KHOA XÃ HỘI HỌC VÀ PHÁT TRIỂN TIỂU LUẬN HẾT MÔN XÃ HỘI HỌC ĐẠI CƯƠNG ĐỀ TÀI KHÓ KHĂN TRONG VIỆC TIẾP THU KIẾN THỨC KHI HỌC TRỰC TUYẾN CỦA SINH VIÊN HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TUYỀN TRONG ĐẠI DỊCH COVID[.]
Trang 1KHOA XÃ HỘI HỌC VÀ PHÁT TRIỂN
TIỂU LUẬN HẾT MÔN
XÃ HỘI HỌC ĐẠI CƯƠNG
ĐỀ TÀI KHÓ KHĂN TRONG VIỆC TIẾP THU KIẾN THỨC KHI HỌC TRỰC TUYẾN CỦA SINH VIÊN HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TUYỀN
TRONG ĐẠI DỊCH COVID-19
Sinh viên Lớp
MSSV
: : :
Nguyễn Phương Loan Quảng cáo K40
2051100021
Hà Nội, tháng 3 năm 2022
Trang 2HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ
TUYÊN TRUYỀN
KHOA XÃ HỘI HỌC VÀ PHÁT
TRIỂN
ĐỀ TÀI KHÓ KHĂN TRONG VIỆC TIẾP THU KIẾN THỨC KHI HỌC TRỰC TUYẾN CỦA SINH VIÊN HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TUYỀN
TRONG ĐẠI DỊCH COVID-19
Sinh viên Lớp MSSV
: : :
Nguyễn Phương Loan Quảng cáo K40
2051100021
Tiểu luận môn
Xã hội học đại cương
Hà Nội – 2022
Trang 31 Lý do chọn đề tài
Kể từ khi COVID-19 bùng phát vào cuối tháng 12 năm 2019 đến nay, dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona (nCoV)
đã tạo ra một bước ngoặt và sự thay đổi lớn trong đời sống kinh tế-xã hội ở hầu hết các quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam Trong đó, giáo dục được xem là một trong những lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất Theo tổ chức UNESCO, kể từ khi đại dịch bùng phát đến ngày 8/4/2020, trên thế giới có gần 1,6 tỉ học sinh và sinh viên bị ảnh hưởng; 188 quốc gia buộc phải đóng cửa các trường học trên toàn quốc, gây tác động đến 91.3% tổng số học sinh, sinh viên trên toàn thế giới
Đến thời điểm hiện tại, Việt Nam đã trải qua 4 đợt bùng phát dịch bệnh COVID-19 ở hầu hết các tỉnh, thành trên cả nước Giống như các quốc gia khác, đại dịch COVID-19 không chỉ tác động mạnh mẽ đến các hoạt động kinh tế-xã hội, mà còn ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động giáo dục ở Việt Nam Cụ thể, vào khoảng tháng 3 đến tháng 4 năm 2020 khi đợt dịch đầu tiên bùng phát trong nước, tất cả các trường học buộc phải đóng của và toàn bộ học sinh, sinh viên phải nghỉ học để phòng dịch theo Chỉ thị số 16/CT-TTg của Chính phủ Đến nay, do diễn biến phức tạp của dịch bệnh, Chính phủ Việt Nam đã nhiều lần thực hiện các đợt giãn cách xã hội trên phạm vi nhiều tỉnh, thành phố Trong bối cảnh đó, nhằm phòng ngừa sự lây lan của dịch bệnh COVID-19; vừa duy trì chất lượng dạy học và hoàn thành chương trình đúng tiến độ, đảm bảo việc học tập của học sinh, sinh viên; nhiều trường học đã áp dụng việc dạy học bằng hình thức trực tuyến (online) đối với hầu hết các cấp học
Dịch bệnh COVID-19 đang ở giai đoạn diễn biến phức tạp Việc học trực tuyến có thể sẽ phải tiếp tục duy trì nhằm đảm bảo phòng chống dịch
và duy trì việc dạy học, do vậy cần thiết phải có thêm các nghiên cứu liên quan tới việc học dạy học trực tuyến nhằm làm rõ bức tranh những thuận lợi và khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến và đề xuất
Trang 4các giải pháp để đảm bảo hiệu quả của việc dạy học trực tuyến tại các trường học Trên cơ sở đó, đề tài “Khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến của sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên tuyền trong đại dịch Covid-19” này mong muốn góp phần làm rõ những khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức mà sinh viên gặp phải khi học trực tuyến Qua đó, đề xuất một số giải pháp thiết thực nhằm đảm bảo chất lượng học tập của sinh viên khi học trực tuyến trong thời gian tới
2 Tổng quan nghiên cứu
Thực tế cho thấy, việc chuyển đổi hình thức học tập truyền thống sang học tập trực tuyến đã tạo ra không ít những thách thức đối với sinh viên trong việc tiếp thu kiến thức, bài giảng từ giảng viên Nghiên cứu của nhóm tác giả Đặng Thị Thúy Hiền, Trần Hữu Tuấn… về các yếu tố rào cản trong việc học Online của sinh viên Khoa Du lịch – Đại học Huế đã chỉ ra một số khó khăn về không gian học tập cũng như các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến hiệu quả học tập của sinh viên Cụ thể, có đến 64% sinh viên cho rằng không có không gian riêng tư để học tập trực tuyến và thường bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn 79,1%; 71% sinh viên nhấn mạnh thường bị người nhà làm phiền và cảm thấy gò bó, không được đi lại chiếm tỉ lệ 73,7% Cùng với đó, những yếu tố tâm lý như “Khó tập trung”, “Thiếu động lực” cũng là một trong những rào cản mà sinh viên gặp phải khi học tập trực tuyến Bên cạnh đó, kết quả nghiên cứu của “Đánh giá hiệu quả học tập trực tuyến của sinh viên trong bối cảnh dịch bệnh covid 19” đăng trên Tạp chí khoa học của tác giả Lữ Thị Mai Oanh, Nguyễn Thị Như Thúy đồng thời cho thấy quá trình tương tác giữa người dạy và người học cũng phần nào cho thấy sự ảnh hưởng đến kết quả học tập của sinh viên Cụ thể, có tới 88,5% sinh viên cho rằng đúng một phần và hoàn toàn đúng với việc sinh viên và giảng viên khó tương tác, trao đổi và 73,3% sinh viên cho rằng thầy
cô giáo dạy không thu hút, sinh động như dạy trực tiếp trên lớp truyền thống Học trực tuyến là một trong những mô hình học tập tiên tiến và phát triển ở nhiều quốc gia trên thế giới, tuy nhiên những khó khăn và rào cản
Trang 5của hình thức này vẫn còn rất hiện hữu Chính vì điều này, nhiều công trình nghiên cứu đã được thực hiện để xác định các yếu tố bất lợi nhằm khắc phục những rào cản, hướng tới việc cải thiện chất lượng học tập đối với hình thức đào tạo này Theo Mungania, rào cản học trực tuyến là những trở ngại gặp phải trong quá trình học online (khi bắt đầu, trong quá trình và khi
đã hoàn thành khóa đào tạo) có thể tác động tiêu cực đến trải nghiệm học tập của người học Như vậy, việc xác định những khó khăn và rào cản của sinh viên trong quá trình học trực tuyến là vô cùng cần thiết Trong thời gian qua, đã có nhiều công trình nghiên cứu đưa ra các yếu tố ảnh hưởng đến việc học trực tuyến của người học Chẳng hạn như nghiên cứu của Renu Balakrishnan và cộng sự đã chỉ ra 4 rào cản liên quan đến tâm lý, kinh tế,
xã hội, kỹ thuật Trong khi đó, nghiên cứu của Wong đã đưa ra một số hạn chế của chương trình học đó là: “Hạn chế về công nghệ, các hạn chế liên quan đến cá nhân người học và các hạn chế khác Đối với cá nhân người học, việc sử dụng các công nghệ mới có thể là một bất lợi hoặc rào cản trong chương trình học online Việc thiếu thông tin, kỹ năng giao tiếp và công nghệ có thể là rào cản đối với chương trình học online vì người học
có thể cảm thấy thất vọng từ môi trường học tập độc đáo này” Nhìn chung, các công trình nghiên cứu về những khó khăn và rào cản của việc học trực tuyến khá phổ biến, nhưng đặt trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 thì vẫn chưa có nhiều đề tài được triển khai thực hiện
3 Mục đích, mục tiêu nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
− Nghiên cứu thực trạng học tập trực tuyến của sinh viên trong thời
buổi đại dịch COVID – 19
− Nghiên cứu những khó khăn và rào cản khi tiếp thu kiến thức của
sinh viên trong việc học tập trực tuyến đại dịch COVID – 19
− Đề xuất một số giải pháp giúp đảm bảo chất lượng học tập của sinh viên khi học trực tuyến trong thời gian dịch bệnh tiếp diễn
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Trang 6− Nghiên cứu tổng quan về tình hình học trực tuyến hiện nay tại môi trường đại học, đánh giá xu hướng học trực tiếp trong diễn biến phức tạp của đại dịch Covid 19
− Xác định các yếu tố chủ quan và khách quan ảnh hưởng đến việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến của sinh viên và mức độ ảnh hưởng
nó đến hiệu quả học tập của sinh viên
− Kiểm định mô hình nghiên cứu đã đề xuất với dữ liệu thu thập được
− Đưa ra những giải pháp hiệu quả để hệ thống học tập online, nhà trường, các giáo viên và sinh viên nâng cao chất lượng học trực tuyến
4 Đối tượng, khách thể, phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu:
Khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến của sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên tuyền trong đại dịch Covid-19
4.2 Khách thể nghiên cứu:
Sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền
4.3 Phạm vi nghiên cứu:
Không gian: Học viện Báo chí và Tuyên truyền
Thời gian: 10 ngày (từ 10/3/2022 đến 23/3/2022)
5 Phương pháp nghiên cứu
Nhằm thu thập các thông tin cho đề tài, tôi thực hiện phương pháp nghiên cứu bằng bảng câu hỏi khảo sát online tạo trên Google biểu mẫu Nội dung phiếu khảo sát tập trung vào đặc điểm cá nhân của sinh viên, những khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến và nhu cầu
hỗ trợ của sinh viên nhằm nâng cao hiệu quả học trực tuyến trong thời gian tới Link điền phiếu khảo sát sẽ được gửi đến sinh viên học tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền qua các cán bộ mỗi lớp
Ngoài ra, đề tài còn được áp dụng phương pháp phân tích tài liệu từ các bài báo, công trình nghiên cứu khoa học trên các tạp chí uy tín Các dữ liệu
Trang 7thu thập từ khảo sát được xử lý bằng phần mềm Excell với phương pháp thống kê mô tả đơn giản Các dữ liệu thu thập từ phương pháp nghiên cứu tài liệu được sử dụng để trình bày tổng quan về chủ đề và sử dụng linh hoạt trong quá trình phân tích trong bài viết
6 Khung phân tích
Trang 87 Bảng hỏi
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
PHIẾU KHẢO SÁT “KHÓ KHĂN TRONG VIỆC TIẾP THU KIẾN THỨC KHI HỌC TRỰC TUYẾN CỦA SINH VIÊN HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TUYỀN TRONG ĐẠI
DỊCH COVID-19”.
Kính chào anh/chị!
Tôi là sinh viên ngành Quảng cáo khóa K40 của Học viện Báo chí
và Tuyên truyền, đang tiến hành nghiên cứu đề tài “Khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến của sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên tuyền trong đại dịch Covid-19”
Tôi rất mong anh/chị giúp đỡ bằng việc trả lời các câu hỏi trong bảng hỏi này Anh /chị hoàn thành phiếu khảo sát bằng cách đánh dấu tích () vào ô trống Ý kiến của anh/chị đóng góp rất quan trọng cho nghiên cứu này Tôi cam kết toàn bộ những câu trả lời của anh/chị sẽ chỉ được sử dụng cho mục đích nghiên cứu Xin chân thành cảm ơn!
A, THÔNG TIN VỀ NGƯỜI TRẢ LỜI
1 Họ và tên: ………
2 Giới tính:
Nam
Nữ
Khác
3 Bạn là sinh viên năm mấy?
Năm nhất
Năm hai
Trang 9 Năm ba
Năm cuối
Khác: ………
4 Nơi bạn đang sinh sống:
Thành phố
Nông thôn
Vùng cao, miền núi
Khác: ………
B Thông tin liên quan đến khảo sát
1 Bạn đang học bằng hình thức nào?
Trực tuyến
Học tại trường
Kết hợp cả hai hình thức
2 Địa điểm học tập trực tuyến của bạn là:
Nhà
Trường
Ký túc xá/nhà trọ
Học nhờ nhà bạn
3 Sự bất tiện do yếu tố môi trường khi học tại nhà:
Không gian ồn ào, gây mất tập trung
Quá quen thuộc, mang cảm giác chán nản
Phải làm thêm các công việc nhà, ảnh hưởng đến thời gian học tập
Nhiều yếu tố xao lãng mất tập trung như điện thoại, TV
Khác: ………
4 Bạn sử dụng loại kết nối mạng Internet nào để học trực tuyến?
Cáp mạng Internet của gia đình
Mạng Internet của gia đình xung quanh
Kết nối qua mạng 3G/4G di động
Không có mạng/hoặc mạng rất kém để học Online
5 Chất lượng mạng bạn sử dụng:
Trang 10 Chất lượng tốt
Chất lượng chưa tốt, thỉnh thoảng gián đoạn
Chất lượng kém, hay bị gián đoạn
Chất lượng rất kém, không thể sử dụng
6 Bạn sử dụng thiết bị gì để tham gia học trực tuyến giao tiếp với thầy/cô?
Điện thoại
Máy tính bảng
Máy tính PC/laptop
Khác: ………
7 Thiết bị bạn dùng để học trực tuyến là của:
Của bản thân
Mượn của người khác
8 Thiết bị điện tử bạn dùng:
Bình thưởng, không hỏng hóc
Hỏng Camera
Hỏng loa và mic thu âm
Hỏng màn hình
Hỏng bàn phím
Khác: ………
9 Nguồn học liệu bạn sử dụng khi học online:
Giảng viên cung cấp
Tìm trên các trang mạng
Giáo trình online
Không có tài liệu
Khác: ………
10 Bạn gặp khó khăn gì khi tìm kiếm nguồn học liệu:
Quá nhiều nhiều không thể lựa chọn
Quá ít không thể lựa chọn
Không tìm kiếm được tài liệu chuyên ngành
Trang 11 Không biết đâu là tài liệu chính xác
Không biết cách tìm kiếm tài liệu
Khác: ………
11 Anh/chị hãy vui lòng hoàn thành các bảng dưới đây bằng cách đánh dấu () vào các cột mà anh/chị cho là phù hợp:
Mức độ tương tác giữa thầy cô
và sinh viên khi học online
Mức độ tương tác giữa thầy cô
và sinh viên khi học offline
Mức độ tương tác giữa các
sinh viên khi học online
Mức độ tương tác giữa các
sinh viên khi học offline
Hiệu quả của tương tác khi
học online
Hiệu quả của tương tác khi
học offline
Mức độ tiếp thu bài giảng khi
học online
Mức độ tiếp thu bài giảng khi
học ofline
Trang 12Năng lực sử dụng kỹ thuật
công nghệ của sinh viên
Năng lực sử dụng kỹ thuật
công nghệ của giảng viên
12 Thái độ khi tham gia học trực tuyến:
Chủ động, vui vẻ, sôi nổi
Căng thẳng
Nhàm chán
Bị bắt buộc
Tập trung cao độ
Không tập trung
Khác: ………
13 Mức độ hứng thú khi học online:
Hoàn toàn hứng thú
Không hứng thứ
Trung bình
Hứng thứ
Rất hứng thú
14 Nguyên nhân khiến bạn mất hứng thú trong học trực tuyến:
Nội dung khó hiểu
Phương pháp giảng dạy nhàm chán
Vai trò giảng viên
Thiết bị đường truyền
Kiểm tra đánh giá
Khác: ………
15 Bài tập được giao khi học trực tuyến:
Ít
Trang 13 Bình thường
Nhiều
Rất nhiều
16 Bạn có cảm thấy như thế nào khi được giao nhiều bài tập:
Cảm thấy ổn vì để ôn tập và mở rộng kiến thức
Cảm thấy mệt mỏi vì quá nhiều bài tập cần hoàn thành
Có tâm lí lo sợ khi chưa hoàn thành hết bài tập
Khác: ………
17 Những khó khăn của bạn đối với việc học trực tuyến trong đại dịch Covid 19?
Không gian/Địa điểm học tập bất tiện
Mạng internet không ổn định hoặc không có mạng internet
Không có hoặc phương tiện học tập (máy tính, điện thoại) không đảm bảo
Giảng viên không/ít tương tác với sinh viên
Sinh viên thiếu kỹ năng tương tác với giảng viên
Tâm lý chán nản, không hứng thú với việc học trực tuyến
Bài tập quá nhiều gây áp lực, mệt mỏi
Kỹ năng sử dụng phương tiện, thiết bị công nghệ thông tin còn hạn chế
Nhìn quá lâu vào vào các thiết bị gây mỏi mắt, đau đầu
Thiếu tài liệu học tập
Khác: ………
18 Theo em, việc học online có hiệu quả với em không?
Rất tốt
Tốt
Bình thường
Ít hiệu quả
Không hiệu quả
Khác:
Trang 1419 Cảm nhận chung của anh/chị về việc học trực tuyến trong thời gian ứng phó với dịch Covid-19:
Hoàn toàn
không hài lòng
Không hài lòng
20 Theo bạn giảng viên nên có phương pháp nào để nâng cao tương tác trong lớp học online?
Phân chia sinh viên làm việc theo nhóm
Tạo các game thú vị cho bài học
Lấy nhiều dẫn chứng, ví dụ thực tiễn, thú vị
Gọi phát biểu nhiều lần
Khác: ………
21 Theo bạn, cần làm gì để tăng hiệu quả của việc tiếp thu kiến thức khi học trực tuyến: ………
….………
…….………
……….………
………….………
………
22 Hình thức học anh/chị mong muốn đối với học phần này trong thời gian tới và lý do: ☐ Học trực tuyến Lý do: ……….………
……….………
……….………
Trang 15☐ Học trên lớp
Lý do:
……….………
……….………
……….………
☐ Học kết hợp giữa trên lớp và trực tuyến
Lý do:
……….………
……….………
……….………
Cảm ơn anh/chị đã dành thời gian tham gia khảo sát