Nghiên cứu giải pháp đẩy mạnh xã hội hóa hoạt động quản lý chất thải rắn trên địa bàn Huyện Nhà Bè - Thành phố Hồ Chí Minh
Trang 1NHA BE DISTRICT, HO CHI MINH CITY”
KS Nguy n oàn ng Quang, PGS.TS Phùng Chí S
After assessing the situation and the socialization needs of the solid waste management activities, the author have proposed the measures for strengthening the socialisation activities related to solid waste collection, storage, transport, recycling and treating systems in order to limit environmental pollution, improve public awareness and build up a solid waste management plan to the district by the year of 2020
*
Khoa Môi tr ng và Công ngh sinh h c, i h c K Thu t Công Ngh TP.HCM, Vi t Nam
* Vi n K thu t Nhi t đ i và B o v Môi tr ng TP.HCM
TÓM T T
tài đã k th a và ti p t c nghiên c u các v n đ v xã h i hóa các d ch v thu gom và x lý ch t
th i r n trên đ a bàn huy n Nhà Bè Trên c s đi u tra th c t , đánh giá hi n tr ng và d báo phát
th i, tác gi đã xác đ nh đ c các v n đ c p bách c a công tác qu n lý ch t th i r n, xây d ng các quan đi m và m c tiêu c a công tác qu n lý ch t th i r n, đ xu t các gi i pháp qu n lý ch t th i r n
trên đ a bàn huy n Nhà Bè
Sau khi đánh giá th c tr ng và nhu c u v xã h i hoá ho t đ ng qu n lý ch t th i r n, tác gi đã
đ xu t các bi n pháp đ y m nh xã h i hóa các ho t đ ng thu gom, l u tr , v n chuy n, tái ch và x
lý ch t th i r n nh m h n ch ô nhi m môi tr ng, nâng cao nh n th c c ng đ ng và xây d ng m t k
ho ch qu n lý ch t th i r n c th cho Huy n đ n n m 2020
ABSTRACT
This research inherited and continued to study the issues related to socialisation of collecting and treating solid waste service in Nha Be District Based on the actual survey, forecasting the solid waste generation, the author have determined the urgent issues of solid waste management, build up the viewpoints and objectives of the solid waste management, proposal of solid waste management measures in Nha Be District
1
Trong nhi u n m qua, huy n Nhà Bè đã có
nh ng b c ti n v t b c v kinh t - xã h i,
đ i s ng nhân dân đ c nâng cao, b m t nông
thôn thay đ i nhanh chóng, ngày càng khang
trang đ p đ Tuy nhiên, m t s v n đ b t c p
trong quá trình phát tri n c a đ a ph ng c ng
hóa, huy đ ng các ngu n l c khác cùng tham
gia b o v môi tr ng, đáp ng yêu c u công
tác b o v môi tr ng trên đ a bàn Huy n M c
dù ch tr ng xã h i hóa ho t đ ng b o v môi
tr ng đã đ c quy đ nh trong h th ng chính
sách pháp lu t v b o v môi tr ng m t cách khá đ y đ và toàn di n, các k ho ch th c
Trang 2th c t , đánh giá hi n tr ng, đi u tra xã h i
h c Qua đó, d báo và tính toán đ c t c đ
2.2 Kh o sát, đánh giá đi u ki n t nhiên,
hi n tr ng và quy ho ch phát tri n kinh t - xã
h i c a huy n Nhà Bè đ n n m 2020, trên c
s c p nh t m i các tài li u có liên quan, bám
sát các quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i và
b o v môi tr ng c a Huy n
2.3 Phân tích, đánh giá hi n tr ng qu n lý
ch t th i r n, các m t còn t n t i c a ho t
đ ng qu n lý ch t th i r n trên đ a bàn, t p
trung vào các khâu chính c a quy trình nh l u
tr , thu gom, v n chuy n, x lý và tái ch
2.4 Nghiên c u d báo thành ph n và kh i
l ng ch t th i phát sinh, c ng nh nhu c u xã
h i hoá ho t đ ng qu n lý ch t th i r n đ n
n m 2020, đ c bi t q uan tâm đ n quy ho ch
phát tri n kinh t - xã h i c a Huy n theo
h ng chuy n đ i c c u công nghi p - th ng
c tính t ng l ng ch t th i r n sinh
ho t trên đ a bàn huy n kho ng t 90 đ n 95
t n/ngày Trong đó ch có m t ph n nh (kho ng 36,7 t n/ngày) đ c thu gom và v n chuy n v bãi chôn l p c a thành ph theo đúng quy đ nh S li u th ng kê cho th y kh i
l ng ch t th i r n sinh ho t thu gom trên đ a bàn huy n Nhà Bè t ng d n qua các n m M c
đ gia t ng ngày càng cao do dân s Huy n phát tri n theo t c đ đô th hoá và l ng dân
đ c thu gom rác sinh ho t trên đ a bàn huy n
là 15.242 h , chi m 73% s h dân trên toàn huy n T l này t ng đ i th p so v i các đ a bàn khác c a thành ph
Công ty D ch v Công ích c a Huy n gi vai trò ch đ o trong ho t đ ng thu gom và
v n chuy n rác sinh ho t trên đ a bàn Trong
nh ng n m g n đây, h th ng các đ n v thu gom rác dân l p các xã, th tr n đã đ c quan tâm đ u t nhi u h n nh ng ho t đ ng
ch a th t s m nh m và còn b đ ng Bên
c nh đó, do hi n t i trên đ a bàn Huy n ch a
có tr m trung chuy n rác nên công tác thu gom rác c a các đ n v thu gom dân l p đ u l thu c vào ho t đ ng v n chuy n rác đ n bãi chôn l p c a Công ty D ch v Công ích huy n Nhà Bè Trang b ph ng ti n thu gom rác còn khá thô s Các đ n v thu gom rác dân l p ch
y u do ng i dân đ ng ra t ch c, thi t b thu gom chính là các xe ba gác máy, xe t i nh
ho c xe đ y tay Do v y hi u qu thu gom th p
và phát sinh nhi u v n đ môi tr ng nh
Trang 3Hi n nay, trên đ a bàn Huy n ch a có
công ty nào ho t đ ng trong l nh v c x lý
ch t th i r n H u h t l ng ch t th i r n sinh
ho t thu gom đ c chuy n đ n bãi chôn l p đ
x lý Vi c thu gom, x lý ch t th i r n công
còn l i sau quá trình thiêu đ t đ c chôn l p,
l ng tro sau khi đ t chi m kho ng 10% th
tích ch t th i ban đ u L ng tro này đ c v n
chuy n t i bãi chôn l p a Ph c chôn l p
cùng ô chôn l p ch t th i công nghi p nguy
(75,73%) Nhi u gia đình v n còn thói quen đ
rác xu ng kênh r ch hay các khu v c tr ng g n
v t rác b a bãi còn nhi u h n ch Hi n ch có kho ng 10,79% tr ng h p vi ph m là b x
ch ng trình đ c tri n khai t i khu v c h sinh s ng Ch có kho ng 15,82% cho r ng
ch ng trình này không c n thi t và ph n l n
gi i thích rõ ràng c th khi tham gia Tuy nhiên, v n có m t s ít ng i dân (9,16%)
kh ng đ nh h s không tham gia vào các
ch ng trình ci thi n môi tr ng t i đ a
ph ng
M c đ hài lòng c a ng i dân v d ch v thu gom rác hi n nay v n còn th p (51,1%) Hình th c th i b rác ph bi n c a ng i dân
là cho vào túi nilon và ch đ n v thu gom đ n
l y (60,14%), m t s h dân còn s d ng chung d ch v thu gom rác v i nhà bên c nh
Nh n th c c a ng i dân v giá tr c a
vi c tái sinh, tái ch ph li u v n còn r t th p (69,07%), trong khi đó mt s l ng không
nh ng i dân th i b luôn c ph li u v o chung rác sinh ho t (23,02%) Các ý ki n khác thì cho r ng có th t n d ng các v t li u th i b
đ trang trí (lon nhôm, chai nh a), đ ng các đ dùng trong gia đình (thùng cactong), ho c tr trong nhà đ s d ng khi c n thi t,…
Kh i l ng rác n m 2020 c a huy n Nhà
Bè là 273,77 t n/ ngày T c đ phát sinh rác là 0,8 kg/ng i ngày L y trung bình 5 ng i/h ,
t ng s h là 68.441 h
Trang 5H U
TE
5
B ng 3 H th ng thu gom ch t th i r n t i huy n Nhà Bè
STT Xã/Th tr n L c l ng thu gom Ph ng ti n thu gom S l ng
Trang 6y m nh công tác tuyên truy n giáo d c
qu n chúng nhân dân v ý th c b o v môi
đ ng th i đ m b o ch t l ng và kh i l ng cho các công trình x lý, t ng hi u qu kinh t – xã h i;
- Khuy n khích các c s s n xu t công nghi p th c hi n s n xu t s ch h n nh m ng n
ng a và gi m thi u l ng ch t th i r n phát sinh;
- Xây d ng chính sách cho th tr ng tái
ch nh m khuy n khích phát tri n th tr ng tái ch , ti n t i m c tiêu ch x lý các lo i ch t
Trang 7r n trên đ a bàn huy n Nhà Bè thông qua vi c nghiên c u đánh giá chi ti t v đi u ki n t nhiên, kinh
t - xã h i, quy ho ch phát tri n c a huy n đ n n m 2020; hi n tr ng công tác qu n lý, thu gom, v n chuy n, x lý và tái ch ch t th i r n phát sinh trên đ a bàn Huy n; phân tích, đánh giá v các v n đ còn t n t i trong công tác qu n lý ch t th i trên đ a bàn, t đó đ xu t các bi n pháp đ y m nh xã h i hoá ho t đ ng qu n lý ch t th i r n phù h p v i đ nh h ng quy ho ch phát tri n kinh t xã h i c a Huy n đ n n m 2020
TÀI LI U THAM KH O
1 PGS.TS Phùng Chí S (8/2008) Báo cáo chuyên đ “ i u tra, kh o sát, t ng k t các mô hình d ch
v môi tr ng liên quan đ n ch t th i nguy h i và đ xu t c ch chính sách nhân r ng”
2 PGS.TS Phùng Chí S (12/2008) Báo cáo chuyên đ “ xu t c ch , chính sách khuy n khích phát tri n và nhân r ng mô hình d ch v qu n lý ch t th i r n nguy h i”
3 S Khoa h c và Công ngh TP H Chí Minh (2006) Báo cáo khoa h c “Nghiên c u xây d ng mô hình t ch c và ho t đ ng qu tái ch ch t th i Thành Ph H Chí Minh”
4 UBND TP HCM – Trung tâm CENTEMA (6/1998) Báo cáo qui ho ch t ng th h th ng qu n lý
ch t th i r n đô th thành ph H Chí Minh
5 S Khoa h c Công ngh và Môi tr ng Tp H Chí Minh (11/2003) Báo cáo quy ho ch t ng th
qu n lý CTNH t i TP.H Chí Minh, ng Nai, Bình D ng và Bà R a - V ng Tàu
6 Nguy n V n Ph c (2008) Qu n lý và x lý ch t th i r n NXB i h c Qu c gia TP.HCM
7.Công ty c ph n Khu công nghi p Hi p Ph c (6/2010 ) Công tác bo v môi tr ng Khu công nghi p Hi p Ph c 6 tháng đ u n m 2010
8 Ngh quy t v nhi m v phát tri n kinh t xã h i n m 2011c a UBND Huy n Nhà Bè
9 Phòng Th ng kê (2/2011) Huy n Nhà Bè, Báo cáo kinh t xã h i quý 1, Huy n Nhà Bè
10 y ban nhân dân Huy n Nhà Bè (2010) Báo cáo v tình hình th c hi n thu gom rác dân l p t i đ a bàn Huy n Nhà Bè n m 2010
11 y ban nhân dân Huy n Nhà Bè, Quy ho ch t ng th phát tri n kinh t xã h i Huy n Nhà Bè th i
www.nhabe.hochiminhcity.gov.vn: website c a y ban nhân dân Huy n Nhà Bè
www.donre.hochiminhcity.gov.vn: website c a Chi c c b o v môi tr ng TP.HCM
www.hepa.hochiminhcity.gov.vn: website c a Chi c c B o v Môi tr ng thành ph H Chí Minh
Trang 10H U
TE
1.1 Tính c p thi t đ tài
Quá trình phát tri n kéo
theo s suy thoái và ô
Trang 14- Tách riêng rác h u c , rác vô c
Trang 15t: kho ng th i gian tính toán (n m)
: t c đ gia t ng dân s trung bình (%)
Trang 16H U
TE
Trang 20H U
TE
Hình 3.4 S đ h th ng tái ch ch t th i r n
Trang 21v n chuy n đ n bãi chôn l p đ x lý
Vi c thu gom, x lý ch t th i r n công nghi p
do các c s s n xu t t ch u trách nhi m.
đô th TP.HCM x lý.
Trang 25H U
TE
ch ng trình phân lo i rác t i ngu n chi m 84,18%
Trang 26H U
TE
4.1.1 Ho t đ ng thu gom, v n chuy n CTR
qu n lý ch t th i r n
4.1.2 Ho t đ ng tái sinh, tái ch ch t th i r n
- Th c hi n phân lo i rác t i ngu n
Trang 32H U
TE
B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O
TR NGă I H C K THU T CÔNG NGH TP HCM
Mã s : 608506
TP H CHệăMINH,ăthángăă06ăn mă2012
Trang 33H U
TE
B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O
TR NGă I H C K THU T CÔNG NGH TP HCM
Mã s : 608506
H NG D N KHOA H C: PGS TS PHÙNG CHÍ S
TP H CHệăMINH,ăthángăă06ăn mă2012
Trang 34Xác nh n c a Ch t ch H iăđ ngăđánhăgiáăLu năv năvàăKhoaăqu n lý chuyên
ngành sau khi Lu năv năđưăđ c s a ch a (n u có)
Ch t ch H i đ ng đánh giá LV Khoa qu n lý chuyên ngành
GS.TSKH Nguy n Tr ng C n
Trang 35NHI M V LU NăV NăTH CăS
H tên h c viên: Nguy nă oànă ngăQuangăăăăăăăăăăăGi i tính: Nam
Ngày,ătháng,ăn măsinh:ă30/11/1984 N iăsinh:ăTP.H Chí Minh
Chuyên ngành: Công ngh môiătr ng MSHV: 1081081015
I- TểNă TÀI:
Nghiên c u gi iăphápăđ y m nh xã h i hoá ho tăđ ng qu n lý ch t th i r n trênăđ a bàn huy n Nhà Bè, TP.H Chí Minh
II- NHI M V VÀ N I DUNG:
- Kh oăsát,ăđánhăgiáăđi u ki n t nhiên, hi n tr ng và quy ho ch phát tri n
kinh t - xã h i c a huy n Nhà Bè
- ánhăgiáăhi n tr ng, d báoăđ c nhu c u xã h i hoá ho tăđ ng qu n lý ch t
th i r nătrênăđ a bàn huy n Nhà Bè
- xu t các gi iăphápăđ y m nh xã h i hoá ho tăđ ng qu n lý ch t th i r n
nh m c i thi n ch tăl ngămôiătr ng g n li n v i phát tri n kinh t - xã h i
III- NGÀY GIAO NHI M V : 15/9/2011
IV- NGÀY HOÀN THÀNH NHI M V : 15/6/2012
V- CÁN B H NG D N: PGS TS Phùng Chí S
CÁN B H NG D N KHOA QU N LÝ CHUYÊN NGÀNH
PGS TS Phùng Chí S
Trang 36H U
TE
L IăCAMă OAN
Tôiăxinăcamăđoanăđâyălàăcôngătrìnhănghiênăc u c a riêng tôi Các s li u, k t
qu nêu trong Lu năv nălàătrungăth căvàăch aăt ngăđ c ai công b trong b t k
công trình nào khác
Tôiăxinăcamăđoanăr ng m i s giúpăđ cho vi c th c hi n Lu năv nănàyăđưă
đ c c mă năvàăcácăthông tin trích d n trong Lu năv năđưăđ c ch rõ ngu n g c
H c viên th c hi n Lu năv n
Nguy nă oƠnă ngăQuang
Trang 37
H U
TE
L IăC Mă N
Tác gi lu năv năxinăg i l i c mă năchânăthànhăđ n:
- Ban Giám hi u, Phòng Qu n lý Khoa h c - ào t oăsauăđ i h c, Khoa Công
ngh Môiătr ng và các gi ngăviênăTr ngă i h c K thu t Công ngh TP.HCM đưănhi t tình truy năđ t nh ng ki n th c quý báu trong su t quá trình h c t p và
hoàn thành lu năv năTh căs
- PGS.TS Phùng Chí S - Th yăh ng d n tr c ti păđưăt n tình ch d y, đ nh
h ng cho tác gi trong su t th i gian th c hi n lu n v n
- Các Phòng, Ban chuyên môn c a huy n Nhà Bè t oăđi u ki n,ăgiúpăđ trong
quá trình thu th p s li u, thông tin v đ tài
Cu i cùng, xin t lòng bi t n sâu s c đ năgiaăđình,ăđ ng nghi p và b n bè đã
đ ng viên, h tr trong su t quá trình h c t p và nghiên c u
Nguy nă oƠnă ngăQuang
Trang 38Trong nhi uăn măqua, huy n Nhà Bè đưăcó nh ngăb c ti năv t b c v kinh
t - xã h i,ăđ i s ngănhânădânăđ c nâng cao, b m tănôngăthônă thayăđ i nhanh chóngăvàăngàyăcàngăkhangătrangăđ păđ Tuy nhiên, m t s v năđ b t c p trong quá
trình phát tri n c aăđ aăph ngăc ngăđ c nhìn nh n,ăđóălàăv năđ ô nhi m và suy thoáiămôiătr ngăđôăth ăTr c th c tr ng trên, n u ch d a vào ngu n l c c a Nhà
n c thì không th th c hi n t t các m c tiêu qu n lý và b o v môiătr ng mà ph i
đ y m nh xã h iă hóa,ă huyă đ ng các ngu n l c khác cùng tham gia b o v môi
tr ng M c dù ch tr ngăxưăh i hóa ho tăđ ng b o v môiătr ng đưăđ c quy
đ nh trong h th ng chính sách pháp lu t v b o v môiătr ng m tăcáchăkháăđ yăđ
và toàn di n, các k ho ch th c hi n xã h i hoá các ho tăđ ng b o v môiătr ng đangă đ c tri n khai t i huy nă Nhàă Bèă nh ngă v nă ch aă mangă l i hi u qu nh ă
mong mu nầă ngătr cătìnhăhìnhăđó,ălu năv n:ăắNghiênăc u gi iăphápăđ y m nh
xã h i hoá ho tăđ ng qu n lý ch t th i r nătrênăđ a bàn huy năNhàăBè,ăTP.HCMă”ă
đ c th c hi năvàăđ t m t s k t qu nh ăsau:ă
- Thu th p và k th a nh ng k t qu đ tăđ c t th c ti n nghiên c u trong và ngoàiăn c v t ch c d ch v thu gom và x lý ch t th i r n T đóărútăraăcácăbàiă
h c kinh nghi m có th áp d ng t i Vi t Nam
- ánhăgiáăhi n tr ng, d báoăđ c nhu c u xã h i hoá ho tăđ ng qu n lý ch t
th i r nătrênăđ a bàn huy n Nhà Bè
- Xây d ngăđ căcácăquanăđi m và m c tiêu c a công tác qu n lý ch t th i
r n T đóăđ xu t các gi iăphápăđ y m nh xã h i hoá các ho tăđ ng qu n lý ch t
th i r n phù h p v iăđ nhăh ng quy ho ch phát tri n kinh t xã h i c a huy n Nhà Bèăđ năn mă2020
Trang 39- Collect and inherit the results obtained from domestic and international practical research on organizing the service of collecting and treating solid waste From which lessons learned can be applied in Vietnam
- Evaluate the current and forecast the socialization demand on solid waste management activities of Nha Be district
- Build up the viewpoints and objectives of solid waste management From there, we can propose solutions to promote the socialization of solid waste management activities consistent with the socioeconomic developmental planning orientation of Nha Be district provide to 2020
Trang 402.3ăPh ngăphápănghiênăc u 3
2.3.1 S ăđ nghiên c u 3 2.3.2ăPh ngăphápănghiênăc u 4
3 Ý ngh aăkhoaăh c, tính m i, tính th c ti n c aăđ tài 8
3.1 Tính khoa h c 8 3.2 Tính m i 9 3.3 Tính th c ti n 9
Ch ngă1.ăT NG QUAN V XÃ H I HOÁ CÁC HO Tă NG B O V