Tuần 2 Tuần 2 Tiết 2 Bài 2 TỰ CHỦ I MỤC TIÊU BÀI HỌC 1 Kiến thức, kĩ năng, thái độ *Kiến thức Hiểu được thế nào là tự chủ Nêu được biểu hiện của người có tính tự chủ Hiểu được vì sao con người cần phả[.]
Trang 1Tuần 2
Tiết 2_ Bài 2 : TỰ CHỦ
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1.Kiến thức, kĩ năng, thái độ
*Kiến thức:
- Hiểu được thế nào là tự chủ
- Nêu được biểu hiện của người có tính tự chủ
- Hiểu được vì sao con người cần phải biết tự chủ
*Kĩ năng
Có khả năng làm chủ bản thân trong học tập, sinh hoạt
*Thái độ:
- Tôn trọng những người biết sống tự chủ
- Có ý thức rèn luyện tính tự chủ
2.Năng lực hình thành và phát triển cho học sinh
Năng lực tự học, Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, năng lực giao tiếp
II CHUẨN BỊ VỀ TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- GV: Giáo án, SGK, SGV GDCD 9, mẩu chuyện, ví dụ thực tế
- HS: SGK, Bài soạn
III.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
* Kiểm tra 15 phút
Thế nào là chí công vô tư? Tại sao người có chí công vô tư lại được mọi người yêu mến? Em nhận xét bản thân và đưa ra biện pháp rền luyện phẩm chất này? Hãy cho biết một số câu danh ngôn, tực ngữ về phẩm chất chí công vô tư
Đáp án _ Thang điểm
- Nêu khái niệm về chí công vô tư : 2.0
- Giải thích được người có phẩm chất chí công vô tư : 3.0
- Liên hệ bản thân đúng : 3.0
- Tình bày được một số câu danh ngôn, tục ngữ: 2.0
1.Hoạt động dẫn dắt vào bài: (1phút)
Trong cuộc sống, có những hoàn cảnh, tình huống đặt con người trước những khó khăn, thử thách Trong những tình huống đó buộc con người phải vững vàng, suy nghĩ chín chắn để vượt qua những khó khăn đó Điều đó có nghĩa là ta phải tự làm chủ lấy mình Vậy thế nào là tính tự chủ? Ta tìm hiểu bài hôm nay.
2 Hoạt động hình thành kiến thức: (26 phút)
Hoạt động của thầy-trò Nội dung cần đạt
HĐ1: Hướng dẫn HS tìm hiểu phần đặt
vấn đề
- HS đọc 2 câu truyện trong Sgk?
-GV: Nỗi bất hạnh đến với gia đình bà
Tâm như thế nào?
HS: Con trai nghiện ma tuý, bị nhiễm
HIV/ AIDS
GV: Bà Tâm đã làm gì trước nỗi bất hạnh
to lớn của gia đình?
HS:
- Nén chặt nỗi đau để lo cho con, giúp đỡ
người khác bị HIV
- Vận động mọi người không xa lánh
I ĐẶT VẤN ĐỀ
Trang 2những người bị AIDS.
GV: Việc làm của bà Tâm thể hiện đức
tính gì?
HS: Làm chủ tình cảm và hành vi của
mình
GV: Bà có nghị lực vượt qua khó khăn,
không chán nản, chính bà là chỗ dựa để
con vượt qua bệnh tật
GV: N đã từ một học sinh ngoan đi đến
chỗ nghiện ngập và trộm cắp như thế
nào ? Vì sao như vậy ?
HS:
+ N là học sinh ngoan, học khá
+ N bị bạn bè xấu rủ rê N trốn học, thi
rớt, nghiện, trộm
GV: Vì sao N có hành vi xấu như vậy?
HS: Vì không làm chủ được tình cảm,
hành vi của mình, gây hậu quả cho bản
thân, gia đình, xã hội
-HS nêu bài học rút ra từ 2 câu chuyện
GV: Nhà trường và xã hội chúng ta đang
đứng trước thách thức lớn, đó là mặt trái
của xã hội: lối sống thực dụng, ích kỷ, xa
đọa của một số thanh niên đều có một
nguyên nhân sâu xa là sống không biết
làm chủ bản thân mình Vì vậy, chúng ta
cần phải hiểu rõ hơn về vấn đề tự chủ.
* Hoạt đông 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu
nội dung bài học
MĐCHĐ HS hiểu được tự chủ là gì? Ý
nghĩa của tự chủ và cách rèn luyện của
bản thân.
GV: Theo em tính tự chủ đươc hiểu như
thế nào?
HS: trình bày
GV nhấn mạnh: Tính tự chủ của một
người là làm chủ được bản thân trước
những tác động hay mọi sự cám dỗ xung
quanh Con người có tính tự chủ thì mới
đứng vững được trước mọi hoàn cảnh.
Tính tự chủ giúp con người có tính tự tin
và hành động đúng đắn Nếu không có
tính tự chủ thì dễ bị sa ngã, hư hỏng.
GV: Theo em tính tự chủ được thể hiện
- Bà Tâm là người có tính tự chủ, không bi quan
- N không có tính tự chủ, thiếu tự tin, không
có bản lĩnh
* Bài học: Cần làm chủ được tình cảm, hành vi của mình nếu không sẽ xa ngã
II NỘI DUNG BÀI HỌC
1 Thế nào là tự chủ?
- Tự chủ là làm chủ bản thân
- Làm chủ được suy nghĩ, tình cảm, hành vi
- Có thái độ bình tĩnh, tự tin và biết tự điều chỉnh hành vi của mình
Trang 3như thế nào?
HS:
- Trước mọi sự việc, người có tính tự chủ
thường tỏ ra bình tính không nóng nảy,
vội vàng;
- Khi gặp khó khăn không sợ hãi hoặc
chán nản;
- Trong cư xử với mọi người thường tỏ ra
ôn tồn, mềm mỏng, lịch sự
Biết kiềm chế cảm xúc, bình tĩnh, tự tin
trong mọi tình huống; không nao núng
hoang mang khi khó khăn; không bị
nghiêng ngả, lôi kéo trước những áp lực
tiêu cực; biết tự ra quyết định cho mình…
GV: Nêu những hành vi thiếu tự chủ?
- Thiếu tự chủ: Suy nghĩ và hành động
thiếu cân nhắc, hay nổi nóng to tiếng, cải
vã, trước những khó khăn tỏ ra chán nản,
dễ bị người khác lôi kéo…
GV: Vì sào con người cần phải tự chủ?
HS:
- Tính tự chủ rất cần thiết vì trong cuộc
sống, con người luôn luôn gặp những tình
huống đòi hỏi phải có sự ứng xử đúng
đắn, phù hợp
- Tính tự chủ giúp con người tránh được
những sai lầm không đúng, sáng suốt lựa
chọn cách thức thực hiện mục đích cuộc
sống của mình
- Trong xã hội, nếu mọi người đều biết tự
chủ, biết xử sự như những người có văn
hoá thì xã hội sẽ tốt đẹp hơn
HS: Kể một tấm gương có tính tự chủ
trong cuộc sống
GV: Qua tìm hiểu, em thấy tính tự chủ có
ý nghĩa như thế nào?
HS
-GV chốt: Trong cuộc sống, không phải
lúc nào mọi điều cũng suôn sẻ mà đôi khi
chúng ta gặp phải những khó khăn, trắc
trở, đòi hỏi ta phải bình tĩnh, suy xét để có
hành động đúng -> Phải làm chủ bản
thân Nếu không có tính tự chủ, con người
không dám đương đầu với khó khăn và dễ
sa ngã
2 Ý nghĩa của tính tự chủ
- Tự chủ là một đức tính quí giá
- Nhờ có tính tự chủ con người biết sống đúng đắn và biết ứng xử có đạo đức, có văn hoá
- Tính tự chủ giúp ta vượt qua khó khăn, thử thách, cám dỗ
Trang 4GV: Phải rèn luyện tính tự chủ như thế
nào?
HS: Hạn chế không đòi hỏi mong muốn
hưởng thụ cá nhân
- Xa lánh mọi cám dỗ
- Suy nghĩ trước khi hành động
GV: Cho hs liên hệ bản thân
* Hoạt động 3: Bài tập
MĐCHĐ HS phân biệt được những hành
vị tự chủ và không tự chủ.
GV: Cho HS hoạt động nhóm
HS: Thực hiện và trình bày
HS: Trình bày một số tấm gương về tự
chủ
GV: Hướng dẫn HS làm, liên hệ với hs
HS: - Việc làm của Hằng biểu hiện của
một người không có tính tự chủ, đúng ra
Hằng chỉ nên chọn một bộ, đằng này bộ
nào Hằng cũng thích, hành vi của Hằng đã
làm mẹ bực mình
- Em sẽ khuyên Hằng: Bạn làm như vậy là
không nên, vì mẹ không thể chiều theo ý
thích của Hằng để mua hết những bộ nào
Hằng thích được Làm như vậy chứng tỏ
Hằng không suy nghĩ chín chắn, hành vi
của Hằng là sai, bạn cần phải biết rút kinh
nghiệm
GV: Cho hs làm bài 4
- Tự nhận xét:
+ Bản thân em là người có tính tự chủ
+ Khi bị kẻ xấu rủ rê, lôi kéo, em không
theo họ mà luôn giữ vững lập trường của
mình, chăm lo học hành và tham gia các
hoạt động xã hội
- Một số tình huống đòi hỏi em có tính
3 Rèn luyện
- Suy nghĩ kỹ trước khi hành động
- Sau mỗi việc làm cần xem lại thái độ lời nói, hành động việc làm của mình là đúng hay sai và kịp thời rút kinh nghiệm sửa chữa
III Bài tập Bài 1:
- Em đồng tình với những ý kiến: (a), (b), (d) (e)
Bởi vì: Những biểu hiện đó là những biểu hiện của người có tính tự chủ, thể hiện sự quan tâm, suy nghĩ chín chắn
- Em không đồng tình với ý kiến (c) và (đ),
vì người có tính tự chủ là người biết điều chỉnh suy nghĩ, hành động của mình cho phù hợp với những tình huống, hoàn cảnh khác nhau, không hành động một cách mù quáng theo ý thích cá nhân của mình Nếu ý thích đó là không đúng, không hợp với điều kiện, hoàn cảnh hay chuẩn mực xã hội Bài 3
Bài 4
Trang 5tự chủ:
+ Bố mẹ đi vắng, em ở nhà một mình,
trông em bé;
+ Giờ kiểm tra Toán bài khó quá không
làm được, bạn bên cạnh cho chép bài
nhưng em từ chối;
+ Bạn rủ em bỏ tiết, trốn học để đi chơi
điện tử, em đã kiên quyết từ chối và
khuyên bạn không nên làm như thế;
+ Chủ nhật cùng các bạn đi xem phim,
phải xếp hàng mua vé nhưng có người
khác chen ngang, em ôn tồn yêu cầu
người đố không nên làm thế, phải thể hiện
nếp sông văn minh của người có văn hoá
3 Luyện tập củng cố( 2 phút)
Cho HS tự diễn tình huống sau: An đang học bài thì Nam đến nhà rủ đi chơi game
HS: Diễn tình huống
GV nhận xét cách diễn, cách xử lý tình huống
4 Vận dụng ()
5.Mở rộng (1phút)
- Giải thích câu: Dù ai nói ngã nói nghiêng
Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân.
- Tìm ca dao, tục ngữ nói về tính tự chủ
IV ĐÁNH GIÁ, RÚT KINH NGHIỆM
Trần Văn Thời, ngày tháng 9 năm 2016
Tổ trưởng
Bùi Ngọc Tuyết