Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác:• Có sự cân bằng giữa 2 lực, đó là: áp suất thẩm thấu và lực điện trường electrical force • Lực áp suất thẩm thấu theo phương x là: • Lực tương tác tĩn
Trang 1TS Ngô Thanh An
HÓA KEO
Chương 9 – SỰ BỀN VỮNG HỆ KEO
Trang 3Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác:
• Có sự cân bằng giữa 2 lực, đó là: áp suất thẩm thấu và lực điện trường (electrical force)
• Lực áp suất thẩm thấu theo phương x là:
• Lực tương tác tĩnh điện là:
• Xuất phát từ mối quan hệ giữa lực và cường độ điện
trường:
• Trong trường hợp ta xét trong 1 khối thể tích vô cùng nhỏ:
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 4Phương trình cân bằng lực được viết như sau:
Với: (phương trình Poisson – Boltzmann)
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 5Bởi vì ta có thể thu được:
Vậy, ta sẽ thu được phương trình:
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 6Hay là dạng khác của phương trình này sẽ là: Điều này có nghĩa là:
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 7Phương trình này cho thấy, tại bất kỳ vị trí nào trong vùng đang xét đều thỏa mãn điều kiện nêu trên
Ta cũng nhận thấy giá trị sẽ đạt giá trị cực tiểu tại vị trí trung điểm của vùng đang xét Điều đó có nghĩa là tại
Như vậy, có nghĩa là giá trị const ở trên sẽ bằng
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 8Mặt khác, mật độ điện tích được biểu diễn: Vậy, ta sẽ có:
Tức là:
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 9Tích phân 2 vế của phương trình nêu trên:
Thu được kết quả như sau:
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 10Phương trình này là lời giải chính xác, nhưng nó khó
Trang 11Vậy, ta thu được kết quả như sau:
Suy ra,
1 Lực đẩy giữa các bề mặt tương tác
Trang 12Cuối cùng, thu được:
Khai triển cho coshx, ta có:
Trang 13• Năng lượng tương tác U giữa hai vật thể qua một lớp phim mỏng, không phẳng, có chiều dày h(x,y) được tính như sau:
h x y dxdy f
2 Thuyết xấp xỉ của Derjaguin
Trang 14Trong đó, f(h) là năng lượng tương tác tự do trên 1 đơn vị diện tích của lớp phim:
h d h h
f
h
~
~ )
Trang 15• Đối với hai hạt cầu có bán kính R1 và R2, ta sẽ có:
R R
R
R h
2 1
2
2 Thuyết xấp xỉ của Derjaguin
Trang 16Định nghĩa về áp suất tách (disjoining pressure)
• Áp suất tách là lực bề mặt trên 1 đơn vị diện tích
Sự tương tác giữa 2 bề mặt được biểu diễn bằng đại lượng áp suất tách
Áp suất tách tổng được tạo thành từ nhiều tương tác khác nhau
Áp suất tách tổng này được biểu diễn như sau:
2 Thuyết xấp xỉ của Derjaguin
Trang 17Trong đó:
• là tương tác giữa lưỡng cực cố định và lưỡng cực cảm ứng (do tương tác van der Waals)
• là tương tác giữa các lớp điện tích kép
• là tương tác giữa các phân tử lớn được hấp phụ trên
Trang 18Tại sao chúng ta lại quan tâm đến độ bền hệ keo:
• Vấn đề độ bền là một trong những đòi hỏi cấp thiết
có tính chất quyết định đến sự tồn tại của hệ keo
3 Thuyết DLVO
Trang 19Bởi vì luôn tồn tại lực hút mạnh, ở khoảng cách xa giữa các hạt tương tự, do vậy, cần thiết phải có 1 lực đẩy ở khoảng cách xa giữa các hạt để từ đó có thể tạo ra
sự bền vững của hệ keo
Sự bền vững của hệ keo có thế là do:
• Tạo ra lớp điện tích kép (còn gọi là sự bền tĩnh điện hoặc bền điện tích).
• Tạo ra sự hấp phụ hoặc là gắn kết hóa học các phân tử polymer trên hạt keo (còn gọi là sự bền vững không gian).
• Có tồn tại các polymer tự do trong môi trường phân tán (còn gọi là sự bền vững depletion)
3 Thuyết DLVO
Trang 20THUYẾT DLVO
• Thuyết DLVO (Derjaguin, Landau, Verwey,
Overbeek) là thuyết kết hợp giữa lực đẩy tĩnh điện
và lực hút Van der Waals
3 Thuyết DLVO
Trang 21vdw el
~
~ )
(
h
A h
B h
d h h
~
~ )
3 Thuyết DLVO
Trang 22Giá trị B được xác định bằng biểu thức:
B R
3 Thuyết DLVO
Trang 23Như vậy, ta sẽ có hệ 2 phương trình:
1 12
exp
0
max
max 2
h
A h
B h
B dh
3
3 2 2
2 6
2 1
3 max
12 2
4 tanh 64
12 12
e z
kT
ze kTc
e A B
A e
B
o i o
o o
i H
H
3 Thuyết DLVO
Trang 24
6 2
5 3
4 4
6 2
5 3
4 2
3
2
4
tanh 10
85 9
4
tanh 2
12 64
ze A
kT kT
ze
ze A
kT kT
ze e
c ccc
H
o o
H
o o
o i
Vậy ta sẽ thu được giá trị ccc (critical coagulation concentration):
Nói tóm lại, có thể nhận thấy:
6
1
z ccc quy tắc Schulze – Hardy
3 Thuyết DLVO