1. Trang chủ
  2. » Tất cả

Cảm nhận về đoạn thơ sau trong bài Tây Tiến của Quang Dũng: "Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc... Sôn...

21 2 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Cảm nhận về đoạn thơ sau trong bài Tây Tiến của Quang Dũng: "Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc... Sông Mã gầm lên khúc độc hành."
Tác giả Quang Dũng
Trường học Trường Đại Học Sư Phạm Hà Nội
Chuyên ngành Ngữ Văn
Thể loại Bài làm
Năm xuất bản 2025
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 21
Dung lượng 397 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Cảm nhận về đoạn thơ sau trong bài Tây Tiến của Quang Dũng "Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Sông Mã gầm lên khúc độc hành" Thư viện Đề thi Trắc nghiệm Tài liệu học tập miễn phí Trang chủ https //vndo[.]

Trang 1

Đề bài: Cảm nhận về đoạn thơ sau trong bài Tây Tiến của Quang Dũng:

"Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Sông Mã gầm lên khúc độc hành." Ngữ văn 12

Bài làm

Viết về Tây Tiến - Quang Dũng viết bằng dòng hồi ức Và trong dòng hồi ức

ấy nỗi nhớ đồng đội luôn xao động, gợi về những kỉ niệm, hình ảnh thânthương, tha thiết, sâu lắng Ta bắt gặp dòng hoài niệm về đồng đội, về nhữngtình cảm, nỗi lòng người lính Tây Tiến qua đoạn thơ:

Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc, Quân xanh màu lá dữ oai hùm.

Mắt trừng gửi mộng qua biên giới, Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm.

Rải rác biên cương mồ viễn xứ, Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh,

Áo bào thay chiếu anh về đất, Sông Mã gầm lên khúc độc hành.

Từ bối cảnh rừng núi hoang vu, hiểm trở trong đoạn đầu bài thơ đến đây hiệnlên rõ nét hình ảnh của đoàn chiến binh Tây Tiến:

Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc, Quân xanh màu lá dữ oai hùm.

Thoạt đầu, câu thơ tưởng như chỉ mang một chút ngang tàng, một chút đùanghịch đầy chất lính, nhưng càng đọc mới càng thấy hiện thực khắc nghiệt, mớithấy hết những gieo neo, khổ ải của đoàn quân Tây Tiến Không mọc tóc - đó

là hậu quả của những cơn sốt rét rừng run người làm tiều tụy, làm rụng hết cảtóc của các chiến sĩ Rồi nước độc, rừng thiêng, bệnh tật hành hạ tất cả nhưvắt kiệt sức lực khiến cho quân xanh màu lá Hai câu thơ cho ta thấy đượchình ảnh rất thực của các chiến sĩ Tây Tiến khi phải đối phó với bệnh tật: ốm,xanh, rụng tóc Nhưng không phải vì thế mà họ mất đi vẻ oai phong dữ dội

"Mắt trừng gửi mộng qua biên giới "

Trang 2

Đoàn quân mỏi, xanh tựa lá mà vẫn mang oai linh rừng thẳm Mắt trừng lên dữdội là để gửi mộng vượt biên cương và để "Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm".Những người chiến sĩ Tây Tiến hầu hết là những chàng trai thị thành khoác áolính dù ra đi chiến đấu, dấn thân vào gian khổ, họ vẫn luôn mang và giữ mộttâm hồn hào hoa, thanh lịch, đa tình, một tâm hồn đầy thơ mộng Mơ dáng kiềuthơm là mơ dáng vẻ kiều diễm, quyến rũ, thanh lịch của những người bạn gáithủ đô ngàn năm văn hiến, có người cho rằng Quang Dũng viết câu thơ này làmộng rớt vì nó không phù hợp với hoàn cảnh kháng chiến Song thực chất đây

là một tình cảm hết sức chân thật của người chiến sĩ, nó mang một ý nghĩanhân văn chân chính bởi thể hiện ước mơ đẹp của con người về một cuộc sốnghoà bình, hạnh phúc đẩy người lính ra đi chiến đấu

Cả đoạn thơ bốn câu thì ba câu trên toàn nói về cái khác thường, oai dữ Câuthơ thứ tư ngược lại đầy vẻ mềm mại, trữ tình, mơ mộng Đoạn thơ khắc họanhững hiện thực hết sức nghiệt ngã, nhưng lại không chỉ sử dụng phương pháp

tả thực, mà thể hiện bằng bút pháp lãng mạn cho ta thấy hình ảnh của ngườilính không xanh xao, tiều tụy mà oai phong, dữ dội Chữ nghĩa và bút pháp củaQuang Dũng thật tài hoa Các chữ không mọc tóc, dữ oai hùm, mắt trừng khắchọa rất sâu tư thế chủ động, vẻ kiêu hùng, ngang tàng của những chiến binhTây Tiến Hoàn cảnh gian khổ, những thử thách, gian nan của một miền Tâythâm u, hiểm trở không làm cho những người lính Tây Tiến chùn bước, họ vẫngiữ ý chí, quyết tâm Bên cái bi của hoàn cảnh vẫn trỗi lên cái tráng của ngoạihình và tinh thần Bằng thủ pháp dường như đối lập, Quang Dũng đã vừa khắchọa được vẻ đẹp hào hùng, kiêu dũng, vừa khắc họa được tâm hồn hào hoa và

đa cảm của người chiến sĩ Tây Tiến Núi rừng miền Tây hùng vĩ và hoang sơ,

đi trong sự hùng vĩ ấy, sự hoang sơ ấy, những người lính Tây Tiến như đượctruyền thêm sức mạnh, vững bước vượt qua những gian khổ, hy sinh:

Rải rác biên cương mồ viễn xứ, Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh

Những người lính Tây Tiến không tiếc đời ra đi chiến đấu cho quê hương,không tiếc đời sẵn sàng hi sinh cho Tổ quốc Họ ra đi mà vẫn nhớ, vẫn mangtheo những tình riêng mơ mộng, khi họ hi sinh thì "áo bào thay chiếu anh vềđất" Bằng hai chữ "áo bào", nhà thơ đã nâng cao giá trị, đã tái tạo được vẻ đẹpcao quý một vẻ đẹp như những người tráng sĩ xưa nơi những người Tây Tiến,

Trang 3

vẻ đẹp ấy làm mờ đi thực trạng thiếu thốn ở chiến trường Rồi "anh về đất', cáichết nhẹ như không, như về lại những gì thương yêu, thân thuộc ngày xưa.

"Anh về đất là để sống mãi trong lòng quê hương, đất nước Và sông Mã thaylời núi sông cất lên lời ai điếu bi hùng: "Sông Mã gầm lên khúc độc hành".Nỗi đau thật dữ dội, chỉ một tiếng "gầm than trầm uất", nỗi đau như dồn nén,quặn thắt từ bên trong Không có nước mắt của đồng đội, chỉ có con sông Mãvới nỗi đau cuộn chảy trong lòng, độc hành chảy ngược vào tim

Cả đoạn thơ nói đến cái chất thật bi mà cũng thật hùng Những người lính TâyTiến đã được nhà thơ khắc họa với nỗi nhớ thương tha thiết, với vẻ đẹp hoang

sơ, dữ dội như vẻ đẹp của núi rừng

Hình ảnh những người lính, tình cảm đồng đội, đồng chí vốn xuất hiện trongthơ ca kháng chiến Ta vẫn thường bắt gặp những người lính chân chất, giản dị,gần gũi trong thơ Chính Hữu:

Áo anh rách vai, Quần tôi có vài mảnh vá.

Miệng cười buốt giá, Chân không giày

Hay trong bài thơ Hồng Nguyên:

Lũ chúng tôi, Bọn người tứ xứ Gặp nhau hồi chưa biết chữ, Quen nhau từ buổi "một, hai"

Nhưng với Tây Tiến của Quang Dũng thì khác Bài thơ đã khắc hoạ không phải

là những người lính xuất thân từ những người nông dân cày sâu cuốc bẫm mà

là những chàng trai, những học sinh, sinh viên thành thị khoác áo lính Với TâyTiến, Quang Dũng đã đưa người đọc ngược lên một miền Tây thăm thẳm, nơinúi rừng, thiên nhiên mang nét đẹp hoang dại, hiểm trở Và nỗi bật lên trên nềnnúi rừng miền Tây ấy là hình ảnh những người lính Tây Tiến vượt lên trên mọikhổ ải, gian lao, toả sáng ý chí anh hùng Với tám câu thơ chan chứa niềmthương nỗi nhớ da diết, Quang Dũng đã đưa người đọc trở lại một thời Tây

Trang 4

Tiến với biết bao đồng đội mến thương của nhà thơ Tất cả đã giúp QuangDũng tái tạo và khắc họa hình ảnh oai hùng về người lính Tây Tiến Với bútpháp tài hoa và giàu tình, nhà thơ đã xây dựng hình ảnh những chiến binh TâyTiến không chỉ mang vẻ dữ dội, mãnh liệt mà còn mang vẻ đẹp hào hoa, hàohùng thật bi tráng Và Tây Tiến không chỉ phổ đúng hồn thơ Quang Dũng mácòn sáng lên chất thẩm mĩ hiếm thấy.

Sau khi đã Cảm nhận về đoạn thơ sau trong bài Tây Tiến: "Tây Tiến đoànbinh lên khúc độc hành" các em có thể đi vào Cảm hứng lãng mạn và tinhthần bi tráng trong bài thơ Tây Tiến hoặc tham khảo Bình giảng bài thơ TâyTiến nhằm củng cố kiến thức của mình

Bài làm 2

Nói đến thơ ca kháng chiến chống Pháp chúng ta không thể không nhắc đếnQuang Dũng-Một nhà thơ tài hoa được mệnh danh là nhà thơ của "Xứ Đoàimây trắng" Trong thơ Quang Dũng người đọc ấn tượng nhất khi khắc họa bứcchân dung người lính trong cuộc kháng chiến chống Pháp Đó là bức tượng đàibất tử về người lính Tây Tiến vừa lẫm liệt, kiêu hùng vừa hào hoa lãng mạn thểhiện qua đoạn thơ

"Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc

Sông Mã gầm lên khúc độc hành"

Bài thơ "Tây Tiến" ra đời trong hoàn cảnh đặc biệt Tây Tiến là một đơn vịquân đội được thành lập đầu năm 1947, có nhiệm vụ phối hợp với bộ đội Lào,bảo vệ biên giới Việt -Lào, đồng thời đánh tiêu hao lực lượng địch Chiến sĩTây Tiến phần đông là thanh niên, học sinh, trí thức Hà Nội, chiến đấu trongnhững hoàn cảnh gian khổ nhưng họ sống rất lạc quan và chiến đấu rất dũngcảm.Quang Dũng là đại đội trưởng ở đơn vị Tây Tiến, cuối năm 1948 khi rờiđơn vị cũ chưa bao lâu, tại Phù Lưu Chanh, Quang Dũng viết bài thơ "Nhớ TâyTiến" Khi in lại, tác giả đổi tên bài thơ là "Tây Tiến"

Trên cái nền hùng vĩ, dữ dội mà thơ mộng mĩ lệ của núi rừng Quang Dũng đãxây dựng bức tượng đài về người lính Tây Tiến hiện lên vừa oai phong lẫm liệt,vừa lãng mạn hào hoa bằng bút pháp lãng mạn mà vẫn rất chân thực:

"Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc

Trang 5

Quân xanh màu lá dữ oai hùm"

Hai câu thơ mở đầu đã tạo nên ấn tượng trong lòng người đọc về vẻ đẹp bitráng Cái bi thương ấy gợi lên từ ngoại hình ốm yếu, tiều tụy, đầu trọc, daxanh như màu lá Không phải là một người mà là cả một đoàn quân kì dị Đoànquân kì dị ấy lại được khắc họa bằng cái nhìn gân guốc bắt nguồn từ hiện thựcđến từng chi tiết "không mọc tóc", "xanh màu lá" là hiện thực mà người línhTây Tiến phải trải qua.Theo lời kể của Quang Dũng thời kỳ đó bộ đội ta phảicạo trọc đầu để đánh giáp lá cà và dễ dàng trong sinh hoạt Nhưng nguyên doquan trọng hơn cả chính là hậu quả của những ngày hành quân vất vả, đói rét,sốt rét rừng, những cơn sốt rét rừng ấy không chỉ có trong thơ Quang Dũng màcòn xuất hiện trong bài thơ "Đồng chí" của Chính Hữu:

"Tôi với anh biết từng cơn ớn lạnh Sốt run người vầng trán đẫm mồ hôi"

Hay trong thơ ca kháng chiến chống Pháp chúng ta cũng không khó để bắt gặpnhững vần thơ:

"Khuôn mặt đã lên màu bệnh tật Đâu còn tươi nữa những ngày hoa"

Bên cạnh hình ảnh bi thương chính là vẻ đẹp hào hùng của những người línhTây Tiến được thể hiện trong việc sử dụng nghệ thuật đối lập giữa thân hình

ốm yếu và tâm hồn bên trong làm nên khí chất, tư thế của người lính "dữ oaihùm" cho thấy người lính lạc quan, coi thường gian khổ, hiên ngang xung trận,oai phong, lẫm liệt, toát lên cốt cách, khí phách hào hùng Ngay cả khi đánhgiáp lá cà với kẻ thù hình ảnh người lính Tây Tiến mang vẻ đẹp làm chủ núirừng, chế ngự khó khăn, vượt qua gian khổ

Ẩn đằng sau ngoại hình ấy là một vẻ đẹp tâm hồn lãng mạn, hào hoa:

"Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm"

Trong gian khổ nhưng những người lính Tây Tiến vẫn luôn "mắt trừng" đó làđôi mắt mở to nhìn thẳng kẻ thù, thề sống chết với kẻ thù Đôi mắt ấy như miêu

tả cả sự phẫn nộ đối với kẻ thù, là đôi mắt của nội tâm sục sôi chiến đấu Đôimắt ấy còn "mộng qua biên giới", đó là giấc mộng lập chiến công, giấc mộng

Trang 6

của chiến thắng, của hòa bình Không chỉ vậy mà đôi mắt ấy còn có tình, thaothức nhớ về Hà Nội nơi có hình ảnh "dáng kiều thơm" trong mộng và mơ.Những người lính Tây Tiến không chỉ biết cầm súng theo tiếng gọi non sông

mà còn vô cùng hào hoa, lãng mạn Có một thời người ta hiểu rằng câu thơ nàymang mộng tiểu tư sản quá nhiều, làm giảm tinh thần chiến đấu Nhưng thờigian đã chứng minh giấc "mộng" và "mơ" như tiếp thêm sức mạnh cho ngườilính Tây Tiến Đó cũng chính là vẻ đẹp của một tấm lòng luôn hướng về tổquốc Chính quê hương là động lực sức mạnh giúp người lính vượt qua khókhăn, là sợi dây thiêng liêng của niềm tin mang họ vượt bao khó khăn bom đạntrở về với quê hương Chẳng thế mà bài thơ "Đợi anh về" của Xi-mô-nốp trởthành bài thơ được nhắc nhiều đến vậy trong thời kì khói lửa Đâu chỉ thế trongbài thơ của Huỳnh Văn Nghệ cũng từng viết:

"Từ thuở mang gươm đi mở cõi Ngàn năm thương nhớ đất Thăng Long"

Điều đặc biệt hơn những chàng trai Hà Thành trong đoàn quân Tây Tiến ấy họ

ra đi không chỉ bằng trách nhiệm công dân mà còn cả lí tưởng của những chàngtrai gác bút nghiên cầm súng vì lý tưởng Những chàng trai ấy là những họcsinh, sinh viên, nghệ sĩ họ lên đường bằng khát vọng tuổi trẻ, khát vọng củahòa bình cho những "dáng kiều thơm" Tình yêu ấy đáng để mỗi chúng ta trântrọng và ngưỡng vọng trong mọi thời đại

Vẻ đẹp của người lính Tây Tiến còn là lí tưởng trong những chàng trai mườitám đôi mươi:

"Rải rác biên cương mồ viễn xứ Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh"

Với việc sử dụng từ Hán Việt "biên cương", "viễn xứ" đã gợi không khí cổkính,trang trọng về nơi xa xôi của tổ quốc Khác với những nhà thơ cùng thời,Quang Dũng khi nói về chiến tranh đã dám nhìn thẳng vào sự khốc liệt củachiến tranh, miêu tả cái chết, không né tránh hiện thực Trong chặng đườnghành quân gian khổ đã có những người lính ngã xuống Những nấm mồ hoanglạnh vô danh mọc lên trên đường hành quân Khi miêu tả cái bi thương ấy nhàvăn lại nâng đỡ lên bằng đôi cánh lí tưởng, lãng mạn "Chiến trường đi chẳngtiếc đời xanh" "Đời xanh" là tuổi trẻ, là bao ước vọng đang đón chờ mỗi người

Trang 7

phía trước Vậy nhưng với họ không có gì quý giá bằng độc lập, tự do của Tổquốc Vượt lên trên tất cả là khát vọng được ra đi và cống hiến Đó là lý tưởngquên mình vì tổ quốc, dữ dội như lời thề sông núi Đó là vẻ đẹp thời đại "quyết

tử cho tổ quốc quyết sinh" Đúng như Trần Lê Văn đã nhận xét "Tây Tiếnphảng phất nét buồn, nét đau, nhưng buồn đau mà không hề bi lụy" Và QuangDũng là một trong những nhà thơ đầu tiên nói rất cảm động sự hi sinh củanhững con người vô danh ấy để rồi hơn hai mươi năm sau trong kháng chiếnchống Mĩ Nguyễn Khoa Điềm đã viết

"Họ đã sống và chết Giản dị và bình tâm Không ai nhớ mặt đặt tên Nhưng họ đã làm ra Đất Nước"

(Trích "Đất Nước")

"Chiến trường" khốc liệt mà câu thơ nghe sao bình tĩnh quá, có chút ngạo nghễkhinh đời để rồi hai từ "chẳng tiếc" mang vẻ bất cần cho "đời xanh" Tuổi trẻ aichẳng cần cho mình khát vọng tình yêu, thanh xuân thơ mộng Họ hiểu lắm,biết lắm vẻ đẹp của "đời xanh" nhưng chết cho tổ quốc chính là chết cho lýtưởng thiêng liêng

Chính lý tưởng thiêng liêng cao quý ấy của những người lính mà hi sinh của họcũng thật cao đẹp:

"Áo bào thay chiếu anh về đất Sông mã gầm lên khúc độc hành"

Hình ảnh "áo bào thay chiếu" là cách nói bi tráng hóa, tráng lệ hóa sự hy sinhcủa người lính Tây Tiến Quang Dũng từng trải lòng về câu thơ trên "Sự thậtkhi người lính ngã xuống không có được mảnh vải liệm Nói áo bào là nói theocách của thơ xưa để an ủi những người đã nằm xuống" Sự khắc nghiệt củachiến trường, sự khó khăn gian khổ trong chiến đấu, vậy mà khi ngã xuống câuthơ sao mà nghe nhẹ nhàng đến vậy Không phải là ngã xuống, không phải làchết mà đơn giản là "anh về đất" Mỗi chúng ta ai chẳng sinh ra từ đất mẹ Xi-ta,

ai chẳng từ luống cày mà lớn lên Vậy nên giờ đây các anh chỉ là đang ngủ mộtgiấc thật dài, thật bình yên bên đất mẹ dịu dàng và ấm áp Câu thơ với biện

Trang 8

pháp nói giảm nói tránh đã tạo cho câu thơ bi mà không lụy ý ,thơ mang đếnmột cảm giác vĩnh hằng, là thế giới của:

"Những người chưa bao giờ khuất Đêm đêm rì rầm trong tiếng đất Những buổi ngày xưa vọng nói về"

(Nguyễn Đình Thi)

Để rồi "Sông Mã gầm lên khúc độc hành", con sông Mã cũng chính là nhânchứng của lịch sử, người bạn đồng hành của những người lính Tây Tiến Vàgiờ đây con sông Mã đã tấu lên khúc nhạc độc tấu đau thương, hùng tráng đểtiễn người lính vào cõi bất tử Tiếng gầm ấy là khúc nhạc bi tráng, khúc tráng

ca tiễn biệt người lính Tây Tiến vào cõi vĩnh hằng hòa cùng muôn ngàn âmthanh của sống núi, trường tồn trong khúc bi tráng của sông Mã Tác giả đã sửdụng hàng loạt từ Hán Việt đã gợi không khí tôn nghiêm, trang trọng khi nói về

sự hi sinh của người lính Tây Tiến.phảng phất vẻ đẹp lãng mạn mà bi tráng củangười tráng sĩ anh hùng xưa lẫm liệt, kiêu hùng, hào hoa, lãng mạn

Qua đoạn thơ trên Quang Dũng không chỉ thể hiện thành công nỗi nhớ về thiênnhiên và miền Tây hùng vĩ mà còn thành công với các biện pháp nghệ thuậtnhư cảm hứng lãng mạn, bi tráng Sử dụng ngôn từ đặc sắc về địa danh, từtượng hình, từ Hán Việt, kết hợp hài hòa chất nhạc và họa thơ

Khổ thơ trên trong bài thơ "Tây Tiến" của Quang Dũng đã dựng nên một tượngđài bất tử về người lính Người chiến sĩ Tây Tiến hào hoa, anh dũng, kiêu hùngmột thời đã gây nên ấn tượng sâu sắc cũng như mối xúc động lớn lao cho baothế hệ người đọc Hình tượng ấy dù vẫn có những hi sinh mất mát nhưng vượtlên tất cả vẫn là một khí phách hiên ngang, một khát vọng, lí tưởng sống caođẹp đáng trân trọng Đây cũng chính là chất bi tráng của tác phẩm

Bài làm

Nằm trong mảng đề tài viết về người lính Việt Nam trong thời kì kháng chiếnchống Pháp, 'Tây Tiến" là bài thơ thành công khi xây dựng được hình ảnhngười lính không chỉ mang phẩm chất chung của tất cả những người lính ViệtNam mà còn mang những nét riêng độc đáo Điểm nổi bật trong bài thơ là hìnhtượng người lính với vẻ đẹp bi tráng, được khai thác thông qua bút pháp lãngmạn Vẻ đẹp này của hình tượng người lính tập trung nhất trong khổ thơ:

Trang 9

"Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Quân xanh màu lá dữ oai hùm Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm Rải rác biên cương mồ viễn xứ Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh

Áo bào thay chiếu anh về đất Sông Mã gầm lên khúc độc hành"

Bài thơ ra đời vào năm 1948 tại Phù Lưu Chanh, khi Quang Dũng nhớ đếnnhững người đồng đội cũ của mình trong binh đoàn Tây Tiến xưa Đây là bàithơ viết về một binh đoàn mà phần lớn là thanh niên trí thức Hà Nội Họ ra đichiến đấu, mang trong mình nhiệt huyết hừng hực của tuổi hai mươi nhưng tâmhồn cũng chất chứa đầy nét hào hoa lãng mạn của một chàng trai Hà thành Ởnhững khổ trước, người ta bắt gặp hình ảnh người lính Tây Tiến trong cuộchành quân vất vả nhưng vẫn đầy lãng mạn, mở rộng hồn mình ra để cảm nhận

vẻ đẹp của thiên nhiên đất trời, sửng sốt trước sự xuất hiện của một "bông hoa

về trong đêm hơi", say đắm trong bức tranh "nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

Và cũng chính họ thật tinh nghịch, dí dỏm khi phát hiện ra hình ảnh đầy sứcgợi "Heo hút cồn mây súng ngửi trời" Người lính không được miêu tả trực tiếp(từ hình ảnh "anh bạn dãi dầu không bước nữa") mà chủ yếu hiện lên qua bứctranh thiên nhiên, trong nét vừa tương đồng vừa đối lập với thiên nhiên đó Đếnkhổ thơ này nhà thơ đã giành cả một đoạn thơ dài chỉ để nói về hình ảnh ngườichiến sĩ và sự hi sinh đầy bi tráng của họ Người lính được miêu tả qua nhữnghình ảnh thực, gợi cảm:

"Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Quân xanh màu lá dữ oai hùm"

Hình ảnh miêu tả xuất phát từ hiện thực những khó khăn gian khổ mà ngườilính gặp phải Đó là thời tiết khắc nghiệt, đói ăn, bệnh tật, sốt rét hoành hànhkhiến cho hình hài trở nên tiều tụy: "không mọc tóc", "xanh màu lá" Nói đếnnhững gian khổ, vất vả nhưng giọng thơ Quang Dũng thật hào hùng Ông gọibinh đoàn Tây Tiến là đoàn binh không mọc tóc Cả một "đoàn binh" lại mang

Trang 10

"oai" của hùm tạo cho người ta cảm giác ở đó dường như đang toát lên sứcmạnh lớn lao không thế nào khuất phục được Sức mạnh đó được bổ sung thêmbằng hình ảnh:

"Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm"

Hai hình ảnh, một thực tế, một lãng mạn được đặt cạnh nhau thậm chí còn làcầu nối cho nhau Anh mắt trừng "gửi mộng qua biên giới" thế hiện cái uyphong lẫm liệt của họ Ta tự hỏi tại sao lại là "mắt trừng gửi mộng" mà khôngphải là ánh mắt nào khác? Phải chăng khoảng cách là quá xa mà người chiến sĩthì chỉ muốn rút ngắn nó lại trong chốc lát đế nhanh được trở về với Hà Nộithân thương? Cũng có thế, nhưng điều quan trọng là thông qua hình tượng ấy,người lính Tây Tiến hiện lên không chỉ anh dũng, hào hùng mà còn đầy chất uynghiêm và đầy sức mạnh Ba câu thơ đang miêu tả theo cấp độ có thể nói làtăng tiến về hình ảnh đầy ấn tượng của người lính chợt chùng lại bởi một "dángkiều thơm" ở mảnh đất quê hương Chi tiết này thế hiện sự tinh tế của QuangDũng, nhà thơ miêu tả người lính trong những nét phi thường nhưng vẫn khôngquên đồng cảm với một giấc mơ bình thường nhất và cũng là lãng mạn nhất:giấc mơ về một dáng kiều thơm Họ là những chàng trai mười chín, hai mươitràn đầy nhựa sống, khát khao yêu và khát khao hạnh phúc Họ có quyền mơ vềmột bóng hình giai nhân nào đó chứ! Nhiều hơn thế, hình ảnh người con gáicòn gắn với mảnh đất Hà thành, nơi người lính đã sinh ra nên có lẽ giấc mơ ấycòn là giấc mơ về gia đình, về quê hương, mảnh đất nơi họ đã sinh ra và gắn bó

Sự thay đổi đột ngột của hình tượng thơ làm cho bài thơ thêm hấp dẫn đồngthời khẳng định nét lãng mạn trong tâm hồn những người lính trẻ Người línhtrẻ hiện lên trong đoạn trích anh hùng bất khuất trước gian khổ nhưng cũngngang tàng và đầy nghịch ngợm Thêm một nét để họ trở nên gần gũi, đáng yêu

và đáng quý

Trước đó chỉ bằng hình ảnh "gục lên súng mũ bỏ quên đời", Quang Dũng đãkhiến cho người đọc ngậm ngùi về sự hi sinh của người lính Tây Tiến Nhà thơtránh không dùng đến từ hi sinh mà khắc họa người lính Tây Tiến ngã xuốngnhưng vẫn trong tư thế bước tiếp khúc quân hành cùng đồng đội Những câuthơ tiếp theo này lại một lần nữa nhắc đến hi sinh của những người lính trongbinh đoàn Tây Tiến:

Ngày đăng: 02/04/2023, 01:20

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w