A LỜI MỞ ĐẦU Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, việc hội nhập mang lại cho các quốc gia rất nhiều cơ hội nhưng cùng với đó là không ít thách thức Một trong những thách thức mà hầu hết các quốc gia[.]
Trang 1A LỜI MỞ ĐẦU
Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, việc hội nhập mang lại cho cácquốc gia rất nhiều cơ hội nhưng cùng với đó là không ít thách thức Một trongnhững thách thức mà hầu hết các quốc gia phải đối mặt đó là sự gia tăng củatội phạm, nhất là những tội phạm mang tính quốc tế Loại tội phạm này gâyảnh hưởng tiêu cực đến an ninh và kinh tế, trật tự xã hội của nhiều quốc gia.Đấu tranh phòng, chống loại tội phạm này là một vấn đề vô cùng cấp thiết,không chỉ đòi hỏi nỗ lực riêng của từng quốc gia mà cần phải có sự hợp tácquốc tế thông qua các thiết chế quốc tế Vì vậy, trong bài tập nhóm này,
chúng em xin lựa chọn chủ đề “Những vấn đề pháp lý và thực tiễn về hoạt
động của một số thiết chế quốc tế về hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm”.
B NỘI DUNG
I KHÁI QUÁT CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG HỢP TÁC QUỐC TẾ TRONG ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM
1 Khái niệm hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm
Tội phạm trên thế giới đã tồn tại và phát triển từ rất lâu Tội phạm trongluật quốc tế được phân loại theo ba nhóm chính như sau1:
Nhóm thứ nhất: tội phạm quốc tế hay tội ác quốc tế Tội phạm quốc tế
là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm tới những chuẩn mực chung củapháp luật, quy tắc chung của đời sống pháp lý quốc tế cũng như nguyên tắcnhân đạo trong luật quốc tế, thậm chí làm xấu đi các chuẩn mực quan hệ giữacác quốc gia với nhau Những tội phạm nằm trong nhóm tội phạm này baogồm tội phạm chiến tranh, tội chống loài người, tội diệt chủng, tội xâm lược
Nhóm thứ hai: tội phạm có tính chất quốc tế Đây là nhóm tội phạm
xâm hại tới trật tự pháp lý quốc gia và an ninh, hòa bình quốc tế, gây ảnhhưởng tiêu cực tới đời sống của cộng đồng quốc tế nhưng mức độ không quánguy hiểm như tội phạm quốc tế Những tội nằm trong nhóm này bao gồm tội
1 Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội, Giáo trình Công pháp quốc tế, Nxb Chính trị Quốc gia – Sự
thật, Hà Nội – 2018, tr.490 – 492.
Trang 2cướp biển, tội khủng bố quốc tế, tội làm tiền giả, tội buôn bán trái phép cácchất ma túy và các chất hướng thần, tội buôn bán phụ nữ và trẻ em…
Nhóm thứ ba: tội phạm hình sự chung Đây là nhóm tội phạm xâm
phạm đến quyền và lợi ích của một quốc gia và thông thường bị trừng trị,ngăn chặn bằng pháp luật quốc gia đó Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp tộiphạm dùng các thủ đoạn tinh vi nhằm lẩn trốn sự trừng phạt của pháp luậtquốc gia như lẩn trốn sang quốc gia khác… Do đó cần phải có sự trợ giúp từcác quốc gia với nhau để thực thi công lý và trừng phạt người phạm tội
Như vậy, từ việc phân loại trên, có thể thấy tính chất và mức độ phứctạp của tội phạm trên thế giới và khu vực, đòi hỏi các quốc gia phải hợp tácvới nhau Có thể hiểu hợp tác đấu tranh phòng, chống tội phạm là sự thỏathuận, trao đổi và thống nhất các kế hoạch, chương trình chung giữa các quốcgia với nhau trên cơ sở hỗ trợ, giúp đỡ lẫn nhau nhằm đạt được mục tiêuchung đó là đấu tranh, phòng ngừa tội phạm vì lợi ích các bên, phù hợp vớipháp luật quốc gia và pháp luật quốc tế
Hoạt động hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm trênthực tế được thực hiện qua các hoạt động tư pháp, đó là:
Thứ nhất, xác định quyền tài phán Quyền tài phán của một quốc gia là
quyền tối cao của quốc gia trong phạm vi lãnh thổ của mình Trong trườnghợp phát sinh xung đột về thẩm quyền tài phán, để đảm bảo sự phù hợp trongviệc thực hiện thẩm quyền tài phán quốc gia, trong khoa học luật quốc tế đãtồn tại một số nguyên tắc xác định thẩm quyền tài phán như: nguyên tắc lãnhthổ, nguyên tắc quốc tịch, nguyên tắc an ninh quốc gia, nguyên tắc phổ cập
Thứ hai, thỏa thuận thành lập Tòa án quốc tế chuyên xét xử các tội
phạm quốc tế Tội phạm quốc tế là mối nguy hiểm lớn nhất đối với tòa thểnhân loại Chính vì vậy, để trừng trị loại tội phạm này, ngoài việc quốc gia cóthể thực hiện quyền tài phán, cộng đồng quốc tế đã nhất trí tiến hành thànhlập cơ quan tài phán quốc tế đưa ra những phán quyết căn cứ vào quy địnhcủa luật quốc tế
Trang 3Thứ ba, tương trợ tư pháp về hình sự Đây là biện pháp để thực hiện
các hành vi tố tụng cần thiết ở nước ngoài Nội dung cơ bản của tương trợ tưpháp về hình sự bao gồm các vấn đề như: thẩm vấn người phạm tội; chuyểngiao giấy tờ, tài liệu, vật chứng; lấy lời khai nhân chứng và các hoạt độngđiều tra khác; dẫn độ tội phạm, chuyển giao phạm nhân để thụ án…
2 Cơ sở pháp lý của hoạt động hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm
Cơ sở pháp lý của hoạt động hợp tác quốc tế về đấu tranh phòng, chốngtội phạm là tổng hợp các quy phạm được nêu trong điều ước quốc tế songphương, đa phương; các quy định được nêu trong pháp luật quốc gia và cácnguyên tắc được hình thành trong thực tiễn tư pháp hình sự quốc tế mà trên
cơ sở đó các quốc gia có quyền và trách nhiệm hợp tác với các quốc gia khácnhằm mục đích đấu tranh phòng, chống tội phạm2 Trên quan điểm đó, có thểchia cơ sở pháp lý của hoạt động đấu tranh phòng chống tội phạm như sau:
Thứ nhất, theo các quy định pháp lý trên cơ sở các điều ước quốc tế
hoặc các tổ chức quốc tế mà quốc gia đã tham gia ký kết, gia nhập hoặc làthành viên thì có thể phân chia thành các quy định pháp lý đa phương, cácquy định pháp lý được nêu trong các điều ước quốc tế song phương và cácquy định pháp lý được nêu trong các văn kiện của các “liên minh”
Thứ hai, theo các quy định pháp lý trên cơ sở quy định của pháp luật
quốc gia Về nguyên tắc, hoạt động hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng,chống tội phạm được thực hiện trên cơ sở các quy định của điều ước quốc tế
đa phương, song phương nhưng nguyên tắc, thẩm quyền, thủ tục và trình tựhợp tác sẽ tuân theo những quy định của pháp luật quốc gia
3 Hình thức pháp lý của hoạt động hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm
Hình thức pháp lý là phương thức thể hiện nội dung hoạt động hợp tác,cách thức tổ chức và thực hiện của hoạt động hợp tác quốc tế trong phòng,
2 Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội, Giáo trình Công pháp quốc tế, tài liệu đã dẫn, tr.493.
Trang 4chống tội phạm3 Hình thức pháp lý đóng vai trò quan trọng trong hoạt độnghợp tác, quyết định hiệu quả của hoạt động hợp tác giữa các bên hữu quan
Về các hình thức giải quyết cơ bản được hình thành qua quá trình phát
triển hợp tác quốc tế trong lĩnh vực đấu tranh phòng, chống tội phạm: Thứ
nhất, hợp tác chính thức giữa các chính phủ với nhau Thứ hai, hợp tác
không chính thức giữa các cơ quan có thẩm quyền, hệ thống chuyên ngànhhoặc tổ chức có liên quan trong công tác phòng, chống tội phạm giữa cácquốc gia với nhau
Về các phương thức giải quyếtđược hình thành qua quá trình phát triển
và thực tiễn của hoạt động hợp tác quốc tế trong lĩnh vực đấu tranh phòng,
chống tội phạm: Thứ nhất, đối với tội phạm quốc tế Các quốc gia có thể tự
xét xử các tội phạm chiến tranh theo quy định riêng trong Bộ luật hình sựnước mình Ngoài ra trong một số trường hợp đặc biệt, các quốc gia có thểthỏa thuận và thống nhất ký kết các điều ước quốc tế để thành lập các tòa ánquân sự quốc tế Ví dụ như Tòa án quân sự quốc tế Nurumbec và Tokyo Bêncạnh đó còn thành lập tòa án quốc tế theo quyết định của Hội đồng Bảo an
Liên hợp quốc Thứ hai, đối với tội phạm có tính chất quốc tế và tội phạm
hình sự chung Phương thức hợp tác chủ yếu giữa các quốc gia là ký kết cácđiều ước quốc tế song phương và đa phương toàn cầu hoặc trong khu vựcđồng thời có sự bảo trợ của các tổ chức quốc tế có liên quan
II NHỮNG VẤN ĐỀ PHÁP LÝ VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA MỘT SỐ THIẾT CHẾ QUỐC TẾ TRONG HỢP TÁC ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM
1 Liên hợp quốc
Liên hợp quốc chính thức ra đời vào ngày 24/10/1945 khi Hiến chươngLHQ được Trung Quốc, Pháp, Liên Xô, Anh, Hoa Kỳ và đa số các quốc gia
ký trước đó phê chuẩn.Việc Liên hợp quốc ra đời là một sự kiện quan trọng,
có ý nghĩa vô cùng to lớn đối với quan hệ liên quốc gia và hợp tác quốc tế
3 Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội, Giáo trình Công pháp quốc tế, tài liệu đã dẫn, tr.495.
Trang 5Với mục đích và nguyên tắc hoạt động được quy định tại Điều 1 vàĐiều 2 Hiến chương LHQ4, LHQ giữ một vai trò quan trọng trong quá trìnhđấu tranh phòng, chống tội phạm Từ khi thành lập đến nay, LHQ đã chứng tỏvai trò cũng như tầm quan trọng của mình trong cuộc chiến nhằm duy trì hòabình và an ninh quốc tế Trong vấn đề đấu tranh phòng, chống tội phạm, dưới
sự bảo trợ của LHQ, nhiều điều ước quốc tế mẫu, các công ước quốc tế, cácvăn bản pháp lý quốc tế khác đã được thông qua
Theo Hiến chương LHQ, vấn đề hợp tác đấu tranh chống tội phạm trựctiếp được thực hiện bởi Hội đồng Kinh tế và Xã hội5 Nằm trong cấu trúc củaHội đồng này có Ủy ban về kiểm soát ma túy; Tiểu ban phòng chống ma túy
và tội phạm; Ủy ban chuyên trách về chống tội phạm khủng bố quốc tế; Ủyban về phòng ngừa tội phạm và xét xử hình sự Trong đó, giữ vai trò chủ đạotrong hợp tác quốc tế về đấu tranh chống tội phạm của LHQ chính là Ủy banphòng ngừa tội phạm và xét xử hình sự6 Ủy ban có nhiệm vụ nghiên cứu vàtrình lên Hội đồng Kinh tế và Xã hội những đề nghị, kiến nghị, phương hướngnâng cao hiệu quả đấu tranh chống tội phạm và xử lý những người phạm tội
Ủy ban có chức năng chuẩn bị cứ 5 năm một lần tổ chức Hội nghị về vấn đềphòng ngừa tội phạm và xử lý những người phạm tội ở cấp độ của LHQ
Một vai trò quan trọng khác của LHQ trong đấu tranh phòng, chống tộiphạm đó là việc thành lập các tòa án xét xử tội ác quốc tế Kế thừa mô hìnhTòa án quân sự Nurambec và Tokyo, sự ra đời của Tòa án hình sự ở Nam Tư
cũ (1993) và Ruanđa (1994), Tòa án xét xử tội ác diệt chủng ở Campuchia(2009) đã đánh dấu sự xuất hiện lần đầu tiên những thiết chế tư pháp hình sựmang tính chất quốc tế chuyên xét xử tội ác quốc tế Mặc dù các Tòa án đượcthành lập chỉ mang tính chất vụ việc nhưng sự ra đời của chúng đã khẳng địnhvai trò quan trọng của LHQ trong việc thành lập các thiết chế tư pháp để đấutranh phòng, chống tội phạm Sự ra đời và hoạt động của các Tòa án Adhoc
4 Xem Điều 1 và Điều 2 Hiến chương Liên hợp quốc.
5 Xem Điều 62 Hiến chương Liên hợp quốc.
6 Bộ Ngoại giao, “Hội đồng Kinh tế - Xã hội Liên hợp quốc (ECOSOC)”, Báo Điện tử Đảng Cộng
sản Việt Nam, 2018.
Trang 6đã đặt nền móng cho việc thành lập tòa án hình sự thường trực và cơ quan tưpháp do cộng đồng quốc tế bảo trợ trong những năm tiếp sau Trên cơ sở Quychế Roma (1998), LHQ thành lập Tòa án hình sự quốc tế (ICC) Với chứcnăng là cơ quan tư pháp hình sự quốc tế thường trực, ICC tồn tại như một tổchức quốc tế độc lập, có tư cách pháp lý quốc tế và có năng lực pháp lý cầnthiết để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình Tuy vậy, LHQ vẫn giữ vaitrò quan trọng trong việc thành lập, xây dựng quy chế và bảo đảm việc hoạtđộng của ICC.
2 Tổ chức cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol)
Thứ nhất, về sự ra đời và phát triển Tổ chức cảnh sát hình sự quốc tế
(Interpol) ngày nay được biết đến là một trong những tổ chức hàng đầu vềhợp tác trong lĩnh vực an ninh trên phạm vi toàn thế giới Tiền thân củaInterpol là Ủy ban Cảnh sát hình sự quốc tế (ICPC) được thành lập ngày7/9/1923 ở Viên (Áo) Năm 1946, sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Ủy banCảnh sát hình sự quốc tế được tái lập, lúc này được gọi là Interpol, đặt trụ sởmới ở Paris (Pháp) Hệ thống thông báo mã màu của ủy ban được khởi xướng
và những lệnh truy nã đỏ đầu tiên được phát ra7 Đến năm 1956, Ủy ban Cảnhsát hình sự quốc tế được đổi tên thành Tổ chức cảnh sát hình sự quốc tế vàvẫn thường gọi là Interpol Có thể thấy rằng Interpol ra đời và phát triển nhưmột tất yếu của lịch sử đấu tranh phòng, chống tội phạm Tình hình phát triểncủa tội phạm trên phạm vi toàn cầu có quan hệ mật thiết, tác động tới sự pháttriển của Interpol
Thứ hai, về tôn chỉ và mục đích hoạt động Interpol hoạt động độc lập
theo tôn chỉ tôn trọng chủ quyền các quốc gia thành viên, không can thiệp vàocông việc nội bộ Đối tượng điều tra chỉ là tội phạm hình sự Quy chế Interpolnghiêm cấm việc cho phép thực hiện bất kỳ hoạt động nào để can thiệp hoặc
có tính chất chính trị, quân sự, tôn giáo và chủng tộc trong quá trình thực thicác chức năng, nhiệm vụ của mình Interpol hoạt động nhằm mục đích bảođảm và phát triển sự hợp tác với quy mô lớn giữa tất cả các cơ quan hình sự
7 Xem Phụ lục 1.
Trang 7trong phạm vi khuôn khổ pháp luật hiện hành của các nước và theo tinh thầnTuyên bố chung về nhân quyền, giúp đỡ cảnh sát địa phương trong việc kếtnối với cảnh sát toàn cầu, theo dõi tiến trình hoạt động của các kẻ bị truy nã
và phát lệnh truy nã cho các quốc gia thành viên
Thứ ba, về cơ cấu tổ chức Interpol có hệ thống cơ cấu tổ chức hoàn
chỉnh và chặt chẽ, gồm các cơ quan sau8:
Đại hội đồng là cơ quan cao nhất bao gồm các đại biểu do chính phủ
các nước thành viên chỉ định Là cơ quan quản lý tối cao của Interpol, Đại hộiđồng họp mỗi năm một lần nhằm đưa ra những quyết định chính liên quanđến chính sách chung, nguồn lực cần thiết cho hợp tác quốc tế, phương pháplàm việc, tài chính và chương trình hoạt động
Ủy ban hành pháp do Đại hội đồng bầu ra; có trách nhiệm giám sát
việc thi hành những quyết định của Đại hội đồng, chuẩn bị chương trình nghị
sự cho các kỳ họp của Đại hội đồng; trình Đại hội đồng chương trình, côngviệc, dự án hữu ích, giám sát việc quản lý và công việc của ban thư ký
Ban thư ký đặt tại Lyon (Pháp) do một Tổng thư ký đứng đầu Ban thư
ký có bảy văn phòng khu vực ở bảy quốc gia, văn phòng liên lạc tại Liên hợpquốc ở New York, tại Liên minh châu Âu ở Brussels, và khu liên hợp toàncầu Interpol tại Singapore Tất cả nhằm thực hiện sứ mệnh ngăn ngừa, chốnglại các tội phạm xuyên quốc gia và tăng cường an ninh toàn cầu
Văn phòng Interpol ở các quốc gia thành viên thường là một bộ phận
của cơ quan cảnh sát quốc gia Mỗi quốc gia sẽ có một Văn phòng Interpol vàtạo thành một mạng lưới liên kết toàn cầu của Interpol, cho phép các nướcthành viên làm việc cùng nhau trong các cuộc điều tra xuyên biên giới
Ngoài các cơ quan chính kể trên, Interpol còn có bộ phận giám sát baogồm các cố vấn và Ủy ban kiểm soát dữ liệu Interpol (CCF) Các cố vấn lànhững chuyên gia có năng lực tư vấn, có thể được chỉ định bởi Ủy ban hànhpháp và được Đại hội đồng xác nhận Còn Ủy ban kiểm soát dữ liệu Interpol
8 Dương Tâm (2017), “Interpol - tổ chức cảnh sát quốc tế lớn nhất thế giới”,
https://vnexpress.net/phap-luat/interpol-to-chuc-canh-sat-quoc-te-lon-nhat-the-gioi-3623090.html.
Trang 8có nhiệm vụ đảm bảo việc xử lý dữ liệu cá nhân phù hợp với quy tắc củaInterpol nhằm bảo vệ quyền cơ bản của các cá nhân và sự hợp tác giữa cảnhsát quốc tế.
Thứ tư, về phạm vi hoạt động Tổ chức này tập trung chủ yếu thực hiện
các công việc liên quan đến vấn đề an toàn công cộng và chiến đấu với chủnghĩa khủng bố, tội ác chống lại nhân loại, tội phạm môi trường, tội phạm diệtchủng, tội ác chiến tranh, tổ chức tội phạm quốc tế, vi phạm bản quyền, đánhcắp tác phẩm nghệ thuật, sản xuất và vận chuyển, buôn bán ma túy, buôn lậu
vũ khí, buôn người, rửa tiền, khiêu dâm trẻ em, tội phạm công nghệ cao, tộiphạm về sở hữu trí tuệ và tham nhũng9
Như vậy có thể thấy Interpol là một tổ chức có quá trình hình thành lâuđời và phát triển và có vai trò quan trọng trong hoạt động kiểm soát, phòngchống tội phạm có tổ chức, xuyên quốc gia và những vấn đề liên quan
3 Các tổ chức khác
3.1 Các tổ chức quốc tế chuyên môn của Liên hợp quốc
Trong lĩnh vực khoa học về hợp tác quốc tế về đấu tranh phòng, chốngtội phạm không thể không kể đến Viện nghiên cứu của LHQ NIRCI (Việnnghiên cứu quốc tế LHQ về tội phạm và tư pháp, Rome, Italia); HEUNI (ViệnChâu Âu về phòng ngừa tội phạm và kiểm soát tội phạm, Hensinki, PhầnLan); UNAFRI (Viện Châu Phi của LHQ về phòng ngừa tội phạm và đấutranh với vi phạm pháp luật, Kampala, Uganda); UNAFEI (Viện Châu Á –Thái Bình Dương của LHQ về phòng ngừa tội phạm và đối xử với ngườiphạm tội, Tokyo, Nhật Bản); ILANDUD (Viện Châu Mỹ - Latin của LHQ vềphòng ngừa tội phạm và đối xử với người phạm tội, Sanhose, Costa Rica) vàmột số tổ chức khác của LHQ10 Hầu hết các công trình nghiên cứu khoa họccũng như tổ chức các Hội nghị khoa học quốc tế về phòng, chống tội phạmđược thực hiện bởi các Viện này của LHQ11
9 Đôi nét về Interpol, https://danluat.thuvienphapluat.vn/doi-net-ve-interpol-169041.aspx.
10 Xem A World Directory of Criminological Inctitutes 6th ed UNICRI Rome, 1995, P.1-51.
Trang 9Ngoài ra, các tổ chức quốc tế chuyên môn của LHQ như Tổ chức Laođộng quốc tế (ILO); Tổ chức Y tế thế giới (WHO); Tổ chức Hàng không dândụng (ICAO); Tổ chức giáo dục, khoa học và văn hóa của LHQ (UNESCO);
Tổ chức hàng hải quốc tế (IMO) cũng đóng vai trò to lớn, góp phần soạn thảo
và cho ra đời nhiều công ước quốc tế đa phương quan trọng trong các lĩnh vựcnhằm mục đích đấu tranh phòng, chống tội phạm
3.2 Các tổ chức phi chính phủ
Các tổ chức phi chính phủ hoạt động trong những lĩnh vực khác nhau
sẽ làm phong phú và đa dạng hơn các công tác hỗ trợ phòng, chống tội phạm
Trong lĩnh vực thống nhất hóa hình sự quốc tế thì phải nhắc đến Hiệphội quốc tế về luật hình sự thành lập năm 1924 Hiệp hội với nhiệm vụ là giúp
đỡ các quốc gia hoàn thiện hệ thống pháp luật của mình để đảm bảo trong xét
xử được bình đẳng và công bằng
Ngoài ra, Hội tội phạm học quốc tế được thành lập năm 1934 cũngđóng góp tích cực trong lĩnh vực kỹ thuật pháp lý hình sự cho các quốc giađấu tranh phòng, chống tội phạm Hiện nay hội đã có quy chế tư vấn tại LHQ
Bên cạnh đó, Hội bảo vệ xã hội quốc tế thành lập năm 1949 hội tụ cácchuyên gia trong lĩnh vực hình sự, tội phạm quốc tế, tội phạm học, xã hội học,tâm lý học, tâm thần học và các lĩnh vực nghiên cứu khác Hội này hoạt độngnhằm bảo vệ xã hội trước các vấn nạn của tội phạm cũng như các cá nhântrước khả năng thực hiện hành vi phạm tội cùng với việc tuyên truyền tưtưởng nhân đạo hóa các chính sách hình sự12
Ngoài ra còn có rất nhiều các tổ chức phi chính phủ khác hoạt độngvới mục đích nhân đạo như: Hiệp hội quốc tế giúp đỡ tù nhân, Tổ chức Ân xáquốc tế, Hiệp hội cảnh sát toàn cầu, Liên đoàn quốc tế quyền con người,…
11 TS Nguyễn Minh Đức, NguyễnThị Nga, “Lịch sử phát triển hoạt động hợp tác quốc tế về nghiên
cứu tội phạm học và đấu tranh phòng, chống tội phạm”, Học Viện Cảnh sát nhân dân.
12 Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội, Giáo trình Công pháp quốc tế, tài liệu đã dẫn, tr.540.
Trang 10III NHỮNG VẤN ĐỀ THỰC TIỄN VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA MỘT SỐ THIẾT CHẾ QUỐC TẾ TRONG HỢP TÁC ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG TỘI PHẠM
Trong bối cảnh toàn cầu hóa như hiện nay, vấn đề đấu tranh, phòngchống tội phạm luôn được các quốc gia trên thế giới quan tâm Các quốc giađều xác định tội phạm là một hiện tượng xã hội tiêu cực, các hoạt động tộiphạm luôn đi ngược lại với lợi ích xã hội, gây ra thiệt hại cho xã hội Trongmỗi thời kỳ khác nhau và trong mỗi giai đoạn khác nhau, tội phạm trong xãhội luôn có sự biến đổi cả về nội dung lẫn hình thức Thế kỷ XXI đã xuất hiệnnhững hình thức biến tướng mới của tội phạm, đặc biệt là tội phạm về ma túy,
sử dụng công nghệ cao, buôn bán người… đã đặt ra yêu cầu cấp bách đối vớicác quốc gia trong việc hợp tác tìm ra các biện pháp đấu tranh và đồng thờiviệc mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực này là một tất yếu khách quanthông qua các thiết chế hay các tổ chức quốc tế Hiện nay, cộng đồng quốc tế
đã ghi nhận, đánh giá cao vai trò của các thiết chế hợp tác quốc tế trong đấutranh phòng, chống tội phạm điển hình như LHQ, Interpol và một số tổ chứcphi chính phủ khác
Thứ nhất, về hoạt động của Liên hợp quốc.
LHQ đã tổ chức nhiều Hội nghị và soạn thảo các văn bản pháp lý quốc
tế, vạch ra các nguyên tắc, tiêu chuẩn và các kiến nghị quốc tế về việc phòng,chống tội phạm và xét xử tội phạm hình sự quốc tế Cụ thể như tại Hội nghịlần sáu năm 1980 tại Venezuela với Tuyên bố Karacat, đã nêu rõ chiến lượcphòng ngừa tội phạm trong điều kiện xuất hiện những hình thức hành vi phạmtội mới mang tính phổ biến và không còn mang tính truyền thống Qua đótoàn bộ những vấn đề nghiên cứu Tội phạm học đã được mở rộng và nhấtquán giữa các quốc gia Đồng thời đã ghi nhận và công bố gần 20 sáng kiến
và quyết định đề cập đến các vấn đề chiến lược phòng ngừa tội phạm, phòngngừa lạm dụng quyền lực,… Các Hội nghị tiếp theo đều khẳng định rõ rằng,tội phạm là vấn đề nghiêm trọng trong phạm vi của mỗi quốc gia và quốc tế,cản trở sự phát triển chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa của các dân tộc và đe