều cơ bản, cốt yếu nhất;

- Học phải biết kết hợp với hành

Tác dụng của phép học: Đất nước nhiều nhân tài, chế độ vững mạnh, quốc gia hưng thịnh.

Liên hệ thực tế học tập: phương pháp sau là tốt

nhất: trên cơ sở nghe các thầy cô giảng, học sinh phải biết tự học, kết hợp học với hành Vì đó là

cách học giúp em hiểu sâu bài giảng, nhớ lâu kiến thức và vận dung tốt vào công việc gia đình

Dù chỉ là đoạn trích, phép lập luận vẫn

được thể hiện rất rõ Xác định trình tự lập luận của đoạn văn bằng sơ đồ sau:

Mục đích chân chính của việc học

Phê phán những

lệch lạc, sai trái phương pháp đúng đắn Khẳng định quan điểm;

Tác dụng việc học

chân chính

 Lập luận: Đối lập hai quan niệm về việc học, lập luận của Nguyễn Thiếp bao hàm sự lựa chọn Quan niệm, thái độ phê phán ấy cho thấy trí tuệ bản lĩnh, nhận thức tiến bộ của người trí thức chân chính Quan niệm ấy vẫn còn có ý nghĩa đối với chúng ta hôm nay.

2/ Nghệ thuật:

Em có nhận xét như thế nào về luận điểm, lí

lẽ và lời văn trong đoạn trích?

 Có luận điểm rõ ràng, lí lẽ chặt chẽ, lời văn khúc chiết , thể hiện tấm lòng của một trí thức chân chính đối với đất nước.

 Lập luận: Đối lập hai quan niệm về việc học, lập luận của Nguyễn Thiếp bao hàm sự lựa chọn Quan niệm, thái độ phê phán ấy cho thấy trí tuệ bản lĩnh, nhận thức tiến bộ của người trí thức chân chính Quan niệm ấy vẫn còn có ý nghĩa đối với chúng ta hôm nay.

2/ Nghệ thuật:

 Có luận điểm rõ ràng, lí lẽ chặt chẽ, lời văn khúc chiết , thể hiện tấm lòng của một trí thức chân chính đối với đất nước.

Qua tìm hiểu và phân tích văn bản, Em nhận thấy văn bản có ý nghĩa như thế nào về mặt nội dung và nghệ thuật?

 Bằng hình thức lập luận chặt chẽ, sáng rõ, Nguyễn Thiếp nêu lên quan niệm tiến bộ của ông về sự học giúp ta hiểu mục đích của việc học là để làm người có đạo đức, có tri thức, góp phần làm hưng thịnh đất nước, chứ không phải để cầu danh lợi Muốn học tốt phải có phương pháp, học cho rộng nhưng phải nắm cho gọn; đặc biệt, học phải đi đôi với hành.

+ Chuẩn bị tốt phần chuẩn bị ở nhà trang

82: Cần phải lập dàn bài các luận điểm,

luận cứ và dự kiến cách trình bày cụ thể.

+ Xem trước phần luyện tập trên lớp trang

83 – 84, bài đọc thêm cuối trang 84 SGK.

Trà Vinh, ngày 07 tháng 03

năm 2011

Giáo viên thực hiện : Nguyễn

Thanh Yên Trường Trung học cơ sở Long Vĩnh – huyện Duyên Hải – Tỉnh

Trà Vinh

Trà Vinh, ngày 07 tháng 03

năm 2011 Giáo viên thực hiện : Nguyễn

Thanh Yên Trường Trung học cơ sở Long Vĩnh – huyện Duyên Hải – Tỉnh

Trà Vinh